ት Tergwame Greek · Coptic · Ethiopic · Syriac · Armenian · Georgian · Latin

Georgian · Bible ·

Gospels from the Palimpsest ms. A89 / A844 (L. Kajaia's edition)

Anonymous · titus

BothSourceEnglish
JSON Dossier
machine-draft · no human review 8 passages · 810 words

Work dossier · summary and historical context

Summary

The palimpsest A89 / A844 preserves the four Gospels in an early Georgian asomtavruli script, overwritten by a later text. Its fragmentary state, with lacunae and illegible portions, means the edition by L. Kajaia (published on TITUS) provides a diplomatic transcription with critical apparatus but no complete continuous text. The undertext is paleographically dated to the 9th–10th centuries, though no colophon or external witness confirms this. This early Georgian Gospel represents the pre-Athonite translation tradition, later superseded by George the Athonite’s 11th-century revision. The edition reconstructs verses conjecturally, and the text includes unusual toponyms and scribal glosses, reflecting local Georgian traditions.

This palimpsest is a rare witness to the pre-Athonite Georgian Gospel tradition, offering insights into early Georgian biblical translation and scribal practices. Its fragmentary nature and inclusion of local toponyms and glosses highlight regional variations in the transmission of the Gospels. The text is crucial for understanding the development of Georgian Christianity and its literary culture before the standardization by George the Athonite.

Historical context

The palimpsest A89 / A844 was produced in a Georgian-speaking Christian community, likely within the medieval Kingdom of Georgia or a Georgian monastic center abroad (e.g., on Mount Sinai or in Palestine). The undertext is written in asomtavruli, the oldest Georgian script, and paleographic analysis suggests a date in the 9th–10th centuries, but this remains uncertain due to the lack of a colophon or external corroboration. The Gospels belong to the pre-Athonite translation tradition, which predates the 11th-century revision by George the Athonite at the Iviron Monastery on Mount Athos. This earlier tradition reflects the initial phase of Georgian biblical translation, influenced by Armenian and Greek sources. The palimpsest’s fragmentary state—with overwriting, lacunae, and illegible sections—indicates it was reused, possibly in a later liturgical or scholarly context. The edition by L. Kajaia reconstructs the text from the undertext, but many verses are conjectural, and the exact provenance and original community remain unknown.

Apparatus · what the pipeline recorded

Annotation and terms

45 commentary units 9 caution9 term8 background8 structure6 scripture3 sense1 parallel1 reception 10 derived notes 17 open questions 8 narrative
What the kinds mean

Pipeline notes

  • coverageThis is a version of a biblical text. English Bibles exist; an English translation of this particular version was not searched for.
  • limitThe English is a machine draft produced passage by passage from the transcribed Coptic; no human has verified it. The commentary is model-written and cites only keys the pipeline could resolve.
  • registerRegister: bible in Old Georgian; the English keeps the liturgical formulae and the vocatives rather than normalising them.
  • structurePassages: 8 narrative.
  • caution8 passage(s) are fragmentary in the source; the English bridges each break and says so in the note.
  • sourceSource edition: titus — This text is part of the TITUS edition of Khanmeti Gospels A89/A844. Copyright TITUS Project, Frankfurt a/M, 18.11.2023. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder.

Term index

CopticRenderingCountFirst
no glossary terms recorded
saxar:1 · narrativelow
Source
[სახარებაჲ მათჱსი] 5. 18-22, 27-48 [A-89_013R1] ႨႭႲႠ ႭႣႤႬႨ ႱႠႱႼႠ <...> იოტა ოდენი სასწა/ოჳლი ႭჃႪႨ ႤႰႧႨ ႠႰႠ ႼႠႰ ერთი არა წარ/ჴდეს ჄႣႤႱ ႸႿႭჃႪႨႱႠႢႠ შჯოჳლისაგა/ნი ႬႨ ႣႠ ႼႨႬႠႼႠႰႫႤႲ და წინაწარმეტ/ყოჳელთაჲ ႷႭჃႤႪႧႠჂ Ⴅ̃ႤႫႣႨႱ ვ(იდრ)ემდის ႠႰႠ Ⴗ̃ႪႨ ႾႨႷႭႱ არა ყ(ოვე)ლი ხიყოს ႭჃႩႭჃႤႧႭჃ ႥႨႬႫႤ ოჳკოჳეთოჳ ვინმე ႣႠჄႱႬႤႱ ႤႰႧႨ ႫႺႬႤ დაჴსნეს ერთი მცნე/ბათა ႡႠႧႠ ႠႫႠႧႢႠႬႨ Ⴋ ამათგანი მ/[ცირედთაჲ]... ႺႨႰႤႣႧႠჂ ... [A-89_010V1] ႤႢႰႤႧ ႩႠႺႧႠ ႸႤႭჃ ეგრეთ კაცთა შეოჳ/რაცხ ႰႠႺႾ ႾႤႰႵႭჃႠ Ⴑ ႱႠ ხერქოჳა[ს] სა/სოჳფეველსა ႱႭჃႴႤႥႤႪႱႠ ႸႨႬႠ ႺႠ შინა ცა/[თასა] ႧႠႱႠ Ⴞ̃ ႢႤႲႷჃ ႧႵ̃Ⴌ ႠႰႠ ႧႭჃ ხ(ოლო) გეტყჳ თქ(ოჳე)ნ არა თოჳ ႾႫႠႲႣႤႱ ႱႨႫႠႰႧႪჁ ხმატდეს სიმართლჱ ႧႵ̃ႬႨ ႾႭჃႴႰႭႱ ႫႼ თქ(ოჳე)ნი ხოჳფროს მწ/იგნობართა ႨႢႬႭႡႠႰႧႠ ႣႠ ႴႠ და ფა/რისეველთასა [A-89_013R2] ႰႨႱႤႥႤႪႧႠႱႠ ႠႰႠ არა ႱႠႣႠ ႸႤႾჃ ႣႤႧ ႱႠ სადა შეხჳ[დეთ] სა/სოჳფეველსა ႱႭჃႴႤႥႤႪႱႠ ႺႠႧႠ ცათა/სა
English
Gospel of Matthew 5:18-22, 27-48 ...one jot of the law... not one was left... from the judges and from the prophets... until... not everything is possible... ...someone... they abolished one of the commandments... from among these... the smaller ones... thus among men they counted... the village of Kherkua... within the village... in the heavens... ...I tell you, you do not... the truth... your scribes and Pharisees... not where you enter the village... in the heavens...
saxar:2 · narrativemedium
Source
ႱႠ ႢႠႱႫႨႤႱ ႱႠႫႤ გასმიეს სამე Ⴐ̃ ႧႵႭჃႫႭჃႪ ႠႰႱ რ(ამეთოჳ) თქოჳმოჳლ არს ႮႨႰႥႤႪႧႠ ႫႠႧ Ⴀ პირველთა მათ ა/რა ႰႠ ႩႠႺ ႾႩႪႠ Ⴐ̃ Ⴐ̃Ⴌ კაც ხკლა რ(ამეთოჳ) რ(ომელმა)ნ ႩႠႺ ႩႪႠႱ ႧႠႬႠႫႣႤႡ კაც კლას თანამდებ ႠႰႱ ႨႢႨ ႱႠႸႿႤႪႨႱႠ არს იგი საშჯელისა Ⴞ̃ . . . . . . . . . . . . ხ(ოლო) . . . . . . . . . . . . [A-89_010V2] Ⴐ̃ႪႨ ႢႠႬႾႭჃႰႨႱႾႬႤႱ რ(ომე)ლი განხოჳრისხნეს ႻႫႠႱႠ ႧჃႱႠ ႺႭჃ ძმასა თჳსა [ცოჳ]/დად ႣႠႣ ႧႠႬႠႫႣႤႡ ႾႨ თანამდებ ხი/ყოს ႷႭႱ ႱႠႸႿႤႪႨႱႠ საშჯელისა Ⴐ̃Ⴌ ႾႰႵ̃ႠႱ ႻႫႠႱႠ ႧჃႱ რ(ომელმა)ნ ხრქ(ოჳ)ას ძმასა თჳს/სა ႱႠ ႸႤႱႭჃႪႤႡႭჃႪ შესოჳლებოჳლ ႧႠႬႠႫႣႤႡ ႾႨႷႭႱ თანამდებ ხიყოს ႨႢႨ ႩႰႤႡႭჃႪႨႱႠ ႣႠ იგი კრებოჳლისა და <...> [A-89_052R1] ႢႠႱႫႨႤႱ Ⴐ̃ ႧႵႭჃႫႭჃႪ გასმიეს რ(ამეთოჳ) თქოჳმოჳლ ႠႰႱ ႠႰႠ ႾႨႫႰႭჃ არს არა ხიმროჳ/შო ႸႭ Ⴐ̃ ႫႤ ႢႤႲႷჃ ႧႵ̃Ⴌ რ(ამეთოჳ) მე გეტყჳ თქ(ოჳე)ნ Ⴐ̃ Ⴗ̃ႪႨ Ⴐ̃ႪႨ ႾႾႤႣႥႨႣႤႱ რ(ამეთოჳ) ყ(ოვე)ლი რ(ომე)ლი ხხედვიდეს ႣႤႣႠႩႠႺႱႠ ႢႭჃႪႨႱ დედაკაცსა გოჳლის-/თქოჳმად ႧႵႭჃႫႠႣ ႫႨႱႠ ႫႭჃ მისა მოჳ/ნქოჳესვე ႬႵႭჃႤႱႥႤ ႨႫႰႭჃ იმროჳ/შა ႸႠ ႫႨႱ ႧႠႬႠ ႢႭჃႪ მის თანა გოჳლ/სა ႱႠ ႸႨႣႠ ႧჃႱႱႠ შიდა თჳსსა
English
They heard the third: "Why is it said, 'There is a man who kills a man'? Because a man who kills a man is liable to judgment." But... the one who was angry with his brother for a fault is liable to judgment. The one who curses his brother is liable to judgment, and he is of the assembly and... They heard: "Why is it said, 'There is no dream'?" Because I tell you, "Everything that one sees in a woman, to speak of her heart, to her monk, to that same dream, in her heart within herself.
saxar:3 · narrativehigh
Source
ႭჃႩႭჃႤႧႭჃ ႧႭჃႠ ოჳკოჳეთოჳ თოჳა/ლი [A-89_047V1] ႪႨ ႸႤႬႨ ႫႠႰႿႭჃႤႬჁ შენი მარჯოჳენჱ ႢႠႺႧႭჃႬႤႡ ႣႤႱ ႸႤႬ გაცთოჳნებ[დეს] შენ ႠႶႫႭႨႶႤ ႣႠ ႢႠႬႠႢ აღმოიღე და განაგ/დე ႣႤ ႸႤႬႢႠႬ Ⴐ̃ ႾႭჃႫ შენგან რ(ამეთოჳ) ხოჳმ/ჯობჱს ႿႭႡჁႱ ႠႰႱ ႸႤႬႣႠ არს შენდა Ⴐ̃Ⴀ ႼႠႰႼႷႫႣႤႱ ႤႰ რ(აჲთ)ა წარწყმდეს ერ/თი ႧႨ ႠႱႭႧႠ ႸႤႬႧႠႢႠ ასოთა შენთაგა/ნი ႬႨ ႣႠ ႬႭჃ Ⴗ̃ႪႨ ႢႭჃႠ და ნოჳ ყ(ოვე)ლი გოჳა/მი [A-89_052R2] ႫႨ ႸႤႬႨ ႸႧႠႥႠႰႣႤ შენი შთავარდე/ბინ ႡႨႬ ႢႤჀႤႬႨႠႱႠ გეჰენიასა ႣႠ ႧႭჃ ႫႠႰႿႭჃႤႬჁ და თოჳ მარჯოჳენჱ ჄႤႪႨ ႸႤႬႨ ႢႠႺႧႭჃ ჴელი შენი გაცთოჳ/ნებდეს ႬႤႡႣႤႱ ႸႤႬ ႫႭႨႩႭჃႤ შენ მოიკოჳე/თე ႧႤ ႣႠ ႢႠႬႠႢႣႤ ႨႢႨ და განაგდე იგი ႸႤႬႢႠႬ Ⴐ̃ ႾႭჃႫႿႭ შენგან რ(ამეთოჳ) ხოჳმჯო/ბჱს ႡჁႱ ႠႰႱ ႸႤႬႣႠ Ⴐ̃Ⴀ არს შენდა რ(აჲთ)ა ႼႠႰႼႷႫႣႤႱ ႤႰႧႨ წარწყმდეს ერთი ႠႱႭႧႠ ႸႤႬႧႠႢႠႬႨ ასოთა შენთაგანი [A-89_047V2] ႣႠ ႬႭჃႫႺႠ Ⴗ̃ႪႨ ႢႭჃႠ და ნოჳმცა ყ(ოვე)ლი გოჳა/მი ႫႨ ႸႤႬႨ ႸႧႠႥႠႰႣႤ შენი შთავარდე/ბის ႡႨႱ ႢႤჀႤႬႨႠႱႠ გეჰენიასა
English
They heard the third: "Why is it said, 'There is a man who kills a man'? Because a man who kills a man is liable to judgment." But... the one who was angry with his brother for a fault is liable to judgment. The one who If your right hand errs, you are commanded: "Take it and cut it off from yourself, because it does you harm, and through it one of your hundred parts perishes, and the whole body falls into Gehenna." And if your right foot errs, you are commanded: "Cut it off and cast it away from yourself, because it does you harm, and through it one of your hundred parts perishes, and the whole body falls into Gehenna.
saxar:4 · narrativemedium
Source
ႧႵႭჃႫႭჃႪ ႠႰႱ Ⴐ̃ Ⴌ თქოჳმოჳლ არს რ(ომელმა)[ნ] ႢႠႬႾႭჃႲႤႭႱ ႺႭႪႨ განხოჳტეოს ცოლი ႧჃႱႨ ႾႤႺႨ Ⴌ ႫႠႱ ႢႠႬ თჳსი ხეცი[ნ] მას გან/სატევებელი ႱႠႲႤႥႤႡႤႪႨ ႼႨႢႬႨ Ⴞ̃ წიგნი ხ(ოლო) ႫႤ ႢႤႲႷჃ ႧႵ̃Ⴌ Ⴐ̃ Ⴗ̃Ⴌ მე გეტყჳ თქ(ოჳე)ნ რ(ამეთოჳ) ყ(ოველმა)ნ [A-89_052V1] Ⴐ̃Ⴌ ႣႠႾႭჃႲႤႭႱ ႺႭႪႨ რ(ომელმა)ნ დახოჳტეოს ცოლი ႧჃႱႨ ႧჃႬႨႤႰႠႣ ႱႨႲ თჳსი თჳნიერად სიტ/ყჳსა ႷჃႱႠ ႱႨႻႥႨႱႠ ႠႫႰႭჃ სიძვისა ამროჳ/შოს ႸႭႱ ႨႢႨ ႣႠ Ⴐ̃Ⴌ ႣႠႲႤ იგი და რ(ომელმა)ნ დატე/ვებოჳლი ႥႤႡႭჃႪႨ ႺႭႪႨ ႾႨႷႭႱ ႨႫ ცოლი ხიყოს იმ/როჳშებდეს ႰႭჃႸႤႡႣႤႱ ႫႤႰႫႤ ႢႠႱႫႨႤႱ Ⴐ̃ მერმე გასმიეს რ(ამეთოჳ) ႧႵႭჃႫႭჃႪ ႠႰႱ ႮႨႰ თქოჳმოჳლ არს პირ/ველთა ႥႤႪႧႠ ႠႰႠ ႺႨႪႨ Ⴞ Ⴔ არა ცილი ხ[ფ]/ოჳცო ႭჃႺႭ Ⴀ̃Ⴃ ႫႨႾႺႤ Ⴍ̃Ⴀ ა(რამე)დ მიხცე ო(ჳფალს)ა [A-89_047R1] ႴႨႺႨ ႸႤႬႨ Ⴐ̃ ႫႤ ႢႤႲႷჃ ფიცი შენი რ(ამეთოჳ) მე გეტყჳ ႧႵ̃Ⴌ ႬႭჃ ႾႴႭჃႺႠႥႧ თქ(ოჳე)ნ ნოჳ ხფოჳცავთ Ⴗ̃ႪႣ ႬႭჃႺႠ ႺႠႱႠ Ⴐ̃ ყ(ოვ)ლ(ა)დ ნოჳცა ცასა რ(ამეთოჳ)
English
They heard the third: "Why is it said, 'There is a man who kills a man'? Because a man who kills a man is liable to judgment." But... the one who was angry with his brother for a fault is liable to judgment. The one who kills a man without a word of adultery, that one is a murderer; and the one who leaves his wife and takes another wife, that one commits adultery. Again they heard: "Why is it said, 'There is a man'? Among the first, there is no fault; but you have sworn to the Lord: 'Your oath, why do I say to you? You do not keep the oath.'" For all in heaven, why?
saxar:5 · narrativemedium
Source
ႱႠႷႣႠႰႨ ႠႰႱ Ⴖ̃Ⴢ ႬႭჃ საყდარი არს ღ(მრთისა)ჲ ნოჳ/ცა ႺႠ ႵႭჃႤႷႠႬႠႱႠ Ⴐ̃ ქოჳეყანასა რ(ამეთოჳ) ႩႭჃ ႠႰႺႾႪႡႤႰႩႨ ... კოჳ[არცხლბერკი]... ႴႤႰჄႧႠ ႫႨႱႧႠჂ ფერჴთა მისთაჲ ႬႭჃႺႠ Ⴈ̃ჁႫႱႠ Ⴐ̃ ႵႠႪႠ ნოჳცა ი(ეროჳსალ)ჱმსა რ(ამეთოჳ) ქალა/ქი [A-89_052V2] ႵႨ ႠႰႱ ႣႨႣႨႱႠ ႫႨႱ არს დიდისა მის ႫႤႭჃႴႨႱႠჂ ႬႭჃ მეოჳფისაჲ ნოჳ/ცა ႺႠ ႧႠႥႱႠ ႸႤႬႱႠ თავსა შენსა ႾႴႭჃႺႠႥ Ⴐ̃ ႥႤႰ ႸႤ Ⴋ ხფოჳცავ რ(ამეთოჳ) ვერ შე[მ]/ძლებელ ႻႪႤႡႤႪ Ⴞ ႠႰ ႤႰႧႨႱႠ [ხ]არ ერთისა ႧႫႨႱႠ ႢႠႬႧႤႧႰႤႡႠႣ თმისა განთეთრებად ႠႬႭჃ ႣႠႸႠႥႤႡႠႣ ანოჳ დაშავებად Ⴀ̃Ⴃ ႾႨႷႠႥႬ ႱႨႲႷႭჃႠჂ ა(რამე)დ ხიყავნ სიტყოჳაჲ ႧႵ̃ႬႨ ჀჁ ჀႤ ႣႠ ႠႰႠჂ თქ(ოჳე)ნი ჰჱ ჰე და არაჲ ႠႰႠ Ⴞ̃ ႾႭჃႫႤႲჁႱႨ არა ხ(ოლო) ხოჳმეტჱსი [A-89_047R2] ႠႫႠႧႱႠ ႤႸႫႠႩႨႱႠ ამათსა ეშმაკისა/განი ႢႠႬႨ ႠႰႱ არს ႢႠႱႫႨႤႱ Ⴐ̃ ႧႵႭჃႫႭჃႪ გასმიეს რ(ამეთოჳ) თქოჳმოჳლ ႠႰႱ ႧႭჃႠႪႨ ႧႭჃႠ არს თოჳალი თოჳა/ლისა ႪႨႱႠ ႼႨႪ ႣႠ . . . ႩႡႨ წილ და . . . [კბი]/ლისა
English
a throne exists of God, of Noah. And why the world? For the archangel... his feet, of Noah, of Jerusalem, because the stone is of its greatness. Of the king, of Noah, and on your head you cannot, for it is impossible, you are not of one to cleanse or to harm oneself. Why did you hear the word? They said, "He and no," but not more than these of the devil's are. They heard, for it is said, "A target of a target of a limb and... of a tooth.
saxar:6 · narrativemedium
Source
ႪႨႱႠ ႼႨႪ . . . წილ . . . ႧႵ̃Ⴌ ႬႭჃ ႾႭჃჄႣႤႡႨႧ თქ(ოჳე)ნ ნოჳ ხოჳჴდებით ႡႭႰႭႲႱႠ ბოროტსა [A-89_045R1] Ⴀ̃Ⴃ ႢႺႤႱ ႧႭჃ ႥႨႬႫႤ ა(რამე)დ გცეს თოჳ ვინმე ႸႤႬ ႫႠႰႿႭჃႤႬႤႱႠ შენ მარჯოჳენესა ႶႠႼႭჃႱႠ ႸႤႬႱႠ ႫႨ ღაწოჳსა შენსა მი/ხოჳპყარ ႾႭჃႮႷႠႰ ႤႰႧႨႺႠ ერთიცა ႣႠ Ⴐ̃ႪႱႠ ႾႭჃႬႣႤႱ და რ(ომე)ლსა ხოჳნდეს ႱႠႸႿႤႪႠႣ ႣႠ ႫႨႶႤ საშჯელად და მიღე/ბად ႡႠႣ ႩႭჃႠႰႧႨႱႠ ႸႤ კოჳართისა შე/ნისა ႬႨႱႠ ႫႨႾႭჃႲႤႥႤ ႫႠႱ მიხოჳტევე მას ႴႨႹჃႺႠ ႸႤႬႨ ფიჩჳცა შენი ႣႠ ႧႭჃ ႥႨႬႫႤ ႼႠႰ და თოჳ ვინმე წარ/გიძღოჳანებდეს [A-89_038V1] ႢႨႻႶႭჃႠႬႤႡႣႤႱ ႸႤႬ შენ ႫႨႪႨႭႬ ႤႰႧ ႫႨႥႤႣ მილიონ ერთ მივედ ႸႤႬ ႭႰႺႠ Ⴐ̃ႪႨ ႢႧ შენ ორცა რ(ომე)ლი გთ/ხოვდეს ႾႭႥႣႤႱ ႸႤႬ ႫႨႾႤႺ შენ მიხეც ႣႠ Ⴐ̃ႪႱႠ ႾႭჃႬႣႤႱ და რ(ომე)ლსა ხოჳნდეს ႥႠႱႾႤႡႠႣ ႸႤႬႢႠႬ ვასხებად შენგან ႬႭჃ ႢႠႰႤ ႫႨ Ⴞ ႨႵႺႤႥ ნოჳ გარე მი[ხ]იქცევ ႮႨႰႱႠ ႸႤႬႱႠ პირსა შენსა [A-89_045R2]
English
... of the cross ... portion ... the Lord Noah, by the will of God, Noah, by the will of the Lord, for evil. [A-89_045R1] And if someone should curse you, on your right cheek, on your cheek, receive it, even one. And for whatever reason, for judgment and for receiving, for the sake of your covenant, give yourself to him, your palm. And if someone should lead you astray, [A-89_038V1] and you be led astray, one million, one, I have come. You, for two things that you ask, you have received, and for whatever reason, to be planted by you, do not turn away from your face. [A-89_045R2]
saxar:7 · narrativemedium
Source
ႢႠႱႫႨႤႱ Ⴐ̃ ႧႵႭჃႫႭჃႪ გასმიეს რ(ამეთოჳ) თქოჳმოჳლ ႠႰႱ ႸႤႾႨႷႭჃႠႰႭ არს შეხიყოჳარო ႫႭႷႭჃႠႱႨ ႸႤႬႨ ႣႠ მოყოჳასი შენი და ႫႭႾႨႻႭჃႪႭ ႫႲႤႰႨ მოხიძოჳლო მტერი ႸႤႬႨ შენი Ⴞ̃ ႫႤ ႢႤႲႷჃ ႾႷႭჃႠႰႭႡ ხ(ოლო) მე გეტყჳ ხყოჳარობ/დით ႣႨႧ ႫႲႤႰႧႠ ႧႵ̃Ⴌ მტერთა თქ(ოჳე)ნ/თა ႧႠ ႣႠ ႾႠႩႭჃႰႧႾႤႥ და ხაკოჳრთხევ/დით ႣႨႧ ႫႼႷႤႥႠႰႧႠ ႧႵ̃Ⴌ მწყევართა თქ(ოჳე)ნ/თა ႧႠ ႣႠ ႾႪႭႺႤႥႣႨႧ და ხლოცევდით [A-89_038V2] ႰႪ̃ႬႨ ႫႨႢႾႭჃႤႽႣႤႬ რ(ომე)ლნი მიგხოჳეჭდენ ႧႵ̃Ⴌ ႣႠ ႢႣႤႥႬႨႣႤႬ თქ(ოჳე)ნ და გდევნიდენ ႧႵ̃Ⴌ Ⴐ̃Ⴀ ႾႨႷႬႤႧ Ⴘ თქ(ოჳე)ნ რ(აჲთ)ა ხიყნეთ შ/ვილ ႥႨႪ ႫႠႫႨႱႠ ႧႵ̃ႬႨႱႠ მამისა თქ(ოჳე)ნისა Ⴐ̃Ⴊ ႠႰႱ ႺႠႧႠ ႸႨႬႠ რ(ომე)ლ არს ცათა შინა Ⴐ̃ ႫႦჁ ႫႨႱႨ ႠႶႫႭႠႥ რ(ამეთოჳ) მზჱ მისი აღმოავ/ლინის ႪႨႬႨႱ ႡႭႰႭႲႧႠ Ⴆ̃Ⴀ ბოროტთა ზ(ედ)ა ႣႠ ႩႤႧႨႪႧႠ Ⴆ̃Ⴀ და კეთილთა ზ(ედ)ა [A-89_045V1] ႣႠ ႼჃႫႬ ႫႠႰႧႠႪ და წჳმნ მართალ/თა ႧႠ Ⴆ̃Ⴀ ႣႠ ႺႭႣႥႨႪ ზ(ედ)ა და ცოდვილ/თა ႧႠ Ⴆ̃Ⴀ ზ(ედ)ა
English
... listen: why did he say, “There is a quarrel, your enemy and your adversary”? But I tell you: with a word of praise to your enemies, and with a word of blessing to your blasphemers, and with a word of prayer [A-89_038V2] for those who persecute you, and for those who drive you out. Your Lord, why do you call the son of your father, who is in the heavens? Because his sun rises over the evil and over the good, [A-89_045V1] and over the righteous and over the sinners.
saxar:8 · narrativelow
Source
ႭჃႩႭჃႤႧႭჃ ႾႷႭჃႠ ოჳკოჳეთოჳ ხყოჳა/რობდეთ ႰႭႡႣႤႧ ႫႭႷႭჃႠႰႤ მოყოჳარე/თა ႧႠ ႧႵ̃ႬႧႠ ႰႠჂ ႱႠႱ თქ(ოჳე)ნთა რაჲ სას/ყიდელ ႷႨႣႤႪ ႢႠႵႭჃႬႣႤႱ გაქოჳნდეს ႧႵ̃Ⴌ ႠႰႠ ႫႤႦႭჃႤႰႤ თქ(ოჳე)ნ არა მეზოჳერე/თაცა ႧႠႺႠ ႤႢႰႤႥႤ ႷႥႨ ეგრევე ყვი/ანა ႠႬႠ ႣႠ ႧႭჃ ႫႭ და თოჳ მო/ხიკითხვიდეთ [A-89_038R1] ႾႨႩႨႧႾႥႨႣႤႧ ႫႤႢႭ მეგო/ბართა ႡႠႰႧႠ ႧႵ̃ႬႧႠ Ⴞ̃ თქ(ოჳე)ნთა ხ(ოლო) ႰႠჂ ႾႭჃႫႤႲჁႱ ႾႷႭႧ რაჲ ხოჳმეტჱს ხყოთ ႠႰႠ ႼႠႰႫႠႰႧႧႠ არა წარმართთა/ცა ႺႠ ႤႢႰႤႥႤ ႷႥႨႠႬႠ ეგრევე ყვიანა ႾႨႷႥႤႬႨႧ ႧႵ̃Ⴌ ႱႰႭჃ ხიყვენით თქ(ოჳე)ნ სროჳ/ლ Ⴊ Ⴅ̃Ⴀ ႫႠႫႠჂ ႧႵ̃ႬႨ ვ(ითარც)ა მამაჲ თქ(ოჳე)ნი ႱႰႭჃႪ ႠႰႱ სროჳლ არს
English
... listen: why did he say, “There is a quarrel, your enemy and your adversary”? But I tell you: with a word of praise to your enemies, and with a word of blessing to your blasphemers, and with a word of prayer to your enemies, you will have God; do not be a neighbor to them, and likewise all are guilty. And do not question me, “Why do you call your friends evil?” For you call them evil, but what more do you say? Not to the pagans, and likewise all are guilty. You call your soul short-lived; your father is short-lived, the soul is not.
Citation. Tergwame, “Gospels from the Palimpsest ms. A89 / A844 (L. Kajaia's edition)”, saxar:1, machine-draft, 2026. https://naxiai.com/christian/works/saxar#s1
Colophon. Source: titus · licence: This text is part of the TITUS edition of Khanmeti Gospels A89/A844. Copyright TITUS Project, Frankfurt a/M, 18.11.2023. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder. · model: deepseek/deepseek-v4-flash:floor · provider: Relace · cost: $0.0014 · generated 2026-11-15.