An Explanation of the Glorious Guhyasamāja, the King of Tantras

༄༅༅། ། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཏནྟྲ་རཱ་ཛ་ཤྲཱི་གུ་ཧྱ་ས་མཱ་ཛ་ཊཱི་ཀཱ། བོད་སྐད་དུ། རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ། ། སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྡོ་རྗེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། ། ཐམས་ཅད་མ་ལུས་རྒྱལ་བའི་གཙོ། ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་དང་རབ་ལྡན་ཞིང་། ། ལྷ་མོའི་ཚོགས་བཅས་བདེ་ཆེན་ལ། ། དད་པས་རྟག་ཏུ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། ། གང་ཞིག་རིགས་ལམ་དག་པ་དང་། ། གསང་འདུས་དག་ལ་དད་པ་རྣམས། ། ད་ལྟར་དད་པའི་ལམ་དུ་ནི། ། བདེ་བར་གཤེགས་པས་རྩ་བ་གསུངས། ། དེ་ལ་བརྟེན་ཏེ་མགོན་པོ་ཡི། ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་གསང་བ་རྣམས། ། རྣལ་འབྱོར་རྣམས་ཀྱིས་རྟོགས་བྱའི་ཕྱིར། ། མ་ནོར་ཙམ་དུ་བཤད་པར་བྱ། ། དེ་ལ་འདི་མགོ་མཇུག་ཏུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལྔས་བསྟན་ཏེ། ལྔ་གང་ཞེ་ན། སྟོན་པ་དང་། སྡུད་པ་དང་། གནས་དང་། འཁོར་དང་། རྒྱུད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། ། དེ་ལ་སྟོན་པ་ནི། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་པ་ལ་མངོན་ནོ། ། བདག་གིས་ཐོས་པ་དུས་གཅིག་ན་ཞེས་བྱ་བས་ནི་སྡུད་པ་བསྟན་ཏོ། ། གནས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞེས་པ་ནས། པདྨ་ལ་བཞུགས་སོ་ཞེས་པའི་བར་རོ། ། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ནས། གང་བར་སྣང་ངོ་བའི་བར་གྱིས་འཁོར་བསྟན་ཏོ། ། དེ་ཡང་དང་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་བས་ནི་རྒྱུད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་སྐད་ཅེས་སྨོས་པས་འོག་ནས་འབྱུང་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་དོན་མགོ་མཇུག་རྫོགས་པར་འདྲེན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་དང་གཞན་ནས་བརྒྱུད་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པའི་དོན་ཏེ།

In the language of India: Tantrarāja-śrī-guhyasamāja-ṭīkā. In the language of Tibet: Rgyud kyi rgyal po dpal gsang ba 'dus pa'i rnam par bshad pa (The Explanation of the King of Tantras, the Glorious Guhyasamāja). Homage to the Vajra of the Essential Bodhicitta. To the Lord of all Victors without exception, who is perfectly endowed with body, speech, and mind, together with the hosts of goddesses in great bliss, I perpetually pay homage with faith. For those who possess the pure path of reasoning and have faith in the Guhyasamāja, the Sugata has taught the root of the path of faith for the present time. Relying upon that, in order for yogis to realize the secrets of the Protector’s body, speech, and mind, I shall explain them without error. In this regard, the text is presented from beginning to end through the five perfections. What are these five? They are the perfection of the teacher, the compiler, the place, the retinue, and the tantra itself. Regarding these, the "Teacher" is indicated by the term "the Blessed One" (bhagavān). The "Compiler" is indicated by the phrase "Thus have I heard at one time." The "Place" is indicated by the section from "of all the Tathāgatas" up to "seated upon a lotus." The "Retinue" is indicated by the section from "unspeakably unspeakable" up to "appeared to be full." Furthermore, the "Perfection of the Tantra" is indicated by the phrase "Thus [have I heard]." Why is that? It is because by stating "Thus," the meaning of the tantra that follows from beginning to end is fully introduced. The term "by me" (mayā) signifies that this is not a transmission from various other sources.

རྡོ་རྗེ་ཆོས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་དང་གཞན་ནས་བརྒྱུད་པ་ལས་ཐོས་སོ་ཞེས་མི་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་བ་ནས། ། མངོན་པར་བསྟོད་དོ་བའི་བར་དག་གིས་མངོན་སུམ་དུ་ཐོས་སོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། ། དེ་ཡང་བདག་ཁོ་ནར་འཛིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ། བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལང་བ་ལ་སོགས་པ་འོག་ནས་འབྱུང་བའི་ཚིག་དང་མི་མཐུན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ཐོས་པ་ནི་སྒྲར་སྣང་བའི་གསུང་གི་རྣམ་པས་སོ། ། དེ་ལ་གཞན་དག་གིས་བརྒལ་བ། མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ་གཉིས་མེད་པ་ཉིད་པས། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཞེས་བྱ་བས་ཆོག་མོད། འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དགོས་ཆེད་མེད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་དེ་བརྗོད་པར་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལྟར་མངོན་སུམ་ན་བཞུགས་པའི་དུས་ན། འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་འདི་དག་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ལན་དུ་རིགས་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་ཞེས་གྲགས་ལ། སྟོན་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ་ཞེས་ནི་རྒྱུད་གཞན་གང་ལས་ཀྱང་མ་གསུངས་སོ། ། ཡང་དེ་ལ་དགོས་ཆེད་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། རྒྱུད་འདི་ལས་ཕྱིར་གྱུར་པ་གཞན་དག་ཅི་སྟེ། འདྲི་བ་པོ་ཅིག་མེད་ན་རྒྱུད་འདི་དག་ཇི་ལྟར་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་སྟེ། དེ་དག་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་སྐབས་དང་སྦྱར་རོ། ། དེའི་ཕྱིར་འདུལ་བའི་ཐབས་ཀྱིས་གཅིག་དང་དུ་མའི་ངོ་བོར་སྟོན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། རྣམ་དག་སྐུ་སྟོན་མ་ཡིན་ཏེ། ། ལོག་འགྲོ་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ལ། །

This is because the Vajradharma, having attained manifest and complete buddhahood, did not say, "I heard this through a lineage from various others." Therefore, from the words "Thus have I" up to "praised," it is shown that he heard it directly. Furthermore, this does not mean he grasped it as being solely his own; why? Because it would contradict the words that follow, such as "beyond expression." "Heard" refers to the aspect of speech appearing as sound. Regarding this, others may object: "Since he has attained manifest and complete buddhahood and is non-dual, it would suffice to say 'spoken by the Blessed One.' There is no purpose for saying 'Thus have I heard,' for it would be more appropriate to say that after the Blessed One had passed into nirvāṇa." If one asks, "Is it not illogical to say 'Thus have I heard' while he was still present in person?" the answer is that it is logical. All tantras are renowned for beginning with "Thus have I heard," and no other tantra ever states that the Teacher has passed into nirvāṇa. Furthermore, if one asks what the purpose of this is: it is to dispel the conceptualization of those who might think, "If there were no questioner other than those outside this tantra, how could these tantras have arisen?" This should be applied to the context. Therefore, through the skillful means of the Vinaya, he shows himself in both singular and manifold forms. As it is said: "The pure body is not shown to all those who wander in error and are conceptualizing."

སོ་སོར་འདུལ་བའི་སྐུར་ཡང་སྟོན། ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། ། དེ་དག་གིས་ཕྱོགས་རྣམས་སུ་འདུལ་བ་རྣམ་པ་བཞིས་འགྲོ་བའི་དོན་མཛད་པ་ནི་འདི་སྐད་དུ། ། བལྟམས་པ་དང་། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དང་། དཀའ་ཐུབ་མཛད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་པ་དང་། བདུད་བཏུལ་བ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དང་། ཆོ་འཕྲུལ་བསྟན་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་སོགས་པར་གསུངས་པ་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་སྤྱན་ལ་སོགས་པ་དྲུག་དང་། ཀུན་དུ་སྐུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞི་དང་། དེ་དག་ལ་སོགས་པར་སྣང་ངོ་། ། དེ་ཡང་ཆུ་སྣོད་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་བཞིན་ནོ། ། དེ་ཡང་གདུལ་བྱའི་དབང་གིས་ལྷ་དང་མིའི་ཐེག་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་གསུངས་སོ། ། གསུང་ངོ་། ། གསུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གྲགས་པ་བཞིན་ནོ། ། དུས་གཅིག་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཚེ་ན་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ། འདི་ནི་འདིའི་དུས་གཅིག་ན་གཞན་ནི་གཞན་གྱི་དུས་གཅིག་ན་བྱ་བ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དུས་མཚོན་པ་ཡང་དུས་གསུམ་ལ་སོགས་པ་དུས་ངེས་པར་བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བདུད་བཞི་བཅོམ་པ་དང་ལེགས་པའི་ཡོན་ཏན་དྲུག་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་རྡོ་རྗེའོ། ། ཡང་འདིར་དགྱེས་པའི་གནས་ན་བཞུགས་པའི་ཕྱིར་ཡང་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་ལ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་བཅོམ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་རྣམས་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པས་བླ་ན་མེད་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་རྟེན་གྱི་ཁྱད་པར་གསུངས་སོ། །

"...and also manifests in forms that discipline each [individual]," as it is said. Through these, they act for the benefit of beings in all directions by means of the four modes of conversion, as described: the birth, the renunciation, the practice of austerities, the attainment of buddhahood, the subduing of Māra, the turning of the wheel of Dharma, the display of miracles, the passing into nirvāṇa, and so forth. They also appear as the six [supernormal powers] such as the miraculous eye, the four [inconceivable qualities] such as the inconceivable body, and so on. This is just like the reflection in a vessel of water. Furthermore, by the power of those to be trained, the five vehicles such as the vehicles of gods and humans are taught, spoken, and will be spoken, as is well known. Regarding the phrase "at one time" (ekasmin samaye), it should be understood as "at that time." This is not like saying "at one time for this" and "at another time for that"; rather, the indication of time is not intended to establish a fixed time such as the three times. Regarding the term "Blessed One" (bhagavān), he is called the Blessed One because he has conquered the four Māras through insight and possesses the six excellent qualities; he is the Bodhicitta Vajra. Furthermore, he is so called because he dwells in the state of bliss, and because the nature of wisdom is described as "conquered" (bhagavat); since he possesses these, he is thus. The Tathāgata and others have spoken of the specific excellence of the support that is concordant with the teaching of the unsurpassed Dharma.

བཤད་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་སྐྱེས་པ་བཞིན་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱའོ། ། དེ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཕ་དང་མ་གཉིས་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པའི་དབང་གིས་ཕོ་མོ་ཕྲད་པར་གྱུར་ནས། དེ་ཉིད་རྣམ་པར་སྦྱངས་ནས་ཡང་དག་པའི་ལམ་དུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ན་དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱའོ། ། ཡང་ཇི་ལྟར་འོངས་པ་བཞིན་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ཟངས་དང་གསེར་ལ་སོགས་པ་རྫས་ཀྱི་དངོས་པོ་གཅིག་ལ། ངན་སྣོད་དུ་བྱས་པའི་ཚེ་ན་མི་གཙང་བར་འཛིན་ཅིང་འདོར་བར་བྱེད། དེ་གཞོང་པ་ལ་སོགས་པར་བྱས་པའི་ཚེ་ན་གཙང་བར་བྱེད་ཅིང་བླང་བར་བྱེད། དེ་སྐུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པར་བྱས་པའི་ཚེ། ཕྱག་འཚལ་ཞིང་མཆོད་པར་བྱེད་དོ། ། དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་བའི་རྒྱུ་ལ་དང་པོ་བརྒྱད་དང་དགུ་པ་དང་བཅས་པར་སྤྱད་པའི་དུས་ན་ནི་སྨད་ཅིང་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཚུལ་དུ་རྣམ་པར་སྦྱངས་པའི་དུས་ན་ནི་སྐུ་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་གནས་ཀྱང་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་གོམས་པའི་དབང་གིས་འབྲས་བུ་ཉིད་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱེད་དོ། ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ལྔ་པོ་འདི་དག་ཀྱང་། དང་པོའི་ཚུལ་ལྟར་སྤྱད་ན་ངན་སོང་གི་རྒྱུ་ཡང་ཡིན། དེ་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པར་བསྒོམས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཡང་ཡིན་པས་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་སྐབས་དང་སྦྱར་རོ། ། དེ་ལ་སྒྲ་མང་དུ་ཅི་དགོས་ཤེ་ན། དོན་ངེས་པར་བསྟན་པ་འདི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ནི་གསང་བ་སྟེ།

Regarding the explanation: a tathāgata is called a tathāgata because they have come (āgata) just as they have gone (tathā). How is that so? From beginningless time, through the power of possessing desire, the father and mother have come together as male and female. Because [the Buddha] has purified that very [desire] and proceeds upon the authentic path, he is called a tathāgata. Furthermore, he is a tathāgata because he goes just as he came. For example, consider a single material substance such as copper or gold: when it is made into a vessel for filth, it is perceived as impure and discarded; when it is made into a basin or the like, it is perceived as pure and accepted; and when it is made into a statue or the like, it is prostrated to and offered to. In the same way, when the causes of cyclic existence are practiced in their initial state—along with the eight and the ninth—they are to be disparaged and abandoned. However, when that very [cause] is purified through the manner of method and insight, it becomes the basis for the enjoyment that accomplishes the [Buddha] body. Thus, through the power of training in their union, the result itself is fully accomplished. These five phenomena, such as desire and so forth, are also the causes of the lower realms if practiced in the initial manner. Yet, if they are meditated upon in their purified state, they are also the causes for the arising of omniscient jñāna; therefore, they do not become faults. For that reason, they are applied according to the context. If one asks, "What is the need for so many terms?" it is for the purpose of definitively demonstrating the meaning. The body, speech, and mind of all those are secret.

གཞན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པས་སོ། ། དེ་རྣམས་ཁོ་ན་སྙིང་པོའི་ས་བོན་ཡིན་ནོ། ། རྡོ་རྗེ་ནི་མི་ཕྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། ། དེའི་བཙུན་མོ་ནི་ཕྱག་རྒྱའི་དོན་ཏོ། ། བྷ་ག་ལ་ཞེས་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་དེའི་པདྨའི་གནས་ན་བཞུགས་པར་སྟོན་ཏོ། ། སོ་སོར་སྣང་བའི་འབྱུང་བ་ངེས་པར་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན། གཅིག་ལ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ལ་སོགས་པ་མང་པོའི་ཚིག་ཡིན་ནོ། ། དེ་བཞུགས་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། བཞུགས་པའི་སྒྲ་ནི་རྣམ་པར་གནས་སོ་པའི་དོན་ཏོ། ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཐབས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རང་བཞིན་རྣམས་བྱ་བ་དེ་ཁོ་ན་དེའི་བཞུགས་པ་རང་གི་ལས་ཡིན་ནོ། ། འབྱུང་བ་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེ་ལྟར་ཉིད་དུ་དེས་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གང་དག་དང་བཞུགས་པ་ནི་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་སྟེ། བཤད་པ་གྲངས་དང་གྲངས་ལས་འདས་པའི་དོན་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་དང་ཡོན་ཏན་བརྗོད་དུ་མེད་པར་བསྟན་པ་དེས་ནི་དེ་རྣམས་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྡུལ་ཕྲ་མོ་སྙེད་ཅེས་པ་ནི། རབ་ཏུ་མང་པོའི་དོན་ཏེ་གྲངས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། བྱང་ཆུབ་ནི་ཕྱག་རྒྱ། སེམས་དཔའ་ནི་འདོད་པ། ། ཆེན་པོ་ནི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གནས་སོ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་དང་ཐབས་ཅིག་ཏུ་བདག་གིས་ཐོས་སོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །

Because it is not the domain of others. Those alone are the seeds of the essence. "Vajra" has the characteristic of being indivisible. "His consort" has the meaning of the mudrā. "In the bhaga" indicates that the Blessed One, the source of phenomena (dharmodaya), resides in the location of the lotus. Because the elements of individual appearance are necessarily interconnected, the plural terms such as "source of phenomena" are used even for a single entity. This is connected to the phrase "he resides." The word "resides" (viharati) has the meaning of being established. For sentient beings who engage in desire and so forth, the very activity of bringing desire and so forth to the nature of manifest enlightenment through the methods of desire and so forth is his "residing" of his own accord. It is not that the elements are the primary factor, because he perfectly cognizes the past and so forth in that very same way. Those with whom he resides are the inexpressible of the inexpressible and so forth; this is taught for the purpose of expressing numbers and that which transcends numbers. Therefore, by teaching that his form and qualities are inexpressible, he is referred to in that way. For that very reason, the phrase "as many as the atoms of a Buddha-field" has the meaning of being extremely numerous, because they are incalculable. "Enlightenment" is the mudrā; "sattva" is desire; "great" is the meaning of abiding in the wisdom of great bliss. Because he engages in the welfare of sentient beings, the meaning is: "I heard [this] together with them."

དེ་སྐད་ཅེས་བསྡུས་པའི་དོན་དུ་བསྟན་མོད་ཀྱི། དེ་ལ་གང་གང་བཞུགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདིར་སོ་སོའི་མཚན་ཡང་གསུངས་སོ། ། འདི་ལྟ་སྟེ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི། ཉེ་བར་མཚོན་པའི་ཚིག་སྟེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་རྒྱུའི་སྒོ་ནས་ཉེ་བར་ཤེས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ལ་འགའ་ཞིག་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། ། རྒྱུད་ལས་མིག་རྣམ་པར་དག་པ་དང་རྣ་བ་རྣམ་པར་དག་པ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། འདིར་རང་གི་ཕྱག་མཚན་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ངོ་བོ་དང་། སྤྱན་དྲང་བའི་སྔགས་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འོ་ན་ཇི་ལྟར་དེ་བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལ་རབ་ཡིན་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་ཡང་དེ་རྣམས་རེ་རེ་ཡང་གྲངས་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རང་རང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་མངོན་དུ་བྱས་པ་དེ་ཤེས་སོ། ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན། དེ་དག་ལ་སོགས་པའི་ཞེས་པ་ནི། རྡུལ་ཕྲ་མོ་སྙེད་ཀྱི་གྲངས་ཏེ། དེ་རྣམས་ནི་གཙོར་བརྗོད་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། ཁ་ཅིག་ན་རེ་རྡུལ་སྙེད་པའི་འཁོར་ལོ་སྨོས་ན་ཡོད་པ་ཉིད་པས་འདིར་མ་སྨོས་ཀྱང་། སྐུ་མདོག་དང་ཕྱག་མཚན་དང་སྔགས་དང་སྤྱན་དྲང་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུད་གཞན་ནས་འབྱུང་དགོས་ཏེ། དེ་འཁོར་ལོ་མཐུན་པའི་རིགས་སུ་བསྐོར་དགོས་པས། སེམས་ཅན་གྱི་ཐབས་ཀྱི་དོན་མི་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། འགྱུར་ཏེ་གཙོ་བོ་ནི་གཅིག་ཁོ་ན་ཡང་ཀུན་དང་ལྡན་ཞེའོ། ། ད་ནི་གཙོར་བརྗོད་པ་རྣམས་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་དམ་ཚིག་རྡོ་རྗེ་ཞེས་ཐོག་མར་སྨོས་ཅི་དགོས་ཤེ་ན།

Although this has been taught as a summary of the meaning, in order to show who is present therein, the individual names are also spoken here. The phrase "as follows" and so forth are illustrative terms; among those, some are mentioned for the sake of yogins who understand them by way of their causes. In the tantra, the purification of the eyes, the purification of the ears, Vajrapāṇi, and so forth, are not exclusively deities of the maṇḍala, because their respective hand implements, the nature of their meditative absorptions, and the mantras for invitation and so forth are not mentioned here. If one asks, "How then are they expressed?" it is true that they are so, yet each of them is also infinite in number. Why is that? Because they are the primary lords of their respective maṇḍala deities. Through that, one understands what has been manifested. For that very reason, the phrase "and so forth" refers to a number as vast as the atoms [of the universe]; these are taught as the primary ones to be mentioned. Some may say: "If the retinue is mentioned as being as numerous as atoms, then since they exist, even if they are not mentioned here, their body colors, hand implements, mantras, and invitations must appear in other tantras. Since they must be arranged in a cycle consistent with the maṇḍala, will the purpose of the means for sentient beings not be accomplished?" It will be accomplished, for even though the primary one is only one, it possesses all [attributes]. Now, the primary ones to be mentioned are shown. In that regard, why is Samayavajra mentioned first?

ལྷ་རྣམས་མཉེས་པའི་རྒྱུ་དམ་ཚིག་གིས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དོན་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཕྱི་དང་ནང་ངོ་། ། ཕྱི་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་བསྲུང་བ་རྣམས་སོ། ། ནང་གི་ནི་རྟག་ཏུ་དག་པའི་སེམས་ཀྱིས་སེམས་ལ་སོགས་པ་ལྔ་དང་། ཤ་ལྔ་བཟའ་བ་དང་། གཞན་ལས་དབྲོག་པ་དང་། རྨད་དུ་བྱུང་བས་གསོད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་དམ་ཚིག་སྡོམ་པ་ཡིན་ནོ། ། བཤད་པ་དམ་ཚིག་ནི་ཡུལ་ལ་ཡུལ་ཅན་གཉིས་སུ་མེད་བའི་རྡོ་རྗེ་ནི་དམ་ཚིག་སྟེ་མིག་སའི་སྙིང་པོའོ། ། ཆོས་འདིའི་རྟགས་ཀྱིས་ཀྱང་གོང་དུ་བྱུང་བའི་སྒྲས། སེམས་དཔའ་དང་པོའི་རྣམ་པ་ཁོ་ནར་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་རྣམ་པར་བཤད་དོ། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་ནི་མངོན་དུ་བྱས་ནས། ད་ནི་དེ་ལྟར་དམ་ཚིག་བསྲུངས་ནས་སྐུ་འགྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྐུ་རྡོ་རྗེ་སྨོས་སོ། ། སྐུ་གྲུབ་དང་ཚིག་ཀྱང་དགོས་ཏེ། སྐུ་གསུང་ཐ་མི་དད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ། གསུང་རྡོ་རྗེ་སྨོས་སོ། ། དེ་ལྟར་ཚིག་གྲུབ་ནས་སེམས་དཔྱོད་པར་བྱེད་དེ། སེམས་ནི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བར་ཡང་མཁྱེན་ལ། མི་གཉིས་པར་རིག་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་སྨོས་སོ། ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་དེ་ཉིད་ཏིང་ངེ་འཛིན་མེད་པར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་དང་གཉིས་སུ་མེད་པ་མི་འགྲུབ་པས། དེའི་ཕྱིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྡོ་རྗེ་སྨོས་སོ། ། དེ་ལྟར་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་ནས། གང་གིས་སེམས་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱ་བ་དེ་རྒྱལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྒྱལ་བ་རྡོ་རྗེ་སྨོས་སོ། ། དེ་བཤད་པ། ལུས་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ལྔའི་སྒྲས་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ལྔའི་རྣམ་པ་ཁོ་ནར་འབྱུང་བས།

This is because the samaya acts as the cause for pleasing the gods. If one asks what that is like, there are two aspects: the outer and the inner. The outer consists of worldly protections. The inner consists of the samaya vows: always maintaining a pure mind, consuming the five [substances] such as the mind and so forth, eating the five meats, seizing from others, and killing through miraculous means. Regarding the explanation of samaya: the vajra in which object and subject are non-dual is the samaya, which is Akṣobhya. By the sign of this dharma, as indicated by the aforementioned terms, this samādhi is explained solely in the form of the first sattva. Having manifested the Bodhisattva Mahāsattva, now, in order to accomplish the body after having thus guarded the samaya, the "Vajra Body" is mentioned. Since both the accomplishment of the body and the words are necessary, the "Vajra Speech" is mentioned in order to show that body and speech are inseparable. Once the words are accomplished, one examines the mind; knowing that the mind is devoid of intrinsic nature and realizing it to be non-dual, the "Vajra Mind" is mentioned. Since the body, speech, and mind themselves cannot be established as non-dual with the Buddha’s body without samādhi, the "Vajra Samādhi" is mentioned. Having thus attained samādhi, the "Vajra Victor" is mentioned to show the victory of that by which the mind is made to rejoice. To explain that: through the terms of the five aspects, such as the Vajra Body and so forth, the five aspects of Vajrapāṇi and the others arise.

ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་རྣམས་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་རྟགས་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་དང་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ་དང་། སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་དང་། སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་སེལ་བ་དང་། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་རྣམས་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྣམས་ནི་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བདག་ཉིད་གནས་པ་དང་། གཅོད་པའི་རིམ་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པ་ལ་རྣལ་འབྱོར་པའི་དེ་རྣམས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ་ནི། འཕྲུལ་གྱི་མིག་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། ། གལ་ཏེ་ཐོག་མར་བྱུང་བའི་སྒྲས་དོན་ཡོད་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་རིགས་ཀྱི་མཚན་འོག་ནས་མངོན་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལེའུ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ད་ནི་རིགས་ཀྱི་ཡུམ་རྣམས་གསུངས་པ། ས་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ལྔའི་སྒྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ལས་ཆོས་ལྔ་པོ་འདི་དག་སྐྱེད་པར་བྱེད་དེ་ལྔ་ནི་ས་ལ་སོགས་པ་ལྔའོ། ། ཇི་ལྟར་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེ་ཡང་གོ་རིམ་བཞིན་བཤད་ན་སའི་ཁམས་ནི་སངས་རྒྱས་སྤྱན། ཆུའི་ཁམས་ནི་རྒྱལ་བའི་ཡུམ། མེའི་ཁམས་ནི་ན་བཟའ་དཀར་མོ། རླུང་གི་ཁམས་ནི་འཕགས་མ་སྒྲོལ་མ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ནི་རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མའོ། ། དེ་ལ་ནམ་མཁའ་རྡོ་རྗེ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་གཞལ་ཡས་ཁང་བརྩེགས་པ་ལ་སོགས་པ་རྟེན་དང་རྟེན་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམས་ལ། རྣམ་པར་དག་པའི་དོན་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ།

These meditative absorptions are explained because they are the very signs of the sounds. Therefore, Vajrapāṇi, Ākāśagarbha, Avalokiteśvara, Sarvanīvaraṇaviṣkambhin, and Vajrasattva are taught in that specific order. Since they abide as the nature of the internal sense bases and are purified according to the sequence of cutting [through obscurations], the yogi’s accomplishment is solely through their blessing. The result of meditating in that way is the generation of the six superknowledges, such as the miraculous eye. If it is argued that the sounds arising at the beginning refer to Amoghasiddhi and the others, it is not so; for the family signs will be explicitly stated below, and it is inappropriate for the Tathāgatas to appear in the chapter on the Bodhisattvas. Now, the consorts of the families are taught: through the sounds of the five, such as Earth-Vajrā and so forth, these five dharmas are generated from the spontaneously present bodhicitta; the five are earth and the other elements. How are they generated? To explain them in order: the earth element is Buddhalocanā, the water element is the Mother of the Victors (Māmakī), the fire element is Pāṇḍaravāsinī, the wind element is the Noble Tārā, and the space element is Vajradhātvīśvarī. In that regard, Space-Vajrā teaches the meaning of purity concerning the nature of the support and the supported, such as suchness and the tiered celestial mansion.

རང་བཞིན་གྱིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ། ། ནམ་མཁའི་དངོས་པོའི་རྐྱེན་དང་ལྡན་པའི་རྡོ་རྗེ་ནི་སྒྲིབ་པ་མེད་པར་སྣང་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་དག་པའི་དོན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཡང་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཡོངས་སུ་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བཞུགས་སོ་ཞེས་འབྱུང་བས། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཁོ་ནར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་། དེའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་དང་ཐབས་ཅིག་ཏུ་བཞུགས་པ་མི་འབྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། འདིར་རྣམ་པར་བསྒྱུར་བར་བྱས་ཀྱང་མི་དགག་སྟེ། འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གནས་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། ། གང་དུ་ཡང་ནང་གི་ནམ་མཁའ་ཉིད་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། ། མངོན་དུ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བརྗོད་ནས་དེའི་དོན་གྱིས་གསུངས་པ་ནི་གཟུགས་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་དྲི་དང་། རོ་དང་རེག་དང་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་གོ་རིམ་བཞིན་དུ། གཟུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་མ་ལ་སོགས་པའི་ལྷ་མོ་དྲུག་ཀྱང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། ། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དྲུག་ཀྱང་དེ་ལྟར་རོ། ། དེ་དག་གི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་སྔོན་དུ་ཡང་བཏང་སྟེ་གོ་སླ་བས་མ་བཤད་དོ། ། དེ་དག་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་གཙོ་བོར་བརྗོད་པར་མངོན་ཏེ། གཙོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་བརྗོད་དུ་མི་ལང་བ་ཞེས་པའི་དོན་གསུངས་སོ། ། དེ་ལྟར་རྡུལ་ཕྲ་མོ་སྙེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གྲངས་མེད་པའི་ཉེ་བའི་དཔེ་བསྟན་ཏོ། ། དེ་དག་ནི་འཁོར་གྱི་རང་བཞིན་ཏེ། དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུ་བའི་དོན་ཏོ། ། ད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སྔོན་དུ་བྱས་པ་སྟེ་གོ་སླ་བས་སོ། །

Because it is by nature so. It is like space. The vajra, which possesses the conditions of the entity of space, is the very nature of wisdom that appears without obscuration; this is the meaning of "purified." Therefore, it is not that the Vajradhara is being asserted [as a separate entity], because the text says "he dwells," and because he is spoken of as Vajrasattva alone. Consequently, it is not possible for him to dwell together with [the retinue] as a single self. Here, even if one were to transform [the terms], it is not refuted, just as the four characteristics of the conditioned, such as "abiding," are not. In some contexts, the internal space itself is called "Vajradhara." Having explicitly mentioned the Sattvas, those spoken of by implication are the goddesses, such as Rūpavajrā and so forth, who correspond to the objects of form, sound, smell, taste, touch, and phenomena in their respective order. The six goddesses, Rūpavajrā and the rest, are also thus spoken of. The six [perfections] such as generosity are also like that. The Great Bodhisattvas of those [perfections] were already mentioned previously, and since they are easy to understand, they are not explained here. By the word "and so forth," it is evident that the primary ones are being mentioned; the meaning is that because they are the primary ones, it is impossible to mention them all. Thus, the phrase "as numerous as atoms" indicates an example of the immeasurable. These are the nature of the retinue; the word "and" has the sense of inclusion. Now, the Tathāgatas are shown; therein, the Tathāgata is mentioned first because it is easy to understand.

དེ་ཡང་ཚད་ཇི་ཙམ་ཞེ་ན། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་དང་མཉམ་པ་ཞེས་འབྱུང་མོད་ཀྱི། རེ་ཞིག་མི་བསྐྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་རང་རང་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གཙོ་བོ་ཙམ་ཞིག་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། འདིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མི་བསྐྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔའི་སྒྲས་ནི་བདག་གི་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་བསྟན་ཏེ། འདི་སྐད་དུ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པས་དེ་དག་རྣམ་པར་དག་པས་མི་བསྐྱོད་པ་དང་། རྣམ་པར་སྣང་མཛད་དང་། དཀོན་མཆོག་དཔལ་དང་། ཚེ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་། གདོན་མི་ཟ་བ་སྟེ། གཉིས་སུ་མེད་པ་དང་ལྡན་པའི་ལྷ་རྣམས་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་བཤད་དོ། ། རྡོ་རྗེ་མི་བསྐྱོད་པ་ནི་གང་དག་ཞེ་སྡང་དང་རྣམ་ཤེས་ལྡན་པའི་སེམས་དེའི་ངོ་བོར་གནས་པར་བསྟན་ཏོ། ། གང་དག་གཏི་མུག་དང་དེའི་ཟླར་བྱས་པ་རྣམས་ལ། རྡོ་རྗེ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་དེའི་ངོ་བོར་གནས་པར་བསྟན་ཏོ། ། དཀོན་མཆོག་དཔལ་ནི། གང་དག་ང་རྒྱལ་དང་དེའི་ཟླར་བྱས་པ་ལྡན་པ་རྣམས་ལ། རིན་ཆེན་དཔལ་དེའི་ངོ་བོར་གནས་པར་བསྟན་ཏོ། ། རྡོ་རྗེ་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ནི་གང་དག་འདོད་ཆགས་དང་དེའི་ཟླར་བྱས་པ་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་དེའི་ངོ་བོར་གནས་པར་བསྟན་ཏོ། ། གང་དག་ཕྲག་དོག་དང་དེའི་ཟླར་བྱས་པ་ལྡན་པ་རྣམས་ལ། རྡོ་རྗེ་གདོན་མི་ཟ་བར་གྲུབ་པ་དེའི་ངོ་བོར་གནས་པར་བསྟན་ཏོ། ། འདིར་ཡང་སོགས་པའི་སྒྲས་གཙོར་བརྗོད་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལ་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལང་བའི་དོན་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། ཉེ་བར་མཚོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །

Furthermore, as for the extent of this, although it is said to be "equal to the expanse of space," for the time being, this is merely a presentation of the principal [deities] in terms of Akṣobhya and the others. Here, the terms for the five Tathāgatas, such as Akṣobhya, indicate the nature of one's own hatred and so forth, as well as the aggregate of consciousness and so forth. As it is said: through the wisdom of the expanse of reality and the others, these are purified, and thus the deities who possess non-duality—Akṣobhya, Vairocana, Ratnaśrī, Amitāyus, and Amoghasiddhi—are explained in their respective order. Vajra Akṣobhya is taught to abide as the essence of those minds possessing hatred and consciousness. For those possessing ignorance and its counterparts, Vajra Vairocana is taught to abide as their essence. Ratnaśrī is taught to abide as the essence of those possessing pride and its counterparts. Vajra Amitābha is taught to abide as the essence of those possessing attachment and its counterparts. For those possessing envy and its counterparts, Vajra Amoghasiddhi is taught to abide as their essence. Here, the word "and so forth" indicates that these are mentioned as the primary [examples]. In that context, the phrase "the entire expanse of space" is spoken to express the fact that these [deities] are beyond description, serving as a mere illustration.

ཏིལ་འབྲུ་ཇི་ཙམ་པ་བཞིན་དུ་ཏིལ་མར་གྱིས་ཁྱབ་སྟེ། དེ་དང་འདྲ་བར་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཇི་ཙམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་སྤྲུལ་ནས་བཞུགས་སོ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། དེ་ལྟར་གཞིར་གནས་ཀྱི་དངོས་པོ་ནམ་མཁའ་རྡོ་རྗེ་མ་གཏོགས་པར་སྔོན་དུ་བྱས་པའི་རྩ་གཅིག་དང་། དང་པོ་བཞིའི་དང་། བཞི་པ་ལས་གསུངས་པའི་སྔགས་དང་། དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་རྣམས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ན་ཁྲོ་བོ་བཞི་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་རྩ་ལྔར་མངོན་ནོ། ། གཞན་དག་མ་ཡིན་ཏེ། གདོན་མི་ཟ་བར་འགྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། རྒྱུ་ཉེ་བར་མི་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་དག་གི་དོན་ནི་འདི་སྐད་དུ་སྔོན་དུ་རིམ་བཞིན་དུ་གསུངས་ནས། དེའི་རྗེས་སུ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་རབ་ཏུ་དཀྲུགས་ནས་བསྟན་པ་མ་བྱས་ན། ཤེས་པས་རྒྱགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ང་རྒྱལ་གསལ་བར་བྱེད་པ་དང་། བླ་མ་དང་སོ་སོར་འབྲེལ་བས་འགྲུབ་པོ་ཞེས་སྟོན་པས། མངོན་པར་རྟོགས་པ་དཀྲུགས་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། ། ད་ནི་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལས་འོངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འགྲོ་བ་རྣམས་སྐལ་བ་ཐོབ་པའི་མཚན་མ་གསང་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་དབང་བསྐུར་བའི་སྤྲུལ་པའི་ཆེད་དུ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་དགའ་བར་བྱ་བ་གསུངས་པ་ནི། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཚིག་བཞི་པས་སོ། ། དེ་ལ་ཚིག་རྣམས་སྔོན་དུ་བྱས་ཏེ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ནི་རྣམ་པར་སྣང་བར་མཛད་པས་ན་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ་དོན་དུ་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྡོ་རྗེའོ། ། ཆགས་པར་བྱེད་པ་དང་། ཆགས་པར་བྱས་པ་གཉིས་སོ་སོར་ཆགས་པ་ལ་འདོད་ཆགས་ཆེན་པོ་སྟེ།

Just as sesame oil pervades every sesame seed, in the same way, all the tathāgatas appeared to pervade the entire expanse of space. This is a statement meaning that they all abide as emanations within the nature of the dharmadhātu. Thus, with the exception of the space-vajra which is the abiding ground, the four wrathful deities arise because they originate from the single root, the first four, the mantras taught in the fourth [chapter], and the samaya-mudrās; therefore, they are five in total. They are not others, because they are established without doubt and because no other causes are applied. The meaning of these is as follows: having previously taught them in sequential order, if the clear realization (abhisamaya) were not then taught by rearranging them, those arrogant with knowledge would manifest pride, and the Teacher would be showing that accomplishment comes only through a connection with a guru. Therefore, the clear realization is explained by rearranging it. Now, this does not come from the generation stage (utpattikrama); rather, for the sake of the emanation of empowerment into the secret maṇḍala—the sign that beings have attained their fortune—the method and insight for bringing about joy are taught by the four lines beginning with "Then..." Regarding that, having preceded the words [with the introduction], Vairocana is so called because he causes all to appear clearly; in actual fact, he is the bodhicitta-vajra. "Passion" (rāga) consists of the two: the one who causes passion and the one who is made to feel passion; in their mutual passion, there is "great passion" (mahārāga).

དེ་ལ་གནས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་རྣམ་པ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་ལྡན་པའི་སེམས་ལ་ཡང་འཁྲིལ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཁོ་ནར་བཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། ། ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་སེམས་ཀྱང་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་ཉིད་དུ་འཁྲིལ་བའི་དོན་ཏོ། ། དེ་ལྟ་བུའི་དོན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ནས་ཤེས་རབ་མ་དགའ་བར་མཛད་པའི་དོན་དུ་འཁོར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ལ་ཞུགས་པར་མཛད་དེ་ཞེས་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པས་ཀྱང་གསང་སྔགས་ཀྱི་འདུལ་བའི་ཐབས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པ་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་རབ་མ་དགའ་བར་མཛད་དོ། ། བུད་མེད་ལ་ནི་སྐྱེ་བོ་ཕལ་པོ་ཆེ་འདོད་ཆགས་ཕལ་པ་དང་ལྡན་པས་ཀྱང་དགའ་བར་བྱས་སོ། ། དེས་ཀྱང་འདིར་དེ་དག་མངོན་ནོ། ། གཞན་དག་ནི་གཞན་དུ་འཆད་དེ་འདི་སྐད་དུ་རྩ་བ་ལས་གསུངས་པའི་ཚིག་དང་པོ་ཡིས་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་མ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་འཆད་དོ། ། དེ་དག་ནི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་དེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་། ཕྱི་ནང་གི་གཟུགས་དང་མི་འབྲལ་བའི་ཕྱིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། སེམས་ཅན་རྣམས་གཟུང་པའི་དོན་དུ་ཡང་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་བུད་མེད་དུ་སྤྲུལ་ནས་གཙོ་བོ་མཉེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྐུ་ལས་བྱུང་བ་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་གསུངས་སོ། ། དེ་དག་ནི་གོ་སླ་བས་སོ། ། དེ་ལ་ལ་ལ་ནི་སངས་རྒྱས་སྤྱན་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཅེས་པའི་དོན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། ། དེ་ཡང་རང་རང་གི་མདོག་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཏེ། ལ་ལ་སྤྱན་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ། །

Regarding that, the mind which possesses the qualities of the state abiding therein, characterized by the nature of method and insight, is also in a state of union; that which is endowed with such meditative absorption (samādhi) abides solely in the form of the Vajra-holder. The word "also" (yang) signifies that the mind itself is likewise in union with the nature of method and insight. Having entered into meditative equipoise upon such a meaning, in order to please the consort, he caused that entire retinue to enter into his own body. This means that the Vajra-holder, through his knowledge of the methods for training via Secret Mantra, brought pleasure to the consort. As for women, even ordinary people who possess common desire are made to rejoice. This is also evident here. Others explain it differently, saying that the first words spoken in the root text are for the purpose of generating the Vajra-forms of Rūpavajrā and so forth. However, that is illogical, because for that Vajra-holder, form and so forth are unborn, and it is therefore unreasonable for him to be inseparable from external or internal forms. Furthermore, for the sake of gathering sentient beings, he emanated his own body as a woman; the emergence from his body is taught by the words "Then..." and so forth. These are easy to understand. In that regard, some say "like Buddhalocanā," where "Buddha" should be understood as Vairocana. Moreover, they possess their respective colors, such as those like Locanā and the others.

ལ་ལ་ནི་མཱ་མ་ཀཱི་ལ་སོགས་པ་རང་རང་གི་རིགས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་གཟུགས་དང་། ལ་ལ་ནི་གོས་དཀར་མོ་ལྟ་བུ་མདོག་དམར་མོ་དང་ལྡན་པ་དང་། ལ་ལ་སྒྲོལ་མ་ལྟ་བུ་མདོག་སེར་མོ་དང་ལྡན་པ་དང་། ལ་ལ་ནི་རེག་གི་ངོ་བོ་ལྟ་བུ་རང་གི་མདོག་ལྗང་གུ་དང་ལྡན་པ་དང་། དེ་དག་ལ་སོགས་པ་རང་རང་གི་གཟུགས་དང་མདོག་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་སྦྱོར་བ་ལྟ་བུར་ཕྱུང་སྟེ་གནས་པ་དང་འཇུག་པར་བྱའོ་ཞེས་འགྲུབ་པོ། ། དེ་ཡང་འདི་སྐད་དུ་ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པ་ལས། འདོད་ཆགས་ཆེན་པོའི་ཚུལ་གྱིས་ནི། ། ཡེ་ཤེས་འཁོར་ལོའི་ཀུན་བསྡུས་ནས། ། བུད་མེད་རྣམ་དགུ་སྤྲུལ་ནས་ཀྱང་། ། བསྒྲུབ་བྱའི་ལུས་ལ་དགོད་པར་བྱ། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། ད་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་དོན་དུ་དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མི་བསྐྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་བྷ་ག་ནི་ས་བོན་གྱི་གནས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན། དེ་དག་གི་བཞུགས་གནས་ཏེ་བུད་མེད་ཀྱི་བྷ་ག་ཉིད་དོ། ། གང་དང་ཡང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར། གཅིག་ལ་དུ་མར་མངོན་ནོ། ། གོང་དུ་རྒྱལ་བ་རྣམས་བཞུགས་བ་རང་གི་སྒོ་རྣམ་བྱས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཟླ་བ་ལྟ་བུ་གནས་ནས་ཕྱུང་བ་ནི་དམ་ཚིག་ཆེན་པོ་སྟེ་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་དེ་ལས་གྱུར་པའོ། ། མཉམ་པ་དང་ཁྱབ་པ་དང་རྒྱས་པའི་ཕྱིར་ན་གྲུ་བཞི་སྟེ་གསལ་བ་ཡང་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་དེ་བས་གསལ་བའི་ངོ་བོ་སྟེ། རྟེན་ཉིད་སྒྲིབ་པ་མེད་ཅིང་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། མཛེས་པའི་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་ཁོ་ན་ཉིད་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ན། སྣ་ཚོགས་གཟུགས་ཀྱིས་ཀུན་དུ་ཁྱབ། ། ཅེས་པ་སྟེ་ཏིལ་འབྲུ་བཞིན་དུའོ། །

Some appear in forms corresponding to their respective families, such as Māmakī and others; some possess red colors like Pāṇḍaravāsinī; some possess yellow colors like Tārā; and some possess their own green colors like the essence of touch. One should understand that they are emitted and abide or enter in accordance with how their respective forms, colors, and so forth are applied. Furthermore, as it is said in the eighteenth chapter: "By means of the manner of great passion, having gathered the entire wheel of wisdom and emanated the nine women, one should place them upon the body of the object of accomplishment." Now, in order to demonstrate the purity for the sake of those to be trained, the Tathāgatas Akṣobhya and the others are mentioned. In that context, because the bhaga is the locus of the seed-syllable, it is the dwelling place of those [deities], namely the bhaga of the woman. Because it is connected with everything, the one appears as the many. Having previously opened the gates through which the Victors abide, the bodhicitta, which is like the moon, is emitted from its location; this is the great samaya, and the maṇḍala is that which arises from it. Because it is equal, pervasive, and expansive, it is square. Its clarity is also the very essence of that, and thus it is the essence of clarity, because the support itself is without obscuration and is unimpeded by wisdom. Because it possesses beautiful colors and so forth, it is for the sake of attaining suchness: "Pervaded everywhere by various forms," which means like a sesame seed.

དེ་བཞིན་དུ་འོག་ཏུ་ཡང་སྦྱར་རོ། ། དེ་ཁོ་ནའི་འོད་ཟེར་དགག་པ་དང་གཏོང་བ་དང་གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་རྒྱུན་འབབ་ཆུ་བོ་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འོད་ཟེར་འཕྲོ་བ་མང་པོ་འཁྲུག་པ་སྟེ་གསལ་བ་ནི་ཟླ་བ་སྟེ། ཉི་མ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་སོགས་པ་སྨོས་སོ། ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཀུན་གྱི་གནས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་གནས་སོ། ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བྱུང་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་འདི་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལས་འོངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱག་རྒྱ་བཞི་དང་ལྡན་པ་ལས་བསྐྱེད་པ་ལྟར་སྣང་བ་དང་པོའི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་སྦྱོར་བའི་མོས་པའི་དབང་ལས་གྲུབ་པ་བསྟན་ཏོ། ། ལས་དང་པོ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་། རང་གི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྐྱེན་ས་བོན་འབྱུང་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་འདི་བསམ་པར་བྱའོ། ། དེའི་དོན་ནི་བཞི་སྟེ། ལས་དང་པོ་བའི་རྣལ་འབྱོར་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་དང་པོར་གཟུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་མ་ལ་སོགས་པ་དམ་པའི་མཆོད་པ་བརྩམས་ནས། དེ་ལ་རྒྱལ་བ་རྣམས་རྗེས་སུ་ཆགས་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ནོ། ། མ་འོངས་པ་རྒྱུ་ནས་གྲོལ་བར་བྱ་བའི་དོན་དུ་དབྱིངས་ཀྱི་ནང་གི་གཞལ་ཡས་ཁང་བརྩེགས་པའི་དབུས་ན། ལྷའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཙམ་སྣང་བའི་ས་བོན་དེ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྐྱེན་ཡིན་པས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། ཡེ་ཤེས་འགའ་ཞིག་དབང་དུ་བྱས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་རྒྱུའི་མཚམས་ཀྱི་ངེས་པའི་དབང་གིས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྐྱེན་དེ་ཉིད་སྔོན་དུ་བྱས་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ནི་གོང་དང་འབྲེལ་ཏོ། །

The same should be applied to what follows below. Because the rays of reality itself abide like a flowing river—neither obstructed, nor emitted, nor both—the many radiating rays are turbulent; that which is luminous is the moon. The phrase "because it is endowed with the sun" and so forth is stated. The abode of all Tathāgatas is the expanse of reality (dharmadhātu), where the Vajradhara who is the self-nature of all abides. This maṇḍala arising from meditative absorption (samādhi) does not come from the generation stage (utpattikrama); rather, it is shown to be established through the power of the conviction in the yoga of the primordial Vajradhara, appearing as if generated from the four seals (mudrā). Even yogins who are beginners and so forth should contemplate this maṇḍala, which arises from the seed-syllable that is the condition of their own appropriation. Its meaning is fourfold: first, the beginner yogin should initiate the sublime offerings of Rūpavajrā and the others to all the Tathāgatas; the nature of that is to cause the Victors to become impassioned. For the sake of liberating those in the future from their causes, one should meditate on that seed-syllable which appears as the mere essence of the deity in the center of the tiered celestial palace within the expanse, for it is the condition of appropriation. This is because a yogin who has gained mastery over certain wisdoms realizes that very condition of appropriation as having been preceded by the certainty of the causal boundary. This connects to what was stated above.

ཡེ་ཤེས་རྣམས་དབང་ཐོབ་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་ས་བོན་དེའི་མཐུ་ལས་རྒྱུ་དང་རྒྱུ་ཅན་དུ་སྣང་བ་ཤིན་ཏུ་ཆགས་པ་གོམས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ས་བོན་ལས་ཡིག་འབྲུ་གསུམ་སྦྱར་ནས། དོན་དང་སེམས་ལ་དགག་པ་དང་གཏོང་བ་བྱས་ཏེ། སྐུར་བསྒོམ་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། ། ཡེ་ཤེས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་ས་བོན་དེའི་མཐུ་ལས་ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་གོམས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། འཁོར་ལོའི་རྒྱུན་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ལས་མ་གཏོགས་པ་སྤངས་ཏེ་བསྒོམས་ནས་དོན་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེའི་སྦྱོར་བ་ལ་བརྟེན་པ་བརྟགས་པ་སྟེ། དེ་བཞི་ནི་མཚམས་སྦྲེལ་བའོ། ། ཧ་ཅང་སྤྲོས་པ་མི་དགོས་ཀྱི་གཏང་ངོ་། ། ད་ནི་སློབ་མ་རྣམས་གསང་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་འཇུག་ཅིང་དབང་བསྐུར་བའི་དོན་ཙམ་གསུངས་པ་ནི། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། ། བདག་པོ་དེ་ཞེས་པ་ནི་རིག་མ་དང་བཅས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་དམ་ཚིག་ཆེན་པོ་ཉིད་རྣམ་པར་གནས་སོ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། དེས་ནི་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱང་གཞུག་པའི་ལས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། ། འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཞུས་པའང་དེ་ཉིད་དོ། ། དེ་ནས་མི་བསྐྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དབང་བསྐུར་བའི་དོན་བསྟན་ཏོ། ། དེ་ལ་དེ་དག་གི་དོན་ནི་གོ་སླ་བས་སོ། ། ཞུགས་པ་ནི་དེ་མ་ཐག་པའི་རིམ་པས་ཧཱུཾ་དང་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཐུགས་ཏེ་དེ་ཁོ་ན་ལའོ། ། དབང་བསྐུར་བ་ནི་ཐ་མའི་དོན་ལ་ཤེས་པར་བྱའོ། ། ད་ནི་སྐུ་གསལ་བར་བསྟན་པའི་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་དེ་རྣམས་གཅིག་པར་གྱུར་པ་ནི་ཚིག་གི་དོན་ནི་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ཏེ།

A yogin who has attained mastery over the wisdoms relies on the power of that seed-syllable; through the force of habituation to the intense appearance of cause and effect, they join the three syllables to the seed, perform the negation and relinquishment of the object and the mind, and rely on the meditation of the deity’s body. A yogin for whom wisdom is spontaneously present relies on the power of that seed-syllable; through the force of habituation to the vowels and consonants, they meditate by abandoning everything except the extremely subtle continuity of the maṇḍala and perform the benefit of beings. This is analyzed as relying on the application of each individual moment; these four are the connections. There is no need for excessive elaboration, so I shall leave it at that. Now, to explain the mere purpose of the disciples entering the secret maṇḍala and receiving empowerment, it is taught by the words beginning with "Then..." The phrase "that lord" means that the Great Samaya itself abides within the maṇḍala together with the consort. By that, it should be understood that the disciples are also to be introduced. That is also the request made by way of the complete perfection of the result. Then, Akṣobhya and the others teach the purpose of the empowerment. In that regard, their meaning is easy to understand. "Having entered" refers to the immediate sequence of HŪṂ, the vajra, and so forth, which is the Mind; it is precisely that. "Empowerment" should be understood as the ultimate meaning. Now, the fact that they have become one as the identity of all, the essence of the result which clearly reveals the Body, is shown by two phrases.

དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྡོ་རྗེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་སྙིང་རྗེ་དང་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། མི་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་བརྡ་འམ་ཐ་སྙད་དང་བྲལ་བའི་དོན་ལ་རྩེ་གཅིག་པ་གང་གིས་བྱེད་པ་དེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། ། རྡོ་རྗེ་ནི་དེ་དང་ལྡན་པའི་དོན་ཏེ་དེ་ལ་ཞུགས་སོ། ། ཞུགས་མ་ཐག་ཏུ་དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དང་། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་འདི་མཉམ་པར་གྱུར་པའི་དོན་ཏོ། ། དེའི་ཡོན་ཏན་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་དེ་ནས་ནི་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཅིང་དབང་བསྐུར་བའི་དེ་མ་ཐག་གོ། ། བུད་མེད་ཀྱི་ཆོས་དབྱིངས་ཀྱི་ནང་ན་གཞལ་མེད་ཁང་བརྩེགས་པའི་དབུས་ན་གནས་པའི་ཕྱིར། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ན་གནས་པ་སྨོས་སོ། ། བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནི་གློ་བུར་གྱི་དབང་གིས་ནི་མ་ཡིན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་དབང་སྔོན་དུ་ཐོབ་པས་ལུས་ངག་བདེ་བ་དང་ཡིད་བདེ་བ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་སོ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐར་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་དག་གི་དོན་ནི། བཅུ་དྲུག་ཆ་ཤས་སྡེ་པ་ལས་བྱུང་གང་བའི་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དབུས། ། ཞེས་པའི་ངེས་པ་གསུངས་སོ། ། སྒྲ་ཡི་གེ་དང་ཡིག་འབྲུ་ལས་གྱུར་པའི་ཟླ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཞུ་བའི་ངོ་བོ་འདིར་བསྟན་པ་མེད་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་དང་སྙིང་རྗེས་ཕྱེ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའོ། ། དེ་དག་གི་དོན་བརྟགས་པའི་སྐབས་དབྱེའོ། ། ཨཱཿལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆེ་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་དངོས་པོ་རྣམས་སོ་སོར་འགོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །

In this context, the vajra of bodhicitta is so called because it possesses emptiness, compassion, sovereignty, and so forth. The meditative absorption (samādhi) is that which acts with one-pointed focus upon the object that is the non-conceptual essence, free from signs or conventional designations. "Vajra" refers to the meaning of being endowed with that, and one has entered into it. Immediately upon entering, by the power of that, what is it like? It is the meaning of becoming equal to the nature of all things and the expanse of space (dharmadhātu). Its qualities are indicated by the words "Then," and so forth. In that regard, "Then" refers to the immediate sequence following the blessing and empowerment. Because he abides in the center of the tiered celestial palace within the expanse of reality of the woman, he is said to "abide in the expanse of space." This blessing is not due to a sudden, adventitious power, but because he has previously attained the empowerment of following suchness, whereby he has attained physical and mental bliss. If it were otherwise, it would follow that he had already attained liberation. The meaning of these points is stated in the certainty of the verse: "In the center of the moon mandala, full and arisen from the sixteen parts." Although the two types of moons produced from syllables and letters are not explicitly shown here as being in a state of melting, the essence of bodhicitta, distinguished by emptiness and compassion, is the Vajra Holder. This is the section for analyzing their meaning. The syllables Āḥ and so forth demonstrate the greatness of emptiness, because they individually negate all entities.

དེས་ན་བརྒྱུད་པའི་རིམ་པས་རྒྱུའི་དངོས་པོ་བསྟན་པ་ལ་གཞན་དག་ནི་ཟློག་པའི་སྒོ་ནས་སྟོན་ཏེ། ཨ་ཡིག་ལ་སོགས་པའི་སྔོན་དུ་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་རྣམས་གསལ་བ་ནི་དེས་དངོས་པོ་རྣམས་རབ་ཏུ་འགོག་པའི་ཐབས་ཀྱི་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དག་གི་ཟླ་བ་བརྩིགས་པར་བྱས་པ་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྐྱེན་དུ་མི་ནུས་པས་ན་ཀ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ནི་དེ་ལས་གྱུར་པའི་ཟླ་བ་གཉིས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་དེ་ལྟར་རོ། ། དེ་ལྟར་ན་དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཁོར་ལོར་གསང་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དོན་གཞན་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་འདི་ཉིད་མཐོང་བར་མངོན་ནོ། ། ཨ་དང་ཀ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཟླ་བ་གཉིས་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་རྣམ་པ་ནི་ཚིག་གསུམ་གྱིས་བསྟན་ཏེ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ནས་ནི་ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་དེ་མ་ཐག་གོ། ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་ནི། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོར་མི་ཕྱེད་པའི་ཕྱིར་ནའོ། ། རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཉིད་དེ་ཀུན་གྱིས་འདའ་བར་དཀའ་བའི་མཉམ་པ་ཉིད་དེ་ལས་འབྱུང་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཞུགས་པ་སྟེ། བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དོ། ། དེས་ནི་གོང་གི་དོན་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། སྐྱེས་བུའི་གཟུགས་ཀྱང་དེ་ཆེན་པོ་ཡང་དེ་ཉིད་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། རིག་པ་ནི་རྒྱུད་དང་ལས་དང་ལྟ་བའི་རིག་པ་སྟེ། དེ་དེ་དང་ལྡན་པའོ། ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་སྔགས་ཀྱི་བདག་པོའང་དེ་ཁོ་ནའོ། ། དེས་ན་བྱིན་གྱིས་བརླབས་སོ་ཞེས་ཏེ།

Therefore, regarding the teaching on the causal entities through the sequence of the lineage, others teach by way of negation. Prior to the syllable A and so forth, the clarity of those [syllables] through the nature of emptiness (śūnyatā) is the cause of the moon maṇḍala, which is the method for thoroughly negating those entities. Since the moon constructed by others is incapable of serving as the condition for the nature of emptiness, the appearance of Ka and so forth is the cause of the second moon arising from that. The bodhicitta is of the nature of compassion in that way. Thus, by its power, the secret nature of the wheel performs the welfare of sentient beings; because no other object is seen, it is evident that this very [nature] is seen. The aspect that arises from the clarity of A, Ka, and so forth, which is distinct from the two moons, is taught by three phrases, beginning with "Then the Blessed One..." "Then" refers to immediately after the two moons. "Body, Speech, and Mind Vajra" is because they are indivisible in the essence of wisdom (jñāna). He entered the meditative absorption (samādhi) arising from that equality which is difficult for anyone to transcend, which is the state of one-pointedness of mind regarding the conceptualized entities. This is for the sake of knowing the aforementioned meaning. He is called "the Great Being" because he is that very [nature]; "knowledge" (vidyā) refers to the knowledge of the tantras, activities, and views, and he possesses that. For that very reason, he is also the "Lord of Mantras" (mantranātha). Therefore, it says, "he was blessed."

དེ་དེ་རྣམས་ཀྱི་རྐྱེན་ནོ། ། བྱིན་གྱིས་བརླབས་མ་ཐག་ཏུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་གོང་དུ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་དེ་ཉིད་རྡོ་རྗེ་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞལ་གསུམ་པ་ལྟ་བུ་ནི་དབུས་དང་གཡས་གཡོན་ནག་པོ་དང་དཀར་པོ་དང་དམར་པོ་རྣམས་རིམ་བཞིན་ནོ། ། དེ་ལྟ་བུར་ཀུན་གྱིས་གཟིགས་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་སོ། ། ལས་དང་པོ་པས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནས་ཉེ་བར་བཟུང་སྟེ། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་བརྙེས་ཀྱི་བར་དུ་ཐབས་ཀྱི་རིམ་པ་གྲངས་མེད་པས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་གྲུབ་ནས། དེའི་བྱིན་རླབས་ལས་ཐུན་མོང་དུ་ཐུན་མོང་བ་དེས་གཟུགས་སྐུ་རྣམ་པ་གཉིས་འོད་ཀྱི་འདུ་འཕྲོ་ལྟར་བྱུང་སྟེ། ཐམས་ཅད་དུ་བསམ་པའི་དབང་གིས་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ། ། ཁྱད་པར་དུ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་སྐུ་ལྟ་བུ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་དེ་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཀྱི་དཀྱིལ་ན་ས་བོན་གྱི་ཚུལ་དུ་བཞུགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་སྣོད་དུ་རུང་ཞིང་དབང་བསྐུར་བ་དང་རྒྱུ་ནས་སངས་རྒྱས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ཉིད་འོག་མིན་དུ་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོའི་སྐུས་འཁོར་རྣམས་ཐུགས་ཀ་ནས་བྱུང་སྟེ་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་གསུངས་པའོ། ། དེ་རྣམས་ནི་མཚམས་འབྲེལ་བའོ། ། དེ་ཡན་ཆད་དུ་དང་པོའི་ལས་ཀྱི་རིམ་པ་གསུངས་ནས། ད་ནི་གླེང་བསླང་བ་གསུངས་ཏེ། དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མི་བསྐྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། ། དེ་ལ་དེ་ནས་ནི་གཟིགས་པར་གྱུར་པའི་དེ་མ་ཐག་གོ། ། སེམས་ཅན་མི་བསྐྱོད་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཏེ། དེས་ས་བོན་གྱིས་བསྐྱེད་པས་འདིར་མི་བསྐྱོད་པ་གཟུང་ངོ་། ། གཞན་དག་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་རྣམས་གཞན་གྱི་མཐུ་ལས་བྱུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

That is the condition for those. Immediately upon being blessed, the Blessed One—who had previously entered meditative equipoise—appears as if with three faces because he possesses the three vajras; these are black, white, and red, respectively, in the center, right, and left. Thus, he was seen by all. From the initial generation of the mind of awakening by a beginner, up until the attainment of vajra-like primordial wisdom, the svabhāvakāya is accomplished through countless stages of method. Through its blessing, the two common rūpakāyas emerge like a radiating mass of light and appear everywhere according to the dispositions of beings. In particular, the uncommon svabhāvakāya, which is like the body of manifest awakening, resides in the center of the source of phenomena (dharmodaya) in the manner of a seed-syllable; this is for the sake of making [beings] suitable vessels, conferring empowerment, and leading them from the cause to buddhahood. That very [body] emerges from the heart of the retinue in the form of the great enjoyment body (saṃbhogakāya) in Akaniṣṭha and utters the inspired utterance. These are the connections. Having thus taught the stages of the beginner's practice up to that point, the introduction is now taught, beginning with the mention of the Tathāgata Akṣobhya and the others. In that context, "then" refers to the moment immediately following the vision. Sentient beings have Akṣobhya as their cause; since he is generated from that seed-syllable, Akṣobhya is taken here. This should also be explained for the others; they do not arise from the power of another.

། སོགས་པ་སྨོས་པ་ནི་གཙོ་བོ་ལ་གང་ལྡན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་དང་དེ་ལྟར་རོ། ། འོག་གི་དོན་བརྗོད་པ་ནི་ཕྱུང་བས་སོ། ། གང་ལས་ཤེ་ན། རིག་པའི་དབྱིངས་ལས་སོ། ། དེས་ནི་ཨེ་མ་ཧོ་ཞེས་པ་ནི་དམ་ཞིང་ངོ་མཚར་ཏེ། གང་ལ་ཞེ་ན། འོག་གི་དོན་ཏོ། ། བསམ་པའི་དབང་གིས་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་བའོ། ། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྦས་ཏེ་གསང་བའོ། ། མི་རྟོགས་གནས་མེད་པའོ་ཞེས་པ། རིགས་པ་མ་ཡིན་པའི་དཔག་པ་དང་། མངོན་སུམ་པས་རྟོགས་པར་དཀའ་བས་སོ། ། དེ་དག་ནི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པས་སོ། ། དེ་ནི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་ཞུ་བ་སྔོན་དུ་གཏོང་བའི་དོན་ཏོ། ། དེ་ལའང་གཉིས་ཏེ། སྦྱོར་བ་དང་། ཚིག་གོ། ། དེ་དག་ནི་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། ། གཅིག་ཏུ་འདུས་ནས་ཞེས་པ་ཚུལ་དང་དགོངས་པ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་རྣམས་སོ། ། ནང་གི་གཟུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་མ་ལ་སོགས་པ་ལྷ་མོ་རྣམས་ནི་ཆགས་པར་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པ་ནི་མཆོད་པ་རྒྱས་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་ལ། དམ་ཚིག་ནི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་སྟེ། དེའི་སྤྲིན་གྱིས་མཆོད་དེ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་ཏོ་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། ད་ནི་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་དང་། སྙིང་པོ་དབྱུང་བ་དང་། འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཞུས་པ་དག་ནི། ཚིགས་བཅད་གཅིག་གིས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདུས་པ་གསང་བ་ལས་བྱུང་བ། ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། ། དེ་ལ་འདུས་པ་ནི་འདུ་བ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསྟན་པའི་ས་བོན་ཏེ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ན། གསང་བ་ལས་ཞེས་ཏེ།

The mention of "and so forth" indicates that whatever qualities belong to the principal [deity] are likewise present in all of them. The explanation of the subsequent meaning is provided by way of extraction. From what [is it extracted]? From the expanse of awareness (vidyā-dhātu). Thus, "Emaho" expresses a solemn and wondrous state. To what does it refer? To the meaning explained below. It is that which has arisen as various forms through the power of intention. Because it is uncommon, it is concealed and secret. Regarding the phrase "non-conceptual and without abode," it is because it is difficult to realize through improper inference or direct perception. This is because those [latter means] do not possess the fortunate capacity. This [explanation] is intended for those who do possess the fortunate capacity, and serves as the introduction to the request. This [request] also has two parts: the preparation and the words. These are taught by the passage beginning with "Then the Blessed One..." "Gathered together" means those whose modes and intentions have become one. The goddesses, such as the internal Vajradhātvīśvarī and others, are the objects of passion; their pervading all of reality is the extensive offering of suchness. The "samaya" is the Vajradhara; having made offerings with his clouds and prostrated, he made this request—thus it is connected. Now, the requests made by way of the stages of generation, the extraction of the essence, and the complete perfection of the result are taught in a single verse, beginning with: "Arisen from the Secret Assembly..." In this context, "assembly" (gaṇa) means a gathering. It is the seed of the teachings of all the Buddhas, because it arises from the nature of body, speech, and mind; therefore, it is said to be "from the secret."

བྱུང་བ་ནི་གོང་གི་ས་བོན་ནོ། ། དེ་ནི་ཞུས་པ་དང་པོའོ། ། ས་བོན་ལས་སྔགས་འབྱིན་པ་དེའི་དོན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་བསྡུས་པའོ། ། གསང་བ་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་སྟེ་ལྟག་འོག་ཏུ་སྦྱར་རོ། ། ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་པ་ནི་འདིར་སྐུ་ལྔའི་བདག་ཉིད་ས་བོན་ལས་རིམ་གྱིས་གྱུར་པ་སྟེ་ཞུས་པ་ཐ་མའོ། ། དེ་ལྟར་ཞུས་པ་ལ་དོར་བའི་ཚུལ་དུ་བཤད་པ་གནང་བའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། ། འདི་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། ཡང་དག་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ས་འོག་མ་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གོང་མ་གོང་མའི་བློའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ས་འོག་མ་རྣམས་སུ་འབྱིན་ཞེའོ། ། གཞན་རྣམས་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཟབ་པའི་ཕྱིར་གཞན་རྣམས་ཏེ། བྱམས་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་། བསྐལ་པ་བཟང་པོ་དང་། དཔེ་མེད་པ་རྣམས་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་འདི་ཡིན་ནོ། ། དེས་ནི་འདི་སྐད་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱང་རེ་ཞིག་ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོ་མེད་པར་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ན། སྒྲུབ་པ་པོ་གཞན་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་བཤད་པར་འགྱུར་རོ། ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཉན་པའི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པར་མཛོད་ཅིག་ཅེས་བསྐུལ་བའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་པ་དང་རྨད་དུ་གྱུར་པ་ནི་ཡ་མཚན་ཆེ་བ་དང་། སྔོན་མེད་པ་མྱོང་བ་དང་། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ལས་ཏེ། དེ་རྣམས་ནི་རིམ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། ། དེ་ནི་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ།

"Arising" refers to the aforementioned seed-syllable. That is the first request. The extraction of the mantra from the seed-syllable is the condensed vajra-essence of the Tathāgatas. "Secret" means uncommon; it should be applied to what follows and precedes. "The Blessed One himself" refers here to the nature of the five bodies, which gradually arise from the seed-syllable; this is the final request. In order to grant an explanation in response to such a request, the words "Then," and so forth, are spoken. Regarding the statement, "This causes even all [of them] to give rise to doubt," it is because the authentic suchness is not realized by those on the lower stages; it is said that through the distinctions of the higher and higher intellects, it is extracted in the lower stages. As for the phrase, "What need is there to mention others?": because suchness is profound, "others" refers to Bodhisattvas such as Maitreya, those of the Fortunate Aeon, and the Incomparable Ones; this is the cause for the arising of doubt in them. By this, it is explained: "If even the Tathāgatas themselves, for a time, give rise to doubt regarding the profound nature of phenomena, what need is there to mention other practitioners?" In order to exhort [them] to become fortunate enough to hear suchness, the words "Then," and so forth, are spoken. In that context, "wonder" and "marvel" refer to being greatly amazed, experiencing what was previously unknown, and [arising] from cause and effect; these should be applied in their respective order. This is connected to the phrase, "He spoke thus."

ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ལ་དོར་བའི་དོན་ཏེ། སྐལ་བ་དང་ལྡན་པར་མ་བྱས་ནས། མངོན་པར་ཤེས་པ་མི་འཐོབ་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། རྡོ་རྗེའི་དམ་ཚིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ལམ་ནས་ཕྱུང་བ་ས་བོན་ཏེ། བུད་མེད་ཀྱི་བྷ་གའི་ནང་ན་གནས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་མཆོད་པ་དང་། དབང་བསྐུར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱི་ཉན་པ་པོ་རྣམས་ཐོག་མར་བདེ་བ་དང་། ཡིད་བདེ་བ་མྱོང་བར་བགྱི་བ་ནས་ཐ་མར་མངོན་པར་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བགྱི་བའི་བར་དུ་བསྟན་དུ་གསོལ་ཞེས་ཞུས་པའོ། ། འདིར་རྣམ་པར་བཀོད་པ་རྣམས་ནི་དོན་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་ཁོ་ནར་འདོད་ཆགས་ཆེན་པོའི་ཚུལ་ཞེས་བྱ་བ་གཅིག་པུ་ཡིན་ཏེ་གཞན་མ་གྲགས་པ་ཡིན་ནོ། ། དེའི་ཕྱིར་གླེང་གཞི་སྔོན་དུ་བྱས་པའི་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས། བཞུགས་སོ་ཞེས་པའི་མཐར་ཐུག་པའི་བར་ཚིག་བཞི་པས་ནི་ཞུས་པའི་ཚིག་གཉིས་པ་ལ་གཏོགས་པས། སློབ་མ་རྣམས་སྐལ་བ་ཐོབ་པའི་མཚན་མ། གསང་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་དབང་བསྐུར་བའི་སྤྲུལ་པའི་དོན་དུ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་དགའ་བར་བྱ་བ་གསུངས་སོ། ། དེའི་འོག་ཏུ་དེ་ནས་ཞེས་པ་ནས་གནས་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་པའི་བར་ཚིག་གཉིས་ཀྱིས་ནི་ཞུ་བ་གཉིས་པ་དང་འགྲོགས་པ། བྱང་ཆུབ་པ་རྣམ་པ་ལྔ་དང་འབྲེལ་པ་གསུངས་སོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གཅིག་གིས་ནི་ཚིག་བཞིའི་དང་པོ་དང་འབྲེལ་པའོ། ། བཞི་པ་ཉིད་དང་འབྲེལ་པ་ནི་ཚིག་གཅིག་གིས་སྟོན་ཏེ། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་པ་ནས།

The distinction is made because of the knowledge of suchness (tattva). The word "also" (api) has the sense of exclusion; it means that without first being made fortunate, the superknowledges (abhijñā) will not be attained. Regarding the "Vajra Samaya" (vajrasamaya), it refers to the seed-syllable (bīja) extracted from the path of the Vajra, which is the nature of all things. It is requested that the Teacher explain—from the initial experience of bliss and mental joy by the listeners through the offerings and empowerments in the maṇḍala residing within the bhaga of the consort, up until the final attainment of the fruit of the superknowledges. Here, because the arrangement is not fixed, the first part is solely the "manner of great passion" (mahārāganyāya), and no other is renowned. Therefore, from the introductory setting (nidāna) beginning with "Then" (atha) up to the end of the phrase "was dwelling" (vyavasthitaḥ), the four lines of text belong to the second request; they teach the delighting of method and insight for the sake of the emanation of the empowerment in the secret maṇḍala, which is the sign that the disciples have attained their fortune. Following that, the two lines from "Then" up to "became established" (vyavasthitaḥ) are associated with the second request and teach the connection with the five aspects of awakening (pañcākārābhisambodhi). The single phrase beginning with "The Blessed One" (bhagavān) is associated with the first of the four lines. The connection with the fourth itself is shown by a single phrase: "the expanse of space" (ākāśadhātu), and so forth. Then, from "The Blessed One" up to...

གནས་མེད་པའོ་ཞེས་པའི་བར་ཚིག་གསུམ་གྱིས་ནི་ཨཱཿཡིག་ལ་སོགས་པ་ལས་གྱུར་པ་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་རྣམ་པ་གསུངས་སོ། ། དེ་ནས་མི་བསྐྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་ནས། བསྟན་དུ་གསོལ་ཞེས་པའི་བར་ས་བོན་དང་ཕྱག་མཚན་གྱི་རིམ་པས་འཁོར་ལོར་གྱུར་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། ། དྲུག་པ་དེའི་འོག་ཏུ་བདུན་པ་གསུངས་པ་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་དབྱུང་བའི་ཕྱིར། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་མཐའི་བར་དུ་གསུངས་སོ། ། དེ་རྣམས་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏེ། རིམ་པར་སྦྱར་བའོ། ། དེ་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་དོན་འདི་ཉིད་རྣམས་ཏེ། གོང་གིས་གསོལ་བ་བཏབ་པ་མཁྱེན་ནས། ཡེ་ཤེས་སྒྲོལ་མ་ནི། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་གསལ་ཞིང་དབྱེར་མེད་པའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་སྟེ། དཔེ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་བཤད་དོ། ། དེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཏེ་ཞེའོ། ། ཞེ་སྡང་ཞེས་པ་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་སྟེ། དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་ནི་སེམས་ཅན་དང་སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལ་ཞེ་སྡང་བ་སྟེ། ཀུན་ནས་མནར་སེམས་པའོ། ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནི་དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཏེ། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་ཞེ་སྡང་བའོ། ། དེ་ནི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་རྒྱུའོ། ། རིགས་ནི་རྒྱུན་མ་ཆད་པ་ཡིན་ཏེ། བསྟན་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གི་ནི་འབྲེལ་པའོ། ། མཆོག་གི་སྙིང་པོ་ཞེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམ་པ་ཡིན་པ་དང་། མི་གཡོ་བའི་ཕྱིར་ན་ཞེས་སོ། ། འབྲས་བུ་རབ་ཏུ་འབྱིན་པའི་ཕྱིར་སྙིང་པོ་སྟེ། འདི་ཞེས་པ་འོག་མ་ལ་སྙེགས་པའོ། ། རིགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི་གཞན་དུ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །

The three phrases ending with "without abode" describe the aspect that arises from the second moon, which is distinct from the syllable ĀḤ and so forth. Then, from "Akṣobhya and so forth" up to "please teach," the sequence of seed syllables and hand symbols transforming into the wheel and so on is described. Sixth, the seventh [chapter] is taught thereafter in order to emanate the maṇḍalas; thus, from "Then the Blessed One" up to the end is taught. These are the summarized meanings, applied in their proper order. Regarding that, these are the meanings of the maṇḍala: having understood the request made above, Wisdom Tārā is the vajra because that very wisdom of emptiness is luminous and indivisible; it is explained by that very example. Having entered into meditative equipoise in such a samādhi, it is said. "Hatred" refers to both the mundane and the supramundane. In that context, the mundane is hatred toward sentient beings and non-sentient things, which is malice. The supramundane is its opposite, which is hatred toward the characteristics of the imputed nature. That is the cause of the Vajra Holder. "Family" (kula) means an uninterrupted lineage, because it abides as the essence of the teaching. "Gi" is a connective particle. "Supreme essence" (paramahṛdaya) means it is the most excellent of all and is immovable. It is the "essence" (hṛdaya) because it brings forth the fruit; the word "this" (idam) refers back to what follows. Those [categories] such as the family and so forth should also be applied elsewhere.

འདུལ་བའི་དབང་གིས་རྡོ་རྗེ་ལྟར་ཡིན་གྱིས་ཀྱང་། རྣམ་པར་བསྒྱུར་བའི་དོན་དུ་རྡོ་རྗེ་ལས་ཞེས་ཏེ། ཕྱུང་བ་དེ་ཉིད། བཛྲ་དྷྲྀཀ་ཅེས་པ་ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པ་ལས། རྒྱུ་ལྔ་དག་གི་འབྲས་དག་ནི། ། རྡོ་རྗེ་ཞེས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན། ། གཟུངས་ཞེས་བྱ་བ་འཛིན་པར་བཤད། ། རྣམ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པར་བཟླས། ། ཞེས་ཏེ། རྒྱུ་ཡེ་ཤེས་ལྔའོ། ། འབྲས་བུ་རིགས་ལྔའོ། ། དེས་རྡོ་རྗེ་རྩེ་ལྔ་ནི་སངས་རྒྱས་ལྔའི་བདག་ཉིད་དང་། ཡེ་ཤེས་ལྔའི་བདག་ཉིད་གོང་འོག་གི་རྩེའི་ཚུལ་གྱིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ངོ་བོ་རྡོ་རྗེ་བཛྲ་ཞེས་གསུངས་སོ། ། དེ་འཛིན་པས་ན་བཛྲ་དྷྲྀཀ་ཅེས་ཏེ། རྣམ་པར་དག་པའི་ངོ་བོ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཞེའོ། ། དེ་ནི་ཡིད་དུ་འདོད་དོ། ། དེའི་འབྲས་བུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཕྱུང་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། ། རིགས་པའི་ཤེས་པ་རིག་མ་ལས་བྱུང་བས་སོ། ། མི་བསྐྱོད་པ་རང་གི་རིག་མ་དང་ལྡན་པས་ན། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོར་སྦྱོར་ཞེས་སོ། ། ནག་པོ་ཞེས་པ་དབུས་ཀྱི་ཞལ་དང་སྐུའོ། ། དཀར་པོ་དམར་པོ་ནི་གཡས་དང་གཡོན་གྱི་ཞལ་ལོ། ། དེ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་དུ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ལ་ཞུགས་པ་སྟེ། ཐིམ་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། དམ་ཚིག་འབྱུང་བ་ཞེས་པ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་སོ། ། དེས་དོན་བསྐྱེད་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཞུགས་པའོ། ། གཏི་མུག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། ། དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ནི་མི་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང་། ཀུན་དུ་བརྟགས་པའོ། །

Although it is like a vajra by the power of the Vinaya, for the purpose of transformation it is called "from the vajra." That which was emitted is "Vajradhṛk." As stated in the eighteenth chapter: "The results of the five causes are taught as the 'vajra.' That which is called 'dhāraṇī' is explained as 'holding.' One should recite the consciousness as the Vajra-holder." Thus, the causes are the five primordial wisdoms (jñāna) and the results are the five families. Therefore, the five-pronged vajra is the nature of the five Buddhas and the nature of the five primordial wisdoms. In the manner of the upper and lower prongs, it is the essence of the purity of cause and result, and is thus spoken of as the "vajra" (vajra). Because one holds that, it is "Vajradhṛk," which is the consciousness of the dharmadhātu in its pure essence. That is asserted to be the mind. To show its result, it says, "Then, immediately upon being emitted," and so forth. Because the knowledge of reasoning arises from the consort, Akṣobhya is endowed with his own consort, and thus it says, "joined with the Mahāmudrā." "Black" refers to the central face and body. "White and red" refers to the right and left faces. In such a manner, he enters the body, speech, and mind of the Vajra-holder; this is the meaning of "dissolved." "Source of the samaya" refers to the mirror-like primordial wisdom (ādarśa-jñāna). He generates the purpose by entering into that. "Delusion" (moha) is of two types: mundane and supramundane. Of those, the mundane is characterized by ignorance, consisting of the innate (sahaja) and the imputed (parikalpita).

འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནི་དེ་དང་མི་མཐུན་པའི་གྲོགས་ཏེ། འབྱེད་པ་མེད་པའི་གཏི་མུག་ཆེན་པོ་སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱི་རྒྱུའོ། ། རིགས་ལ་སོགས་པ་ནི་སྔོན་དུ་བྱས་སོ། ། ཛི་ན་ཛིཀ་ཅེས་པ་དེ་ཉིད་ལས། ཡོད་མེད་དབུས་ལས་འདས་པའི་ལམ། ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཚིག་བཞི་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའོ། ། འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ངོ་བོ་དེ་ཉིད་གཟུགས་ཞེས་བྱ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་འདིར་ཛི་ན་ཛིཀ་ཅེས་གསུངས་སོ། ། ཛི་ནའི་སྒྲ་ཁོ་ནའི་དོན་ཡང་གསུངས་པའོ། ། སྐྱེས་པ་ཞེས་པ་ཛི་ནའི་སྒྲ་སྟེ། སྐྱེ་བའི་དོན་གསུངས་པའོ། ། དེ་ལས་རྒྱལ་བར་བྱེད་པས་ན་ཛི་ན་ཛིཀ་ཅེས་ཏེ། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མི་སྐྱེ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། ། དེའི་འབྲས་བུ་གསུངས་པ། ཕྱུང་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། བཞུགས་སོ་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། དེ་ལ་དཀར་པོ་ནག་པོ་དམར་པོ་ནི་དབུས་དང་གཡས་གཡོན་གྱི་ཞལ་རིམ་པ་བཞིན་ནོ། ། གཞན་དག་ནི་སྔོན་དུ་བྱས་སོ། ། རིན་པོ་ཆེ་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དེས་ཀུན་འབྱུང་ཞིང་མི་ཕྱེད་པའི་ཕྱིར་ན་རྡོ་རྗེ་སྟེ་ཀུན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཏེ་ཕྱུང་ངོ་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། ལྟག་འོག་ཏུ་ཡང་སྦྱར་རོ། ། ནོར་བུ་ཡིད་བཞིན་ཞེས་པ་ང་རྒྱལ་གྱིས་འགུགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཡང་གཉིས་ཏེ། འདི་དང་ཕ་རོལ་ལོ། ། དེ་ལ་འདིའི་ནི་སེམས་ཁེངས་པ་སྟེ། རྣམ་པ་བདུན་གྱི་རང་བཞིན་ནོ། ། ཕ་རོལ་གྱི་ནི་དོན་ལ་སྲན་འཛུགས་པ་སྟེ། དོན་ཉིད་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །

The supramundane is its discordant companion, the great non-differentiating ignorance; that is the cause of Vairocana. The lineage and so forth have been established previously. From the very [mantra] Jina-jik, the four lines beginning with "The path that transcends existence, non-existence, and the middle" are spoken; therein, there is no conceptualization of existence and so forth. That very essence, the purity of the primary elements and their derivatives, is called "form" (rūpa); the ālaya-vijñāna of sentient beings is what is here spoken of as Jina-jik. The meaning of the word jina alone is also explained: the word jina means "born," and thus the meaning of "birth" is taught. Because it triumphs over that, it is called Jina-jik, meaning that it does not arise through the nature of the imputed (parikalpita). Its result is spoken of in the passage beginning with "As soon as it was emitted," which connects with the word "remained." In that regard, white, black, and red are the faces in the center, right, and left respectively. The others have been established previously. Regarding "the source of jewels" (Ratnasambhava), because that wisdom of equality (samatā-jñāna) arises from all and is indivisible, it is a "vajra"; it connects with the phrase "having entered into equality with all, it was emitted." This should also be applied to the preceding and following sections. "The wish-fulfilling gem" refers to the summoning by means of pride (māna); therein there are two types: this-worldly and the other-worldly. Of these, the this-worldly is the inflation of the mind, which is of seven types. The other-worldly is the persistence in the ultimate goal, because it arises from the goal itself.

དེ་ནི་དཀོན་མཆོག་དཔལ་གྱི་རྒྱུའོ། ། རཏྣ་དྷྲིཀ་ནི་ལུང་ལས། ཐམས་ཅད་དོན་ཀུན་འབྱུང་བས་ན། ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་དོན་ཐམས་ཅད་ལ་གང་མཉམ་པ་ཉིད་དེ་ལས་བྱུང་བ་དེས་རྣམ་པར་དག་པས་ན་སེམས་ཉིད་རིན་ཆེན་ནོ། ། དེ་ཡང་ཚོར་བས་རང་གི་ཡང་དག་པར་རིག་པས། ངེས་པར་ཚོར་བས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡིད་ནི་རཏྣ་དྷྲྀཀ་ཅེས་གསུངས་སོ། ། དེའི་སྐུ་དང་གཡས་གཡོན་གྱི་ཞལ་ནི་སེར་པོ་དང་དཀར་པོ་དང་ནག་པོའི་ཚུལ་དུ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། ། འདོད་ཆགས་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སོ་སོར་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། རིས་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། ། དོན་བསྐྱེད་པ་དང་དེ་ཉིད་མི་ཕྱེད་པའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་རྡོ་རྗེ་སྟེ། དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་དེ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཏེ་ཕྱུང་ངོ་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། དེ་ལ་འདོད་ཆགས་ནི་གཉིས་ཏེ། དེ་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། ། དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལ་ཞེན་པ་དང་ལྷག་པར་ཆགས་པའོ། ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནི་དེ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཏེ། ཆགས་ཙམ་ཉིད་ན་ཆགས་པ་མེད་པའི་འདོད་ཆགས་ཆེན་པོ་སྟེ། དེ་ནི་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཀྱི་རྒྱུའོ། ། རིགས་ལ་སོགས་པ་སྔོན་དུ་བྱས་སོ། ། ཨ་རོ་ལྀཀ་ཅེས་པ་ལུང་ལས། ། འདོད་པའི་མཚན་ཉིད་མཚན་པ་དང་། ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་བཅད་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་མཚན་ཉིད་ནི་ནག་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པའོ། ། དེ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་མིག་ལ་སོགས་པ་ལྔ་དང་། ཡིད་དང་དྲུག་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡིད་དོ། །

That is the cause of Ratnasambhava. Regarding Ratnadhṛk, the scripture states: "Because all purposes arise from it," and so forth. In that context, the mind-essence is the "jewel" because it is purified by that which arises from the equality of all purposes. Furthermore, because it is correctly known through feeling, the mind purified by definitive feeling is called Ratnadhṛk. Its body and the faces to the right and left are to be applied in sequence as yellow, white, and black. "Great passion" (mahārāga) is the wisdom of individual discernment; it is so called because it is without partiality. Because it generates the purpose and is itself indivisible, it is the "vajra of the elements." This is connected to the statement: "Having entered into meditative equipoise in the essence that has become its very nature, he brought it forth." Regarding that, passion is twofold: mundane and supramundane. Of these, the mundane is attachment and intense clinging to the appropriated aggregates. The supramundane is the opposite of that; it is the "great passion" in which there is no attachment at the very moment of attachment. That is the cause of Amitābha. The family and so forth have been established previously. Regarding Arōlik, the scripture states: "Characterized by the characteristics of desire," and so forth. In that context, "characteristics" refers to aspects such as black, yellow, and so on. The essence that realizes those consists of the five [senses] such as the eye, the mind, and the sixth, the conceptualizing mind.

དེས་ཐམས་ཅད་དུ་གང་བརྩེན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་སོ་སོར་ཀུན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་རྣམ་པར་དག་པ་ཁོ་ན་གང་གོང་ནས་གསུངས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། མཚོན་པ་དེའི་ཨ་རོ་ལྀཀ་བཤད་ཅེའོ། ། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡོན་ཏན་གྱི་ངོ་བོར་བསྟན་ཏོ། ། འཇིག་རྟེན་པའི་དོན་སོ་སོར་ཀུན་དུ་རྟོགས་ནས་སྤྱན་རས་ཀྱིས་འཚོ་བ་དེ་ལ་དབང་བསྒྱུར་བའི་ཕྱིར། དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ་རྡོ་རྗེ་ཆོས་སོ། ། སྦྱོར་བ་ནི་གང་གི་རྣམ་པར་བཞུགས་པ་རིག་མ་དང་ལྡན་པས་ནའོ། ། སྐུ་དང་གཡས་གཡོན་གྱི་ཞལ་ནི་དམར་པོ་དཀར་པོ་ནག་པོའི་རིམ་པས་སོ། ། དེ་ནི་ནུབ་ཏུ་བཞུགས་སོ། ། ལས་ཀྱི་རིགས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གདོན་མི་ཟ་བ་ནི་ཐོགས་པ་མེད་པའོ། ། དེ་ནི་བྱ་བ་ནན་ཏན་གྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། ། དེ་ཉིད་དབྱེར་མེད་པ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་གྱུར་པ་དེ་ལ་སྙོམས་བར་ཞུགས་ཏེ་ཕྱུང་ངོ་ཞེས་པ་དང་གོང་བཞིན་འབྲེལ་ཏོ། ། དེ་ལ་དམ་ཚིག་དགུག་པ་ནི་ཕྲག་དོག་གི་སྟེ། དེ་ལའང་གཉིས་ཏེ། འདི་དང་ཕ་རོལ་གྱིའོ། ། དེ་ལ་འདིའི་ནི་གཞན་གྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་སེམས་ཁོང་ནས་འཁྲུག་པའོ། ། ཕ་རོལ་གྱི་ནི་དེ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཏེ། དེ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་དོན་ཡིན་ཏེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ནི་ཚེ་དཔག་མེད་ཀྱི་རྒྱུའོ། ། རིགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་སྔོན་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་ནོ། ། པྲཛྙཱ་དྷྲྀཀ་ཅེས་པ་རྣམ་ཤེས་རབ་ཏུ་གསལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་རྣམས་གསུངས་ཏེ།

By that, the thorough discernment of the meaning of all that is engaged in everywhere is purified; this is explained as the arolika of the characteristics and definitions previously taught. The phrase "Then," and so forth, demonstrates the nature of the qualities. Because he surveys the world and, having thoroughly realized its various meanings, exercises mastery over it, he is called "Vajradharma." As for the "union," it is because he abides in the form of a consort. His central, right, and left faces are red, white, and black, respectively. He resides in the west. To demonstrate the Action Family, "unfailing" means being unimpeded. That is the wisdom of all-accomplishing action. That itself is indivisible; having entered into meditative equipoise in that which has become the vajra-like samādhi, he "emerged," which is to be connected as before. Regarding that, the "summoning of the samaya" pertains to envy. That also has two aspects: that of this life and that of the next. Of these, the former is the internal agitation of the mind toward the excellence of others. The latter is the discordant side of that; it is the meaning of non-duality, because it arises from great compassion. That is the cause of Amitāyus. The families and so forth are as previously described. The words "Prajñādhṛk" and so forth, which clarify wisdom, are then spoken.

བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གོམས་པའི་རབ་ཏུ་གསལ་བས་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་བྱ་བ་ནན་ཏན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་དེ་ཤེས་རབ་ཅེས་སུ་བཤད། དེ་འཛིན་པས་ན་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་དག་པའི་སེམས་ནི་དེ་སྐད་ཅེས་གསུངས་སོ། ། དེའི་ཡོན་ཏན་གསུངས་པ། དེ་ནས་འདི་ཕྱུང་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། བཞུགས་ཞེས་པ་དང་། གོང་བཞིན་འབྲེལ་ཏོ། ། ཐབས་ཀྱི་ཞེས་པ་དང་། ཚུལ་དུ་ཞེས་པ་ཡང་དེ་དང་དེ་ལྟར་རོ། ། གཞན་དག་ནི་གོང་བཞིན་ནོ། ། དེ་ཉིད་ཁོ་ནའི་རིག་མ་དང་ལྡན་པས་ན་སྦྱོར་བའི་ཞེས་སོ། ། ཞལ་དབུས་དང་གཡས་གཡོན་གྱི་ཞལ་ནི་ལྗང་གུ་དང་དཀར་པོ་དང་ནག་པོ་ནི་གོང་མ་བཞིན་རིམ་པ་བཞིན་སྦྱར་རོ། ། ད་ནི་མཇུག་བསྡུ་བ་གསུངས་པ་ནི་ཞེ་སྡང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འདིར་ཉོན་མོངས་པ་ལྔའི་རིགས་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། གྲོལ་བ་ཞེས་པ་དེ་རྣམས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འདོད་པ་ཡང་དེ་སྟེ་སྒྲུབ་པ་ནི་ཐབས་ཏེ་གཉི་ག་ལ་སྙེག་གོ། ། དེ་དག་གི་དོན་ནི་འདི་སྐད་དུ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་། རིགས་ལྡན་མ་གཏོགས་པ་འདི་རྣམས་ཀྱིས། ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་དང་དེ་ལས་གྱུར་པ་དོན་ཉིད་ཀྱིས་འགྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། ། ལྷ་མོ་རྣམས་དབྱུང་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཉིད་མཉེས་པའི་དམ་ཚིག་ནི་མཱ་མ་ཀཱིས་སོ། ། དེ་ལ་བཞུགས་ཏེ་ཕྱུང་ངོ་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། དྭེ་ཥ་ར་ཏི་ནི་དེ་ལ་ཕན་ཚུན་ཐུག་པ་ནི། ཞེ་སྡང་ཞེས་ནི་བསྟན་པ་ཡིན། ། ཞེས་ཏེ།

The consciousness that acts through the vivid clarity of thorough cultivation of love, compassion, and so forth, which is the essence of the wisdom of purposeful activity, is explained as "insight." Because it holds that, the mind of the purified mind of formations is spoken of in that way. Regarding the description of its qualities: "Then, immediately upon its emergence," and so forth; the term "abided" is to be connected as before. The terms "of method" and "in the manner of" are also applied in that same way. The others are as before. Because it possesses the consort of that very [nature], it is called "of union." The central, right, and left faces are green, white, and black, respectively, as applied in the previous sequence. Now, the conclusion is stated: "hatred," and so forth. Here, the "families" and so forth of the five afflictions are intended, and "liberation" refers to their purification. "Desire" also refers to that; "accomplishment" is the method, and both are pursued. The meaning of these is as follows: it is explained that by means of these, which possess the nature of method and insight and are not devoid of the families, the entities of hatred and so forth, which arise from those very [afflictions], are accomplished in their true sense. To show the emanation of the goddesses, "Then again," and so forth, is stated. In that regard, the "samaya of pleasing the Vajra Holder" is through Māmakī. It is connected to the phrase "abiding therein, she emerged." Dveṣarati (Delight in Hatred) is taught as: "In that, mutual contact is taught as 'hatred'."

གང་ཕན་ཚུན་ཐུག་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོར། དེ་ནི་ཞེ་སྡང་སྟེ། དྭེ་ཥའོ། ། རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ནི། དབང་བསྐུར་བའི་དུས་སུ་མཱ་མ་ཀཱི་བསྒོམས་ནས་རྡོ་རྗེ་དང་པདྨོར་ཐུག་པ་ནི་དྭེཥའོ། ། དེ་ལས་གྱུར་པ་གསུངས་པ་ནི་དེ་ནས་དེ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། བུད་མེད་ཀྱི་གཟུགས་འཛིན་པ་ནི་མི་བསྐྱོད་པ་ཉིད་དེ། མཁའི་ནང་གི་གྲྭ་གང་ལ་མཱ་མ་ཀཱི་ལ་སོགས་པ་གནས་པའི་གྲྭ་རྣམས་ཏེ། འདི་ནི་མེ་མཚམས་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ལ་གནས་སོ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། སྤྱན་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་མཉེས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་པ་ནི་སྤྱན་མ་སྟེ། གང་ལ་ཞེ་ན། རྣམ་པར་སྣང་མཛད་དེ་ཉིད་ལའོ། ། གཞན་དག་ནི་སྔོན་དུ་བྱས་པ་སྟེ། གོ་སླ་བས་མ་བཤད་དོ། ། མོ་ཧ་ར་ཏི་ཞེས་པ། གཉིས་མེད་ཆོས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ། ། ཕྱི་རོལ་ང་རྒྱལ་རྨོངས་ཞེས་པ། ། ཞེས་ཏེ། ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་རྣམས་ལ་གང་ང་རྒྱལ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྨོངས་པ་དེ་གཏི་མུག་ཕྱོགས་མེད་པ་ནི་མོ་ཧ་ཞེས་གསུངས་སོ། ། རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་དབང་བསྐུར་བའི་དུས་སུ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་མཐུན་པར་སྤྱན་མ་བསྒོམས་ནས། རིག་མ་འཁྱུད་པ་ལ་སོགས་པ་བསྒོམས་ན་མོ་ཧ་ཞེའོ། ། ལྷོའི་གྲྭ་ཞེས་པ་ནི་བདེན་བྲལ་གྱིའོ། ། གོས་དཀར་མོ་གསུངས་པ་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་ཆགས་པར་བྱེད་པ་ནི་གོས་དཀར་མོ་སྟེ། སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཉིད་ལ་དེ་དེ་དང་འདྲ་བས་སོ། ། གཞན་ལའང་དེ་བཞིན་སྦྱར་རོ། ། རཱ་ག་ར་ཏི་ནི། མཚན་ཉིད་འདོད་ཆགས་ཀུན་ཞེན་པ། ། ཞེས་ཏེ།

That which is the essence of non-dual wisdom, the mutual meeting of the two, is hatred (dveṣa). Alternatively, at the time of empowerment, the meeting of the vajra and the lotus after having meditated on Māmakī is dveṣa. Regarding what arises from that, it is said: "Then, that," and so forth. "Assuming the form of a woman" refers to Akṣobhya himself; the "corners within the space" are the corners where Māmakī and the others reside, and this refers specifically to the southeast corner, meaning that he dwells there. To indicate Locanā, it says "Then," and so forth. "She who pleases him" is Locanā; and whom? Akṣobhya himself. The others have been dealt with previously and are not explained here as they are easy to understand. Regarding moharati: "In the non-dual wisdom of phenomena, external pride is delusion." This means that the delusion regarding the nature of pride within the essence of the non-dual wisdom of the nature of phenomena (dharmatā) is called "delusion" (moha), which is without direction. Alternatively, at the time of empowerment, after meditating on Locanā in accordance with the verse, if one meditates on embracing the consort and so forth, it is called moha. "The southern corner" refers to the southwest. Regarding the explanation of Pāṇḍaravāsinī, it says "Then," and so forth. "She who causes passion" is Pāṇḍaravāsinī; she is so because she is similar to Amitābha himself. The same should be applied to the others as well. Regarding rāgarati: "The characteristic is the attachment of all passion." This means:

གང་མཚན་ཉིད་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་གཉིས་སུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་དེ་ཁོ་ན་འདོད་ཆགས་དེ་ནི་རཱ་ག་ཞེས་སོ། ། རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཆགས་ནས་ཞལ་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པ་འདོད་ཆགས་སོ། ། ནུབ་ཀྱི་གྲྭར་ཞེས་པ་རླུང་གི་མཚམས་སོ། ། སྒྲོལ་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་གྲུབ་པའོ། ། སླུ་བ་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་བདག་པོ་དང་འདྲ་བས་དེ་ཉིད་ལ་ཆགས་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ནོ། ། མི་ཕྱེད་པའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཏེ་འདི་(བྱུང་,ཕྱུང་)ངོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། ། འདི་དག་ནི་གོང་དུ་སྙེགས་སོ། ། བཛྲ་ར་ཏི་ནི། ཡེ་ཤེས་འདི་ནི་རྡོ་རྗེའོ། ། ཞེས་ཏེ། དེ་ལ་གང་དེ་ཉིད་དབྱེར་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་བཛྲ་ཞེས་གསུངས་སོ། ། དེ་བཞིན་ལ་མཐའ་ན་ར་ཏིའི་སྒྲ་སྦྱོར་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། ། རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་སྒྲོལ་མ་བསྒོམས་ནས། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བདེ་བ་རིག་པ་ནི་རྡོ་རྗེའོ། ། དེ་ལས་གྱུར་པ་ནི་དེ་ཕྱུང་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གྱུར་ཏེ་བཞུགས་སོ་ཤེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་གྲྭ་ཞེས་པ་དབང་ལྡན་གྱི་མཚམས་སོ། ། བཙུན་མོའི་མཆོག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི། བུད་མེད་བདེ་མཆོག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞེས་པ་སྟེ། མོ་ཧ་ར་ཏི་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཁོ་ན་མཆོག་གི་བདེ་བའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་བདེ་བའི་མཆོག་སྟེ། དེ་ཉིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་གསུངས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། ། དེ་དག་གི་དོན་བཤད་པ་ནི་མི་དགོས་ཀྱིས་བཏང་ངོ་། ། དེ་དག་གི་སྔགས་རྣམས་ནི་སྤྱན་དྲང་བའི་དོན་ཏེ།

That very nature of non-duality which holds the characteristics is what is called rāga (passion). Alternatively, it is passion because of being attached to the characteristic of great bliss (mahāsukha) and engaging in union and so forth. "In the western corner" refers to the wind direction. To teach Tārā, the text says "Then," and so forth. In that context, the tathāgata is the "Infallible Accomplishment" (Amoghasiddhi). "Māyāvajra" is the nature that causes attachment to that very [reality], being similar to the Lord. It is "vajra" because it is indivisible. Having entered into meditative equipoise (samādhi) in such a state, the connection is that "this [arose]." These [terms] refer back to what was mentioned above. Vajrarati means "this wisdom is the vajra." In that regard, the wisdom whose essence is the indivisibility of reality is called vajra. One should understand that the word rati is applied at the end of tathā. Alternatively, having meditated on Tārā, the awareness of the bliss of enlightenment is the vajra. "That which arose from it" refers to the passage beginning with "immediately upon arising," and it connects with the statement "having become, she remained." "The northern corner" refers to the Ishāna direction. "The excellence of the supreme consort" means the excellence of the woman of supreme bliss (sukhāvatī). Because Moharati and the others are the very causes of supreme bliss, they are the "supreme bliss," and the meaning is that they are described as being perfect. There is no need to explain their meaning further, so I shall leave it. Their mantras are for the purpose of invitation.

དེའི་ཕྱིར་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་ཉིད་དུ་མངོན་ནོ། ། དེ་དག་གི་ཁྲོ་བོ་རྣམས་དབྱུང་བ་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་འཁོར་ལོ་ཞེས་པ་ས་བོན་ལས་གྱུར་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་གང་གྱུར་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཞུགས་ནས་ཕྱུང་ངོ་ཞེས་སོ། ། དེའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་སྐུའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ། རྣམ་པར་སྣང་མཛད་དུ་མངོན་ནོ། ། ཁྲོ་བོ་ཞེས་པ་ནི་ངང་གིས་དང་ཤུགས་ཀྱིས་ཁྲོ་བ་དང་(ཁོ་ཁྲོ་)བོར་བཅོས་པ་དང་བཅས་པ་སྟེ། རིག་མ་དང་ལྡན་པ་ལས་གྱུར་པའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་བྱིན་གྱིས་རློབ་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། དེ་བཞིན་སྦྱར་ཏེ་གཞན་དག་ནི་གོ་སླ་བས་སོ། ། ཡ་མཱནྟ་ཀྲྀཏ་ཅེས་པ། རྣམ་པར་མི་འཇིག་བདག་ཉིད་ཆོས། ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་བཞི་གསུངས་ཏེ། ལུས་ཚོར་བ་སེམས་དང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དུ་མ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མི་སྐྱེ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན། རྣམ་པར་མི་འཇིག་བདག་ཉིད་ཆོས། ། ཞེས་པ་སྟེ། ཀུན་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་འཇིག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ཡང་དངོས་པོ་ཀུན་ཞེས་པ་ལུས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་པ་མེད་པའི་དམ་ཚིག་སྟེ། ལུས་ལ་སོགས་པ་ལ་གཏོགས་པའི་དུ་མ་མེད་པ་ཉིད་ལས་ཇི་ལྟར་སྦྱར་བར་བྱ་བའི་ཡུལ་ལ་དད་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་རང་བཞིན་དེ་ནི་ཡ་མཱནྟ་ཀྲྀཏ་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ནི་གཤིན་རྗེའོ། ། དེའི་མཐར་ཕྱིན་པ་ནི་མེད་པ་ཞེས་པར་མངོན་ནོ། ། དེ་ལས་གྱུར་པ་ནི་ཕྱུང་མ་ཐག་ཏུ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་བཞུགས་སོ་ཞེས་སོ། ། བསྙེངས་པར་བྱེད་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །

Therefore, they are clearly the deities of the maṇḍala. Regarding the explanation of the emergence of the wrathful deities, it begins with the words "Then," and so forth. In that context, "wheel" refers to that which arises from the seed-syllable; having entered the meditative absorption that has become such, they were "emerged." Their maṇḍala is the body maṇḍala, which is clearly Vairocana. "Wrathful" refers to those who are wrathful by nature or by force, as well as those who are wrathful by convention, because they arise from being endowed with a consort; thus, it is called "the blessing of that very [nature]." The others should be applied in the same way, as they are easy to understand. Regarding the term Yamāntakṛt, the four lines beginning with "The phenomena whose nature is indestructible" are spoken. Because the body, feelings, mind, and phenomena are by their very essence non-arising—due to the absence of multiplicity and so forth—they are "the phenomena whose nature is indestructible." This is because it is only the imputed nature that is subject to destruction. Furthermore, "all things" refers to the indestructible samaya of the body and so forth. That nature of pure faith toward the objects to be engaged, arising from the very absence of multiplicity within the body and so forth, is what is called Yamāntakṛt. Why is this so? Because "Yama" refers to the perverted [view], and "the end of that" is understood as "non-existence." That which arises from this is "immediately emerged," and so forth, up to "remained." "The one who causes terror" is that very [deity], for the sake of subduing sentient beings.

དེ་ནི་ཤར་གྱི་སྒོར་ཞེས་སོ། ། རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཞེས་པ་ནི་རང་གི་རིགས་ཀྱི་གཙོ་བོ་མི་བསྐྱོད་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་དབྱེར་མེད་པས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལའོ། ། དེའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་ཐུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ་མི་བསྐྱོད་པར་མངོན་ནོ། ། གཞན་དག་ནི་གོང་མ་བཞིན་ནོ། ། པྲ་ཛྙཱནྟ་ཀྲྀཏ་ཅེས་པ། རྣམ་པར་མི་ཤེས་བདག་ཉིད་ཆོས། ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་བཞི་གསུངས་ཏེ། ཡི་གེ་དམ་པས་ངོ་བོས་རྣམ་པར་དག་པ་ཉིད་པས་ཆོས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། ། དེ་འདྲ་བའི་ཐམས་ཅད་སེམས་ཀྱི་དམ་ཚིག་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་པྲཛྙཱནྟ་ཀྲྀཏ་གཙོ་ཞེས་གསུངས་སོ། ། ཅིའི་ཕྱིར་འབྱུང་བའི་སྐྱོན་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། མ་བྱུང་བའི་སྐྱོན་མི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དང་། དེ་ལྟར་ཕན་པའི་དོན་མ་སྐྱེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དོན་དང་། སྐྱེས་པ་གནས་པ་རྣམས་ལ་དད་པ་དང་ལྡན་པ་གང་། བརྩོན་འགྲུས་རྣམ་པ་བཞི་པོ་དེས་རྣམ་པར་དག་པའི་ངོ་བོ་རྒྱལ་བ་ཁོ་ནས་ཤེས་རབ་མཐར་ཕྱིན་ཞེས་ཏེ། དེ་འདྲ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྐྱོན་ཁོ་ན་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཐ་ཚིག་གི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ནི་ལྷོའི་སྒོར་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། ། རྟ་མགྲིན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ཞེས་པ་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་ཞུགས་ཞེས་སོ། ། གང་ལ་ཞེ་ན་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རིན་པོ་ཆེ་འབྱུང་གནས་དེ་ལའོ། ། དཀྱིལ་འཁོར་ནི་གསུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་རོ། །

That is the eastern gate. In order to teach the [deity] Vijaya, the words "Then," and so forth, are spoken. In that context, "manifest enlightenment" refers to Akṣobhya, the principal of one's own family; because he is indivisible, it refers to the vajra-like samādhi. His maṇḍala is the maṇḍala of the mind, which is understood to be Akṣobhya. The others are as explained above. Regarding the term prajñāntakṛt, the four lines beginning with "The phenomena whose nature is non-cognition" are spoken. Because the supreme syllable is by nature utterly pure, it does not become the nature of a grasper of the identity of the extremely vast phenomena. That which is the samaya of the mind of all such [beings] is called the principal prajñāntakṛt. Why? Because it is free from the fault of arising, because it prevents the fault of non-arising from being produced, and because it produces the benefit of the unarisen and causes those that have arisen to remain. That which possesses faith in those [states] through those four types of diligence is the Victor alone who has reached the perfection of insight; this is because the term "perfection" refers to the very perfection of the faults of such insight. That is the meaning of the southern gate. In order to teach Hayagrīva, the words "Then," and so forth, are spoken. "Phenomena" refers to entering in the manner of Amitābha. In what [does he enter]? Into the source of jewels, because the qualities such as the superknowledges arise there. The maṇḍala is the maṇḍala of speech.

སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་འདོད་ཆགས་འཆང་བའོ། ། གཞན་ནི་སྔོན་དུ་བྱས་སོ། ། པདྨཱནྟ་ཀྲྀཏ་ཅེས་པ་ནི། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཆོས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་གསུངས་ཏེ། དོན་དམ་པར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་གདགས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་བརྗོད་དུ་མེད་དོ། ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་མིང་དང་གཟུགས་བློ་ཞེས་ཏེ་མིང་ལ་སོགས་པར་སོ་སོར་སྣང་བའི་བློ་ཡི་ངོ་བོ་མེད་དེ་དོན་དམ་པར་ཡུལ་ལ་ངོ་བོ་མེད་དོ། ། དེ་འདྲ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམ་ཚིག་གང་ཡིན་པ་པདྨཱནྟ་ཀྲྀཏ་གཙོ་ཞེས་སོ། ། ཅིའི་ཕྱིར་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ཡུལ་ལ་འདུན་པ་དང་བྲོད་པ་ལ་སོགས་པ་དྲན་པ་བརྩོན་འགྲུས་དང་སྦྱོར་བའི་རྣལ་འབྱོར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དོན་དམ་པའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་དྲན་པ་འདི་པདྨའོ། ། དེ་ཉིད་འདུན་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་སྐྱོན་ཁོ་ན་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱེད་པས་པདྨཱནྟ་ཀྲྀཏ་ཅེས་སོ། ། དེ་ནི་ནུབ་ཀྱི་(སྐོར་,སྒོར་)ཞེའོ། ། ད་ནི་ལས་ཐམས་ཅད་པས་གསུངས་པ་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་མི་བསྐྱོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་དབྱེར་མེད་པའི་རྡོ་རྗེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ནས་ཕྱུང་ངོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ལ་སོགས་པའོ། ། དཀྱིལ་འཁོར་ནི་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱིའོ། ། དེ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་ནི་གོང་མ་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ།

Because he is Amitābha, he is the holder of passion. The others have been explained previously. Regarding the term Padmāntakṛt, it is taught that "all phenomena are inexpressible," and so forth. Since, in the ultimate sense, suchness cannot be designated, all phenomena are inexpressible. For that very reason, it is said that "name and form are the mind"; the essence of the mind that appears as individual names and so forth does not exist, because in the ultimate sense, the object has no essence. The samaya of all such phenomena is the principal Padmāntakṛt. Why is he called Padmāntakṛt? Because he brings to an end the very defects of those [faculties] such as aspiration and so forth, which are the objects of the yogi’s mindfulness, diligence, and application directed toward the inexpressible nature of the aggregates. In order to generate devotion toward the ultimate dharma, this mindfulness of the objects such as aspiration is the "lotus" (padma). Thus, he is called Padmāntakṛt. This refers to the western [direction or gate]. Now, regarding the section on all activities, beginning with "Then," and so forth: because he is the nature of all through the manner of Akṣobhya, the connection is that he emerged after entering into meditative equipoise in the vajra samādhi, which is the indivisibility of that very wisdom of the dharmadhātu. "All Tathāgatas" refers to Vairocana and the others. The "maṇḍala" is their body, speech, and mind. Their "blessing" is by means of the aforementioned [deity].

དེ་རྣམས་ཀྱིས་རྣལ་འབྱོར་པའི་དོན་དུ་རང་རང་གི་ལས་དགུག་པ་དང་། གཞུག་པ་དང་། བསྡམ་པ་དང་། བཅིང་བ་རྣམས་སོ་ཞེས་སོ། ། བིགྷཱནྟ་ཀྲྀཏ་ཅེས་པ་ནི། རྣམ་པར་མི་རྟོག་བདག་ཉིད་ཆོས། ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤློ་ཀ་གཅིག་གསུངས་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ནི་རང་བཞིན་ཁོ་ནས་ཞི་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན། གཟུང་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟོག་པ་མེད་པ། ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་སོགས་པའི་རྡོ་རྗེ་ཀུན་གྱི་དམ་ཚིག་མི་འདའ་བའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེའི་ངོ་བོར་བགེགས་མཐར་ཕྱིན་ཞེས་སོ། ། ཅིའི་ཕྱིར་གོང་དུ་གསུངས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ། དྲན་པ་དང་ལྡན་པའི་རྣལ་འབྱོར་པའི་རང་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་ངོ་བོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན། ཡང་དག་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དམིགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྒྱུར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་རྣམ་པར་དག་པ་ངོ་བོ་ཐ་མི་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་བགེགས་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱེད་པས་ན་བིགྷཱནྟ་ཀྲྀཏ་གཙོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དོན་དེ་དག་གི་ཧ་ཅང་སྤྲོས་པ་གཞག་གོ། ། གཞན་དག་ནི་གོང་མ་བཞིན་ནོ། ། དེ་ནི་བྱང་གི་སྒོར་ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་དག་གི་དོན་ནི་འདི་སྐད་དུ་བརྩོན་འགྲུས་ལ་སོགས་པས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ཏེ་དེ་དག་གིས་རང་གི་ལས་སུ་བྱེད་དོ། ། དེས་རྣམ་པར་དག་པ་འདིར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་བཞི་ཀ་དམ་ཚིག་སེམས་དཔའོ་ཞེས་སོ། ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ནི་གསང་བ་སྟེ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའོ། ། འདུས་པ་ཡང་དེ་ཉིད་དོ། ། ཤིན་ཏུ་གྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། ། ལེའུ་དང་པོའི་དོན་ཇི་སྙེད་པ་རྫོགས་སོ། ། ། །

These [deities] perform, for the sake of the yogin, their respective activities of summoning, entering, binding, and tying. Regarding the term Vighnāntakṛt (Vighnantaka), a single verse beginning with "The dharma whose nature is non-conceptual" is spoken. Because non-conceptuality is by its very nature peace, it is free from the conceptualizations of subject and object. That which is the nature of not transgressing the samaya of all vajras, such as the five aggregates, is the essence of Vighnāntaka. Why is he called the "Lord Vighnāntaka"? Because he brings to an end the obstacles—such as the non-differentiation of the purified essence—by means of the meditative concentration (samādhi) of the yogin who possesses mindfulness, which is the essence of one-pointedness of mind toward the aforementioned conceptual dharmas, and which serves as the cause for the insight (prajñā) that perceives the authentic suchness (tattva). Having set aside further elaboration on these points, the others are as explained above. This refers to the northern gate. Their meaning is as follows: having established the foundations of mindfulness through diligence and so forth, they perform their respective activities. This explains their purification here. All four are the samayasattvas. Body, speech, and mind are the secret, the Vajradhara. The assembly is also that very same thing. The terms "blessing" and so forth are mentioned in order to bring about complete accomplishment. This concludes the entirety of the meaning of the first chapter.

ད་ནི་སྦྱོར་བ་དང་པོ་དང་དཀྱིལ་འཁོར་དབྱུང་བ་གསུངས་ནས། དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཐུན་མོང་དང་ཁྱད་པར་གསུངས་པ་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ནས་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་དབྱུང་བའི་དེ་མ་ཐག་གོ། ། སྦྱོར་བ་ནི་མཆོད་པ་ལ་སོགས་པ་བྱ་སྟེ་གསོལ་ཏོ་ཞེའོ། ། དེའི་དམ་ཚིག་ནི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་མཆོག་ཅེས་པ་སྟེ་སྐུ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ། གསུང་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ། ཐུགས་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ། ། དེ་དག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ཀུན་གྱི་གསང་བ་སྟེ། ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་མཆོག་དང་བླ་ན་མེད་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྟེ། དེ་ཀུན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་སྙིང་པོ་སྟེ་ས་བོན་ནོ། ། དེ་ནས་ནི་ཞུས་པའི་དེ་མ་ཐག་གོ། ། ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ནི་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་ཞུས་པ་རྣམས་མཁྱེན་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མཁྱེན་པ་དང་། ཇི་སྙེད་པ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་ཐུགས་ཀྱིས་ཤེའོ། ། ཁྱེད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ། ། སེམས་ལུས་ལྟ་བུ་དང་ཞེས་པ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་དང་རང་གི་མཚན་ཉིད་མེད་པར་གང་དུ་རྟོག་པའི་སེམས་དགག་པའོ། ། ལུས་སེམས་དབྱེར་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པས་བསྐྱེད་པའི་ལུས་ཀྱང་དགག་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ལུས་སེམས་ལྟ་བུ་ཞེས་སྨོས་སོ། ། ངག་སེམས་ལྟ་བུ་དང་། སེམས་ཚིག་བརྗོད་པ་ལྟ་བུ་ནི་གོང་འོག་གི་ཚུལ་གྱིས་ངག་ཡིད་ཐ་མི་དད་པར་བྱ་བ་བསྟན་པ་སྟེ། རྟོག་པས་བསྐྱེད་པ་དགག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ནི་འདི་སྐད་དུ། ལུས་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས།

Now, having explained the first application and the emergence of the maṇḍala, the ultimate bodhicitta is taught in its common and extraordinary aspects, beginning with the words "Then..." and so forth. "Then" refers to the immediate sequence following the emergence of the maṇḍala. "Application" refers to performing the offerings and so forth, and thus it is said, "he requested." Its "samaya" is the "supreme of body, speech, and mind." "Body" is the saṃbhogakāya; "speech" is the nirmāṇakāya; and "mind" is the dharmakāya. Because it is the nature of these, it is the secret of all. Because it is exceptional, it is the "supreme" and "unsurpassed." "Bodhicitta" is one's own; because it is the very cause of all, it is the "essence" or seed. "Then" refers to the immediate sequence following the request. "Thoroughly discerning" means knowing the requests without doubt. How so? It means knowing with the nature of wisdom that knows things as they are (yathābhūta) and knows the full extent of phenomena (yāvadbhāva). "By you" refers to the bodhisattva. "Mind like the body" means the negation of the conceptualizing mind that perceives the aspects of objects and lacks its own intrinsic characteristics. To show that body and mind are inseparable, the body produced by conceptualization is also negated; therefore, it is said, "body like the mind." "Speech like the mind" and "mind like the utterance of words" teach, through the sequence of the preceding and following, that speech and mind are non-dual, in order to negate that which is produced by conceptualization. Thus, it is said: "The body is the realm of form..." (and so on).

ངག་དང་ཡིད་ནི་འདོད་པ་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཏེ་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་དང་སྤྲུལ་པ་དང་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་གཉིས་སུ་མེད་པར་སྦྱར་ནས་སྐྱེད་ཅིག་པ་སྟེ། དེ་ནི་རེ་རེ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། ཞུ་བ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བཀའ་མཉན་ནས་གསུངས་པ་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ནམ་མཁའ་ལྟར་སྦྱར་ནས་སྨྲས་སོ་ཞེས་པ་སྟེ་བརྗོད་ཅེས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། གཞན་གྱི་ཆེད་དུ་གླེང་བ་ནི་སྤྱན་སྔར་འདུག་ནས་བརྗོད་པ། ཨེ་མ་ཧོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ཡ་མཚན་ཆེ་བའི་དོན་ཏེ། གཟུང་འཛིན་གྱིས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་དོན་ཏེ། དེའི་ཚུལ་གྱིས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ནི་སྐྱེ་བ་སྟེ། འདི་ལྟར་རབ་ཏུ་བསྒྲགས་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་ཐུན་མོང་གི་བརྗོད་ནས་ཁྱད་པར་དུ་སངས་རྒྱས་དྲུག་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་ཏེ། ཁྱེད་ཀྱིས་སེམས་ཞེས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཐུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གསུངས་པ་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱང་ཆུབ་པའི་ཚུལ་ཞེས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ནས་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ། དངོས་པོ་མེད་པར་བསྒོམ་པ་ནི་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། ། གང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་བསྒོམ་པར་བྱའོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ཀུན་དུ་བརྟགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བསྒོམ་པ་མིན་ཞེས་སོ། ། དེ་ལྟར་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ་གཉི་ག་མ་ཡིན་པས།

Speech and mind belong to the desire and formless realms and are endowed with aspects. These should be generated by applying them non-dually to the nature of enjoyment, emanation, and phenomena; this is taught as being applied to each one individually. Following the request of the listeners, the teaching is given starting with the words "Then," and so forth. In that regard, it means that having applied the essence of non-dual wisdom to the vajra of all the Tathāgatas like space, he spoke; this is the meaning of the word "uttered." The introductory narrative for the sake of others is the speech made while sitting in the presence [of the Buddha], beginning with "Emaho!" (How wonderful!). This signifies a great marvel: the meaning of the non-arising of subject and object. In that manner, the essence of things is "arising," and thus it is taught as being "proclaimed in this way." Having spoken thus in common, the six Buddhas then speak specifically. Relying on the words "your mind," the teaching on the bodhicitta of the Vajradhara, the nature of the enlightened mind, begins with "Then," and so forth. This is connected to the phrase "having entered into meditative equipoise in the wisdom of the dharmadhātu" in the manner of the Vajradhara’s mode of awakening. Regarding the forms and so forth that are associated [with the mind], meditating on them as being without entity is the very entity itself. If one asks, "Should one meditate on the very entity of form and so forth?" it is said that because they are merely imputed, they are not to be meditated upon as such. Thus, since it is neither an entity nor a non-entity, nor both, nor neither:

བསྒོམ་པ་དམིགས་སུ་མེད་པའོ་ཞེས་སོ། ། དེ་དག་གི་དོན་ནི་འདི་སྐད་དུ། ཡོད་མེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཞི་བ་དངོས་པོ་ཉིད་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་ངོ་བོ་སྣང་བ་མི་འགོག་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་ན་དངོས་པོ་གང་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་སྐྱོན་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། ། ད་ནི་སེམས་ལུས་ལྟ་བུ་ཞེས་པའི་རིམ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། ཐུགས་ཀྱི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྐུའི་རང་བཞིན་སྟོན་པས་དེ་ནས་ཞེས་སྨོས་སོ། ། མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་དོན་གང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་དེ་ནི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་དེ་ལའོ། ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་ཞེས་པ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའོ། ། ལོག་པར་རྟོགས་པས་གང་ཟག་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཀུན་བརྟགས་སོ། ། དེ་དང་བྲལ་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་པ་སྟེ་དེའི་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་། ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་དང་། སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་སུ་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གཟུང་འཛིན་ཉིད་པས། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ། རྣམ་པར་སྤངས་པ་དེས་ནི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ལ་ཡང་། བདག་མེད་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཡིན་པས། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཁྱད་པར་དུ་གསུངས་སོ། ། དེ་ནི་དོན་དམ་པར་གཞན་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་རང་གི་སེམས་མི་དམིགས་པའི་ཚེ། འདོད་པ་ཡིན་ཏེ་དེ་རྣམ་རིག་གི་གཞུང་བཙུགས་པའོ། ། ཡང་གཞན་མ་སྐྱེས་ཁྱད་པར་གསུངས་པ་ཐོག་མ་ནས་མ་སྐྱེས་ཞེས་པ་སྟེ། ལྟོས་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་སྐྱེས་མ་ཞིག་པ་སྟེ། དངོས་པོ་ཉིད་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ། །

"Meditation is without an object of observation," it is said. The meaning of these [statements] is as follows: the pacification of entities—whether existent or non-existent—is the very nature of conventional dependent origination, in which appearances are not obstructed. Because it is so, in reality, no entity whatsoever is established; this is taught to be the complete purity of faults. Now, based on the sequence of "the mind being like the body," Vairocana spoke, beginning with the words "Then..." and so forth. The word "Then" is used because, immediately after the [teaching on] the Mind, the nature of the Body is being shown. "Mirror-like" refers to the non-dual nature, which is the clear realization and so forth. "All entities" refers to form and the rest. "Misconceptions" refers to the imputed [nature], such as the grasping at a self in persons and so forth. To be "free from that" refers to the outsiders, who assert the five aggregates, the eighteen constituents, and the twelve sources; since these are the very nature of subject and object, they are the characteristic of the imputed. By abandoning that, even regarding phenomena such as the aggregates, there is the equality of selflessness; thus, it is taught as the distinction of the Mahāyāna. In the ultimate sense, this is asserted to be the characteristic of the dependent [nature] at the time when one's own mind is not observed; this establishes the system of Cognition-Only (Vijñaptimātra). Furthermore, the distinction of "unborn from the beginning" is taught as "unborn from the very start." By its very nature of dependence, it is neither born nor destroyed; this is the authentic knowledge of the nature of entities.

དེ་ཉིད་ཁྱད་པར་དུ་བརྟན་པོར་བྱ་བ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཏེ་དངོས་པོ་མེད་པའི་དེ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། ། ད་ནི་མི་བསྐྱོད་པའི་གསུངས་པ་ནི། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་མི་ཟད་པའི་རྡོ་རྗེ་ནི་འཕེལ་འགྲིབ་མེད་པའོ། ། གང་དབྱེར་མེད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། ། དེ་ལ་འདི་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་སོ། ། དངོས་པོ་ཞེས་པ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་སྒྱུ་མ་ལྟར་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས། དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་སྐྱེས་པས་དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཅན་སྣང་བའི་ངོ་བོ་དང་། ཆོས་ཉིད་མི་སྣང་བའི་ངོ་བོ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་མིན་པ་སྟེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་ཤིན་ཏུ་མེད་པའི་སྟོང་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། མི་འགྱུར་ཏེ་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཙམ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། ། དེས་ན་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་བདག་མེད་པ་ཞེས་པ་སྨོས་སོ། ། དེའི་བྱང་ཆུབ་ཚུལ་འདི་བསྟན་པའོ་ཞེས་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལས་མི་ཉམས་པའི་དོན་ཏོ། ། འབྱུང་ལྡན་གྱིས་གསུངས་པ་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་བདག་མེད་པ་རྡོ་རྗེ་ནི། མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གང་གྱུར་པ་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དཀོན་མཆོག་དཔལ་གྱི་ཚུལ་གྱིས་སོ། ། ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པའི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ཉིད་སྤངས་པ་ནི་དབྱིག་པའི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་དང་། གཟུགས་སུ་རུང་བ་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་དང་། གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་གཅིག་པའི་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་ལ་སོགས་པ་དེས་རང་བཞིན་གྱིས་སོ། ། མཉམ་པ་ཉིད་ནི་བདག་མེད་པའི་ཆོས་ཏེ་དེ་ལས་ཞེས་སོ། ། ད་ནི་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ།

To further stabilize that very [state], it is said to be the nature of emptiness; thus, the suchness of the non-existence of entities is emptiness. Now, as for the speech of Akṣobhya, it begins with "Then," and so forth. In that context, the "inexhaustible vajra" is that which is without increase or decrease. It is the wisdom of indivisible emptiness. In that regard, it is by way of this very method. "Entities" refers to form and so forth. Because they are like an illusion, they are ultimately unarisen by way of their own essence. Therefore, if one asks: "Is it not the case that the nature of the appearing phenomena and the nature of the non-appearing dharmatā are also not [existent] by way of their own nature, and if so, would it not follow that they are an emptiness of absolute non-existence?" It is not so; the meaning is that it is the mere essence of non-referential wisdom. Therefore, it is stated to be "selfless like space." This is the teaching on the manner of that awakening, the meaning of not falling away from suchness. The speech of Ratnasambhava begins with "Then," and so forth. In that context, the "vajra of selflessness" is that which has become equanimity, by way of the manner of Ratnaśrī, in the meditative absorption (samādhi). "Phenomena" refers to the aggregates, elements, and so forth, which hold their respective characteristics. Their "abandonment" is by way of their own nature, such as the contact of the staff, the suitability to be form called "form," and the nature of destruction which is the unity of accomplishment and bliss. "Equanimity" refers to the phenomenon of selflessness; it is from that. Now, the speech of Amitābha begins with "Then," and so forth.

། དེ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཀུན་གསལ་བས། འོད་ཟེར་འབར་བ་ཡང་ཡིན་ལ། གཉིས་སུ་མེད་པར་གང་གྱུར་པ་དེ་ནི་སྒྲོན་མ་དང་འདྲ་སྟེ། སྒྲོན་མས་ཀྱང་མུན་པ་བསལ་ལོ། ། འབྲོས་སོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་མོད་ཀྱི། ངང་གིས་གསལ་བར་བྱེད་པ་དང་འདྲ་བར། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་དེ་དག་དེ་ལྟར་རོ། ། དེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རིགས་གང་ཡིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཐོག་མ་ནས་ཡང་དག་པར་མ་སྐྱེས་པའི་ཆོས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་མཚན་མའི་ངོ་བོ་མེད་དེ། དམིགས་པའི་བསྒོམ་པའང་དེའི་ཕྱིར་མེད་དོ་ཞེས་སོ། ། དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པར་མཚུངས་སོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ནམ་མཁའི་ཚུལ་དུ་སྦྱོར་བ་ཡིས། ། ཞེས་པས་ཤེས་བྱ་ལ་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་ནི་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་ངོ་བོ་སྟེ། སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སོ། ། དེ་ན་བསྒྲགས་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། ། ད་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའི་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་ནི། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ངོ་བོ་དོན་མཐར་ཕྱིན་པའི་བྱ་བ་བསྒྲུབ་པའི་རྣམ་པའོ། ། དེ་ལ་རིགས་གང་ཡིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། ། གཞན་དག་ནི་གོ་སླ་བས་མ་བྲིས་སོ། ། འདིར་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་ནི་ད་ལྟར་མ་ཡིན་གདོད་མ་ནས་དག་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཡུལ་གྱི་ངོ་བོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་མེད་ཅིང་ཡུལ་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་རྟོག་པ་ཡང་མེད་དོ། ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་བཞིན་ཞེས་ཏེ་ལྟག་འོག་ཏུ་སྙོམས་སོ། །

In that regard, the wisdom of individual discernment is all-illuminating and thus possesses blazing rays of light. That which has become non-dual is like a lamp, for a lamp also dispels darkness. Although the lamp does not think, "I shall flee," it naturally makes things clear; likewise, wisdom acts for the benefit of sentient beings in that same way. Its meditative absorption occurs in the manner of whichever family [of buddhas] it belongs to. By its very nature, the aggregates and other phenomena have never been truly produced from the beginning and thus lack the essence of signs; for that reason, there is also no meditation upon an object. If one asks, "If that is so, then are all things equally non-existent?" it is not so. As it is said, "By way of application in the manner of space," because there is no objective apprehension of the knowable, the entities are the nature of the support and the supported, by means of the wisdom of individual discernment. That is the meaning of the word "proclaimed." Now, regarding the speech of Amoghasiddhi, beginning with "Then," and so forth: therein, "overpowering" is the aspect of accomplishing the activity of the ultimate goal, the non-dual essence. In that regard, it occurs in the manner of whichever family it belongs to. The rest is easy to understand and has not been written. Here, the phenomena of saṃsāra and nirvāṇa are naturally luminous; they are not so now, but are pure from the very beginning. In that state, there is no awakening as an objective essence, nor is there conceptualization as the nature of a subject. It is said to be "like space," being equal throughout the upper and lower [extremes].

དེ་དག་ནི་དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པས་ཡུལ་དང་ཐབས་སུ་ཐ་མི་དད་དེ། ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་དག་པར་བྱ། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། དེ་ནས་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཉིད་ཐོས་ནས་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་ཞེས་པ་ནི་གོང་དུ་གསུངས་པའི་དོན་ངེས་པར་འགྲེལ་ཅིང་དེ་ལ་མཆོད་པ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་དུ་གསུངས་པ་སྟེ། ངོ་མཚར་ཆེ་བ་དང་སྔོན་མེད་པ་མྱོང་བ་མངོན་དུ་བྱས་ནས་ཆེད་དུ་གླེང་བ་ནི་དགོས་པའི་ཚིག་བརྗོད་པའོ། ། འདི་དག་དབྱེར་མེད་ཡང་དག་དོན། ། མཁའ་དབྱིངས་སེམས་དང་ཐ་མི་དད། ། ཡེ་ཤེས་རྣམས་ཀྱིས་རིམ་བཞིན་བསྟོད། ། རྡོ་རྗེ་གསུམ་དང་སྤྱིར་གསུངས་སོ། ། ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་གི་དོན་ནི། ཨེ་མའོ་སངས་རྒྱས་ཞེས་པ་སྟེ་ཆེད་ཆེ་བའི་དོན་ཏེ་རངས་པའི་ཕྱིར་ཡང་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། ། དེའི་ཡང་དག་དོན་ནི་ཡང་དག་ཀྱང་ཡིན་ལ་དོན་ཀྱང་ཡིན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་ཏེ་དྲུག་གི་དོན་གྱིས་དེ་ལའོ། ། ང་དང་བདག་མེད་པ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། ། དེ་ལས་བྱུང་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་རྫོགས་པར་བྱེད་ཅེས་ཏེ་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སོ། ། དེ་གང་གི་སྟོབས་ཤེ་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅེས་ཏེ་དེ་ལ་འདུན་པའོ། ། དེ་ཉིད་ཀྱི་དོན་དང་འདྲ་བ་གསུངས་པ་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དག་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཏེ་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་དོན་ཏོ། ། ཡེ་ཤེས་དབང་དུ་གྱུར་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཏེ། ལེའུ་གཉིས་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། ། དེ་ནས་ལེའུ་གསུམ་པས་རྡོ་རྗེ་བཀོད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྗོད་པར་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །

Since the nature of those very entities is not perceived, object and method are inseparable; thus it is said, "The vowels and consonants are to be purified." Then, the statement that Maitreya and the others were filled with wonder upon hearing the nature of phenomena (dharmatā) is spoken in order to definitively explain the meaning of what was previously taught and to express an offering to it. To speak of the purpose is to specifically mention the experience of great wonder and the unprecedented. "These are the indivisible, authentic reality; The expanse of space and the mind are inseparable. They are praised in succession by the wisdoms; The three vajras are taught in general." The meaning of these words is as follows: "O, Buddha!" expresses a sense of great importance, and it is so called because of being delighted. Its "authentic reality" (yang dag don) is that which is both authentic and the ultimate meaning; thus it is so called, referring to it by way of the six meanings. "I and selflessness" is non-conceptual wisdom. "Arising from that" means "perfecting enlightenment," which refers to the pure mundane wisdom. If one asks by whose power, it is "non-conceptual," meaning the aspiration for that. The meaning of that very point is expressed by "Samantabhadra" and so forth. "Purity" is the bodhicitta, the meaning of which is inseparable from that. This is the bodhicitta that has gained mastery over wisdom. Thus, the meaning of the second chapter is complete. Then, the third chapter speaks of the samādhi of the Vajra Array, beginning with the words "Then..." and so forth.

དེ་ལ་འདིར་འཕྲོ་བའི་སྤྲིན་བཀོད་པ་ཞེས་པ་ནི་ཁྱབ་པ་དང་འབྱུང་བ་དང་མང་པོ་འདུས་པ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ནང་ན་འདུས་པའོ། ། དེ་ཉིད་རྡོ་རྗེ་སྟེ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའོ། ། དེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། ། སྔོན་དུ་གནས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་སྔགས་གསུངས་པ། ཨོཾ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ནི་ལྷའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་དེ་ཉིད་ཤཱུ་ནྱ་ཏཱ་ཞེས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིའོ། ། ཛྙཱ་ན་ཡེ་ཤེས་སོ། ། དེ་ཉིད་བཛྲ་ནི་རྡོ་རྗེ་སྟེ། དེའི་སྭ་བྷཱ་བ་རྣམ་པར་དག་པ་དེ་ཨཱཏྨ་ཀོ྅ཧཾ་ཞེས་ངའམ་བདག་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། ། སྔགས་དེ་རྣམས་ནི་བཀྲ་ཤིས་པ་ཡིན་ཏེ་སྟོང་ཉིད་དོན་གྱིས་བཀྲ་ཤིས་པ་དང་། རྫོགས་པ་སྔགས་ཀྱི་བཀྲ་ཤིས་པའོ། འཕགས་པ་ཀླུ་གྲུབ་ཞབས་ཀྱིས་ཀྱང་། ། དངོས་ལ་སྟོང་ཞིང་གཞན་མ་ཡིན། ། དེ་མ་རྟོགས་པའི་དངོས་ཀྱང་མེད། ། ཅེས་གསུངས་སོ། ། འདི་དག་གི་སྒྲུབ་ཐབས་ནི་ཐོག་མར་སྙིང་རྗེའི་མཐུ་ལས་སྐྱེས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དང་ལྡན་པ། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་བཅས་པ། ཐབས་ཤེས་རབ་གཉིས་སུ་མེད་པ། ཟབ་མོའི་ཚུལ་ལ་མོས་པ། དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་དབང་རྣམས་ཐོབ་ཅིང་ཚུལ་དང་ལྡན་པས། རི་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིད་དུ་འོང་བར་དྲི་མེད་ཆུ་ཚོགས་ལ་སོགས་པས་དཀྱིལ་འཁོར་བྱུགས་ཏེ། མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་དགྲམ་པར་བྱའོ། ། དྲི་ཆབ་ཀྱིས་ཀྱང་ཕྱོགས་མཚམས་གཏོར་ནས། དེའི་དབུས་སུ་སྟན་བདེ་བ་ལ་རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་གིས་འདུག་སྟེ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །

In this context, "the array of spreading clouds" refers to that which is pervasive, emergent, and a vast gathering; it is gathered within the dharmadhātu. That itself is the vajra, the Vajradhara; such is the meaning of "his meditative absorption." First, the mantra for blessing the site is spoken, beginning with Oṃ. That is the very essence of the deity, which is śūnyatā, or emptiness. Jñāna is wisdom. That itself is vajra, the thunderbolt; its svabhāva is purity, which is ātmako ’haṃ, meaning "I am that" or "I am the self." These mantras are auspicious: they are auspicious through the meaning of emptiness and auspicious through the perfection of the mantra. As the noble Nāgārjuna also said: "Entities are empty and nothing else; there is no entity that is not realized as such." The sādhana for these is as follows: first, one who has been born from the power of compassion, possesses the mind of awakening (bodhicitta), and is endowed with generosity and the like; who is non-dual in method and insight; who is devoted to the profound way; and who, having properly received the water and other empowerments in the maṇḍala of the glorious Guhyasamāja according to the ritual, is endowed with the proper conduct—should, in a pleasing place such as a mountain, smear the maṇḍala with stainless water and the like, and scatter various flowers. Having also sprinkled the cardinal and intermediate directions with scented water, one should sit in the vajra posture upon a comfortable seat in the center and meditate on the conventional mind of awakening.

དེ་ཡང་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོས་སྙིང་གར་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་ཧཱུཾ་མཐིང་གས་ཏིལ་འབྲུ་བཞིན་དུ་ཁྱབ་པས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ལྷས་གང་བར་དམིགས་ཏེ། ཧཱུཾ་དེ་ལས་གདུགས་དང་རྒྱལ་མཚན་དང་། རིན་པོ་ཆེ་དང་། ལྷ་བཤོས་དང་། སྤྱན་མ་ལ་སོགས་པ་མཆོད་པ་རྣམས་སྤྲོས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་མཆོད་ནས་བདག་ཉིད་རེ་རེའི་མདུན་དུ་འདུག་སྟེ། ཡན་ལག་ལྔས་གཏུགས་ཏེ་ཕྱག་བྱེད་པར་མངོན་དུ་བྱའོ། ། དེས་ཐོག་མ་མེད་པའི་སྡིག་པ་བཤགས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱའོ། ། དེ་ནས་སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། དགེ་སློང་དང་། རྣལ་འབྱོར་པས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཅི་སྤྱོད་པ་ལ་ཕྲག་དོག་མི་སྐྱེ་སྟེ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྔོ་བར་བྱའོ། ། དེ་ནས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། དེས་སྨོན་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་པ་དང་ལམ་བརྟེན་པར་བྱའོ། ། འགྲོ་བའི་དོན་དུ་འཇུག་པ་དང་བཅས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཏེ། དོན་དམ་པའི་སེམས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཟུང་འཛིན་དང་བྲལ་བའོ། ། དེའི་རྣམ་པའི་ཡེ་ཤེས་གཞན་གྱིས་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ན་དེ་དེ་བཞིན་དུ་མཚན་མ་མེད་དོ། ། ཡེ་ཤེས་ཙམ་མ་གཏོགས་པ་རྟོག་པ་མེད་པས་མོས་པ་མེད་དེ་གང་དུ་ཡང་སྨོན་པ་མེད་དོ། ། དེ་ལྟར་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་དང་ལྡན་པ་རང་གི་སེམས་རང་གིས་རིག་པ་རྨོངས་པ་མེད་པ་མངོན་དུ་བྱས་ཏེ། གོང་དུ་གསུངས་པའི་སྔགས་བརྗོད་པས་སྟོང་པ་ཆེན་པོར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པོ། ། དེས་གསུམ་གྱི་དང་པོ་དེ་བཞིན་ཉིད་བསྟན་ཏོ། ། ད་ནི་གཞིའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་སྟེ།

Furthermore, through the doors of liberation, one should visualize the heart as a sun maṇḍala pervaded by a dark blue HŪṂ as small as a sesame seed, filled with non-dual deities. From that HŪṂ, one emanates parasols, victory banners, jewels, divine food, Locanā, and other offerings; having made offerings to the tathāgatas, one should manifest the act of prostrating by touching the five limbs while standing before each of them. Through that, one should perform the confession of beginningless misdeeds and so forth. Then, without giving rise to envy toward whatever roots of virtue the buddhas, bodhisattvas, monks, and yogis practice, one should dedicate those roots of virtue. Then, one should meditate on taking refuge in the Three Jewels. Through that, one should meditate on the aspirational bodhicitta and rely upon the path. This is the bodhicitta of engagement for the sake of beings; one should meditate on the ultimate mind. Emptiness is the state in which all phenomena are free from subject and object. Because the wisdom of that aspect is not produced by anything else, it is likewise signless. Since there is no conceptualization other than mere wisdom, there is no interest and no aspiration for anything whatsoever. Thus, having actualized one's own mind as self-knowing awareness, free from delusion and endowed with the three doors of liberation, one should bless it into great emptiness by reciting the mantra spoken above. This has shown the first of the three, suchness. Now, one should meditate on the samādhi of the ground.

དང་པོར་རཾ་དམར་པོ་ལས་མེའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཟུར་གསུམ་བསྒོམ་མོ། ། དེ་ནས་ལམ་སེར་པོ་ལས་དབང་ཆེན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྲྭ་བཞིར་རྩེ་གསུམ་པའི་རྡོ་རྗེས་མཚན་པ་བསྒོམ་སྟེ། དེ་ནས་ཧཱུཾ་ལས་ཁྲོ་བོའི་རྡོ་རྗེ་འབར་བ་བརྟག་གོ། ། རྡོ་རྗེ་འཕྲོས་པ་ལས་ས་གཞི་རྡོ་རྗེར་གྱུར་པ་དང་། དེ་ལས་འོད་དམར་པོ་འཕྲོས་པས་ཕྱོགས་བཞིར་རྡོ་རྗེ་ར་བར་གྱུར་པར་བསྒོམ། དེ་ལས་འོད་སྟེང་དུ་འཕྲོས་པས་སྟེང་རྡོ་རྗེའི་དྲ་བས་གཡོགས་པར་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། དེ་ནས་རྡོ་རྗེ་གུར་ཐབས་དེའི་སྟེང་དུ་བཾ་དཀར་པོ་ལས་ཆུའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཟླུམ་པོས་གཡོགས་པར་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། དེ་ཀུན་གྱི་ནང་དུ་སྐད་ཅིག་མའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་འམ། བསྐྱེད་པ་དང་རྫོགས་པ་སྟེ་ཡིག་འབྲུ་ཙམ་ལས་སྒོམ་ཡང་རུང་འཁོར་ལོ་སེར་པོ་རྩིབས་བཅུ་ལ་ཁྲོ་བོ་བཅུ་བསྒོམ་པ་དང་། ལྷ་རྣམས་ཀྱི་མདོག་དང་ཕྱག་མཚན་དང་གནས་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་ནི་འདི་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་ལས་བལྟ་བར་བྱའོ། ། དེ་ལྟར་དེའི་རིམ་པས་ཡན་ལག་བཞིའི་ཆེ་འབྲིང་གི་རྣམ་པ་དང་སྦྱོར་བ་དང་པོ་ཉིད་དང་། དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱལ་བ་མཆོག་གི་ཡིག་འབྲུ་ལས་སྤྱན་དྲང་བ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པ་རྒྱས་པར་མ་བཤད་དེ་གཞུང་ཉིད་བརྟག་གོ། ། དེ་ཙམ་ནི་བླ་མའི་མན་ངག་གོ། ། ད་ནི་རྟེན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་དབྱིངས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སོ། ། དེའི་ཞེས་སོ། ། ཡི་གེ་བྷྲཱུཾ་དང་འཁོར་ལོ་ལས་གྱུར་པའི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་རིན་པོ་ཆེའི་དབུ་རྒྱན་ཅན་དེ་ལས་གྱུར་པའི་གཞལ་ཡས་ཁང་ནི་སངས་རྒྱས་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ།

First, one should meditate on a triangular fire maṇḍala arising from a red RAṂ. Then, one should meditate on a maṇḍala of the great powerful one arising from a yellow LĀṂ, marked with trident vajras at its four corners. Then, one should visualize a blazing wrathful vajra arising from HŪṂ. From the radiation of that vajra, the ground becomes vajra; then, from it, red light radiates out, and one should meditate that the four directions become a vajra fence. From that, light radiates upward, and one should meditate that the space above is covered by a vajra lattice. Then, upon that vajra tent, one should meditate that a white BAṂ transforms into a circular water maṇḍala covering it. Within all of these, through the samādhi of an instant, one may meditate on the Great Perfection, or the generation and completion stages from a mere syllable, or meditate on the ten wrathful deities upon a ten-spoked yellow wheel. The colors, hand symbols, locations, and so forth of the deities should be looked up in detail in the text of this very work. Thus, the sequence of the four branches in their extensive, medium, and concise forms, as well as the first application and the sequence of inviting from the syllables of the maṇḍala of the supreme victors, have not been explained in detail here; one should examine the text itself. That much is the oral instruction of the guru. Now, in order to show the supporting maṇḍala, the words "the expanse of space" and so forth are mentioned. In that context, "expanse" refers to the expanse of reality (dharmadhātu). "Of that" refers to that. From the syllable BHRŪṂ and a wheel, Vairocana appears wearing a precious crown; the celestial palace arising from him is the buddha maṇḍala.

དེའི་ཞེས་སོ། ། སངས་རྒྱས་ཉིད་རྣམས་འབར་བ་སྟེ། དེ་དང་མཉམ་པའི་འོད་གང་ལས་བྱུང་བ་དེ་དེ་ལྟར་རོ། ། དེའི་ཕྱིར། ། འོད་ཟེར་སྣ་ལྔས་ཀུན་དུ་ཁྱབ། ། ཅེས་སོ། ། ཀུན་ནས་ཡོངས་སུ་ཟླུམ་པོ་ཞེས་པ་ནི་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་མཐའ་ཞེས་པ་སྟེ། དབུས་ནི་གྲུ་བཞི་ཁོ་ནའོ། ། འདོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ན་འདོད་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པ་ཉིད་ཀྱིས་གོམས་པས་ན་ཡོན་ཏན་ཞེས་ཏེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཞེས་པའོ། ། པོག་མེ་ལ་སོགས་པ་མཆོད་པ་རྣམ་པ་ལྔས་ཀྱང་བརྒྱན་པའོ། ། དེ་ནི་རྟེན་གྱི་རང་བཞིན་ནོ། ། མདོར་ན་ཞེས་པ་གནས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བསྒོམས་ནས་(ཤིའོ,ཤེའོ)། ། ད་ནི་སངས་རྒྱས་དྲུག་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་སྐུ་མདོག་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། ། དེ་ལ་གཟུགས་ནི་རྒྱལ་བའི་སྟེ་དེ་དབུས་ཀྱི་གདན་ལ་བསྒོམ་པར་བྱའོ་ཞེས་ཏེ། ཡིད་ཀྱིས་སམ། རྡུལ་ཚོན་གྱིས་ཏེ་དེ་ནི་གཙོ་བོ་ཁོ་ནའི་གཟུགས་ལ་འཁོར་རྣམས་ནི་ཕྱག་མཚན་ལ་སོགས་པ་ཡང་འགལ་བ་མེད་ཅེས་གསུངས། འདིར་ནི་འདི་ལྟར་ཡིན་ཏེ། དངོས་སུ་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། ། སྐུར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་ཕྱག་རྒྱ་ཆེ་ཞེས་སོ། ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱིས་མཚན་ཞེས་སྣང་མཛད་དོ། ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའོ། ། དེ་ནི་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། ། འམ་ཞེས་པའི་སྒྲ་ནི་སྣང་མཛད་དང་རྡོ་རྗེ་འཛིན་གང་རུང་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའོ། ། དེ་མདོག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །

Regarding the phrase "of that": the Buddhas themselves are blazing, and that from which light equal to theirs arises is described as such. Therefore, it says: "Pervaded everywhere by five-colored rays of light." "Completely circular in every direction" refers to the outer boundary because of its freedom from conceptual elaboration; the center, however, is strictly square. Because it is something to be desired, it is called "desirable"; because one becomes habituated to its very purity, it is called "quality," which refers to the Buddhas of the five [objects] such as form and so forth. It is also adorned with the five types of offerings, such as incense and lamps. That is the nature of the support. Having meditated on the characteristics of the abode in brief, the words "form" and so forth are now stated in order to show the nature and body colors of the six Buddhas. In that regard, "form" belongs to the Victor; it should be meditated upon on the central seat, either mentally or with colored powders. It is taught that while this refers to the form of the principal deity alone, there is no contradiction in the retinue having hand-symbols and so forth. Here, however, it is as follows, because it is explicitly stated. Because it has become the body itself, it is called the "Great Seal" (Mahāmudrā). It is Vairocana, characterized by body, speech, and mind; it is blessed by them. This should be understood for the subsequent [sections] as well. The word "or" means either Vairocana or Vajradhara. "Vajra of body, speech, and mind" refers to Vajradhara. One should meditate on him as possessing the colors and so forth.

གཅིག་ཏུ་སྦྱོར་བ་ནི་སྣང་མཛད་དང་རྡོ་རྗེ་འཛིན་དེ་དང་དེ་གཅིག་ཏུ་སྦྱོར་བ་གང་ཡིན་པ་དེས་སོ། ། ཛྙཱ་ན་ཞེས་པ་ནི་ཚོགས་དག་པའི་རང་བཞིན་ལྷ་དང་ལྷ་མོ་སོ་སོར་སྣང་བར་སྦྱོར་བ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། ། དེ་ལྟག་འོག་ཏུ་སྦྱར་བར་རོ། ། བར་སྐབས་དག་ནི་གོ་སླ་བས་སོ། ། ད་ནི་མི་བསྐྱོད་པའི་མདོག་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ། ཨིནྡྲ་ནཱི་ལའི་ཁ་དོག་འདྲ། ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྐུ་དང་དབུས་ཀྱི་ཞལ་སྔོན་པོར་བསྒོམ་པ་སྟེ། གཡས་དང་གཡོན་གྱི་ཞལ་ནི་གཞིའི་ལེའུ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། ། དེ་འདུལ་བའི་དབང་གིས་ཏེ་དེ་ནི་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་སྦྱར་རོ། ། ཤེལ་དང་དུང་འདྲ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི། ། སྣང་མཛད་ཀྱི་སྐུ་མདོག་དང་ཕྱག་མཚན་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་ཐོར་ཚུགས་ཅོད་པན་ནི་ཀུན་ལ་སྦྱར་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱང་འབར་བའི་རལ་པ་དབུ་རྒྱན་གྱི་མཆོག་ལ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་འབར་བས་བརྒྱན་པའོ། ། རྡོ་རྗེ་འཛིན་ཉིད་ཀྱི་སྣང་མཛད་ཀྱི་མདོག་དང་མི་བསྐྱོད་པའི་ཕྱག་མཚན་དུ་འབྲེལ་བ་གསུངས་པ། འཛམ་བུ་ན་དའི་གསེར་འོད་འདྲ། ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། ཚུལ་ནི་གོང་མ་བཞིན་ནོ། ། རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱི་མདོག་ལ་སོགས་པ་མ་ར་ཀ་ཏ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། པདྨ་རཱ་གའི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཀྱི་མདོག་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། ། དོན་ཡོད་གྲུབ་པའི་སྐུ་མདོག་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ། འོད་ཟེར་སྣ་ལྔའི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། ད་ནི་རང་གི་ལྷ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་སྔགས་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་ལུས་ཏེ། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །

"Uniting as one" refers to the union of Vairocana and Vajradhara as a single entity. "Jñāna" means the union of the appearance of the individual gods and goddesses, whose nature is the purity of the accumulations. This should be applied to the preceding and following sections; the intermediate parts are easy to understand. Now, the colors and so forth of Akṣobhya are taught: "Like the color of an indranīla sapphire," and so on. This means one should meditate on the body and the central face as blue; the right and left faces are taught in the Ground Chapter itself. This is according to the power of taming, and it should also be applied to the subsequent [deities]. With "Like crystal and conch," and so forth, the body color and hand symbols of Vairocana are shown. In that regard, the topknot and crown are applied to all; these are also adorned with blazing locks of hair and a supreme crown ornamented with various blazing jewels. The connection between Vajradhara himself and the color of Vairocana and the hand symbol of Akṣobhya is taught: "Like the golden light of Jambūnada," and so forth. The manner is as above. "Marakata," and so forth, refers to the color and so forth of Ratnasambhava. "Padmarāga," and so forth, teaches the color and so forth of Amitābha. The body color and so forth of Amoghasiddhi are taught: "Five-colored light rays," and so forth. Now, the mantra for blessing one's own deity is taught: "Then," and so forth. In that regard, the "expanse of phenomena" is the body, which is emptiness that is naturally luminous.

ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་འབྲེལ་ཏོ། ། ད་ནི་བྱིང་རྒོད་ཀྱི་སྐྱོན་སྤང་བའི་ཕྱིར། ཕྲ་མོའི་དོན་གསུངས་པ་རིན་ཆེན་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ནི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ཡིག་འབྲུ་སྟེ་ཚད་ནི་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་མོ། ། མཆོག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་རིན་ཆེན་ཏེ། དེ་གང་དུ་ཞེ་ན་པདྨའི་སྣ་རྩེར་ཞེས་ཏེ་མཚན་མ་མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་སྤྲོ་བས་ན་བརྟན་པར་ཞེས་སོ། ། འཕྲོ་བའི་རྣམ་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་མཆོག་རབ་ནི་སངས་རྒྱས་སོ། ། དེའི་ཞེས་སོ། ། ཡིག་འབྲུ་ཁོ་ནར་མ་ཟད་དེ་ཕྱག་མཚན་ཡང་སྤྲོ་བའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པའོ། ། སྤྲིན་ཆེན་ནི་དབུགས་རང་གི་ཕྱག་མཚན་གྱི་གཟུགས་ལྷའི་དངོས་པོ་གོང་བུའི་ཚུལ་གྱིས་རང་རྡོ་རྗེ་ལས་ཕྱུང་སྟེ། ལྷ་མོའི་སྣ་རྩེ་ལ་ཞེས་སོ། ། དེ་དག་སྲོག་དང་རྩོལ་བའི་སྒོ་ནས་སོ། ། དེ་དག་གི་གདན་ནི་ནམ་མཁའ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་ནམ་མཁའ་ཞེས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ནང་གི་གཞལ་ཡས་ཁང་བརྩེགས་པའི་དབུས་སུ་གནས་པར་ཞེས་སོ། ། ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་ཟླ་བ་སྟེ་དབྱིངས་ཀྱི་དབུས་སུའོ། ། དེ་ཉིད་གསལ་བ་སྟེ། དེ་ཡང་དབུས་སུ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཉིད་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་འཁོར་ལོའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་སོ། ། འདིར་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱི་གདན་གསལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པའི་སྒྲས། ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡིན་པར་འདོད་པའི་དབང་གིས་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ལ་སོགས་པ་བཞིའི་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་གདན་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། བཞིའི་ལེའུ་ལས་ཀྱང་། གསལ་བ་ལ་སོགས་དཀྱིལ་འཁོར་ལྡན། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། གཞན་དག་ནི་མཚོན་པ་ཙམ་སྟེ་ཀུན་གྱིའོ། ། ཞེས་སྨྲའོ། །

It is connected to the term "essence." Now, in order to abandon the faults of laxity and agitation, the subtle meaning is taught: "jewel" and so forth. These are the seed-syllables of the deities, and their size is that of a mustard seed. Because they are supreme, they are "jewels." Where are they? It says, "at the tip of the lotus," meaning that as soon as the sign is seen, one should emanate them and thus make them stable. As for the manner of emanation, it says "buddhas" and so forth; the "supreme" refers to the buddhas. The phrase "of that" refers to them. It is not only the seed-syllables, but also the hand-symbols are to be emanated, such as the vajra, wheel, and so forth. The "great clouds" are the forms of the deities in the shape of their own hand-symbols, which are drawn forth from one's own vajra in the manner of a mass and placed at the tip of the goddess's nose. These are done by means of the vital wind and effort. Their seat is described as "space" and so forth; "space" refers to abiding in the center of the tiered celestial palace within the expanse of reality (dharmadhātu). The "moon maṇḍala" is the moon, located in the center of the expanse. That itself is the clarity; furthermore, because one meditates on Vairocana himself in the center, it is called the "maṇḍala of the wheel." Here, because the term "clear maṇḍala" is used for the seat of Vairocana, it is asserted that this is the moon maṇḍala. By implication, the seats of the four [deities] such as Amitābha should be understood as sun maṇḍalas. As it is said in the fourth chapter: "Possessing the maṇḍalas of clarity and so forth." Others say that this is merely an illustration and applies to all of them.

ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་པདྨའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་ཏེ། སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། གདན་དེ་ཉིད་ལ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རིམ་པས་མི་བསྐྱོད་པ་བསྒོམ་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་བསྒོམ་པས་ཞེས་སོ། ། རིན་ཆེན་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་དེ་ཉི་མའི་གདན་ལ་ལྷའི་དངོས་པོ་ལ་བརྩོན་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས་བསྒོམ་པར་བྱ་ཞེས་པའི་དོན་དེ་ལྟག་འོག་ཏུ་ཡང་སྦྱར་རོ། ། སྐུའི་སྣང་མཛད་ལ་སོགས་པ་བཞི་དང་འབྲེལ་པའི་སྐུ་མདོག་རྣམས་དང་སྦྱོར་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་རང་གི་ལྗང་གུ་དང་འོད་ཟེར་སྣ་ལྔའོ། ། དེ་ཡང་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམ་པ་སྟེ་གདོན་མི་ཟ་བ་ཞེས་སོ། ། གང་ལྡན་པ་དེ་དང་དབྱེར་མེད་པ་གསུངས་པ་འདི་དག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་བ་ནི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་བསྒོམ་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སོ། ། གྲུབ་པ་ཉིད་གང་སྙམ་པ་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་ཏེ་ཚུལ་དོན་ལ་འཇུག་པས་དེ་ཉིད་ཐོབ་པའོ་ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། ། རྡོ་རྗེ་བསྐོར་བ་ནི་སྔོན་དུ་བྱས་སོ། ། ལེའུ་གསུམ་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། ། ད་ནི་ལེའུ་བཞི་པས། གཟུགས་བརྙན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བྱ་བར་གསུངས་པ་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞུ་བའི་ཕྱིར་ཡང་འདུས་ཞེས་པ་ནི་ཆེད་ཆེ་བ་སྟེ་འདས་པ་བསྡུའོ། ། བསྟོད་པ་ནི་ཕྱག་འཚལ་བར་འོས་པ་དང་། དོན་ལ་རག་ལས་པ་དང་། བཤད་པར་གསོལ་བས་བསྟོད་པ་སྟེ། དཀྱིལ་འཁོར་བྲི་བ་ལ་འདིས་བསྟོད་ནས་གསོལ་བ་གདབ་ཅེས་པ་སྟེ། རྣལ་འབྱོར་པས་ཚུལ་དེ་ལྟར་ཤེས་སོ། ། ཚིགས་བཅད་བཞིས་ནི་སྤྱིར་ཞུས་པ་དང་།

Regarding the solar maṇḍala, it is called the lotus maṇḍala; one should meditate on the maṇḍala of Amitābha. Meditating on Akṣobhya upon that very seat through the sequence of body, speech, and mind is what is meant by "meditating on the vajra." "Jewel maṇḍala" means that the practitioner, striving in the nature of the deity, should meditate on Ratnasambhava upon a solar seat; this meaning should be applied to the subsequent and preceding sections as well. The colors associated with the four, such as Vairocana of the Body, and the maṇḍalas of union are one's own green and five-colored light rays. Furthermore, meditating on the solar maṇḍala is what is called "the Infallible." Regarding the statement "those who possess [it] are inseparable from these," and so forth: becoming a buddha occurs through the nature of meditating on body, speech, and mind. If one wonders what "accomplishment" itself is, it is "omniscience," meaning that by engaging in the manner of the meaning, that very state is attained. The "vajra circling" was performed previously. The meaning of the third chapter is complete. Now, with the fourth chapter, the construction of the reflected-image maṇḍala is taught, beginning with "Then," and so forth. In that regard, "assembled again" in order to request the maṇḍala of body, speech, and mind indicates a great purpose, and thus the past is included. "Praise" refers to that which is worthy of homage, dependent on the meaning, and the request for explanation; it means that after praising in this way for the purpose of drawing the maṇḍala, one should make the request, and the yogi should understand the manner in that way. With four verses, the general request is made.

སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྣམས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞུས་པ་སྟེ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། ། དེ་ལ་ཀུན་ཞི་བ་ཞེས་པ་དོན་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཞི་བ་དང་། སྙིང་རྗེའི་དོན་གྱིས་ཞི་བའོ། ། སངས་རྒྱས་སྲས་པོ་མཆོག་གི་གནས་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཀུན་གྱི་གནས་སོ། ། ཆོས་ཀུན་བདག་མེད་ཅེས་པ་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པས་གང་ཟག་དང་ཕྱོགས་གཅིག། ཆོས་ལ་བདག་མེད་མོད་ཀྱི་དེ་ལས་མཆོག་གོ། ། དམ་པ་ནི་གྱ་ནོམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པའོ། ། དེ་དག་ནི་འོག་གི་དོན་ཏེ་ཅི་རིགས་སུ་སྦྱར་རོ། ། གཞན་དག་ནི་གོ་སླའོ། ། ཞུས་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་གསུངས་པ་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་གནས་ཞེས་པ་རིགས་ལྔ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་གྱི་རྟེན་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། ། དེ་ཉིད་ནི་ཐུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་ཏེ། དེ་ནི་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཏེ། ཐུགས་ཀྱི་རིམ་པས་སྐུ་དང་གསུང་གི་རིམ་པ་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་དགོངས་སོ། ། ད་ནི་ཆོ་ག་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་གསུངས་པ། སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་རྣམས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པའོ། ། དེ་ཉིད་སེམས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་འདྲ་བའི་རྡོ་རྗེ་ཉི་མའི་གདན་ལ་བྲི་བ་ཡིན་ཏེ། འདིར་ཐུགས་གཙོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། ། ལུས་དང་ངག་སེམས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་མ་མཐོང་ཞིང་རྨོངས་པའི་དོན་དུ། དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཐིག་གདབ་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། ། རབ་བསྒོམས་པའི་ཤེས་རབ་ཅན་གྱིས་ཞེས་པ་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་ལྷའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བཞུགས་པའོ། ། དེས་ཆོ་ག་དང་ལྡན་པར་ཐིག་གདབ་པ་ནི་མཚོན་པ་ཙམ་སྟེ་གཞན་དག་ཀྱང་བྱ་བར་གསུངས་སོ། ། དེ་ལ་སར་པ་རབ་ཏུ་གཙང་། །

The maṇḍalas of body, speech, and mind are requested and applied in their respective order. In that regard, "all-pacified" refers to being pacified by the nature of reality and pacified by the meaning of compassion. Because it is the very abode of the supreme sons of the buddhas, it is the "abode of all." "The selflessness of all phenomena" means that while the śrāvakas and others [realize] the selflessness of the person and a partial selflessness of phenomena, this is superior to that. "Sublime" refers to aspects such as excellence and so forth. These are the meanings of the subsequent [text] and should be applied as appropriate. The rest is easy to understand. Immediately after the request, [the Buddha] spoke, beginning with "Then..." In that context, "abode" means the support for all, such as the five families. That itself is called the "maṇḍala of mind," and its nature is clarity; the intention is that through the sequence of mind, the sequences of body and speech are to be understood. Now, by means of the ritual itself, the nature of the body and so forth is taught: "the maṇḍalas of body, speech, and mind." That very "vajra of mind" is to be drawn upon a sun-disc seat, which is similar to suchness, because mind is the primary [factor] here. With the words "body, speech, and mind" and so forth, the drawing of the maṇḍala lines and so forth are taught for the sake of those who have not seen [the truth] and are deluded. "By one possessing well-cultivated insight" means abiding in the meditative absorption of the deities of the body and so forth. That drawing of the lines according to the ritual is merely an illustration; other [actions] are also taught to be performed. In that regard: "New and perfectly pure..."

ཞེས་པ་གཞན་ལ་བཏབ་པ་ཡིན་ནོ། ། དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཉིས་འགྱུར་གྱིས་རིང་ཐུང་དང་སྒོའི་ཉི་ཤུའི་ཆས་སྦོམ་ཕྲར་བྱ་བའི་ཕྱིར་(ཚང་,ཚད་)མའོ། ། མཛེས་པ་ནི་ཤེས་རབ་མས་ལེགས་པར་བཀལ་བས་མཉམ་པ་དང་འཇུར་མདུད་མེད་པའོ། ། དེ་ཡི་ཁྲུ་ནི་བཅུ་གཉིས་ཞེས་པ་རིག་མའི་ལོ་གྲངས་ཀྱི་ཚད་བསྟན་པ་ཙམ་སྟེ། མ་ངེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། ། ལུང་ལས་ཀྱང་། ཤིན་ཏུ་ཕྲ་ལ་སྦྱངས་པ་ཡིས། ། བསམ་ཡས་དག་ལའང་དེ་བཞིན་བྱ། ། རིག་པས་དཔག་པ་ཙམ་དུའོ། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། རྣམ་པར་ཐར་པ་བཞི་དང་། ཚད་མེད་པ་བཞི་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་སྒོ་བཞི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྟ་བབས་དང་ཐེམ་སྐས་དང་ཏྭར་ཎ་བཞི་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་མཛེས་པར་བྱ་བར་མངོན་ནོ། ། འཁོར་ལོ་ནི་རབ་ཏུ་ཟླུམ་ཞེས་པ་མུ་ཁྱུད་ཟླུམ་པོར་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། དེ་ཡང་ཕྱག་རྒྱ་དགོད་པ་ནི་རང་རང་གི་དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་དགོད་པ་སྟེ། ཞལ་ལ་སོགས་པ་ནི་དགོད་པར་མི་བྱའོ། ། དེའི་དབུས་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་ཐུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་དག་པའི་རྡོ་རྗེ་མི་བསྐྱོད་པའི་ཕྱག་མཚན་རང་གི་གདན་ལ་བྲི་བར་བྱའོ། ། འདིར་བཙུན་མོ་རྣམས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྐུའི་ངོ་བོར་དགོད་པར་མི་བྱ་སྟེ་དེ་མཐོང་ན་དབྱེ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ཡང་སཾ་གྲ་ཧ་ལས། མུ་སྟེགས་རྣམས་ལ་ཕན་དོན་དུ། ། སངས་རྒྱས་བཙུན་མོ་རབ་ཏུ་གསང་། ། ཞེས་གསུངས། ད་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ལ་སོགས་པའི་ཕྱག་མཚན་རྣམས་ཀྱང་རང་རང་གི་ཚུལ་དང་མཐུན་པར་ཟླ་བ་དང་ཉི་མའི་གདན་ལ་བྲི་བར་བྱ་བ་ནི། འཁོར་ལོ་ཆེན་པོའི་ཤར་ཕྱོགས་སུ། ། ཞེས་བརྩམས་ནས། ནན་ཏན་དུ་ནི་མཆོད་པར་བྱ། །

This is applied to others. The measurement is such that the length is twice that of the maṇḍala, and the thickness is made to be one-twentieth of the door. "Beautiful" means that it has been well-spun by the insight consort, so that it is even and free of knots. The statement "twelve cubits" merely indicates the measure of the consort's age; it is not fixed. As it is said in the scriptures: "By means of one who is extremely subtle and refined, one should act likewise even for the inconceivable; it is merely to be estimated by knowledge." Because they possess the four liberations, the four immeasurables, the eight liberations, and so forth, there are the "four doors" and so on; it is also evident that they should be beautified with archways, staircases, the four toraṇas, and so forth. "The wheel is perfectly round" means that the perimeter should be made circular. Furthermore, regarding the arrangement of the mudrās, one should arrange the respective samaya-mudrās; one should not arrange the faces and so forth. In the center of that, the "vajra" refers to the hand-symbol of Akṣobhya, the vajra of the purity of the mind, which should be drawn upon its own seat. In this context, the consorts should not be arranged together in the form of the body, for if they were seen thus, it would lead to separation. As it is said in the Saṃgraha: "For the benefit of the non-Buddhists, the consorts of the Buddhas are strictly secret." Now, the hand-symbols of Vairocana and the others should also be drawn upon moon and sun seats in accordance with their respective modes, beginning with: "In the eastern direction of the great wheel..." and ending with: "...one should make offerings with diligence."

ཞེས་པའི་མཐར་ཐུག་པའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། ། དེ་ལ་ལུས་དང་ངག་སེམས་མཆོད་པ་ཡིས། ། ཞེས་པ་ནི་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡི་གེ་གསུམ་གྱིས་དབྱུང་བའི་བྱ་བའོ། ། དེས་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་མ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱག་མཚན་མེ་ལོང་དང་། པི་ཝང་ལ་སོགས་པ་ཡང་རང་རང་གི་གནས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བྲི་བར་བྱའོ། ། དེ་ནས་ནི་འདོད་པའི་རྒྱལ་པོ་ལ་སོགས་པ་དྲུག་དང་། སའི་སྙིང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཕྱུང་བའི་སྔགས་མེད་པའི་ཕྱིར་ན། དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་མ་ཡིན་པར་མངོན་ནོ། ། གཟུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་མ་ལ་སོགས་པའི་ལྷ་མོ་དྲུག་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་དེས་ནན་ཏན་དུ་མཆོད་པ་བྱ་བའོ། ། ད་ནི་རི་མོའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡིད་ཀྱིས་སམ་རྡུལ་ཚོན་གྱིས་བྲིས་ཏེ། བསྒྲུབ་པའམ་དབང་བསྐུར་བ་གསུངས་པ། བུད་མེད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འདིར་དེ་དག་གི་དོན་ནི་འདི་སྐད་དུ། རིག་མ་གཟུགས་དང་ལང་ཚོ་དང་། ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་དེ་ལས་སྤྱད་ན། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཡེ་ཤེས་སུ་བརྟགས་ཏེ། རྡོ་རྗེས་པདྨ་ཕྱེ་བས་བདག་ལ་སངས་རྒྱས་ཐིམ་ནས། བརྟན་པོར་བྱས་ཏེ་པདྨ་ལ་གནས་པའི་རང་བཞིན་སྦྱོར་བས་སྤྲོའོ། ། དེ་ནས་རང་གི་མཚན་བརྗོད་ནས། བདག་གིས་འཁོར་ལོའི་སྦྱོར་བ་སྤྲོ་བར་བྱ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་དང་པདྨའི་སྒྲས་སངས་རྒྱས་རྣམས་བསྐུལ་ནས་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་སྤྱན་དྲངས་ཏེ། བགེགས་བསྐྲད་ཅིང་བསྲུངས་ཏེ། སོ་སོར་མཆོད་ཡོན་ཕུལ་ཏེ་བསྟོད་ནས། སྒོ་བཞིའི་སྒོ་སྲུང་གིས་ལས་རྣམས་བྱས་ནས་ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །

These are taught by the words ending with that [quote]. Regarding that, the phrase "by means of offerings of body, speech, and mind" refers to the activity of emanating the three syllables, which are the nature of the [Buddha] Body and so forth. By that, the hand symbols of Rūpavajrā and the others—the mirror, the lute, and so forth—should also be drawn in their respective positions. Then, because there are no mantras for the emanation of the six [deities] such as Takkirāja and the six such as Kṣitigarbha, they are understood not to be deities of the maṇḍala. Since the six goddesses such as Rūpavajrā arise from the [elements], one should perform the offerings with diligence. Now, having drawn the painted maṇḍala either mentally or with colored powders, the practice or the conferral of empowerment is taught, beginning with the words "women" and so forth. The meaning of these is as follows: if one enjoys a consort who possesses beauty, youth, and good qualities, one should conceptualize the bodhicitta as wisdom. By opening the lotus with the vajra, the Buddhas dissolve into oneself; having made it stable, one emanates through the union of the nature residing in the lotus. Then, having recited one's own name, one should emanate the yoga of the wheel. Having exhorted the Buddhas with the sounds of "vajra" and "lotus," they are invited into the maṇḍala. After expelling obstructors, protecting [the site], offering the individual water for the feet, and praising, the gatekeepers of the four gates perform their activities, and one should perform the near-attainment.

བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཅིང་མཆོད་པ་ལ་སོགས་པ་བརྟགས་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་གྲུབ་པར་མཛོད་ཅེས་གསོལ་བ་གདབ་པོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། ། སྐུ་དང་གསུང་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་ལེའུ་བཅུ་དྲུག་པ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། ། དེ་དག་གི་དོན་ཞིབ་ཏུ་ནི་ལེའུ་བཅུ་གཉིས་པའི་ཡན་ལག་བཞིའི་སྐབས་ནས་ཤེས་པར་བྱའོ། ། ལེའུ་བཞི་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། ། བསྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་དེ་ནས་ནི་རི་མོའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་དེ་མ་ཐག་གོ། ། རྒྱལ་པོ་ཞེས་པ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་སྟེ། ། དེ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་དང་ལྡན་པའོ། ། གནས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ཀུན་མཆོག་གིས། ། ཞེས་པའི་ཚིག་གཉིས་ནི་མི་གནས་པ་མཐའ་གཉིས་ལས་འདས་པའི་མཆོག་དང་། མཐའ་གཉིས་ལ་དབང་སྒྱུར་བའི་དོན་དང་། ཚོགས་གཉིས་རྫོགས་པའི་མཆོག་དང་། སྤྱོད་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག་དང་། ཆོས་དོན་རིག་པའི་མཆོག་སྟེ། དོན་དེ་ལྔ་དཀྱུས་དང་རིམ་པར་སྦྱར་རོ། ། ཐམས་ཅད་ལ་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་སྤྱོད་པ་ཀུན་ཞེས་ཏེ། དེ་བས་ན་མཆོག་གི་ཆོས་ཀྱང་དེ། འོན་ཀྱང་དེ་ཉིད་པས་མཆོག་གི་ཆོས་དོན་ཞེས་བྱའོ། ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་དོན་ཞེས་ཏེ། དེ་ལས་བྱུང་བ་ནི་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་གི་རིགས་ཅན་རྣམས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་ལྡན་པས་འགྲུབ་པར་བྱེད་ཅེས་པ་དང་སྦྱར་རོ། ། རིགས་ཀྱི་ངེས་པ་སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར། རིགས་ངན་སྨེ་ཤ་ཅན་ལ་སོགས། ། ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་ལ་རིགས་ངན་པ་ནི་བླང་དོར་མེད་པའི་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་བཟོད་པ་དང་། རེ་དོགས་མེད་པའི་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་བཟོད་པ་དང་།

It is explained that one should make a supplication, saying, "Having examined the blessings, offerings, and so forth, please accomplish the welfare of sentient beings." The maṇḍala, in which the Body and Speech are primary, should be understood from the sixteenth chapter. The detailed meaning of these should be understood from the section on the four branches in the twelfth chapter. The meaning of the fourth chapter is complete. Regarding the explanation of the distinctions of the practice and so forth, it begins with the words "Then..." and so on. In that context, "Then" refers to immediately following the painted maṇḍala. "King" refers to the Vajradhara, who possesses the Body, Speech, and Mind. Regarding the two lines, "By the Sovereign of Abodes, the Supreme of All," these are to be applied in sequence to the five meanings: the supreme that transcends the two extremes of non-abiding; the meaning of mastering the two extremes; the supreme of the two accumulations being perfected; the supreme of all conduct; and the supreme of knowing the meaning of the Dharma. Because he engages with all things, it is called "all conduct." Therefore, it is also the supreme Dharma; however, because it is that very [reality], it is called the "meaning of the supreme Dharma." Because there is no doubt regarding suchness, it is called the "meaning of non-conceptuality." This is to be connected with the statement that those belonging to the families of desire, hatred, and delusion are accomplished by possessing suchness. In order to refute the certainty of [fixed] families, it says, "Those of low caste, such as the butchers," and so forth. In that context, "low caste" refers to the ascetic patience of being without acceptance or rejection, and the ascetic patience of being without hope or fear.

རིགས་ཀྱི་རློམ་སེམས་མེད་པའི་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་བཟོད་པའོ། ། སྨེ་ཤ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྟོག་པ་སྤང་བ་དང་། གསང་ཆེན་རྫས་ཀྱི་སྨེ་ཤ་དང་། མངོན་ཤེས་བསྒྲུབ་པའི་སྨེ་ཤ་ཅན་ནོ། ། སོགས་ཞེས་པ་རྒྱལ་རིགས་ལ་སོགས་པ་གང་དང་ལྡན་པའོ། ། དེ་དག་གི་དོན་ནི་འདི་སྐད་དུ། རིགས་ངན་པ་ཁ་ལོ་བདེ། སྨེ་ཤ་ཅན་རྟུལ་ཕོད་ཅེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། གསོད་པ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གསུམ་ནི་རྒྱུད་འདི་ལ་མཁས་པ་དང་། སྐལ་བ་འདིར་སྦྱངས་པ་དང་། ལས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་འདི་ལ་གོམས་པས་འགྲུབ་ཀྱི་ཕལ་གྱིས་མི་འགྲུབ་པར་མངོན་ནོ། ། མཚམས་མེད་ཅེས་པ་འབྲས་བུའི་མིང་བཏགས་ཏེ། ཕ་མ་བསད་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་དང་། སོགས་ཀྱིས་མི་དགེ་བ་བཅུའོ། ། དེས་ཀྱང་འགྲུབ་ཅེའོ། ། མི་འགྲུབ་པ་གང་ཞེ་ན། སྙིང་ནས་སློབ་དཔོན་སྨོད་པ་དག། ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འདིར་སློབ་དཔོན་ནི་སྔགས་པ་སྟེ་འདི་ཉིད་ལས་ཕྱོགས་བཅུ་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་པས། སློབ་དཔོན་གྱི་བ་སྤུའི་བུ་ག་གཅིག་འཕགས་སོ་ཞེས་སོ། ། དེས་ནི་བླ་མ་ཁུར་བས་འགྲུབ་པོ་ཞེས་མངོན་ནོ། ། སྲོག་གཅོད་པའི་ཞེས་པ་རྣམས། ཡང་དག་པར་བདག་དང་བདག་གི་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་རྣམས་མེད་དེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ནི་ལུང་ལས། སྲོག་མེད་སྲོག་བཅད་གཅད་དུ་མེད། ། ཅེས་པ་ནས་བརྩམས་ནས། ཆགས་མཆོག་རྒྱལ་པོ་ཡིན་ཞེས་པའི་མཐའི་བར་དུ་རིག་པར་བྱའོ། ། མ་དང་སྲིང་མོ་བུ་མོ་ལ། ། ཞེས་པ། འདས་པ་དང་ད་ལྟར་དང་མ་འོངས་པའི་གཟུངས་མ་རིམ་བཞིན་ཏེ། ཡུམ་ལ་སྤྱོད་པའི་འདོད་པས་ནི། ། གོང་མ་རྣམས་ནི་མཉེས་བྱས་ན། ། ཞེའོ། ། གཙོ་བོའི་ཡུམ་ཞེས་པ་སྤྱན་མ་ལ་སོགས་པ་སྟེ།

The ascetic patience of being without pride regarding one’s caste. "Outcaste" (śvapaca) refers to those who have abandoned distorted conceptualizations, those who possess the "outcaste" of the great secret substances, and those who possess the "outcaste" of accomplishing the superknowledges. The word "and so forth" refers to those who possess the royal caste and the like. The meaning of these is taught as follows: "The low-caste are easy to guide; the outcaste are courageous." The three terms beginning with "killing" indicate that in this tantra, accomplishment is achieved by those who are learned, those who have trained in this fortune, and those habituated to these ritual activities, but it is evident that it is not achieved by ordinary people. The term "heinous crimes" (ānantarya) is applied by way of the result; it refers to the five such as killing one’s father or mother, and by "and so forth," the ten non-virtuous actions are included. It is said that even by those, accomplishment is achieved. If one asks who does not achieve it: "Those who from the heart revile the master," and so forth. Here, the "master" (ācārya) is the mantra practitioner, for it is said in this very [text] that the master’s single pore is superior to the buddhas of the ten directions and three times. Thus, it is evident that accomplishment comes through bearing the guru. Regarding the terms "killing" and so forth: in reality, the object and subject, such as "self" and "mine," do not exist. The meaning of these should be understood from the scripture beginning with, "There is no life, no life to be taken," up to the conclusion, "The supreme passion is the king." Regarding "mother, sister, and daughter," these refer respectively to the consorts (dhāraṇī) of the past, present, and future. As it is said: "By desiring to enjoy the Mother, if the higher ones are pleased..." "The consort of the Lord" refers to Locanā and the others.

རང་གི་བུད་མེད་དེའི་བདག་ཉིད་ལ་སྤྱོད་པའི་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བས་སོ། ། དེ་གང་གིས་བྱ་བ་ནི། མི་རྟོག་བློ་ཅན་གྱིས་ཞེས་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་གྱིས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་མཁས་པས་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ནི་གོང་དུ་ཡང་སྦྱར་རོ། ། ད་ནི་ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་སྔོན་དུ་མ་གཏོགས་པའི་ཉན་པ་པོ་རྣམས་ངན་སོང་དུ་ལྷུང་ངོ་ཞེས་བསམས་ནས་ཀླན་ཀ་བཙལ་བ་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་ངོ་མཚར་བ་ནི་མ་ཐོས་པའི་ཆོས་དང་། རྫས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་། བསྒྲུབ་པའི་གཟུངས་དང་། ཕས་ཕམ་པའི་ཆོས་བཞི་ལ་ངོ་མཚར་བའོ། ། ངོ་མཚར་ཆེ་བར་གླེང་བའི་ཀླན་ཀ་སྤང་བའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མི་ཤེས་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་ཐོབ་པར་དཀའ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་མཐོང་ཞེས་སོ། ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཉིད་འདི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་བྱུང་ཞེས་པའོ། ། དེའི་ཕྱིར་གོང་གི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་པ་གཞན་དུ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། ། ཟབ་མོའི་དོན་ལ་འཇིགས་པར་མཐོང་ནས། རྒྱལ་བ་ནི་དེ་ནས་ཡང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པ་ནི་དེ་དང་འདྲ་བའི་དོན་ཏོ། ། དེ་ཉིད་གཉིས་སུ་མེད་དེ། མི་ཕྱེད་པའི་ཕྱིར་ན་རྡོ་རྗེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་སོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། ། དེས་བསྟོད་ནས་རང་རང་གི་སྟན་ལ་གནས་པར་གསུངས་པ་ཞུགས་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་ཏེ། གནས་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། དོན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རངས་པར་གྱུར་ཏེ་མཆོད་པར་བརྗོད་པ་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ།

The ritual for engaging with the nature of one’s own consort is as follows. As for who performs this: it is said, "by one possessing a non-conceptual mind," meaning it is known by the wise who possess non-dual wisdom through the three samādhis. This should also be applied to what precedes. Now, thinking that listeners who do not first desire [this teaching] will fall into the lower realms, the text speaks of seeking out objections, beginning with "Then..." and so forth. In that context, "wonder" refers to the wonder regarding the Dharma not previously heard, the characteristics of substances, the dhāraṇīs of accomplishment, and the four defeats. To avoid objections that raise such great wonders, the text states "Then..." and so forth; because the nature of phenomena is difficult to attain due to ignorance, it is said, "was seen." This nature of phenomena, which possesses the wisdom of emptiness, is that which arises from the non-conceptual meaning. Therefore, the phrase "arisen from the aforementioned non-conceptuality" should be applied elsewhere as well. Having seen fear regarding the profound meaning, the Victor [acts], beginning with "Then again..." and so forth. In that regard, "equal to space" means having a meaning similar to that. That itself is non-dual; because it is indivisible, it is connected to the statement, "entered into the meditative absorption of vajra wisdom." Having praised him, it is said that they each remained on their own seats, beginning with "As soon as he had entered," which is connected to the phrase "they came to abide." Being delighted by that very meaning, the expression of worship begins with "Then..." and so forth.

ཨེ་མ་ཧོ་ཆོས་ཨེ་མའོ་ཆོས་ཞེས་པ་ངོ་མཚར་བའི་དབང་གིས་སྔགས་ཚིག་གསུངས་པའོ། ། དེ་ནས་འབྱུང་བ་ཞེས་པ། དཔེ་ཇི་བཞིན་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཡང་། མཚམས་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། གཟུངས་དང་ཕས་ཕམ་པའི་ཆོས་དང་གསུམ་འབྱུང་བའི་ཞེས་ངོ་མཚར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཞེས་པ་གསུམ་བརྗོད་དོ། ། དེས་ནི་སློབ་དཔོན་གྱི་ཕྱོགས་སྔ་མ་ལ་གནོད་པ་བྱས་སོ། ། རྣམ་པར་མི་འགྱུར་ཞེས་པ། ཡེ་ཤེས་(གྱིས་,ཀྱིས་)ངང་ཅན་དེ་ལ་དངོས་པོའི་སྣང་བ་མེད་ཅེས་སོ། ། དབྱིངས་ཞེས་པ་རྒྱུའི་དོན་ཏོ། ། སྐུ་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞེས་པའི་ཚིག་གསུམ་གྱིས་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་དང་། ཡི་གེ་མེད་པའི་གསུང་དང་། མི་རྟོག་པའི་ཐུགས་དེའི་བདག་ཉིད་ཅེས་སོ། ། སྔགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ཅེས་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་དོན་ཏེ། སྔགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ནི་སྤྱོད་པའི་མཆོག་གོ་ཞེས་གསུངས་སོ། ། ལེའུ་ལྔ་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། ། ད་ནི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་བྱིན་གྱིས་རློབ་པའི་སྔགས་དང་། བསྒྲུབ་པ་དང་། ཕྲ་མོའི་དོན་རྣམས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ད་ནི་མི་བསྐྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐུགས་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྟོན་པ་པོར་གསུངས་སོ། ། གསང་བ་ནི་རྡོ་རྗེ་གསུམ་ཉིད་དོ། ། དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་སྟེ། དེ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཏེ། ཕྱི་མ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། ཐུགས་བྱིན་གྱིས་རློབ་པའི་ཞེས་པ་སྙིང་གའི་ཟླ་བ་ལས་རལ་པའི་དབུ་རྒྱན་ཅན་ཐུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་སྟེ། དེའི་བྱིན་གྱིས་རློབ་པའི་སྔགས་ཞེས་སོ། ། དེས་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་ཚིག་རྣམ་པར་བསྒྱུར་ནས་སྦྱར་བར་བྱའོ། །

"Emaho! Dharma! Emaho! Dharma!"—these words of mantra were spoken out of a sense of wonder. Then, regarding the phrase "the arising": although its essence is just as it is in the example, it is a wonder that the three—the [five] acts of immediate retribution and so forth, the dhāraṇīs, and the dharmas of defeat—arise; therefore, the word "dharma" is stated three times. By this, the opponent's position is refuted. "Unchanging" means that for that which is of the nature of wisdom, there is no appearance of functional entities. "Expanse" (dhātu) has the meaning of "cause." By the three phrases "arisen from the body," it is meant that its identity is the svabhāvakāya, the speech without syllables, and the non-conceptual mind. "The supreme of all mantras" has the meaning of non-duality; it is taught that "the conduct of mantra is the supreme conduct." The meaning of the fifth chapter is complete. Now, in order to teach the mantras for the blessing of body, speech, and mind, the practice, and the subtle points, the words "Then" and so forth are mentioned. Now, the one called Akṣobhya is taught as the teacher because he is the mind itself. "Secret" refers to the three vajras themselves. That is the aspect of emptiness; having entered into meditative equipoise upon that, it connects with what follows. Regarding "the blessing of the mind": from the moon at the heart, there is the Mind Vajra wearing a crown of matted locks; this is the "mantra for its blessing." By that, the subsequent words should also be applied after being transformed.

རྡུལ་དང་བྲལ་བའི་དོན་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་སྣང་མཛད་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་སོ། ། སོ་སོར་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་ནི་མི་གཉིས་པའི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཚེ་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། ། དེ་དག་གི་ཐབས་ཀྱིས་ཐབས་སུ་ཤེས་པ། རང་གི་ལྷ་མོ་དང་འདྲ་བར་སྙིང་པོའི་རིག་མ་སྤྲུལ་ཏེ། དེའི་མགོ་དང་གསང་བ་ལ་སོགས་པར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པས་ཨོཾ་ལ་སོགས་པ་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་བཀོད་དེ། དེ་ལས་གྱུར་པ་རྣམས་གནས་སུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། དེའི་གསང་བར་ཧཱུཾ་ལས་གྱུར་པའི་པདྨ་འདབ་མ་བརྒྱད་པ་བསམས་ཏེ། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བདེ་བར་གཤེགས་པ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་ཆགས་པར་བགྱི་ཞེས་སོ། ། དེ་ཁོ་ན་རྗེས་སུ་ཆགས་པའི་རང་བཞིན་ནོ། ། རྡོ་རྗེ་སྒྲོན་མ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིའོ། ། གདོན་མི་ཟ་བ་ཞེས་པ་ནི་བྱ་བ་ནན་ཏན་གྱིའོ། ། གོང་དུ་རྗེས་སུ་ཆགས་པའི་མཐུ་ལས་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་ཐམས་ཅད་དམིགས་ཏེ། ཕྱི་ནང་གི་མཆོད་པ་འཕྲོས་པས་མཆོད་པར་བྱའོ། ། ཞེས་མདོར་བསྡུས་སོ། ། ད་ནི་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་བྱིན་གྱིས་ལུས་ངག་ཡིད་རློབ་པར་བྱེད་པ་བདེ་བར་གཤེགས་པ་བསྐུལ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། སྔགས་ལ་དམིགས་པའི་ཞེས་པ་ལྷའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དམིགས་པ་ནི་ངེས་པའི་བསམ་གཏན་ནོ། ། དེའི་ལུས་ཞེས་པ་བསམ་གཏན་དེའི་ཚུལ་གྱིས་ས་བོན་ལས་བྱུང་བ་ལྷ་མོའི་འོད་ཟེར་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། ། ངག་གིས་ཞེས་པ་བཛྲ་དྷྲྀག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། ། སྔགས་རྣམས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོར་གསལ་བ་ནི་ཡིད་ཀྱིས་ཞེས་སོ། །

The meaning of "dustless" is that which appears in the mirror-like aspect of the vajra-like samādhi, in the manner of Vairocana. The aspect of individual discernment is the "non-dual vajra," in the manner of Amitāyus. Through the methods of these, one understands the method; one emanates the essence-consort similar to one's own goddess. By knowing suchness, one places Oṃ and so forth upon the moon maṇḍala at her head, secret place, and so on, and meditates on those arising from that in their respective locations. At her secret place, one should visualize an eight-petaled lotus arising from Hūṃ, and together with that, one should cause the Sugatas to be intensely passionate. Suchness is the nature of subsequent passion. The "Vajra Lamp" is that of the sameness [wisdom]. "The Infallible" is that of the performance of duties. Having visualized all the deities of the maṇḍala through the power of the aforementioned passion, one should make offerings by radiating outer and inner offerings. This is the summary. Now, regarding the consecration of body, speech, and mind through the blessings of the [deities'] bodies and so forth, the exhortation of the Sugatas and so forth is taught starting with "Then..." and so on. "Focusing on the mantra" means focusing on the samādhi of the deity maṇḍala; this is the definitive meditative concentration. "Its body" means the light rays of the goddesses arising from the seed-syllable in the manner of that meditative concentration. "By speech" means by means of Vajradhṛk and so forth. "Clarifying the great mudrā of the mantras" means by means of the mind.

དེ་ལྟ་ན་ཡང་བློས་དབྱེ་བར་མི་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་གསུངས་པ། སེམས་ལ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། སྦྱོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་ཞེས་པ་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་སོ། ། ལུས་ལ་སོགས་པ་སྐུ་ལ་སོགས་པར་དམིགས་ན་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་དམིགས་སུ་མེད་དོ། ། དེའི་ཕྱིར་ན་སྔགས་ཀྱི་ལུས་སུ་ཤེས་ཏེ། དབྱེར་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས། བྱང་ཆུབ་མེད་ཅིང་བསྒོམ་པའང་མེད། ། ཅེས་ཏེ། སྔགས་དེའི་ལུས་ཁོ་ནར་འགྱུར་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། དེའི་ཕྱིར། ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་རྣམས་ནི། ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་བསྡུ་བའི་དོན་ཏེ། དཔྱད་པ་ནི་ལུང་དང་རིགས་པ་དག་གིས་སོ། ། དཔྱད་ནས་ཅི་བྱེད་ཅེ་ན། སྔགས་ཀྱིས་ཞེས་པ་ནི་གོང་ནས་གསུངས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྔགས་ཀྱིས་ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། ། སྦྱོར་བའི་ཞེས་པ་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནོ། ། ད་ནི་ཕྲ་མོའི་དོན་གསུངས་པ་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་དཔལ་ལྡན་ཞེས་པ་བྱམས་པ་དང་ཡོན་ཏན་དང་ལྟུང་བ་མི་མངའ་བའི་དོན་ཏོ། ། གསང་མཛོད་ཐུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ནི་ཕྱག་རྒྱ་རྟགས་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། གདུག་པ་འཇོམས་པའི་ཕྱིར་ནའོ། ། དེ་ལ་མཆོད་པས་གང་གསུངས་ཤེ་ན། བསྒོམ་པའི་མཆོག་ཅེས་པ་ཕྲ་མོའི་སྦྱོར་བ་སྟེ་དེ་ཉིད་གསུངས་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། དེ་ཉིད་ནམ་མཁའ་དབྱིངས་ཀྱི་ཞེས་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ནང་གི་གཞལ་ཡས་ཁང་བརྩེགས་པའི་དབུས་སུ། ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པའི་སེམས་གསལ་བ་དང་མདངས་བཟང་བ་དང་། ནད་ཞི་བ་དང་། ཚེ་རིང་བ་དང་། ཚོགས་རྫོགས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ན་ཞེས་སོ། །

Nevertheless, one should not make conceptual distinctions. Therefore, it is said: "In the mind," and so forth. "The three types of application" refers to the aspects of the Body and so on. If one perceives the body and so forth as the Body and so forth, their intrinsic nature is not to be perceived. Therefore, one should know them as the body of mantra, by way of their indivisible nature: "There is no awakening and no meditation." This is the meaning of becoming the very body of that mantra. Therefore, the passage beginning with "Body, speech, and mind" is the summary of the meaning; "analysis" is by means of scripture and reasoning. If one asks what is done after analyzing, "by mantra" refers to the mantra according to the manner explained above. "Of the application" refers to the ritual according to the aspects of the Body and so forth. Now, the subtle meaning is explained: "Then," and so forth. In that context, "Glorious" (Śrīmat) means endowed with love and qualities, and being free from downfalls. "Holder of the Secret Treasury, the Vajra of the Mind" is for the sake of the mudrā as a sign and for the sake of subduing the malevolent. If one asks what is taught regarding the offering to that, it is "the supreme meditation," which is the subtle application; this connects to the phrase "that very thing is taught." "In the expanse of space" refers to the center of the tiered celestial palace within the expanse of reality (dharmadhātu). "Moon maṇḍala" is for the sake of the mind being clear and radiant, for pacifying illness, for long life, for completing the accumulations, and for realizing bodhicitta.

སངས་རྒྱས་གཟུགས་ནི་ཞེས་པ་སངས་རྒྱས་དྲུག་པོ་གང་བསྒོམ་པ་ཆོ་ག་ལྔས་བསྒོམ་པ་ཐོག་མར་བསྒོམས་ནས་ཞེས་སོ། ། དེ་སྔོན་དུ་བྱས་ནས་ཕྲ་མོའི་སྦྱོར་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྩམ་པར་བྱའོ། ། དེ་ཁོ་ནའི་སྦྱོར་བ་ཆོ་ག་གསུངས་པ། སྣའི་རྩེ་མོར་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྣའི་རྩེ་མོ་ནི་ཕྲ་མོའི་གནས་ཏེ་ལྷ་མོའི་པདྨའི་རྩེ་མོའོ། ། རྒྱུ་ནི་ཕྱག་མཚན་ཏེ་ཚད་ནི་ཡུངས་ཀར་ཞེས་སོ། ། འགྲོ་དང་མི་འགྲོ་ནི་དྲོད་ཚད་དེ། ཇི་ཙམ་དུ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་མ་གྱུར་གྱི་བར་དུའོ། ། དེ་ལ་གསང་བའི་སྔགས་ཀྱིས་ཞེས་པ་ཧཱུཾ་གིས་སོ། ། ཧཱུཾ་དེ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དང་ལྡན་པའི་གནས་སུ་བསྒོམ་མོ། ། ནམ་མཁའ་དབྱིངས་ཞེས་པ་གོང་དུ་བྱས་ཏེ་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་སྦྱར་རོ། ། ཉི་མ་ནི་གདུང་པའི་མུན་པ་སེལ་བ་དང་། བསོད་ནམས་རྒྱས་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྒྲོན་མེ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ནའོ། ། དེ་ནི་ལྟག་འོག་ཏུ་ཡང་སྦྱར་རོ། ། སངས་རྒྱས་སྐུ་ཞེས་པ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་རང་གི་ས་བོན་ཡི་གེ་ཧཱུཾ་བསྒོམ་པར་བྱས་ནས་དེའི་སྟེང་དུ་ཞེས་པ། སྣ་རྩེར་ཧཱུཾ་དེ་ཞུ་བའི་སྟེང་དུ་མི་བསྐྱོད་པའི་ས་བོན་ཡི་གེ་ཧཱུཾ་ཕྱིན་ནས་ཧཱུཾ་གོང་མ་ལངས་པའི་གནས་གསང་བའི་སྣ་རྩེར་མི་བསྐྱོད་པའི་ས་བོན་ཡི་གེ་ཧཱུཾ་རིམ་པར་དགོད་དོ། ། ཕྱི་མ་ལ་ཡང་ས་བོན་བཀོད་པ་ཇི་ལྟར་རང་རང་གིས་འབྲེལ་པར་བྱའོ། ། གཞན་དག་ནི་གོ་སླ་བས་སོ། ། གོང་གི་ཚུལ་དུ་རང་རང་ས་བོན་ལས་སྣང་མཛད་དུ་བསྒོམས་ལ། རང་གི་རིག་མ་སྤྱན་གྱི་ཚུལ་དུ་སྦྱོར་བ་ལ་རྡོ་རྗེ་དང་པདྨོ་ནི་སྦྱོར་བའི་ཆོ་ག་སྟེ་ལྟག་འོག་ཏུ་སྦྱར་རོ། །

Regarding the phrase "the form of the Buddha," this refers to first meditating upon whichever of the six Buddhas is to be visualized through the five rituals. Having performed that preliminary, one should then undertake the meditative absorption (samādhi) of the subtle application. The ritual for the application of reality is taught as follows: "At the tip of the nose," and so forth. The "tip of the nose" is the location of the subtle, which is the tip of the goddess's lotus. The "cause" is the hand-symbol (cihna), and its "measure" is that of a mustard seed. "Moving and non-moving" refers to the measure of warmth, meaning until the mind has become one-pointed. In that context, "with the secret mantra" refers to the syllable HŪṂ. One should meditate on that HŪṂ in the location endowed with emptiness. The phrase "the expanse of space" is to be applied to what precedes and what follows. The "sun" is for the purpose of dispelling the darkness of affliction, increasing merit, and generating the lamp of insight. This is to be applied to both the preceding and the following. Regarding "the body of the Buddha," having meditated on the syllable HŪṂ, the seed-syllable of Vajradhara himself, "upon that" means: upon the melting of that HŪṂ at the tip of the nose, the seed-syllable HŪṂ of Akṣobhya arrives; then, the seed-syllable HŪṂ of Akṣobhya is to be placed sequentially at the secret tip of the nose, the location where the upper HŪṂ has arisen. For the subsequent [Buddhas] as well, the placement of the seed-syllables should be performed according to their respective connections. The others are easy to understand. In the manner described above, having meditated on oneself as Vairocana from one's own seed-syllable, and having joined with one's consort in the manner of Locanā, the "vajra and lotus" refers to the ritual of union, which is to be applied to both the preceding and the following.

རིན་ཆེན་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། དང་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་ནས་རྗེས་སུ་ཆགས་པའི་བར་ན་སྦྱོར་བའི་ནན་ཏན་ཏེ། དེ་ཡང་གོང་འོག་ཏུ་སྦྱར་རོ། ། དེའི་ཞེས་པ་འབྱུང་ལྡན་གྱི་ས་བོན་ཡི་གེ་སྭཱ་སྣ་རྩེར་ཞུ་བའི་སྟེང་དུ། སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཀྱི་ཨ་ཕྱིན་ནས། ས་བོན་གོང་མ་ལངས་པའི་གནས་སུ་ཨཾ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། དོན་ཡོད་གྲུབ་པའི་ས་བོན་གོང་གི་ཚུལ་དུ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར། འོད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་ཏེ། གང་སྒོམ་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། ། གོང་གི་ས་བོན་ལས་གྱུར་པའི་རང་གི་ལྷ་སྤྲོ་བ་དང་། དཀྱིལ་འཁོར་དབྱུང་བའི་རིམ་པས། འཁོར་ཀྱང་སྤྲོ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ཁོ་ནའི་ཁྱད་པར་གསུངས་པ་ཨུཏྤལ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གཙོ་བོའི་ཕྱག་མཚན་ལ་ཕྲ་མོའི་སྦྱོར་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ནི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་ཚད་དང་། དྲོད་ཚད་དང་གནས་བསྟན་ཏེ། གཙོ་བོའི་ཕྱག་མཚན་ལས་སྤྲོའོ། ། ད་ནི་གཞན་སྤྲོ་བའི་ཕྱིར་ཙ་ནའི་འབྲུ་ཙམ་ནི་སྲན་ཙ་ན་ཀའོ། ། གེ་སར་ནི་སྡོང་བུ་སྟེ། རྩ་བ་དང་བཅས་པ་སྣ་རྩེར་བསྒོམས་ན་ཞེའོ། ། སྣང་མཛད་ཀྱི་ཕྱག་མཚན་ལ་སོགས་པ་བསྒོམ་པ་ནི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་ཞེས་པའོ། ། ཕྱག་མཚན་ནི་གནས་རྣམས་ཏེ་སྣ་རྩེ་དེ་རུ་སྤྲོ་བར་བྱའོ། ། སྤྱོད་པ་ཀུན་གསུངས་པ་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་དག་གི་དོན་ནི་ཡང་དག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤྱོད་པ་སྟེ། དབྱེར་མེད་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལ་ཟས་ཀྱི་ཕྱིར་ནི་ཞེས་པ། གཞན་དགག་པའི་ཕྱིར་ཟས་གཞན་མི་བཟའ་བའི་དོན་ཏེ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཡན་ལག་གི་དོན་ནི་གོ་སླ་བས་མ་བཤད་དོ། །

The jewel maṇḍala belongs to Ratnasambhava. From the initial emptiness up to the stage of passion is the application of the practice, which should be applied to the preceding and following sections. Regarding the phrase "of that," the seed syllable svā of Ratnasambhava melts at the tip of the nose; upon that, the ā of Amitābha arrives, and one should meditate on the syllable aṃ in the position where the previous seed syllable arose. Because the seed syllable of Amoghasiddhi is to be meditated upon in the manner described above, it is called the "maṇḍala of light," according to the method of meditation. Through the sequence of emanating one's own deity from the aforementioned seed syllable and bringing forth the maṇḍala, the retinue is also to be emanated. The specific characteristics of that are taught by the words "utpala" and so forth, which demonstrate the samādhi of the subtle application regarding the hand-symbol of the principal deity. By that, the color, shape, size, measure of heat, and location are shown; [the emanation] proceeds from the hand-symbol of the principal deity. Now, in order to emanate others, the phrase "the size of a chickpea" refers to the caṇaka bean. "Filaments" refers to the stalk; it is said that if one meditates on the root and stalk at the tip of the nose, [the result follows]. Meditating on the hand-symbols of Vairocana and so forth is what is meant by "the wheel and so forth." The hand-symbols are the locations; they are to be emanated at that tip of the nose. The conduct of all is taught by the words "Then..." and so forth. Their meaning is the conduct of conceptualization through reality itself; it is taught as being inseparable. Regarding the phrase "for the sake of food," it means not eating other food in order to exclude others; the meaning of the subsidiary parts of those [terms] is easy to understand and thus is not explained.

རྨོངས་པའི་ལུས་ལ་སོགས་པ་དགག་པའི་ཕྱིར། ། ལུས་ངག་སེམས་ལས་འདའ་བའོ། ། ཞེས་མདོར་བསྡུས་སོ། ། ལེའུ་དྲུག་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། ། ད་ནི་ཚོགས་སྒྲུབ་པའི་མཆོད་པ་དང་། སྔགས་སྤྱད་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ཟླ་བ་ལྟ་བུ་གནས་ནས་ཕྱུང་བ་ནི་དམ་ཚིག་ཆེན་པོ་སྟེ། དེ་ལས་གྱུར་པའི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་དེ་ཉིད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེའོ། ། སྔགས་སྤྱོད་པ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྟེ། འོག་གི་དོན་ཏོ། ། དེ་ཉིད་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོ་ག་འདི་གསུངས་སོ་ཞེས་མདོར་བསྟན་ཏོ། ། ཡན་ལག་གི་དོན་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ནི་འདོད་པར་བྱས་པས་འདོད་པས་སོ། ། དེ་ལ་རང་གི་ལྷའི་ཞེས་པ་རང་རང་གི་གཟུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་མ་ལ་སོགས་པའོ། ། མུ་སྟེགས་དང་ཕྱི་རོལ་པའི་དཀའ་ཐུབ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པའི་མི་ཟད་པས་ཀྱང་། མི་འགྲུབ་ན་གཞན་རྣམས་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། སྔགས་བསྒྲུབ་པ་ལ་འཇུག་པས་འགྲུབ་པོ་ཞེས་མངོན་ནོ། ། སློང་མོ་ཟ་ཞིང་ཞེས་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་པའི་བསོད་སྙོམས་དགག་པ་སྟེ། ཐ་མི་དད་པའི་སྒོ་ནས་མ་བསླངས་པ་ལ་ཆགས་པར་མི་བྱ་སྟེ། དོན་གྱིས་འདོད་པ་ཀུན་ལ་སྤྱད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཡན་ལག་མ་ཉམས་ཞེས་པ་བསྙེན་པ་ལ་རྫོགས་པ་སྟེ། དབང་བསྐུར་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ཡང་ལྡན་པས་སོ། ། བདེ་བར་གྱུར་ན་ཞེས་པ་དེ་ཉིད་དུ་མ་མཐོང་བའི་རྣམ་པའོ། ། དེ་དག་གི་སྐྱོན་གསུངས་པ། གཞན་དུ་དུས་མིན་ཞེས་པའི་ཚིག་གཉིས་ཏེ། འདི་དང་ཕ་རོལ་གྱི་མི་འདོད་པ་དང་(། ,་) ལྡན་ནོ། །

In order to refute the body and so forth of the deluded, it is summarized: "It transcends body, speech, and mind." This concludes the meaning of the sixth chapter. Now, in order to teach the offerings for the accomplishment of the accumulations, the practice of mantra, and so forth, the words "Then..." and so on are stated. In that context, "abiding like the moon and emerging" refers to the Great Samaya; the Vajradhara who arises from that is suchness itself. The practice of mantra is its very nature; this is the meaning of what follows. This ritual for accomplishing that very [nature] was taught; thus it is briefly shown. The meaning of the individual parts is as follows: "enjoyments of desire" refers to those things desired because they are sought after. In that regard, "one's own deity" refers to one's respective [consort], such as Rūpavajrā and so forth. If [accomplishment] is not achieved even through the asceticism of non-Buddhists and outsiders, or through the inexhaustible bodhisattva vows, then what need is there to mention others? It is evident that one achieves it by engaging in the accomplishment of mantra. "Eating alms" is a refutation of the alms-round of outsiders; one should not be attached to what is not solicited through the door of non-differentiation, because in reality, one should enjoy all desires. "With limbs unimpaired" means being perfected in the preliminary service (sevā), as one also possesses the empowerments and so forth. "When bliss has arisen" refers to the aspect of not seeing that very [nature] [as an object]. The faults of those [lapses] are stated in the two lines beginning with "Otherwise, at the wrong time," which possess the undesirable [consequences] of this and the next life.

སངས་རྒྱས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་རྐང་བརྒྱད་ཀྱིས་ནི་གང་གིས་འདོད་པ་ལྔ་བསྟེན་པ་ཁོ་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་འགྲུབ་ལ། གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་དཔའ་བོ་ཞེས་པ་སངས་རྒྱས་རྣམས་སོ། ། དེ་ལ་མཆོད་པའི་དོན་ནི་གཟུགས་ལ་རྣམ་གསུམ་ཞེས་པའི་རྣམས་ཏེ། གསུམ་ཉིད་གསུམ་མོ། ། དམན་པ་དང་འབྲིང་དང་མཆོག་གསུམ་དུ་དབྱེའོ། ། རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་ནི་དཀོན་མཆོག་དཔལ་ལོ། ། འདོད་ཆགས་ཞེས་པ་ཚེ་དཔག་མེད་དོ། ། ཐོགས་མེད་ཅེས་པ་གདོན་མི་ཟ་བའོ། ། གཟུགས་སྒྲ་ཞེས་པ་ནི་སྤྲོ་བའི་དོན་ཏེ། སེམས་ནི་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའོ། ། ལྷ་ཉིད་དུ་ནི་ཞེས་པ་གཟུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་མ་ལ་སོགས་པའོ། ། རིགས་ཚུལ་དུ་ཞེས་པ་དེ་ལ་རིགས་ལྔས་ཕྱེ་ནས་བསྒོམ་པ་ཡིན་ནོ། ། གོང་དུ་ནི་གཅིག་ཏུ་སྤྲོས་པ་རྣམས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་སྙིང་པོ་བསྡུས་པའོ་ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་དག་གི་དོན་ནི་འདི་སྐད་དུ། རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་སྔགས་བསྒྲུབ་པ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་བསླབ་པའི་ཕྱིར་དང་། གཉིས་སུ་མེད་པའི་དོན་ལ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། ད་ནི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དྲུག་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ནི་སྣང་མཛད་ཉིད་དོ། ། ཆོས་ཞེས་པ་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་སོ། ། མི་བསྐྱོད་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་ཏེ། དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་འདྲིས་པའི་དངོས་པོ་མི་བརྗེད་པ་སྟེ། སེམས་ཀྱིས་མངོན་པར་བརྗོད་པའོ། ། རིགས་ནི་གཅིག་དང་གསུམ་དང་ལྔ་རྣམས་ཀྱི་དོན་བསྒོམ་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། ཁྲོ་བོ་ནི་གཤིན་རྗེ་གཤེད་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པའོ། ། ལྷའི་ཞེས་པ།

The eight lines beginning with "Buddha" demonstrate that the dharmakāya is accomplished solely by one who indulges in the five sensory pleasures, and not by any other means. In that context, "Bodhisattvas" refers to the Buddhas. Regarding the meaning of "offering," it refers to the phrase "form is threefold," meaning the three are indeed three: they are divided into the three categories of inferior, middling, and superior. "Ratnasambhava" is Ratnaśrī. "Passion" is Amitāyus. "Unobstructed" is Amoghasiddhi. "Form and sound" has the sense of emanation; "mind" is Vajrasattva. "As deities" refers to Rūpavajrā and the others. "In the manner of families" means meditating on them by dividing them into the five families. "Above" refers to the "condensed essence," because the various emanations are gathered into one. Their meaning is as follows: it is taught in order to train yogins in entering the practice of mantra and to cause them to abide in the meaning of non-duality. Now, for the sake of meditating on the six recollections, the words "Buddha" and so forth are mentioned. In that context, "Buddha" is Vairocana. "Dharma" is Amitābha. "Akṣobhya" is "Vajra." The "recollection" of these is the non-forgetting of a familiar object, which is the mental expression of it. "Family" is a term for meditating on the meaning of the one, three, and five families. "Wrathful" refers to the forms of Yamāntaka and the others. "Deity" refers to...

རྣམ་པ་གཞན་བསྒོམས་ནས་ཐོབ་པའི་དོན་ཏོ། ། བུད་མེད་ནི་བསྒྲུབ་པ་མི་མོའི་གཟུངས་མ་མཚན་དང་ལྡན་པ་ལ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའོ། ། གང་དུ་ཞེ་ན་གནས་གསུམ་མོ། ། མཆོད་པ་བརྩམས་པ་ནི་སྦྱོར་བའི་ཆོ་ག་གང་ཡིན་པས་སོ། ། བཙུན་མོ་སྤྱན་ལ་སོགས་པ་ནི་རང་གི་རིག་མ་ལའོ། ། དེའི་སྦྱོར་བའི་ཆོ་གས་འགྲུབ་པ་ནི་བསྙེན་པའོ། ། རྡོ་རྗེ་དང་པདྨ་གཉིས་ཧཱུཾ་ལས་ཡོངས་སུ་བསྐྱེད་པ་ལ། ཨོཾ་ནི་ས་བོན་གྱི་རྐྱེན་ནོ། ། དེ་ལ་ཡི་གེ་ཕཊ་མདོག་སེར་པོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་འབྱུང་བ་དགག་པའི་ལས་ཁྱད་པར་གྱི་ངོ་བོས་བསྐྱོད་པ་དེ་ནི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་དེས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་ན་སྒྲུབ་པའོ། ། རྡོ་རྗེ་པདྨོ་ཞེས་པ་གསང་བའི་རྡོ་རྗེ་པདྨ་ལ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཞུགས་པའི་དེ་མ་ཐག་གང་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དེ་ནི་ཉེ་བའི་སྒྲུབ་པའོ། ། འབར་བཅས་ཞེས་པ་གང་བདེ་བ་ཆེན་པོ་འབྱུང་བ་དེ་ནི་སྒྲུབ་པ་ཆེན་པོའོ། ། དེ་དག་གི་ནི་ཚིག་གི་སྙན་དང་གསལ་མཁས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན། ཚིགས་བཅད་སྡེབས་པའི་ངོར་ཤུགས་ཀྱིས་སྨྲས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་དོན་ཉིད་དེ་ལྟར་ཡིན་ནོ། ། ད་ནི་གོང་དུ་གསུངས་པའི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ཏུ་དབྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཞེས་པ་སྣང་མཛད་དེ། ཡུམ་གྱི་བྷ་ག་ལ་ཡབ་རང་གི་ལིངྒ་གཞག་གོ། ། དེའི་ཁྱད་པར་གསུངས་པ། གཟུགས་ནི་ཞེས་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཐིམ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྔོན་དུ་བྱས་ཏེ་རང་གི་རིག་མའི་གསང་བའི་སྣ་རྩེ་ལ་ས་བོན་བསྐྱེད་པའི།

This is the meaning of attaining [the result] by meditating on another aspect. As for the woman, it refers to a consort (dhāraṇī) who possesses the [auspicious] marks, and who is blessed by the body, speech, and mind. In what locations? In the three places. The commencement of the offering is by means of whatever ritual of union there may be. The "consorts, Locanā, and so forth" refers to one's own consort. Accomplishment through that ritual of union is the "approach" (sevā). Regarding the vajra and lotus, both are fully generated from the syllable HŪṂ; OṂ is the condition for the seed-syllable. In that regard, the yellow syllable PHAṬ performs the function of obstructing the emergence of the bodhicitta; by moving [the winds] through the specific nature of that activity, one accomplishes great bliss, and thus it is the "accomplishment" (sādhana). The "vajra and lotus" refers to the immediate perfect awareness that arises as soon as the secret vajra and lotus have entered together; that is the "near-accomplishment" (upasādhana). "With blazing" refers to the arising of great bliss; that is the "great accomplishment" (mahāsādhana). Because these are the eloquence and clarity of the words, they are not spoken merely for the sake of poetic meter, but the meaning itself is exactly thus. Now, in order to show the characteristics of the sixteen recollections (anusmṛti) divided as previously mentioned, the text says "In that regard," and so forth. In that context, "Buddha" refers to Vairocana; one places the father’s own liṅga in the bhaga of the mother. Its specific quality is described as "form," and so forth; having first performed the dissolution of the Tathāgatas and so on, one generates the seed-syllable at the secret tip of the nose of one's own consort.

ཨོཾ་ལས་གྱུར་པའི་འཁོར་ལོའི་ལྟེ་བ་ལ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་གཙོ་བོར་གྱུར་པའོ། ། དེའི་བ་སྤུའི་བུ་ག་ནས་སྤྲོ་ཞེས་པ་མཚོན་པ་ཙམ་སྟེ་བསྡུ་བ་ཡང་བདག་གིས་ཤེས་པར་བྱའོ། ། སླར་བསྡུ་བའི་དུས་སུ་མཆོད་པ་རྣམས་སྤྲོ་སྟེ། མཆོད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། དེ་དག་ནི་འོག་མ་རྣམས་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། ། དམ་ཚིག་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཞེས་པ་ལྷའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་སྟེ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་བདག་ཉིད་བསྒོམས་ནས་ལྷ་རྣམས་ཐིམ་པར་བྱའོ། ། དེ་ཉིད་ལས་དབྱེ་བ་ནི། དཀྱིལ་འཁོར་རྗེས་སུ་དྲན་པ་སྟེ། བདག་གི་ཁུ་བ་བདག་ཅེས་པ་ནི་དབྱུང་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། དེས་བསྐྱེད་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡང་དབྱུང་བར་བྱ་ཞེས་དཀྱིལ་འཁོར་གཞན་དང་གཞན་དུ་སྤྲོ་བའི་བདག་ཉིད་རྣམས་ནི་ཟླུམ་པོའི་ཚུལ་ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། ། གོང་དུ་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་རྣམས་བསྒོམ་ཞེས་པ་ལས་དབྱེ་བ་ནི་སྐུ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་ནོ། ། སྐུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་དག་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པས་རབ་ཏུ་རྒྱས་པའོ། ། ཕྱི་མ་དང་ཡང་སྦྱར་རོ། ། ཐུགས་ལས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་སེམས་ཅན་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཡིན་ནོ། ། སྐུ་ལ་སོགས་པའི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དབྱེ་བར་གསུངས་པ། དེ་ལ་སྔགས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་སྐུ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་བསྒོམ་པའོ། ། སྔགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི། རྡོ་རྗེ་ཅན་གྱི་སྐུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་ཚིགས་བཅད་དང་། སྔགས་རྣམས་ཀྱིས་བསྒོམ་པ་ནི་གསུངས་ཞེས་ཏེ། དེ་ཡང་སྐུ་ཡིས་ཞེས་པ་རྣམ་པའི་སྟེ། དེས་བསྒོམ་པས་ཞེས་སོ། །

At the hub of the wheel arisen from OṂ, Vairocana is the principal deity. The phrase "emanating from the pores of his skin" is merely illustrative; one should understand that the reabsorption is also performed by oneself. At the time of reabsorption, offerings are emanated, and the offerings and so forth are to be performed. These should also be applied to the subsequent sections. "Recollection of the samaya" refers to the classification of the deities; having meditated on the nature of method and insight, the deities are to be dissolved. The classification from that very [recollection] is the "recollection of the maṇḍala." The phrase "my own semen is I" is connected with the word "emanate." The maṇḍala generated by that is also to be emanated; the nature of emanating various other maṇḍalas is what is meant by "in the manner of a circle." The classification from the previous instruction to "meditate on the body, speech, and mind" is the nature of the three, such as the "recollection of the body" and so forth. Whatever the body is, it is fully expanded by the pure form and so forth. This should also be applied to the subsequent [sections]. The classification from the mind is the "recollection of sentient beings." Regarding the classification of the recollections of the body and so forth as taught: "In that regard, the mantra," and so forth. The nature of form consists of the body and so forth; it is the meditation on the recollection of these. Regarding the nature of the mantra: whatever is the body of the Vajra-holder, that is to be meditated upon with the verses of blessing and the mantras—this is what is taught. Furthermore, "by the body" refers to the aspect; it means "by meditating with that."

དེ་འདྲར་ཞེས་པའི་སྐུ་འགྱུར་ཞེས་སྦྱར་རོ། ། གོང་མ་རྣམས་ལ་ཡང་རྣམ་པར་བསྒྱུར་ནས་སྦྱར་བར་བྱའོ། ། དེ་ལ་དམ་ཚིག་ཅེས་པ་སྨོས་པ་ནི་དམ་ཚིག་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཉིད་འདིར་དབྱེའོ། ། ཁུ་བ་ཕྱུང་སྟེ་ཆོ་ག་བཞིན། ། ཞེས་པ་རང་རང་གི་རིག་མ་དང་ལྡན་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་ཆོ་གས་བཏུང་བར་བྱའོ། ། དེ་སུས་དགོས་ཤེ་ན། འབྲས་བུ་འདོད་པས་སོ། ། ཐུགས་ལས་དབྱེ་བ་གསུངས་པ། དེ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། མ་སྐྱེས་པ་ཞེས་པ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ། ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་ཀྱང་མེད་ལ། ཁམས་ཀྱང་མེད་ཅིང་འབྱུང་བ་ལྔ་ཡང་མེད་དོ། ། དེ་ལ་མ་སྐྱེས་པ་ཞེས་པ་ཐུགས་ཀྱིས་དབྱེ་བ་སྟེ། གཉིས་མེད་ཅེས་པ་ཡང་དག་པར་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་མེད་དེ། ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་དབྱེར་མེད་པ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། ། ཞེ་སྡང་གི་རིགས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་རིགས་བསྒོམ་པ་སྟེ། བུད་མེད་སྔགས་ཀྱིས་མཚན་པ་ལ་རིགས་གང་ཡིན་པའི་སྦྱོར་བ་བྱ་སྟེ། དེའི་ཁུ་བས་མཆོད་པས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཚེ་འདི་ལ་ཞེས་ཏེ། གཉིས་སུ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་ལམ་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་རྣམས་ནི་རིགས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ལས་དབྱེ་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། དེའི་བྱིན་རླབས་གསུངས་པ། གང་གཞན་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཕྲ་མོ་ནི་མི་སྣང་བ་དང་ཛཾ་བྷ་ལ་བསྒྲུབ་པ་དང་། ཨཉྫ་ལིས་མིག་མཐོང་བ་དང་། རིག་འཛིན་ལ་སོགས་པ་ཐུན་མོང་གི་བསྒྲུབ་པ་སྟེ། དེ་རྣམས་ཀྱང་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་(གྱི་,ཀྱི་)དོན་གྱིས་འགྲུབ་བོ་ཞེས་མངོན་ནོ། ། དེ་དག་རྣམས་ནི་སྤྲོས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོ་ག་གང་ཡིན་པས་སོ། །

The phrase "in such a way" should be connected with "the body is transformed." This should also be applied by transforming the preceding terms accordingly. In that context, the mention of "samaya" (commitment) refers to the recollection of samaya itself as it is categorized here. "Having extracted the fluid according to the ritual" means that one should drink it by means of the ritual of union with one's respective consort. If one asks who requires this, it is those who desire the result. Regarding the explanation of the classification from the perspective of the Mind: "In that regard, of insight," and so forth. "Unborn" refers to the essential nature; it is devoid of the nature of object and subject, and lacks both the elements and the five great elements. In that context, "unborn" is the classification from the Mind; "non-dual" means that there is no conceptual cognition in which duality appears as real, because it is the very reality of indivisibility, like space. "The family of hatred," and so forth, refers to the meditation on the family. One should perform the union with whichever family is appropriate for the woman marked by the mantra; by offering the fluid of that, the result of Body, Speech, and Mind is attained in this very life. Thus, the path is shown by way of non-duality. These are taught as the classifications from the recollection of the family. Regarding the explanation of its blessings: "Whatever else," and so forth. In that context, "subtle" refers to common accomplishments such as invisibility, the practice of Jambhala, seeing with the añjali [eye-salve], and the state of a Vidyādhara; it is evident that these are also accomplished for the sake of the supreme siddhi. These are achieved through whatever rituals such as the emanation [of deities] and so forth.

ལེའུ་བདུན་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། ། ད་ནི་བཤང་གཅི་དམ་ཚིག་གི་ལེའུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་དེ་ལ་དབང་ཕྱུག་དམ་པ་ཞེས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པ་སྟེ་དེ་ལའོ། ། དེ་ཉིད་རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་པོ་ཞེས་པ་ནས། རྡོ་རྗེ་ཐེག་པ་ལའོ་ཞེས་པའི་བར་དུ་མཆོད་པར་བརྗོད་པའི་དོན་བཞི་དང་སྦྱར་ཏེ། རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་སུ་སངས་རྒྱས་པའི་རྒྱལ་མཆོག་མཆོད་པ་དང་། དག་པ་མཉམ་པའི་མཆོད་པ་དང་། ཐར་ལམ་རྟོགས་པའི་མཆོད་པ་དང་། ཤེས་རབ་སྤྱན་གྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བའི་མཆོད་པ་དང་བཞི་སྟེ། དེ་རྣམས་ཚིགས་བཅད་བཞི་དང་། རིམ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། ། ཞུས་པའི་དེ་མ་ཐག་ལེན་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཀུན་དབང་ནི་དབང་བསྐུར་བའི་དོན་གྱིས་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཉིད་རིན་ཆེན་འཛིན་པའོ། ། དེའི་མཆོད་པའི་མཆོག་ནི་གསང་བའི་མཆོད་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་ལྟར་མི་ཕྱེད་གསུམ་གནས་པའོ། ། དེ་ཉིད་སྐལ་མཆོག་གོ། ། གང་རིགས་དང་ལྡན་པས་དེའི་ན་ཆུང་གཞོན་ནུ་སྐལ་བ་འཚམ་པའི་གཟུངས་མ་མཚན་དང་ལྡན་པ་མངོན་དུ་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ལ་རྙེད་ནས་བྱོལ་སོང་སྐྱེ་གནས་བརྟག་ཅེས་པ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བྱོལ་སོང་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་བསླབ་པ་བཞིན་དུ། རིག་མ་ཡང་བུད་མེད་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་རྟོག་པ་མེད་པའི་ལས་ལ་སོགས་པ་བསླབ་པ་སྟེ། དོན་གྱིས་མི་འབྱེད་པ་ཡིན་ནོ། ། ཛྙཱ་ན་པ་ནི་དེ་ལྟར་མི་འཐད་དེ། ལོ་གྲངས་ཀྱི་ཚད་ལ་ཉུང་དང་ལྷག་ན་ཡང་གཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་གསུང་ངོ་། ། བསྒྲུབ་པ་བརྩམ་པའི་གནས་ནི་ས་ཕྱོགས་གཙང་ཞིང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ།

The meaning of the seventh chapter is complete. Now, in order to teach the chapter on the samaya of excrement and urine, the words "Then," and so forth, are spoken. In that context, "Supreme Lord" refers to one endowed with emptiness; it is to him [that the homage is made]. From the words "He is the Vajra King" up to "in the Vajra Vehicle," the meaning of the homage is applied to four points: the offering to the Supreme King who has awakened in the Vajra Expanse, the offering of equal purity, the offering of realizing the path to liberation, and the offering of turning the wheel of the assembly of the eye of insight. These four are to be applied respectively to the four verses. Immediately following the request, the response is spoken: "Then," and so forth. "All-Powerful" refers to the Vajra Holder himself as the Holder of Jewels, in the sense of conferring empowerment. His "supreme offering" refers to the secret offering and so forth. He abides as the three indivisible vajras of body, speech, and mind. He is the one of supreme fortune. Whoever possesses the [appropriate] family should manifest a young maiden, a consort endowed with the [proper] marks and a compatible fortune. Regarding the question of how one should "examine the animal birth" once she is found: just as one trains a driver to tame an animal, the consort is also trained in the arts of women, such as non-conceptual activities and so forth; in essence, this is non-differentiation. Regarding the statement "Jñānapāda says it is not so," he asserts that even if the number of years is less or more than the standard, she should still be accepted. As for the place to begin the practice, it is "a clean location," and so forth.

དེ་ལ་དབེན་པ་ནི་གཞན་དང་མ་འདྲེས་པའོ། ། ཡང་ན་རྒྱལ་བ་ཞི་བའི་གནས་ཞེས་པ་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་པའི་མ་ཧཱ་བོ་དྷིའི་གནས་དང་། མཚན་མ་རྟགས་ཀྱི་གནས་དེའི་བི་ལིངྒ་དང་། དྲག་ཤུལ་བསྒྲུབ་པའི་གནས་རུ་ཏྲ་བསྒྲལ་བའི་དུར་ཁྲོད་དུ་། ཆུའམ་ཡང་ན་བཤང་གཅིས་བྱུག་པ་ནི་ཕྱི་ས་དང་གཅིན་སོགས་ཀྱིས་བྱུགས་ལ་བཞག་ཅེས་པའོ། ། བདག་ཉིད་མོས་པའི་ལྷར་བསྒོམས་ཏེ། རིག་མའི་ནུ་མའི་བར་དང་། སྤྱི་གཙུག་དང་ལྟེ་བ་རྐེད་པ་རྐང་པའི་བར་དུ་གསང་བ་ལས་བསྐྱེད་པ་རྣམས་དགོད་པ་ནི་སྙིང་ག་དང་རྐེད་པ་དང་ལྟེ་བའི་འོག་དང་། རྐང་པའི་དབུས་སུ་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་བསམས་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་དབུས་རྣམས་སུ་མི་བསྐྱོད་པ་དང་། དཀོན་མཆོག་དཔལ་དང་། རྡོ་རྗེ་ཆོས་དང་གདོན་མི་ཟ་བ་རྣམས་ས་བོན་ལས་གྱུར་པ་སྟེ། དེའི་རིམ་བཞིན་ནོ། ། སྤྱི་གཙུག་ཏུ་ཟླ་བ་ལ་ས་བོན་ལས་གྱུར་པའི་སྣང་མཛད་དོ། ། དེ་དག་གི་དོན་ནི་རིགས་ལྔས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ལ་གཟུགས་སོགས་དམིགས་ཏེ། ཧཱུཾ་ལ་སོགས་པ་བཏགས་ཏེ་ས་བོན་རང་གི་ལྷར་བསྒོམས་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཆོ་ག་ཚང་བ་ཡིན་ནོ། ། གང་གིས་ཤེ་ན། ཡན་ལག་བཞི་ལ་སོགས་པའི་ཆོ་ག་ཤེས་པས་རང་གི་ལྷ་མོ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ནི་ལྟག་འོག་ཏུ་ཡང་སྦྱར་རོ། ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཡང་གསུངས་པ། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ནི་གཞལ་མེད་ཁང་བརྩེགས་པའི་དབུས་ན་ཞེས་ཏེ། རིག་མ་བསྒོམ་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་པ་སྟེ་དེ་བདག་ཉིད་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་བྱས་ཏེ། ཡན་ལག་བཞི་ལ་མཁས་པས་ཕྱག་མཚན་གྱི་དབུས་སུ་ཟླ་བ་ལ་བསྒོམ་པར་བྱའོ།

In that regard, "seclusion" means being unmixed with others. Alternatively, it refers to the "abode of the peaceful Victors," such as the Mahābodhi sites where the feet of the Buddha have trodden; the "abode of signs and marks," such as Viliṅga; or the "abode for accomplishing wrathful activities," such as the charnel grounds where Rudra was liberated. "Smeared with water or excrement and urine" means that one should apply feces, urine, and so forth, and then remain there. Having meditated on oneself as the chosen deity, one should place the deities generated from the secret [place] between the breasts of the consort, and from the crown of the head, the navel, the waist, and down to the feet. Specifically, one should visualize sun maṇḍalas at the heart, the waist, below the navel, and the center of the feet. In the centers of these, Akṣobhya, Ratnaśrī, Vajradharma, and Amoghasiddhi arise from their respective seed syllables in that order. At the crown of the head, Vairocana arises from a seed syllable upon a moon maṇḍala. The meaning of these is that one is blessed by the five families. Having focused on the sense bases, such as form and so forth, and having applied the syllables Hūṃ and so on, one meditates on the seed syllables as one's own deity; this constitutes the complete ritual of passion and so forth. If one asks how this is done: it is by one who knows the rituals of the four branches and so forth that the female deity is to be visualized. This should also be applied to the preceding and following sections. Regarding that very point, it is said: "In the expanse of space," and so forth. In that context, "the expanse of space" refers to the center of the tiered celestial palace. "Meditating on the consort" refers to the "ocean of wisdom"; having made oneself a moon maṇḍala, one skilled in the four branches should meditate on her upon a moon maṇḍala in the center of the hand symbols.

། དེ་ལྟར་སོ་སོར་བསྐྱེད་ནས། ཐ་མི་དད་པར་བྱ་བ་ནི་རིག་མ་ཉིད་ཞི་བ་སྟེ། དེ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་གང་ལྡན་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་དང་སྦྱོར་བར་འདོད་ན་བསྡུ་བ་སྟེ། དེ་བསྟེན་པར་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། རིན་ཆེན་བཞིན་མཆོད་རྟེན་ཞེས་པ། གཞལ་ཡས་ཁང་བརྩེགས་པའི་མཆོད་རྟེན་ཞེས་པའི་དོན་ཏེ། རིག་མའི་གནས་རྒྱན་གྱི་བྱེ་བྲག་དང་ལྡན་པར་སྟོན་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོ་ནི་ཤེས་རབ་མ་སྟེ། དེ་དུས་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གནས་ཡིན་པར་བསམ་མོ། ། དེ་དག་གི་མཆོད་པ་རྣམས་ནི་བདག་གི་བ་སྤུ་ནས་ཞེས་བརྩམས་ནས་མཐའི་བར་དུ་རིག་པར་བྱའོ། ། དེ་ལ་ཨུཏྤ་ལ་དག་དང་པདྨོ་རྣམ་ལྔ་ཞེས་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་མ་ལ་སོགས་པ་དྲུག་གོ། ། དེའི་ཛཱ་ཏི་(རྣམས་,རྣམ་)གསུམ་ནི་ལྷ་མོ་དྲུག་པོ་དེར་རབ་འབྲིང་ཐ་མའི་རིགས་སུ་དབྱེ་བའི་རང་བཞིན་ནོ། ། སྤྱན་མ་ལ་སོགས་པ་བཞི་གསུངས་པ། ཀ་ནི་ཀ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིའོ། ། དེས་ནི་ལྷ་མོ་བཅུ་མེ་ཏོག་གི་སྒྲར་གསུངས་སོ། ། ད་ནི་མཆོད་པའི་ཁྱད་པར་ཁོ་ནར་གསུངས་པ་ནི། དཔག་ཚད་བརྒྱའི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཁྱོན་ཙམ་དུ་ཞེས་པ་གནས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ། དེ་རུ་མཆོད་པར་བྱ་བ་དགོད་ཅེས་འབྲེལ་ཏོ། ། གཞལ་ཡས་ཁང་བརྩེགས་པར་འཁོར་ལོ་བསྒོམ་པར་བྱས་ལ། དེ་ལ་སྣང་མཛད་ཀྱི་རིགས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། པདྨ་ལ་སོགས་པའི་གཞལ་ཡས་ཁང་དང་ལྡན་པར་བྱས་ལ་རང་རང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་གོང་མ་བཞིན་བསྒོམ་པར་བྱ་སྟེ། གཟུགས་ཉིད་སྤྲོས་ནས་མཆོད་པར་བྱའོ། ། དེ་དག་གི་གནས་བརྟན་པོར་བྱ་བ་གསུངས་པ། དཔག་ཚད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ།

Having thus generated them individually, they are to be made inseparable. The consort herself is peace; if one desires to unite with the yogin who possesses the Vajra-holder, that is the "gathering," which is the term for relying upon her. "A stūpa like a jewel" means a stūpa of a multi-storied celestial mansion (vimāna); this indicates that the consort’s abode is endowed with various ornaments. That very "ocean of wisdom" is the consort (prajñā); one should contemplate her as the abode of sentient beings of the three times. Their offerings should be understood from the phrase "from my pores" up to the end. In that context, "the utpala and the five kinds of lotuses" refers to the six goddesses, such as Rūpavajrā and the rest. Their "three jāti [types]" refers to the nature of those six goddesses being divided into superior, middling, and inferior classes. Regarding the four mentioned, such as Locanā, there are the four starting with kaniṅka. Thus, the ten goddesses are spoken of by the term "flowers." Now, what is spoken of specifically as the distinctions of the offerings is "a hundred yojanas" and so forth; "in extent" refers to the nature of the abode, and it is connected to the instruction to "arrange the offerings" there. One should meditate on the wheel within the multi-storied celestial mansion and meditate on the family of Vairocana therein. Having made it possess a celestial mansion of lotuses and so forth, one should meditate on their respective maṇḍalas as before, and perform the offering by emanating form itself. Regarding the instruction to make their abode stable, it says "yojanas" and so forth.

དེས་ནི་ཚད་དང་དབྱིབས་དང་རྒྱུ་དང་ངོ་བོ་བསྟན་ཏོ། ། འདོད་པའི་ཤེས་པའི་ཚིག་གཉིས་ནི་སྔོན་དུ་བྱས་སོ། ། འདིར་རིན་ཆེན་མཆོད་པ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་ཕྱིའི་མཆོད་པ་ཡང་བྱ་བར་གསུངས་སོ། ། ལྔ་ཞེས་པ་ལྷ་བཤོས་ལ་སོགས་པའོ། ། རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་ཉིད་གཟུངས་མ་སྟེ། དེའི་རྒྱན་ནི་སྣ་ཚོགས་ཞེས་ཏེ། བསྒྲུབ་ཚེ་ཞེས་པ་བསྐུལ་བའི་ཚེའོ། ། དེའི་ཕྱིར་རིགས་ཀུན་ལ་དབུལ་བའོ། ། དེ་ལྟར་གསང་བ་དང་ནང་གི་མཆོད་པ་གསུངས་ནས། ཕྱིའི་མཆོད་པ་གཞན་མོས་པས་སྤྲུལ་ནས་མཆོད་པ་ནི། རྒྱལ་བའི་ཞིང་ཁམས་འདིར་བཀང་ལ། ། ཞེས་སོ། ། རེག་པར་སྦྱོར་བའི་མཆོད་པ་གསུངས་པ་བདག་པོའི་ཕྱག་རྒྱ་མཉམ་གཞག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་འཛིན་པར་བསྒོམས་ལ་ཞེའོ། ། དམ་ཚིག་ལྔས་མཆོད་པ་ནི་ནམ་མཁའི་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་སྣང་མཛད་ལས་གྱུར་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་བདག་གི་ལུས་སོ། ། དེ་ལ་བཤང་གཅི་ཉིད་དམ་ཚིག་གོ། ། དེས་ཀྱང་སྦྱོར་བའི་ཆོ་ག་བྱ་བར་གསུངས་སོ། ། དེའི་ཡོན་ཏན་ནི་འདི་ནི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྔགས་རྣམས་དངོས་གྲུབ་ནི་ཡེ་ཤེས་བདུད་རྩི་ལ་སོགས་པའོ། ། ལེའུ་བརྒྱད་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། ། ད་ནི་ཞུ་བ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་བདེ་བར་བྱེད་པའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཞེས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ནམ་མཁའ་མི་འགྱུར་མཆོག། ཅེས་པ་ནི་དོན་མི་འགྱུར་བ་དང་། སྤྱོད་པ་མི་འགྱུར་བས་ཐབས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་ཞེས་བརྗོད་དེ། རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་དེ་ལ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་དབང་བསྐུར་བ་ནི་རྒྱལ་བ་རྟགས་ཀྱི་དབང་དང་མཁྱེན་རབ་ཐུགས་ཀྱི་དབང་དང་ལྡན་པ་སྟེ།

This explains the dimensions, shapes, materials, and essential nature. The two phrases concerning the cognition of desire have been presented previously. Here, by the words "jewel offerings" and so forth, it is taught that external offerings should also be performed. The "five" refers to the food offerings and so on. Ratnasambhava himself is the consort; her "various ornaments" refers to the time of practice, meaning the time of exhortation. Therefore, these are to be offered to all the families. Having thus taught the secret and internal offerings, the offering of other external offerings emanated through devotion is expressed by: "filling this realm of the Victorious Ones." The offering of tactile union is taught by the words "the consort of the Lord in meditative equipoise" and so forth, meaning one should meditate as the Vajra Holder. The offering of the five samayas is expressed by the words "space" and so forth; the maṇḍala is that which arises from Vairocana, and that itself is one's own body. In that context, excrement and urine are the samayas. It is taught that one should perform the ritual of union with these as well. The qualities of this are expressed by the words "this is" and so forth; the "attainments of the mantras" refer to the nectar of wisdom and so on. The meaning of the eighth chapter is complete. Now, having preceded this with a request, the words "Then" are spoken in order to teach the meaning of bringing about bliss. In that regard, "supreme unchanging space" refers to the unchanging ultimate meaning and the unchanging conduct, which is the King of Methods. Therefore, it is called "space." The Buddhas' conferring of empowerment upon that Vajra Holder is the possession of the empowerment of the signs of the Victorious Ones and the empowerment of the wisdom of the enlightened mind.

ཀུན་མངའ་མཛད་པ་དང་ཀུན་གྱི་དོན་མཛད་པའི་ཕྱིར། དབང་ཕྱུག་དོན་ཀུན་གྱིས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བཤད་དོ་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། དེ་གང་ཞེ་ན། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། དེའི་དོན་ནི་སེམས་ཅན་ཕས་ཕམ་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སྤྱོད་པ་རྣམས་འབྲས་བུ་ངན་པར་སྐྱེ་བ་མཐོང་ནས། དེ་ལས་སྙིང་རྗེ་དང་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས། ཆོ་ག་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ལྡན་པའི་སྒྲུབ་པ་པོས་རང་རང་གི་དོན་དང་ལྡན་པར་བྱ་སྟེ། གདོན་པར་བསྟན་ཏོ། ། དེ་དག་གི་ཡན་ལག་གི་དོན་ནི་སོ་སོར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ནམ་མཁའི་ཞེས་པ་རྣམས་གསུངས་ཏེ། དེར་རྡོ་རྗེའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་རིགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ་དེའི་དབུས་སུ་རྡོ་རྗེ་མི་བསྐྱོད་པ་བསྒོམས་ནས་དེའི་ལག་ཏུ་རྡོ་རྗེ་བསྒོམ་པར་བྱ་སྟེ། འདིར་ལྷ་བཅུ་དགུ་དང་ལྡན་པར་བྱས་ནས། རང་རང་གི་བསྒྲུབ་བྱ་རྣམས་རྟེན་དང་བྲལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལས་ཀྱིས། བདག་བདེ་བར་བྱེད་པ་རྣམས་ཕྱེ་མར་བརླག་ཅེས་པ་ཡིན་ནོ། ། འདི་དག་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སྐྱེས་པའི་ལས་ཀྱི་རིམ་པ་སྟེ། ཙ་ར་ཀ་པ་འདོད་པ་ལྟ་བུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ནི་འོག་ཏུ་ཡང་སྦྱར་རོ། ། གསང་བ་འདི་ལྟ་བུ་ཞེས་པའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་ཞུགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་སྦྱིན་པ་དང་སྙན་པར་སྨྲ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞི་དང་ལྡན་པ་ཆོ་ག་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ལྡན་པ་སྟེ། དེས་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་བསད་ན་ནི། དེའི་མཐུས་རྣལ་འབྱོར་པ་ཉིད་ཀྱང་ཞིང་དག་ཏུ་རྒྱལ་བའི་སྲས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། ། དེའི་དོན་ནི་ཞེ་སྡང་གི་རིགས་ཀྱི་དམ་ཚིག་དེ་ཁོ་ན་ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། །

Because he possesses all and acts for the benefit of all, it is said, "by the Lord of All Meanings," which connects to the phrase "it is explained." If one asks what that is, it refers to the body, speech, and mind. The meaning of this is as follows: having seen that sentient beings who engage in the dharmas of defeat are reborn in miserable states, a yogi endowed with compassion, generosity, and so forth—a practitioner possessing the special ritual—should act for their own benefit; this is taught as the recitation. In order to explain the meaning of their individual branches, the words "space" and so forth are spoken. Therein, "the vajra maṇḍala" refers to the maṇḍala of the Vajra family; having meditated on Akṣobhya in the center of that, one should meditate on a vajra in his hand. Having thus established the nineteen deities, through activities such as separating the objects of accomplishment from their supports, one "grinds to dust" those who cause one's own suffering. These are the stages of activity arising from meditative absorption (samādhi), and are not like the assertions of the Cārvākas. This should also be applied below. Regarding the phrase "this secret," it refers to a yogi who has entered into great compassion and possesses the four means of attraction, such as generosity and pleasant speech, and who possesses the special ritual. If such a person kills those who possess malice, by the power of that, the yogi himself will be reborn as a Son of the Victorious Ones in the pure realms. The meaning of this is the "reality of the samaya of the Hatred family."

ད་ནི་སྦྱིན་པ་དང་མི་མཐུན་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཀུན་དུ་འཛིན་པས། རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་མྱོང་བ་དགག་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཐར་པ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པ་སྟེ། དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་གཙང་ཞིང་གཞན་གྱིས་གོས་པ་མེད་པ་ཟབ་མོའི་དོན་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པས་ཞེས་ཏེ། གང་དེ་རྣམས་དང་ལྡན་པ་དེ་ཡང་དེ་ལྟར་རོ། ། དེ་ལ་ནམ་མཁའི་ཞེས་པ་ནི་གནས་ཏེ། དེ་འཁོར་ལོ་རིགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་དབུས་སུ་སྣང་མཛད་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ལྷ་བཅོ་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྐྱེད་ནས་སེར་སྣ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཀུན་མཐོང་ནས་བཟླས་པ་དང་སྤྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ཏེ། ནོར་དབྲོག་པ་ལ་སོགས་པ་བྱའོ། ། རིན་ཆེན་ཀུན་གྱི་སྦྱོར་བ་ཞེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ལྷའི་གཟུགས་སུ་རབ་ཏུ་བརྟག་གོ། ། དེའི་རང་བཞིན་སེར་སྣ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ནོར་རྣམས་འཁོར་ལོའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཕྲོགས་ནས་སུ། སྐུ་ལ་སོགས་པའི་རྡོ་རྗེ་གསུམ་དུ་བསྒོམས་ནས། ཕྲོགས་མ་ཐག་པ་གང་དང་ལྡན་པ་དེ་རྣམས་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་དང་འདྲ་བ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་རོ། ། རིགས་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་པ་ནི་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་པས་ཀྱང་བྱ་བར་བསྟན་ནོ། ། ད་ནི་གཞན་གྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་སེམས་ཁོང་ནས་འཁྲུག་པའི་དོན་དུ། གཞན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་པའི་ལས་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་འདོད་ཆགས་ཐར་པར་ཞེས་པ་ནི་སོ་སོར་རྟོག་པའི་རྣམ་པས། པདྨའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་དེའི་རིགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ།

Now, in order to prevent the experience of the ripened result of grasping with a mind that is incompatible with generosity, the text says "Then," and so forth. In that regard, liberation is thoroughly accomplished through the wisdom of emptiness; its essential nature is naturally pure and unstained by anything else, and it is said to be "thoroughly entering into the profound meaning." One who possesses those [qualities] is also like that. Regarding that, "space" refers to the location. Having generated the maṇḍala in the center of the maṇḍala of the wheel family, which consists of eighteen deities with Vairocana as the principal, and having seen all the possessions of the stingy, one should perform the recitation, the radiation, and so forth, and then seize the wealth and so on. "The application of all jewels" means that one should thoroughly visualize that very [space] in the form of the deity. Having seized the wealth of the stingy through the nature of the wheel itself, and having meditated on the three vajras of the body and so forth, those who possess what was just seized will become like wish-fulfilling jewels and so on. "Ocean of families" indicates that this should also be performed by yogins of the families of hatred and so forth. Now, in order to explain another [practice] for the purpose of agitating the mind from within regarding the prosperity of others, the activity of the yogin of passion is taught, beginning with "Then." In that regard, "passion as liberation" refers to the aspect of individual discernment. The "lotus maṇḍala" is the maṇḍala of that [passion] family.

དེའི་དབུས་སུ་མཐའ་ཡས་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ལྷ་བཅོ་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྐྱེད་ནས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཀུན་མཐོང་ནས་བཟླས་པ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་བྱས་ཏེ། རྗེས་སུ་ཆགས་པར་བུད་མེད་ལ་སྤྱད་པ་ལ་སོགས་པ་བྱའོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། ། ཡུམ་རྣམས་བུད་མེད་ལྟ་བུར་སྦྱར་བ་བྱས་ནས་དེ་ལ་དམ་ཚིག་བཞིའི་སྦྱོར་བས་ཏེ། ཕྱག་རྒྱ་བཞི་དང་ལྡན་པས་དུས་བཞི་ལ་སྦྱོར་བ་སྟེ། ཡུལ་དུ་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་རིག་མ་དེ་རུ་བསྒོམ་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ནམ་མཁའ་ཁམས་ཀྱི་བུད་མེད་དོ། ། ཞེས་སོ། ། དེ་དག་གི་གསང་བའི་དབང་པོ་གཉིས་སྦྱར་ནས་བུད་མེད་ལ་ཉེ་བར་སྤྱད་པ་ཡིན་ནོ། ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་རིགས་ཉིད་གཞན་གྱིས་ཀྱང་བྱ་བར་བསྟན་ཏོ། ། དེ་ལྟར་ལུས་ཀྱི་དོན་གསུམ་བསྟན་ནས། ངག་གི་རྫུན་དུ་སྨྲ་བའི་རྣམ་པར་དག་པའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་སྔགས་ཞེས་པ་ནི་རྣམ་པར་དག་པའི་གསུང་དང་ལྡན་པ་དེས་སངས་རྒྱས་ཞེས་པ་ལས་ཀྱི་རིགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ། དེའི་དབུས་སུ་དོན་ཡོད་གྲུབ་པ་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ལྷ་བཅོ་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྐྱེད་ནས་གང་རྫུན་དུ་སྨྲ་བའི་དངོས་པོ་མཐོང་ནས། ཡང་བཟླས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་ཚིག་གི་རྫུན་བྱ་བར་བསྟན་ཏོ། ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་ཚིག་ནི་གཞན་གྱི་དོན་དུ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ངང་ཅན་གྱིས་གང་སྨྲས་པ་དེས་སོ། ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་ཞེས་པ་ནི་རྫུན་རྣམ་པར་དག་པ་གསུང་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་དངོས་པོ་ཉིད་གང་ཡིན་པའི་དོན་བསྟན་ཏོ། ། དམ་ཚིག་དགུག་པའི་རིགས་ཞེས་པ། དེ་ཉིད་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱའོ། །

In the center of that, one should generate a maṇḍala consisting of eighteen deities with Ananta as the principal figure. Having perceived all things as the nature of passion, one should perform all the recitations and so forth, and then engage in the enjoyment of women through passion; this is the meaning. Having joined the consorts as if they were women, one should apply the four samayas—that is, the application of the four seals during the four times. One should meditate on all appearing objects as that vidyā consort; she is the woman of the space element. Thus it is said. By joining the two secret organs of those [deities], one enjoys the woman. This teaches that the very family of passion is to be practiced by others as well. Having thus taught the three points regarding the body, in order to teach the meaning of the purity of lying in speech, the text says "Then," and so forth. In that context, "Vajra mantra" refers to the one endowed with the pure speech of the Buddha, the maṇḍala of the Karma family. Having generated the maṇḍala in its center with Amoghasiddhi as the principal figure and consisting of eighteen deities, one perceives whatever object is to be spoken as a lie. Then, having performed the recitations and so forth, it is taught that one should practice the lie of vajra words. In that regard, "vajra words" refers to whatever is spoken by one who possesses the nature of the maṇḍala for the sake of others. "Should be accomplished" teaches the meaning of the very nature of the object, which is the essence of the pure speech of the purity of lying. "The family of summoning the samaya" should be understood by others in the same way.

ད་ནི་ངག་རྩུབ་མོ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་མི་ཕྱེད་ཅེས་པ་ནི་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པའོ། དེ་དང་གང་ལྡན་པ་དེས་དམ་ཚིག་ཅེས་པ། མི་འདའ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རིན་པོ་ཆེ་རིགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེའི་དབུས་སུ་དཀོན་མཆོག་དཔལ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གོང་བཞིན་བསྐྱེད་ནས། གང་ངག་རྩུབ་མོ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་མཐོང་ནས་གོང་བཞིན་བཟླས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ཏེ། དེ་རྣམས་ལ་སྦྱར་བར་བྱའོ། ། སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་ཕྲ་མ་དང་ཚིག་ཀྱལ་བ་དག་གོ། ། དེ་ལྟར་ལུས་ཀྱི་ཉེས་པ་གསུམ་དང་ངག་གི་ཉེས་པས་རྣམ་པར་དག་པར་གསུངས་ནས། ཡིད་ཀྱི་ཉེས་པ་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་ལུས་དག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་སོ། ། དེ་ནས་ངོ་མཚར་ཆེ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡང་གི་སྒྲ་ནི་ཆེད་ཆེ་བ་སྟེ། མ་འོངས་པའི་(སྐྱོ་,སྐྱེ་)བོས་དོན་ཉིད་(ཤས་,ཤེས་) པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། འདིར་དམ་ཚིག་རྡོ་རྗེ་ནི་སའི་སྙིང་པོ་གང་ཡིན་པ་དང་། དཔལ་ཞེས་པ་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་སེལ་བ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་སོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། ། དེ་མ་ཐག་ཏུ་ལན་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་ཏོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། ། དེའི་གདམས་ངག་གསུངས་པ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། གདོད་ཆོས་འཆད་དོ་ཞེས་པ་ནི་དོན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལའོ། ། དེ་ནས་དགའ་བའི་མདངས་ཀྱིས་ངོ་མཚར་བ་ནི། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །

Now, in order to demonstrate the purification of harsh speech and so forth, the text says "Then," and so on. In that context, "indestructible vajra" refers to the aspects of the body and so forth. One who possesses that is the "samaya," so called because of its non-transgression. In the center of that maṇḍala of the Jewel family, one should generate the maṇḍala with Ratnaśrī as the principal deity, as described above. Having seen those who possess harsh speech and so forth, one should perform the recitation and other practices as before and apply them to them. By the word "and so forth," slander and idle gossip are included. Having thus taught the purification of the three faults of the body and the faults of speech, the purification of the three faults of the mind is indicated by the phrase "by the very purity of the body." Then, in order to demonstrate the great wonder and so forth, the text says "Then," and so on. The word "again" (yang) indicates importance, for the sake of future beings to understand the meaning. Here, "Samayavajra" refers to Kṣitigarbha, and "Śrī" refers to Sarvanīvaraṇaviṣkambhin and the others. The connection is that they spoke. Immediately thereafter, the response is given by the words "Then," which connects to "the Victors spoke." The instruction for that is given by the words "O son of noble family," and so forth. The phrase "then the Dharma is taught" refers to that very [instruction] because it is endowed with meaning. Then, the wonder with a joyful expression is indicated by the words "Then, awakening," and so forth.

འདིར་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་དེ་ཡིན་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་སྤྲོས་པ་ཀུན་རྫོབ་སྟེ། དོན་དམ་པ་དེ་དང་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། བཤད་པ་མཚར་ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། ། ལེའུ་དགུ་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། ། ད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྙིང་པོ་བསྐུལ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་དམ་ཚིག་ཆེན་པོ་ཞེས་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་སྟེ། དེ་ལ་འདུན་པ་དང་བཅས་ཏེ་གསོལ་ཏོ་ཞེའོ། ། དེའི་སྔགས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ནི་ཧཱུཾ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་ཞུས་པའོ། ། ཞུས་པའི་དེ་མ་ཐག་གསུངས་པ་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅེས་པ། གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། མི་དམིགས་པ་དང་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གལ་ཏེ་འོ་ན་ནི་ཅི་ཡང་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཙམ་གནས་པའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེར་བསྒོམ་ཞེས་སོ། ། ཡང་གསུངས་པ་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་ལ་དག་པ་ནི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྔགས་ཀྱི་ཚུལ་ནི་སྣང་མཛད་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་གང་གྱུར་པ་དེ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ནས་ཞེས་ཏེ། སྣང་བ་ལས་འདས་པའི་སྔགས་ཚིག་རྣམས་ཏེ། དེ་ནི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་མངོན་ནོ། ། གང་ཞི་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་བསྐུལ་བས། དེ་ནས་དེའི་ལས་བྱེད་པ་ནི་རིག་པ་སྟེ་དེ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པ་ཡོད་ཀྱང་། སྔགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་མེད་ན་མི་འགྲུབ་པས། སྤྱན་རས་ཀྱིས་བཙའ་བ་སྟེ། ཐུགས་རྗེས་གཟུང་བའི་ཕྱིར་སྔགས་བསྡུས་པ་གསུངས་པའོ། །

Here, although that is the meaning of equality, consciousness projects the various elaborations of form and so forth, which are conventional; because they are inconsistent with the ultimate, it is said, "The explanation is marvelous." The meaning of the ninth chapter is complete. Now, in order to teach the exhortation of the essence of all the Tathāgatas and so forth, the words "Then," and so on, are spoken. In that context, "the great samaya" refers to the Vajradhara; it is said that he requested [the teaching] with devotion. His mantra essence is "Hūṃ" and so forth, which was requested. Immediately after the request, the words "Then," and so on, are spoken. "Body, speech, and mind are non-conceptual" means they are free from the conceptualization of subject and object, because they are non-apprehendable and non-abiding. If one asks, "In that case, are they nothing at all?" it is not so; because only wisdom remains, it says, "meditate on the vajra." Furthermore, the words "Then," and so on, are spoken. In that context, "pure" is because it is free from stains. Regarding the "mantra method of the perfections," it is that which has become the form of the Great Vairocana; having entered into meditative equipoise, these are the mantra words that transcend appearance, and they are manifest as the nature of method and insight. By exhorting through the gates of pacification and so forth, the activity of that [equipoise] is "knowledge" (vidyā). Although there is conduct together with those, if the mantra conduct is absent, it will not be accomplished; therefore, the condensed mantra was spoken in order to look upon [the practitioner] with the eye [of wisdom] and to sustain them with compassion.

སྔགས་ཀྱང་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་ཉིད་པ་སྟེ། མི་བསྐྱོད་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་པོ་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ནི་དྲག་ཤུལ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་སྔགས་རྣམ་པར་དག་པ་གསུངས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་ཚིག་གི་ལམ་ནི་ལྗགས་ཏེ་དེས་གསུངས་སོ། ། དེའི་མཐུ་གསུངས་པ་ནི་དེ་ནས་འདི་ནི་ཞེས་པ་སྟེ། གང་ལྡན་པ་དེ་བརྗོད་ན་དེར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ནས་ཧཱུཾ་ལས་གྱུར་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་སྨོས་ཏེ། འདིར་དཀྱིལ་འཁོར་རྫོགས་པ་བཀོད་པ་དེའི་དབུས་ཀྱི་གདན་བརྩེགས་མ་ལ་ཡི་གེ་ཧཱུཾ་ལས་གྱུར་པའི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་རང་གི་གཟུགས་སུ་རབ་ཏུ་བརྟག་གོ། ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཞེས་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་ཉིད་ཀྱི་ས་བོན་ཧཱུཾ་སྙིང་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་ཡིས་བསྒོམས་ན་དེར་འགྱུར་རོ། ། དེས་ནི་སྐུ་ཉིད་བསྒོམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། དེའི་རང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་ནི་མི་བསྐྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་གཞལ་ཡས་ཁང་དུ་སྤྲུལ་པ་སྟེ། རང་སྔགས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་ལ་སོགས་པ་རང་རང་གི་གཙོ་བོའི་སྙིང་པོ་ཁོ་ནས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། ། བསྐུལ་བའི་སྔགས་དང་འབྲེལ་པའི་སྐུ་མདོག་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ནི་རང་སྔགས་སྐྱེས་བུ་ཞེས་པ་སྟེ། གཙོ་བོ་རང་རང་གི་ས་བོན་ཁོ་ནས་རང་རང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་བསྒོམས་ནས། དེ་དག་གི་སྙིང་ག་དང་མགོ་དང་ལྕེ་སྟེང་དང་གསང་བ་ནི་གནས་བཞིའོ། ། དེར་སྐུ་མདོག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཚུལ་ཏེ། དེ་ཞལ་གསུམ་གྱི་ཚུལ་གྱིས་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་ཁ་དོག་ཀྱང་གསུམ་དུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །

The mantras are also all those very same ones, such as Akṣobhya and the rest. That which invokes their essence is the teaching of the pure mantras of body, speech, and mind by way of wrathful activity and so forth, beginning with the words "the Tathāgata" and so on. In that context, the "path of words" is the tongue, and by means of it, he spoke. The power of that is described by the words "Then this," meaning that if one possesses and recites it, it will become so. Then, for the sake of the maṇḍala arising from the syllable HŪṂ, the text mentions "Vajrapāṇi." Here, one should clearly visualize the Vajradhara arising from the syllable HŪṂ in his own form upon the stacked seat in the center of the completed maṇḍala array. Regarding the phrase "body, speech, and mind," if the yogin meditates on the seed syllable HŪṂ of Vajradhara himself within the heart, he will become that. This does not mean meditating on the body itself. His "own maṇḍala" refers to the emanation of Akṣobhya and the others within the celestial palace. His "own mantra" should be generated solely by the heart-essence of each respective principal deity of the Tathāgata family and so forth. The teaching on the body color and so forth associated with the mantra of invocation is expressed by the phrase "the person of the own mantra." Having meditated on the principal deity of each respective maṇḍala by means of their own seed syllables alone, the four locations are the heart, the head, the tip of the tongue, and the secret place. Possessing the body color and so forth at those locations is the manner of the form; one should meditate on the three colors, such as white and so forth, in the manner of three faces.

དེ་ལ་འདི་ནི་ཞེས་པ་གོང་གི་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་སོ། ། སྙིང་གའི་དབུས་སུ་ཞེས་པ། རང་རང་གི་གནས་སུ་ཟླ་བ་དང་རང་རང་གི་ཕྱག་མཚན་གྱི་དབུས་སུ། ས་བོན་ལས་གྱུར་པའི་ཕྲ་མོའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་། དེའི་མདུན་དུ་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡང་བསམ་པར་བྱའོ། ། ཡི་གེའི་མཆོག་ཅེས་པ། ས་བོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ནི་ཧཱུཾ་སྟེ། དེའི་རྡོ་རྗེའི་དབུས་སུ་བསམ་པར་བྱའོ། ། གཞན་ལ་ཡང་སྦྱར་རོ། ། ཕྱག་མཚན་ཡང་གསུངས་པ། རྡོ་རྗེ་ཆེན་པོ་རྩེ་ལྔ་པ། ། ཞེས་པ་རྣམས་སོ། ། དེ་ལ་རྟག་ཏུ་ཞེས་པ་ནི་དུས་བཞིའོ། ། སྦྱོར་བས་ཞེས་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་ལ་གང་སྦྱོར་བའོ། ། ཀྱོ་བ་ནི་རྡོ་རྗེ་ལྕགས་ཀྱོའི་ཁྱད་པར་གྱིས་སོ། ། རྡོ་རྗེ་གསུམ་ནི་སྐུ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ནས་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་དེའི་སྙིང་གར་ལྕགས་ཀྱོས་བརྡབ་སྟེ་ཛཱ་ལ་སོགས་པས་བསྐུལ་བར་བྱའོ། ། གཞན་དག་ཀྱང་བསྐུལ་བ་ནི་འཁོར་ལོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རིགས་ཞེས་པ་ནི་གཞན་ལ་ཡང་སྦྱར་རོ། ། དེ་ཡང་འོད་ཟེར་གྱི་ངོ་བོའི་རྡོ་རྗེའི་ལྕགས་ཀྱོས་བསྐུལ་བར་བཤད་ཅེས་སོ། ། སྔགས་ཀྱི་ཆེ་བ་གསུངས་པ་འདི་ནི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་རོལ་མོ་ཞེས་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཡན་ལག་དང་ལྡན་པ་ལ་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གཟིགས་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་རོལ་མོ་དེ་ལས་འབྱུང་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། དེ་ཁོ་ན་གསལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། བཀའ་སྩལ་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། དེ་ལ་སྔགས་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་ནི་ས་བོན་ལས་གྱུར་པའི་ལྷ་རྣམས་སོ། །

Regarding that, "this" refers to the body, speech, and mind endowed with the four seals mentioned above. "In the center of the heart" means in the center of the moon and the respective hand-symbol at their respective locations. One should visualize the subtle maṇḍala arisen from the seed-syllable as one's own maṇḍala, and in front of that, the maṇḍala of the wisdom-being (jñānasattva). "The supreme syllable" refers to HŪṂ, the supreme of all seed-syllables; one should visualize it in the center of the vajra. This should be applied to the others as well. Regarding the hand-symbols, it is said: "The great five-pronged vajra," and so forth. In that context, "always" refers to the four times. "By application" refers to whichever of the three samādhis one is applying. "Hook" refers to the specific vajra-hook. "The three vajras" refers to the body and so forth. Then, one should strike the heart of that wisdom-being with the hook and exhort it with "JĀ" and so forth. As for exhorting others, it is "the wheel" and so forth; "family" should also be applied to the others. Furthermore, it is explained that they are exhorted by the vajra-hook in the nature of light rays. The greatness of the mantra is taught in the passage beginning with "this is," and so forth. In that context, "music" means that the Victors behold the yogi who possesses the branches of accomplishment, and the "music" refers to the emergence of the activity that benefits sentient beings. To clearly demonstrate that very point, the passage beginning with "Then the King" and so forth is connected to the command. In that context, "mantra-person" refers to the deities arisen from the seed-syllables.

དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་ནི་སྐུ་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ། ། དེའི་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའོ། ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་སྦྱར་བས། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ལྷའི་རང་བཞིན་དུའོ། ། དེའི་རིག་མ་དབང་ཕྱུག་ཅེས་པ་ནི་ཤེས་རབ་མའོ། ། ལྷ་མོའི་གཟུགས་བརྙན་ལ་ཞེས་ཏེ། དངོས་ལའོ། ། རྡོ་རྗེ་དང་པདྨ་གཉིས་སྦྱོར་བར་བསྒོམ་ཞིང་ཡབ་ཀྱི་དགྱེས་པ་ཡུམ་ལ་སྟོབས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱའོ། ། དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ངང་ཅན་གྱིས་བུད་མེད་ཇི་སྙེད་པ་ལྷ་མོར་སྤྲུལ་ནས་མི་དབྱེ་བར་སྤྱད་པ་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་ནས་མཐའི་བར་དུ་རིག་པར་བྱའོ། ། རྡོ་རྗེ་གསུམ་པོ་ཞེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཐེག་པ་ཆེ་བའི་ཚུལ་ཡང་བསྟན་ཏོ། ། ལེའུ་བཅུ་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། ། ད་ནི་སྔགས་ཀྱི་དམ་ཚིག་དེ་ཁོ་ན་ཉིད། རིག་པའི་སྐྱེས་བུར་གསུངས་པ་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་སྐྱེས་བུ་ཞེས་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་སྐུ་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་ས་བོན་ལས་བྱུང་བས་སྐྱེས་བུ་མཆོག་ཅེས་ཏེ། དེ་ཉིད་ལ་ཞུགས་ཏེ་གསུངས་སོ་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་ཡང་ཡིན་ལ་སྔགས་ཀྱང་ཡིན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ་ས་བོན་ནོ། ། དེ་ལས་བྱུང་བ་ནི་རིག་པའི་སྐྱེས་བུ་སྟེ་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ལེའུ་འདི་གསུངས་སོ་ཞེས་སོ། ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་མཆོག་གསུམ་ཞེས་པ། ཨོཾ་དང་ཨཱཿདང་ཧཱུཾ་ངོ་། ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞེས་པ་ས་བོན་གྱི་སྔགས་རྣམས་ཀྱིས་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ལྷ་བསྐྱེད་ནས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། དེའི་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་ནི་རྒྱུ་ཡིས་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཟིན་པ་དང་།

In this context, "vajra" refers to the Vajra Body and so forth. Its "wisdom being" (jñānasattva) is the union of method and insight. All phenomena, such as form and so on, are of the nature of the deities. Its "consort, the Sovereign" (īśvarī) is the wisdom consort. "In the reflection of the goddess" means in the actual [consort]. One should meditate on the union of the vajra and the lotus, and perform the offering of the Father’s bliss to the Mother and so forth. The section from "Then" until the end should be understood as the practice of emanating as many women as there are into goddesses and enjoying them without distinction, by means of the nature of the maṇḍala. The phrase "the three vajras" also teaches the system of the Mahāyāna. The meaning of the tenth chapter is complete. Now, the reality of the mantra samaya, spoken of as the "knowledge being" (vidyāpuruṣa), begins with "Then" and so forth. In that regard, the "Vajra Being" is the supreme person because he arises from the seed syllables of the Vajra Body and so forth, which are endowed with emptiness. This connects to the statement, "Having entered that very [state], he spoke." In this context, it is called "vajra" because it is both a vajra and a mantra; it is the seed syllable. That which arises from it is the "knowledge being," and this chapter is taught for the purpose of accomplishing that. Regarding "the three supreme vajras," these are OṂ, ĀḤ, and HŪṂ. "Mahāmudrā" means that one should meditate after generating the deity of the clear realization through the seed-syllable mantras. "Its wisdom vajra" refers to the deities of the maṇḍala having been blessed by the causal [syllables].

སེམས་ཅན་རྣམས་དཀྱིལ་འཁོར་ནས་ཕྱུང་ནས་སོ་སོའི་ཞིང་ཁམས་སུ་དགོད་དོ། ། དེ་ནས་སྦྱོར་བའི་ཆོ་གས་ལྷག་པའི་སེམས་ལས་འབྲུ་ལྔར་བསྐྱེད་དེ། ཧོ་ཨོཾ་ཨཾ་ཧཱུཾ་ཧོ་ཞེས་རིག་མའི་པདྨར། ཤེས་རབ་དང་སྙིང་རྗེའི་རང་བཞིན་ཧོ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུའོ། ། རྗེས་སུ་ཆགས་པས་ཡི་གེ་གསུམ་ཞུ་བར་མཐོང་སྟེ། དེའི་འོད་ཀྱིས་ཧོ་གཉིས་ཀྱང་ཟླ་བར་ཞུ་བར་མཐོང་ནས། དེའི་འོད་ཀྱི་གོང་བུར་གྱུར་ཏེ། དེ་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུར་ཞུགས་པ་ལས། དེར་མ་ཞུགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུས་དོན་མཛོད་ཅིག་པར་ཚད་མེད་པ་བཞི་ལས་བྱུང་བའི་སྤྱན་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིས་དབྱངས་ཀྱིས་བཞེངས་པར་བསྐུལ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱའོ། ། སྐུའི་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ནི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་གྱི་ས་བོན་གསུམ་སྟེ། ཨོཾ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ལས་སྐྱེས། ། ཞེས་པ་དང་པོ་རིམ་པ་དང་བཅས་ནས་མཚམས་བཅིང་བའི་ཕྱིར་དབང་ཆེན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་པདྨའི་གྲྭ་བཞིར་རྩེ་གསུམ་པའི་རྡོ་རྗེས་མཚན་པ་ལ་སོགས་པ་བྱའོ། ། རྡོ་རྗེས་བརྒྱན་པ་དེ་རུ་ཡི་གེ་བྷྲཱུཾ་འཁོར་ལོ་ལས་བྱུང་བ་དང་དེ་ཉིད་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། དེའི་དོན་ནི་གསུམ་སྟེ་དབང་ཆེན་ནས་བརྩམས་ནས་རྡོ་རྗེར་གྱུར་པ་དང་དེ་ནས་འཁོར་ལོར་གྱུར་པ་དང་། སྣང་མཛད་གཞལ་ཡས་ཁང་དུ་གྱུར་པའོ། ། དེ་ལྟར་དེ་དག་གི་ནང་དུ་ཧཱུཾ་དཀར་པོ་ལས་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཨེ་གྲུ་གསུམ་དུ་བསྒོམ། དེའི་ནང་དུ་པདྨ་སྣ་ཚོགས། དེའི་སྟེང་དུ་རྡོ་རྗེ་རྒྱ་གྲམ། དེའི་སྟེང་དུ་བྷྲཱུཾ་ལས་འཁོར་ལོའི་སྟེང་དུ་བྷྲཱུཾ།

Having brought the sentient beings forth from the maṇḍala, they are established in their respective buddha-fields. Then, through the ritual of union, the five syllables are generated from the adhiṣṭhita-citta (exalted mind) as ho oṃ aṃ hūṃ ho. These are placed within the lotus of the consort, between the two hos, which are the nature of insight and compassion. Through subsequent passion, the three syllables are seen to melt; by their light, the two hos are also seen to melt into a moon. Becoming a mass of light, one enters the non-dual dharmakāya. While one has not yet entered that, the four consorts—Locanā and the others—arising from the four immeasurables, should perform the exhortation to arise through song, saying, "Perform the benefit of beings through the saṃbhogakāya!" The nature of the kāyavajra and so forth consists of the three seed syllables between method and insight, namely oṃ and the others. Regarding that, it is said: "Born from all vajras." First, in order to bind the boundaries along with the stages, one should perform the marking of the four corners of the lotus of the maṇḍala of the Great Powerful One (mahendra) with three-pronged vajras and so forth. Upon that adorned with vajras, one should meditate on the syllable bhrūṃ arising from a wheel. Its meaning is threefold: starting from the Great Powerful One, it becomes a vajra, then it becomes a wheel, and then it becomes the celestial palace of Vairocana. Thus, within those, one meditates on a white hūṃ as the triangular dharmodaya (e). Inside that is a multicolored lotus; above that, a crossed vajra; above that, from bhrūṃ, a wheel, and upon that wheel, bhrūṃ.

ཡང་བྷྲཱུཾ་དང་འཁོར་ལོ་གཉིས་ལས་སྣང་མཛད་ཀྱི་སྐུར་གྱུར་ཏེ་ཡབ་ཡུམ་ཞུ་བ་ལས། གཞལ་ཡས་ཁང་གྲུ་བཞི་པ་ལ་སྒོ་བཞི་པ་མུག་ཏིག་ཧ་ར་ཆེ་ཆུང་དང་། དྲ་བ་དྲ་ཕྱེད་ལ་སོགས་པས་བརྒྱན་པའི་ནང་དུ་ལྷ་བཅུ་དགུ་གདན་སྣ་ཚོགས་པདྨོ་རེ་བསམ་པ་ལ་སོགས་པ་གཞུང་བཞིན་དུ་བྱའོ། ། ད་ནི་ཟླ་བ་ལ་སོགས་པའི་གདན་ལ་ཡིག་འབྲུ་གསུམ་བསམས་ནས་ཟླ་བར་བསྟན་པ་ནི་གསལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་ལ་གསལ་བ་ནི་ཟླ་བ་སྟེ་པདྨོ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་། རྡོ་རྗེ་རྒྱ་གྲམ་རྣམས་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ལས་ཨོཾ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རིམ་བཞིན་སྤྲོ་སྟེ་བཟླ་བར་བྱའོ། ། འོག་ནས་ཀྱང་གསལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཟླ་བ་ལ་སོགས་པའི་གདན་གསལ་བར་བསྟན་ཏོ། ། གལ་ཏེ་སྣང་མཛད་དང་ཚེ་དཔག་མེད་དང་། མི་བསྐྱོད་པ་རྣམས་རིམ་བཞིན་དུ་མི་ཕྱེད་པ་དང་། མི་རྨུགས་པ་དང་། ཆོས་བདག་མེད་པའི་ཕྱིར་ན། དེ་དག་གི་གདན་ཁ་ཅིག་ཏུ་དཀྲུགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་ལ་མཚུངས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ཡང་གལ་ཏེ་དབྱེར་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་བསྐྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཨོཾ་ལ་སོགས་པ་དཀྲུགས་ཏེ་བསྒོམས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེའི་གནས་བྷྲཱུཾ་གྱིས་ཞེས་པ་རྒྱུ་དང་པོ་སྟེ། བྷྲཱུཾ་ལས་གྱུར་པའོ། ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ས་བོན་གསུམ་ནི་སྙིང་པོ་སྟེ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཡབ་ཡུམ་གྱི་རང་བཞིན་དང་ལྡན་པ་ཨོཾ་ནི་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། སྐུ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་པའི་ས་བོན་ཡིན་པས་མཉེས་པར་བྱེད་པའོ། །

Furthermore, from the syllable BHRŪṂ and the wheel, one becomes the body of Vairocana. Through the melting of the father and mother, within a square celestial mansion with four doors, adorned with large and small pearl necklaces, lattices, half-lattices, and so forth, one should visualize the nineteen deities upon their respective seats, such as various lotuses, in accordance with the root text. Now, regarding the visualization of the three syllables upon the seats of the moon and so forth, the term "clear maṇḍalas" refers to this. In this context, "clear" refers to the moon, which is the dharma-maṇḍala endowed with lotuses and crossed vajras. From the wisdom body, one should sequentially emanate and recite the syllables OṂ and so forth. Later, the term "clear maṇḍalas" also clearly indicates the seats of the moon and so forth. If it is argued that because Vairocana, Amitāyus, and Akṣobhya are respectively indivisible, non-deluded, and the selflessness of phenomena, their seats are therefore arranged in a disordered manner in some texts, that is not so, for it would lead to the absurd consequence that this applies to all cases. Furthermore, if it is argued that because they are inseparable, one meditates on Akṣobhya and the others by arranging OṂ and the other syllables in a disordered fashion, that is also not so, for it would lead to an infinite regress. The phrase "by BHRŪṂ in that place" refers to the first cause, which is that which arises from BHRŪṂ. The three seed syllables of method and insight are the essence, possessing the nature of Vajrasattva with consort; the syllables beginning with OṂ are the seeds for generating the body and so forth, and thus they act as the means of pleasing.

དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཆ་དང་གང་ལྡན་པ་རྡོ་རྗེ་སྟེ། དེ་ལས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ནི་ས་བོན་དང་ས་བོན་ལས་གྱུར་པའོ། ། རྡོ་རྗེ་གསུམ་བསྒོམ་པའི་དམ་ཚིག་སེམས་དཔས་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་ཡང་རྫོགས་པར་འགྱུར་བའོ། ། དེ་དག་གི་གནས་གསུངས་པ། དབེན་ཞིང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་སྦྱོར་བ་ནི་ཐབས་ཀྱི་ངོ་བོ་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་དང་ཞེས་པ་ནི་འབྲས་བུའི་ངོ་བོའོ། ། ཟླ་བ་ཕྱེད་ནི་དུས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། ། ཡང་བསྒྲུབ་པའི་ཡན་ལག་དང་ལྡན་པས་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ལས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གསལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་གསལ་བ་ནི་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ་དེ་ནམ་མཁའི་ཡང་ཡིན་ལ་རྡོ་རྗེ་ཡང་ཡིན་པས་དེ་སྟེ་རྣམ་པར་དག་པའི་གཞལ་ཡས་ཁང་དེར་ཞེས་སོ། ། ཟླ་བ་ལ་རང་སྔགས་ཞེས་པ་རང་གི་ས་བོན་ཁོ་ནས་སྣང་མཛད་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་བསྐྱེད་པར་བྱས་ནས། དེའི་སྙིང་གར་འཁོར་ལོའི་དབུས་སུ་ཨོཾ་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་གཞག་པར་བྱའོ། ། དེ་ཡང་སྣང་མཛད་བསྒོམས་ནས་ཤེའོ། ། དེས་ནི་ཚེ་རིང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གསུངས་པ། འདིས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། ད་ནི་གསུང་གི་རྡོ་རྗེ་དང་འདྲ་བར་བསྒྲུབ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་རྣམས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ཆོས་ནི་པདྨའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ། དེ་ལ་རང་གི་ས་བོན་ལས་གྱུར་པའི་མཐའ་ཡས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བསྐྱེད་ལ། ཨོཾ་ངག་གི་ལམ་མགྲིན་པའི་པདྨའི་དབུས་སུ་བསམ་པར་བྱའོ། ། འདིར་འཇིག་རྟེན་དབང་མཆོག་ནི་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཏེ་དེ་བསྒོམས་ནས་ཞེས་སོ། །

That which possesses the aspect of the wisdom of emptiness is the vajra; from that, cause and effect are the seed and that which arises from the seed. Through the samaya-being who meditates on the three vajras, the wisdom-being is also perfected. Their location is taught as "in a secluded place" and so forth. In that context, "application" is the essence of the method, the vajra body, which is the essence of the result. "Half a month" is the definition of the time. Furthermore, in order to demonstrate the specific activity that clarifies by possessing the branches of accomplishment, it says "the clear maṇḍala" and so forth. In that regard, "clear" refers to the moon maṇḍala; since that is both the sky and the vajra, it is the pure celestial palace. Upon the moon, one should generate Vairocana from one's own mantra—that is, from one's own seed-syllable alone—according to the ritual, and then place the syllable OṂ in the center of the wheel at his heart according to the ritual. That is done after having meditated on Vairocana. By that, the qualities such as long life are taught with the words "by this" and so forth. Now, in order to demonstrate the accomplishment similar to the Speech Vajra, it mentions "the dharma maṇḍala" and so forth. In that context, "dharma" is the lotus maṇḍala; there, one should generate Amitābha from one's own seed-syllable exactly as it is, and contemplate the syllable OṂ in the center of the lotus of the throat, the path of speech. Here, "Lokanātha" is Amitābha; it says "having meditated on that."

ཡང་ཐུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་དང་འདྲ་བར་བསྒྲུབ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་ནི་རྒྱ་གྲམ་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ། དེ་ལ་རང་གི་ས་བོན་ཁོ་ནས་མི་བསྐྱོད་པ་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་བསྐྱེད་ནས། དེའི་ཡང་སྙིང་གར་རྡོ་རྗེའི་དབུས་སུ་ཧཱུཾ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གནས་པར་བྱའོ། དེ་དག་གི་དོན་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་དབང་རྣམས་ཐོབ་པས་མི་སྣང་། གོང་མའི་རིམ་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ། གྲུབ་པའི་མཚན་མ་ཐོབ་ནས། དུ་མའི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བ་གང་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ལྡན་པ་དེ་ཉིད་གཅིག་པུ་བསྒོམས་ནས། སྐུ་ལ་སོགས་པ་གཏོང་བ་དང་དགག་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་རིམ་གྱིས་སྤྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱ་བར་བསྟན་ཏོ། ། ད་ནི་དམན་པའི་སྒྲུབ་པ་ལས་མི་སྣང་བ་སྒྲུབ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ནི་བདག་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་བསྒོམས་ནས་དེ་དང་འདྲ་བར་ཡང་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། ནམ་མཁའི་སྙིང་པོའི་སྐུའི་ཕྱག་རྒྱ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཆེན་པོ་སྟེ། དེར་གང་གྱུར་པའི་ལུས་ཀྱི་གནས་རྣམས་ལ་ཡི་གེ་ཨོཾ་དམིགས་ནས་རྡོ་རྗེ་ཡེ་ཤེས་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་སྟེ། དེ་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ། ། ཕྱི་མ་ལ་ཡང་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། ། དེ་དག་གི་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་ནི་གོ་སླ་བས་མ་བཤད་དོ། ། ད་ནི་འཇམ་དཔལ་སྒྲུབ་པ་ཡོན་ཏན་དང་བཅས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྡོ་རྗེའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་རྣམས་སྨོས་ཏེ།

Furthermore, in order to demonstrate the practice that is similar to the Vajra Mind, the text mentions "the vajra maṇḍala" and so forth. In that context, the "vajra" is the crossed-vajra maṇḍala. Within that, one should generate Akṣobhya from one's own seed-syllable alone according to the ritual procedure, and then place the syllable HŪṂ exactly as it is in the center of the vajra at his heart. The meaning of these points is as follows: having obtained the water and other empowerments, one becomes invisible. Having perfected the three samādhis through the aforementioned stages and attained the signs of accomplishment, one meditates solely upon that very self which is endowed with its own mudrā and is free from manifold natures. This teaches that one should gradually perform the emanation and so forth, in terms of the relinquishing and restraining of the body and other factors. Now, in order to demonstrate the practice of invisibility from the inferior practice, the text mentions "the wisdom maṇḍala" and so forth. In that context, "wisdom" refers to meditating on oneself as possessing emptiness and so forth, and then meditating similarly upon that. The mudrā of the body of Ākāśagarbha is the great vajra. Visualizing the syllable OṂ at the locations of the body that have become that, the "vajra wisdom" is the yogi; he will become similar to Ākāśagarbha. The subsequent sections should also be applied in the same sequence. Their qualities and so forth are easy to understand and thus have not been explained. Now, in order to demonstrate the practice of Mañjuśrī together with its qualities, the text mentions "the vajra maṇḍala" and so forth.

དེ་ལ་རང་སྔགས་ཞེས་པ་རང་གི་ས་བོན་གྱིས་འཇམ་དཔལ་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་བསམས་ནས། དེའི་སྙིང་ཁར་ཨུཏྤ་ལའི་དབུས་སུ་ཡི་གེ་ཧཾ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བཞག་སྟེ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། བསམ་གཏན་གྱི་ལས་གཞན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འོད་ཟེར་ཞེས་པ་རྣམས་སྨོས་ཏེ། གོང་གི་ཆོ་གས་ཡི་གེ་ཨོཾ་བསྒོམས་ནས། རྡུལ་ཕྲན་རྡོ་རྗེའི་ལུས་ཞེས་པ་རྣམས་ཐོབ་པར་བསྟན་ཏེ། དེས་ནི་གོང་གི་མི་སྣང་བའི་དོན་ཉིད་གསལ་བར་བྱས་པའོ། ། ད་ནི་མི་བསྐྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་སྒྲུབ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ནི་ནང་གི་གཞལ་ཡས་ཁང་བརྩེགས་པར་རོ། ། སངས་རྒྱས་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་ལྷ་བཅུ་དགུའི་བདག་ཉིད་དོ། ། དེའི་དབུས་སུ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བསྒོམས་ལ་དེའི་སྙིང་གར་གདན་ལ་ཨོཾ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། དེས་ནི་ཇི་སྐད་གསུངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཕྱི་མ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། ། ཡང་གསུངས་པ་ནམ་མཁའི་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་ལ་ནམ་མཁའ་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་འབྱུང་ལྡན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བསྒོམས་ལ། དེའི་སྙིང་གར་རིན་པོ་ཆེའི་གདན་ལ་ཡང་། ཨོཾ་བསམས་ན་འདིར་གསུངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། ། ཡང་རྡོ་རྗེ་ཆོས་ཀྱི་བསྒྲུབ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ནམ་མཁའི་ཞེས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་དབང་པོ་ནི་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་བསྒོམས་པའི་སྙིང་གར་ཆོས་ཀྱི་པདྨ་ཡང་ཨོཾ་བསྒོམས་ན་ཞེས་སོ། ། གདོན་མི་ཟ་བའི་སྒྲུབ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ནམ་མཁའི་ཞེས་པ་སྨོས་ཏེ།

Regarding that, as for the "own mantra," one should visualize Mañjuśrī according to the ritual procedure by means of one's own seed-syllable, and then meditate by placing the syllable Haṃ exactly as it is in the center of an utpala lotus at his heart. To teach another activity of meditative concentration, the words "light rays" are mentioned; having meditated on the syllable Oṃ according to the aforementioned ritual, it is shown that one attains what are called the "vajra-body of subtle particles," which clarifies the very meaning of the aforementioned "invisibility." Now, to teach the accomplishment of Akṣobhya and the others, the words "expanse of space" and so forth are mentioned. In that context, the "expanse of space" refers to the inner tiered celestial palace (vimāna). The "maṇḍala of the Buddha" refers to the nature of the nineteen deities. In its center, one should meditate on Vajrasattva according to the ritual procedure, and at his heart, upon the seat, one should meditate on Oṃ. By doing so, one will come to possess the qualities as they have been described; this should also be applied to the subsequent cases. Furthermore, the words "space" and so forth are mentioned. In that regard, having meditated on Vajra-Akasha (Vajra-Space), which is Ratnasambhava, exactly as it is, and having visualized Oṃ upon a jewel seat at his heart, one will come to possess the qualities spoken of here. Again, to teach the accomplishment of Vajradharma, the words "space" are mentioned. In that regard, having meditated on Lokeśvara (Amitābha) according to the ritual procedure, if one meditates on Oṃ upon a Dharma-lotus at his heart, so it is said. To teach the accomplishment of Amoghasiddhi, the words "space" are again mentioned.

དེ་ལ་ཨུཏྤལ་ལས་གྱུར་པའི་ཐོགས་མེད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བསྒོམས་ལ་དེའི་སྙིང་གར་ཡང་གོང་བཞིན་དུ་ཨོཾ་བསྒོམས་ན་ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། ། ད་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའི་ཕྱིར། རྣམ་སྣང་གི་སྒྲུབ་པ་ལ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྣམས་ཀྱི་སྤྲོ་བ་དུས་གཅིག་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཞེས་པ་རྣམས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་སྣང་མཛད་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བསྒོམས་ལ་དེའི་སྙིང་གར་ཟླ་བ་ལ་སྐུ་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་ཨོཾ་བསྒོམས་ནས། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་གསུམ་སྐུའི་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་འདིར་གསུངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། ། འདིར་ཨོཾ་བསྒོམ་པ་ནི་སྐུའི་རིགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དེ་ཕན་ཚུན་དུ་དབྱེར་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་དག་གི་གནས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཤིན་ཏུ་དབེན་པའི་རི་དགོན་དང་། ། ཞེས་པའི་ཚིགས་བཅད་གསུངས་ཏེ། འོག་ཏུ་ཡང་སྙེགས་སོ། ། དེར་ཙནྡན་དཀར་དམར་དང་ཆུ་དང་སྨན་དང་དྲི་རྣམས་ཀྱིས་བྱུགས་ཏེ་མེ་ཏོག་ཀར་ནི་ཀ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དགྲམ་པར་བྱའོ། ། འདིར་མི་བསྐྱོད་ཡེ་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མངོན་ཤེས་ལྔ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་འབྱུང་བའི་ཆོ་ག་རྣམས་བསྟན་པའོ། ། དེ་ལ་འདིར་དང་ལ་མི་བསྐྱོད་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བསྒོམས་ནས། དེའི་གནས་ལྔ་མིག་དང་རྣ་བ་དང་སྙིང་ག་དང་ནུ་མ་གཉིས་ཀྱི་བར་དང་ལྟེ་བར་རྡོ་རྗེ་ཆེན་པོ་རྩེ་ལྔ་ལྔ་བསམས་ན་ལྷའི་སྤྱན་ལ་སོགས་པ་ལྔ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ། །

In that regard, it means that one should meditate on the unimpeded [deity] arisen from the utpala lotus exactly as described, and likewise meditate on the syllable Oṃ at its heart. Now, in order to conclude: in order to demonstrate the simultaneous emanation of the body, speech, and mind in the practice of Vairocana, the words "the expanse of space" and so forth are mentioned. In that context, having meditated on Vajra Vairocana according to the ritual, and having meditated on the Oṃ of the Body Vajra and so forth upon a moon at his heart, one will come to possess the qualities of the Body Vajra and so forth as spoken of here, namely the three—body, speech, and mind. Here, the meditation on Oṃ is because the nature of the Body family and the nature of wisdom are mutually inseparable. To indicate their locations, the verse beginning "In a mountain hermitage that is extremely secluded" is spoken, which also applies to what follows below. There, one should smear [the site] with white and red sandalwood, water, medicinal herbs, and perfumes, and scatter flowers such as the karṇikāra. Here, the sections concerning Akṣobhya and wisdom are taught as the rituals arising from one's own meditative absorption for the sake of accomplishing the five superknowledges. In that regard, having first meditated on Akṣobhya exactly as described, if one visualizes five great five-pronged vajras at his five locations—the eyes, ears, heart, the space between the two breasts, and the navel—one will become similar to the five, such as the divine eye and so forth.

མེ་སྟག་མང་པོ་འཁྲུག་པའི་རང་སྔགས་ཞེས་པ་རང་རང་གི་ས་བོན་ལས་གྱུར་པའི་སྣང་མཛད་བསྒོམས་ལ་འཁོར་ལོ་ལྔའི་སྦྱོར་བ་ཞེས་པ་དེའི་ཡང་གནས་ལྔ་ལ་འཁོར་ལོ་བསྒོམས་ནས་ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་དག་ནི་མཚོན་པ་ཙམ་སྟེ་གཞན་དག་ཀྱང་བྱ་བར་མངོན་ནོ། ། ནང་གི་གཞལ་ཡས་བརྩེགས་པའི་རྒྱུ་འཁོར་ལོ་དང་། སྣང་མཛད་ལས་གྱུར་པ་གཉིས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྡོ་རྗེ་ནམ་མཁའི་ཞེས་པའི་ཚིགས་བཅད་གཅིག་སྨོས་ཏེ། བར་མ་གཉིས་ལ་རིམ་བཞིན་མངོན་ནོ། ། ད་ནི་རང་རང་གི་ས་བོན་ལས་མི་གཡོ་བའི་རང་བཞིན་དུ་བསམ་པ་ནི། སངས་རྒྱས་དཀྱིལ་འཁོར་དབུས་གནས་པར། ། ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། བདག་ས་བོན་ལས་སྣང་མཛད་དུ་བསྒོམས་པའི་སྙིང་གར་ཨོཾ་ཇི་ལྟ་བར་བསམས་ལ། སྔགས་ཨོཾ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་གཡོ་བར་བསྒོམ་པ་ནི་འགོག་པའི་རྡོ་རྗེ་སྟེ། གཞན་དུ་མི་འཕྲོ་བར་བསྒོམས་ན་ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། ། ཕྱི་མ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། ། དེ་དག་གི་དོན་ནི་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོར་བསྒོམ་པའི་གནས་སུ་ཨོཾ་ལ་སོགས་པ་བསྒོམས་ལ། དེ་ལ་ཐིག་ལེར་གྱུར་པའི་སེམས་འགོག་པའི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པས་འཇུག་པ་ལ་སྤྱད་དོ་ཞེས་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། ད་ནི་སྣང་མཛད་དུ་གང་གྱུར་པས་གོང་གི་ཟླ་བ་ལ་ཨོཾ་བསམས་ན་མོས་པའི་དབང་གིས་བསྐལ་པ་གཅིག་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྡོ་རྗེ་ནམ་མཁའི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཕྱི་མ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། ། སྤྱིའི་ཡོན་ཏན་དུ་མ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི་སྐུ་དང་གསུང་ཐུགས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ཞེས་པ་ནི་བདག་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་གཞན་དག་གིས། ཤིན་ཏུ་ཡང་འགྲུབ་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །

Regarding the phrase "the self-mantra of the swirling many sparks," one should meditate on Vairocana arising from one's respective seed-syllable. The phrase "the application of the five wheels" means that one meditates on the wheels at the five locations of that [deity]. These are merely illustrative examples; it is evident that others should also be performed. To demonstrate the two causes of the inner tiered celestial palace—the wheel and that which arises from Vairocana—the single verse beginning with "Vajra of space" is stated, as it is evident in the two middle [sections] in succession. Now, as for contemplating one's own nature as immovable from its respective seed-syllable, the text says: "Abiding in the center of the Buddha-maṇḍala." This means that one should meditate on oneself as Vairocana arising from the seed-syllable, and at the heart, contemplate the syllable Oṃ as it is. Meditating on the mantra Oṃ as immovable consciousness is the "Vajra of Cessation"; it means meditating so that it does not radiate elsewhere. This should be applied similarly to the subsequent [sections] as well. The meaning of these is that one should meditate on Oṃ and so forth at the location where the Mahāmudrā of the Body and so forth is meditated upon, and then, by the phrase "the Vajra of Cessation of the mind that has become a drop," one should engage in the practice. Now, to demonstrate that by becoming Vairocana and contemplating Oṃ upon the aforementioned moon, one will transform [the duration] into one eon and so forth through the power of resolve, the text says "Vajra of space" and so forth; this should also be applied to the subsequent [sections]. To demonstrate the many general qualities, the text says "Body, Speech, and Mind" and so forth. Furthermore, the word "also" indicates that others who possess [the practice] themselves will also achieve [success] very easily.

འདིར་ཧ་ཅང་སྤྲོས་པ་ནི་མི་དགོས་ཀྱིས་གཏང་བར་བྱའོ། ། ལེའུ་བཅུ་གཅིག་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། ། ད་ནི་སྔགས་ལས་གྱུར་པའི་བསྒྲུབ་པ་དང་། ཡན་ལག་བཞིའི་ཐབས་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་སྟོན་པ་རྡོ་རྗེ་འཛིན། ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ། དེ་ལ་བསྐྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་པའི་རྒྱུའི་ངོ་བོ་དང་། དེའི་ཕྱིར་བཀའ་སྩལ་པ་ཞེས་སོ། ། དེའི་མི་རྟོག་ངོ་བོ་ཉིད་སྔོན་དང་ཕྱི་མའི་མཐའ་སྤངས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་ལས་འགྲོ་བ་སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་སྣང་བའི་རོལ་མོ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། དེ་ཉིད་མི་སྣང་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་ནི་དགོན་པའི་ཞེས་པའི་ཚིགས་བཅད་གཅིག་སྟེ། ཡན་ལག་རྣམས་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། ། ཐོག་མར་ལུས་ལ་སོགས་པ་ལས་ས་བོན་ལས་གྱུར་པའི་འཇམ་པའི་དབྱངས་བསྒོམས་ནས། དེའི་སྙིང་གར་གདན་ལ་མུཾ་བསམས་ཏེ། སྤྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ནས་འཇམ་དཔལ་དང་འདྲ་ཞིང་ཐམས་ཅད་འཇམ་དཔལ་ཉིད་སྣང་བར་འགྱུར་ལ་དངོས་ཉིད་ཚངས་པ་དང་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་མཐོང་བར་མི་ནུས་ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། ། རྡོ་རྗེ་མི་ཕྱེད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པས། ད་ནི་རིལ་བུ་ལ་སོགས་པའི་རྫས་ལ་མི་སྣང་བ་བསྒྲུབ་པར་བསྟན་ཏོ། ། སྔགས་ཀྱིས་མཚན་པའི་རྒྱུ་ནི་བཤང་གཅི་ལ་སོགས་པ་ལྔའོ། ། རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་མཚན་མ་ལྕགས་གསུམ་གསེར་དང་ཟངས་དང་དངུལ་གསུམ་གྱིས་དཀྲིས་པ་ཨོཾ་ལ་སོགས་པའི་ས་བོན་དང་ལྡན་པར་བྱས་ཏེ། ས་བོན་ལ་སོགས་གང་གྱུར་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས་ཁར་བཅུག་ནས་བཟླས་ཤིང་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། ཆོ་ག་དེ་ཁོས་རིལ་བུ་དེ་ལ་ཀུན་གྱི་ཐུགས་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དེ། དེ་དེར་བསྒོམས་ན་ཞེས་སོ། །

There is no need for excessive elaboration here, so I shall leave it at that. The meaning of the eleventh chapter is complete. Now, in order to teach the practice arising from mantra, the methods of the four branches, and so forth, it says: "Then the Teacher, the Vajra-Holder," and so on. In that context, "the wisdom of generation" refers to the essential nature of the cause, and for that reason, it says "he spoke." One should meditate on the display of beings appearing like an illusion, which is pure by nature because its non-conceptual essence has abandoned the extremes of the past and the future. The location for that very non-appearance and so forth is the single verse beginning with "in a hermitage," which should be endowed with the necessary branches. First, having meditated on Mañjughoṣa arising from a seed syllable within the body and so forth, one should contemplate the syllable mūṃ upon the seat in his heart. Having performed the emanation and so forth, everything becomes like Mañjuśrī and appears as Mañjuśrī himself; it is said that even the actual Brahmā, Śakra, and others are unable to see him. With the words "indestructible vajra" and so forth, the practice of achieving invisibility through substances such as pills is now taught. The causes marked by mantra are the five [substances] such as excrement and urine. The signs of the three vajras are the three metals—gold, copper, and silver—wrapped around [the pill] and endowed with the seed syllables oṃ and so forth. The yogi, having prepared the seed syllables and so forth, should place them in the mouth and perform recitation and meditation. By that ritual, the mind of all is non-dual emptiness; if one meditates on that therein, it is so stated.

འཁོར་ལོ་འོད་འཕྲོ་ཞེས་པས་ནི་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བསྟན་པ་སྟེ། སྔོན་དུ་རང་གི་སྔགས་ས་བོན་ཁོ་ནས་སྣང་མཛད་དུ་བསྒོམས་ནས་དེའི་ལག་པར་གསེར་ལ་སོགས་པའི་རྫས་ལས་འཁོར་ལོ་(འདོ་,འོད་)འཕྲོ་བྱས་ཏེ། དེ་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་བཞུགས་པའི་གནས་སུ་བསྒོམས་ན་འདིར་གསུངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། ། རྡོ་རྗེའི་སྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྡོ་རྗེ་ཆེན་པོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་དང་། རིན་པོ་ཆེ་དང་། པདྨ་དང་། རལ་གྲི་རྣམས་ཀྱང་གོང་བཞིན་དུ་ས་བོན་གྱིས་རང་གི་ལྷར་བསྒོམས་ནས། དེའི་ལག་ཏུ་རྫས་ལས་རང་རང་གི་ཕྱག་མཚན་བྱས་ཏེ། རང་རང་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་གནས་སུ་བསྒོམས་ན། སོ་སོའི་ཇི་སྐད་གསུངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། ། ཨོཾ་གྱི་རིལ་བུ་ཙ་ན་ཀའི་འབྲུ་ཚད་ཅེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་གོང་དུ་གསུངས་པའི་རིལ་བུ་གསལ་བར་བྱ་བ་དང་། དེ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེའི་ཡི་གེ་འབྲུ་དང་ཚད་དང་རང་གི་ལྷ་དང་གནས་དང་ཡོན་ཏན་བསྟན་ཏོ། ། འཁོར་ལོ་སྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་གོང་དུ་གསུངས་པའི་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པ་དང་། དེ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གནས་དང་རང་རང་གི་གཙོ་བོ་བསྒོམ་པ་དང་། དེའི་ལག་ཏུ་རང་རང་གི་ཕྱག་མཚན་བསྒོམ་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པ་བསྟན་ཏོ། ། དེ་ནི་མཁའ་དབྱིངས་གསལ་བའི་ཞེས་པའི་དོན་ལྔས་བསྟན་ཏོ། ། གོང་མ་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་ཡང་སྒྲུབ་པར་གསུངས་པ་ནི་ཏྲི་ཤཱུ་ལ་ཀྱོ་བ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྐུ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པས་སོ། །

The phrase "the wheel emitting light" teaches the method for accomplishing that very [wheel]. First, one should meditate on oneself as Vairocana through the seed-syllable of one's own mantra alone. Then, having fashioned a wheel from a substance such as gold that emits light, if one meditates on it in the place where the maṇḍala of the central deity and the rest resides, one will come to possess the qualities described here. In order to teach the accomplishment of the vajra and so forth, the words "great vajra" and so on are mentioned. In that regard, one should likewise meditate on the vajra, jewel, lotus, and sword as one's own deity through their seed-syllables. Having fashioned their respective hand-symbols from substances in the hand, if one meditates on them in the place where each is the central deity, one will come to possess the respective qualities as they were described. The phrases "a pill of Oṃ the size of a chickpea" and so on clarify the pills mentioned above and, for the sake of completing them, teach their syllables, size, own deity, place, and qualities. In order to clarify the meaning of the previously mentioned accomplishment of the wheel and so forth and to complete it, the meditation on the place and each respective central deity, the meditation on their respective hand-symbols in the hand, and the accomplishment through the characteristics of the yogi are taught. That is taught by the five points of the phrase "the clear expanse of space." The teaching on accomplishing others as before is expressed by the words "trident and hook" and so on, following the sequence of the body and so forth.

ལམ་གྱི་བཞི་མདོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་དགུག་པའི་ཆོ་ག་བསྟན་ཏོ། ། དེ་ལ་མཚན་མ་གཅིག་ནི་བདེ་བའི་ལིངྒ་སྟེ། དེ་བཞིའི་གནས་སུ་ཡན་ལག་དང་ལྡན་པས་སྔགས་ལས་གྱུར་པའི་སྐྱེས་བུ་བསམས་ནས་ཀྱོ་བ་དང་ལྕགས་ཀྱོ་ལ་སོགས་པས་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་རྡོ་རྗེ་དགུག་པའི་ཕྱིར། དགུག་བྱ་དེ་ཉིད་རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་གནས་པར་བསམས་ཏེ། དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་དགུག་པར་སྦྱོར་བའི་དམ་ཚིག་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་སོ། ། དེ་ཉིད་ཀྱིས། རྣམ་པར་སྣང་མཛད་འཁོར་ལོའི་མཆོག། ཅེས་པ་ལ་སོགས་པས་རིགས་གང་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཕྱག་མཚན་བསྒོམས་ནས། དེ་རྒྱལ་བ་དག་གི་གནས་སུ་བསམས་ན་ནི། འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི་དམ་ཚིག་སྟེ་དེ་དགུག་པ་ནི་ལྕགས་ཀྱོ་ཁོ་ནས་བྱ་བའོ། ། དེས་ནི་གོང་དུ་རླུང་ལ་གནས་པ་ནི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་དགུག་པར་མངོན་ནོ། ། འགུགས་བྱེད་ཉིད་ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། རྣམ་པ་དང་ལྡན་པའི་སྐུ་གང་ཡིན་པ་བསྒོམས་ལ། དེའི་ལག་ཏུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཀྱོ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྒོམས་ནས་རླུང་ལ་གནས་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་དགུག་པར་བྱས་ནས་ཞེས་སོ། ། ད་ནི་རྣམ་པའི་མཆོག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་དབྱེར་མེད་པའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར། བཟའ་བའི་སྦྱོར་བ་གསུངས་སོ། ། བདག་རིགས་གང་ཡིན་པ་དེའི་སྐུར་བསྒོམས་ལ་དེའི་ལྕེ་ལ་རྡོ་རྗེའི་སྦྱོར་བས་དེ་ཉིད་བསྒོམས་ན་ཞེས་སོ། ། གསང་བ་གསུམ་ཞེས་པ་ནི་ཧཱུཾ་གིས་སྦྱང་བ་དང་། ཨཾ་གིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་། ཨོཾ་གྱིས་འབར་བར་བསྒོམ་པའོ། ། ཤ་ཆེན་ལ་སོགས་པ་ནི་གོ་སླ་བ་སྟེ།

The passage beginning with "at the crossroads of the path" and so forth teaches the ritual of summoning. In that context, the "single sign" is the liṅga of bliss. Having visualized a person arisen from the mantra, complete with limbs, at the location of those four, one summons the vajras of the body and so forth by means of the hook, the iron hook, and so on. One should visualize the object to be summoned as abiding upon a wind mandala; this is what is meant by "arisen from the samaya of the application for summoning the buddhas." By that same [principle], through the passage beginning with "Vairocana, the supreme wheel," one meditates on the hand-symbol of whichever family is primary. If one visualizes that in the location of the Victors, those wheels and so forth are the samaya, and their summoning is to be performed by the iron hook alone. By this, it is evident that what was previously described as abiding on the wind may also be summoned by the wheel and so forth. If one asks how the summoner is: one meditates on whichever form possesses the [appropriate] aspects, and having meditated on the hook and so forth—which are the nature of body, speech, and mind—in one's hand, one then summons the object of accomplishment abiding on the wind. Now, the passage beginning with "the supreme of aspects" and so forth teaches the application of eating for the sake of indivisible purity. One meditates on oneself in the form of whichever family one belongs to, and meditates on that very [object] on one's tongue through the application of the vajra. "The three secrets" refers to purifying with HŪṂ, realizing with AṂ, and meditating on the blazing with OṂ. The "great meat" and so forth are easy to understand.

མེད་ན་ཡང་བསམ་པ་ནི་དོགས་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཤ་རྣམས་མ་རྙེད་ན་ཁ་ཟས་ཀུན་ལ་དེ་ཉིད་བསྒོམ་ཞིང་བརྟག་གོ། ། ཕྱག་རྒྱ་བཞི་སྐུ་ཉིད་ལ་ལྡན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྡོ་རྗེ་ཅན་གྱི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཆོག་ལྡན་པ། རང་ལུས་ངག་ཡིད་རྡོ་རྗེར་བརླབས་པའི། སྙིང་གར་ཡེ་ཤེས་དམ་ཚིག་སྟེ། རྡོ་རྗེ་མཆོག་འཛིན་ཅོད་པན་དུའོ། ། དེའི་ལྕེ་ལ་ཧཱུཾ་ལས་རྡོ་རྗེ་བསྒོམ་པར་བྱས་ནས། བདུད་རྩི་ལྔ་དག་པར་བྱེད་པའི་ཆོ་གས་ཟོས་ན་རྡོ་རྗེ་གསུམ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། དེའི་ཆོ་ག་ནི་གོང་གི་རྡོ་རྗེའི་འོག་ཏུ་ཡཾ་ལས་རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དེའི་སྟེང་དུ་རཾ་ལས་མེའི་དཀྱིལ་འཁོར། དེའི་སྟེང་དུ་ཨཱཿལས་བསྐྱེད་པའི་པདྨོའི་སྣོད་དུ་བཏགས་ཏེ་དེའི་ནང་གི་བདུད་རྩི་ལྔ་ལ་འབྲུ་ལྔས་མཚན་པར་བྱའོ། ། ཤ་ལྔ་ཡང་དེ་སྟེ། རྡོ་རྗེའི་འོད་དང་མེ་འབར་པས། དེ་ཀུན་ཞུ་བ་ལ་སོགས་པར་བྱ་བ་དང་། རོ་མི་བཟད་པ་མྱང་སྟེ། དེའི་སྟེང་དུ་ཨོཾ་དཀར་པོ་བཀོད་པའི་འོད་ཀྱིས་རྒྱལ་བའི་གཟུགས་རྣམས་དེའི་ནང་དུ་ཐིམ་ནས། འབྲུ་གསུམ་གྱི་གཟུགས་ཀྱིས་མངོན་པར་དུ་མ་བཟླས་ནས་བདག་དང་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྕེ་ལ་ཧཱུཾ་ལས་གྱུར་པའི་རྡོ་རྗེ་བསྒོམས་ནས། སྙིང་གི་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་ན་གནས་པའི་འཁོར་ལོ་ཚིམ་པར་བྱའོ། ། ལ་ལ་དག་ནི་ལྕེའི་རྡོ་རྗེའི་ཧཱུཾ་གི་སྟེང་འོག་ཏུ་ཨཾ་དང་ཨོཾ་བསམས་ཏེ། བཟླས་པས་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་འོད་ཀྱིས་ཟས་ཀྱི་དངོས་པོ་རྣམས་ཞུ་སྟེ། མི་དམིགས་པ་ཁོ་ནར་བྱའོ་ཞེས་སོ། ། ཆོ་ག་དེའི་ཡོན་ཏན་གསུངས་པ། རྡོ་རྗེ་དམ་ཚིག་ལ་སོགས་པའོ། །

Even if [meat] is not present, the intention is to meditate upon and examine all food as that very [meat] with a mind free of doubt if meat is not found. In order to show that the four mudrās are possessed by the body itself, it says "of the Vajra-holder" and so forth: "Possessing the supreme of all aspects, one's own body, speech, and mind are blessed as vajras; at the heart is the wisdom samaya, and the supreme vajra is held as a crown." Having meditated on a vajra arising from the syllable HŪṂ on one's tongue, if one eats [the food] through the ritual that purifies the five nectars, the three vajras will be attained. As for that ritual: below the aforementioned vajra is a wind maṇḍala arising from YAṂ, and above that is a fire maṇḍala arising from RAṂ. Above that, in a lotus vessel generated from ĀḤ, the five nectars are ground and marked with the five syllables. The five meats are also treated in the same way; they are melted by the vajra light and blazing fire, and their unbearable taste is experienced. Above that, a white OṂ is placed, and by its light, the forms of the Victors dissolve into it. Having recited the three syllables many times in their form, and having meditated on a vajra produced from HŪṂ on the tongues of oneself and the maṇḍala, the wheel residing in the moon maṇḍala at the heart should be satisfied. Some say that one should visualize AṂ and OṂ above and below the HŪṂ of the tongue-vajra, and through recitation, the light of the body and so forth melts the substantial food, which should then be rendered non-referential. The qualities of that ritual are taught as "the vajra samaya" and so forth.

འཁོར་ལོའི་དམ་ཚིག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་རིགས་ལ་སོགས་པ་འགྲུབ་པའི་ཡོན་ཏན་བསྟན་ཏོ། ། ད་ནི་གོང་དུ་གསུངས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་དང་ཡོན་ཏན་རིམ་བཞིན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གངྒཱའི་བྱེ་སྙེད་སངས་རྒྱས་རྣམས། ། ཞེས་པ་ནས། བགྲོད་པར་འགྱུར་ཞེས་པའི་བར་དུ་གསལ་བར་སྨོས་སོ། ། འདིར་ལུས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར། ཡན་ལག་བཞི་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་གསུངས་པ། བསྙེན་པའི་དམ་ཚིག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་རང་བཞིན་ནི། ། རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ཡང་དག་བཤད། ། གཞི་དང་ཐབས་དང་རང་བཞིན་གསུམ། ། སོ་སོའི་བྱེ་བྲག་ཤེས་པར་བྱའོ། ། སྤྱིའི་སྡོམ་གྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། ། བྱང་ཆུབ་རྡོ་རྗེ་རྟོགས་པ་ཡི། ། ཐབས་ནི་རྣམ་པ་བཞི་དག་སྟེ། ། རྡོ་རྗེ་བྱེ་བྲག་བཅུ་དྲུག་དབྱེ། ། དེ་ནས་ལས་རྣམས་བརྩམ་པར་བྱ། ། བར་གྱི་སྡོམ་གྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། ། ཐོག་མར། སྙིང་རྗེ་སེམས་ལྡན་གཏོང་བ་ལ་སོགས་ཡོན་ཏན་བརྒྱན་པ་སྣོད་རུང་དང་། ། དཔལ་ལྡན་འདུས་པའི་དོན་ཞུགས་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་དབང་བསྐུར་སྣོད་བཅས་པས། ། རི་ལ་སོགས་པ་ཆུ་ཚོགས་ལྗོན་ཤིང་མཆོག་གི་ཕྲེང་བས་ཀླུབས་པའི་གནས། ། དེ་རུ་སྤྲོ་བའི་སྒོ་ནས་ཕྱག་བཙལ་མཆོད་དང་བཤགས་དང་བསྔོ་བ་དང་། ། སྐྱབས་སུ་འགྲོ་དང་སེམས་བསྐྱེད་སྦྱོར་བ་དང་པོ་དང་། ། དཀྱིལ་འཁོར་དོན་དང་ལས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་ནི། ། དགེ་བ་འཕེལ་དོན་བྱང་ཆུབ་ཕྱིར་བྱའོ། ། དོན་གོང་འོག་ཏུ་བསྟན་པས་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། ། སངས་རྒྱས་གཙོ་བོའི་ཡུམ་དག་ལ། ། མཉེས་པར་བྱས་ཀྱང་མི་འཆགས་ཏེ། །

The phrase "the samaya of the wheel" and so forth teaches the qualities of accomplishing that very family and so on. Now, in order to sequentially teach the nature and qualities of the superknowledges mentioned above, it is clearly stated from "the Buddhas, as numerous as the sands of the Ganges" up to "will proceed." Here, for the sake of the structural outline, the four branches together with their results are taught as "the samaya of approach" and so forth. The nature of supreme enlightenment is correctly explained in three ways: the basis, the method, and the nature; their respective distinctions should be understood. This is the general summary verse. The method for realizing the Vajra of Enlightenment is fourfold; it is divided into sixteen specific vajras. Then, one should undertake the activities. This is the intermediate summary verse. First, the vessel is one adorned with qualities such as compassion, a bodhicitta, and generosity, and who has entered the meaning of the glorious Guhyasamāja and received empowerment according to the ritual. In a place such as a mountain, surrounded by water, trees, and excellent garlands, one should with joyful effort perform prostrations, offerings, confession, dedication, taking refuge, and the generation of the mind of enlightenment as the initial application. The maṇḍala, its meaning, and the meditative absorptions of the activities should be performed for the sake of increasing virtue and for the sake of enlightenment. This is an intermediate verse explaining the sequence of the meaning. Even if one pleases the consorts of the principal Buddhas, [the result] is not established.

འདོད་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་ལ། ། བསྟེན་ན་མྱུར་དུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། ། དོན་གོང་དུ་བསྟན་པས་བསྡུ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། ། དེ་རྣམས་ཀྱི་ཧ་ཅང་སྤྲོས་པ་ནི་ཡི་གེ་མང་དུ་དོགས་པས་མ་བྲིས་ཏེ། གཞུང་བསྙག་གོ། ། འདིར་བར་གྱི་སྡོམ་བཤད་པ། ། གོང་མའི་རིམ་པས་འབྲུ་གསུམ་ཞུ་ནས་ཚད་མེད་པའི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་གཟུགས་ཀྱི་ལྷ་མོ་བཞིས་དབྱངས་ཀྱིས་བསྐུལ་ནས། ཡིག་འབྲུ་དང་ཕྱག་མཚན་ལས་སྐུར་བསྐྱེད་པ་ནི་ཆུང་ངུའི་བསྙེན་པ། འབྲས་བུ་བཞི་ལས་ནི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་འབྲས་བུའོ། ། ལུང་ནས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རྣམ་སྨིན་མེད་པ་ལ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར། རྡོ་རྗེའི་སྐྱེ་མཆེད་རིམ་པ་འདིས་རྣམ་པར་སྤྱད་པའོ། ། མིག་གཉིས་ལ་ཀྵིཾ་དང་འཁོར་ལོ་ལས་སྣང་མཛད་དང་འདྲ་བའི་སའི་སྙིང་པོ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། དེ་ལྟར་རྣ་བ་དང་སྣ་དང་ལྕེ་དང་སྤྱི་བོ་དང་ལྟེ་བ་ལ་རིམ་བཞིན་དུ་ཛཾ་དང་ཁཾ་དང་གྷཱཾ་དང་ཀཾ་དང་སཾ་དང་རང་རང་གི་ཕྱག་མཚན་ལས་གྱུར་པའི་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་དང་། ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ་དང་། ངག་གི་དབང་ཕྱུག་དང་། སྒྲིབ་པ་སེལ་བ་དང་། ཀུན་དུ་བཟང་པོ་དང་དེ་རྣམས་བསྒོམ་མོ། ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་རིམ་བཞིན་དུ། ཛཿཧཱུཾ་བཾ་ཧོཿཁཾ་རཾ་དང་། རང་རང་གི་ཕྱག་མཚན་ལས་གྱུར་པའི། གཟུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་མ་ལ་སོགས་པ་བསྒོམ་མོ། ། ཕྱི་ནང་གི་སའི་ཁམས་ལ་སོགས་པ་ལ་རིམ་བཞིན་དུ་ལཾ་དང་། མཾ་དང་བཾ་དང་། ཏཱཾ་དང་། རང་རང་གི་གཙོ་བོའི་ཕྱག་མཚན་ལས་གྱུར་པའི་སྤྱན་མ་ལ་སོགས་པ་བསྒོམ་མ་མོ། །

By relying upon all the enjoyments of desire, accomplishment will be swiftly attained. This is a summary verse of the meaning taught above. I have not written an extensive elaboration on these points here, fearing it would result in too much text; one should follow the main treatise. Here, the intermediate summary is explained: through the sequence of the previous stages, the three syllables melt, and the four goddesses of the form that is the concordant cause of the immeasurables exhort with melody. Generating the body from the seed-syllables and hand-symbols is the "lesser approach." Among the four results, this is the result of concordant cause. Since omniscience cannot be achieved if the aggregates and so forth are not blessed according to the scriptures, the vajra sense bases are analyzed through this sequence. One should meditate on Kṣiṃ and a wheel at the two eyes, from which arises Kṣitigarbha, who is similar to Vairocana. Likewise, one should meditate on Jāṃ, Khaṃ, Ghāṃ, Kaṃ, and Saṃ, and their respective hand-symbols at the ears, nose, tongue, crown, and navel, from which arise Vajrapāṇi, Ākāśagarbha, Vāgīśvara, Sarvanīvaraṇaviṣkambhin, and Samantabhadra. In the six sense bases of form and so forth, in sequence, one should meditate on Jaḥ, Hūṃ, Baṃ, Hoḥ, Khaṃ, and Raṃ, and their respective hand-symbols, from which arise Rūpavajrā and the others. In the outer and inner earth elements and so forth, in sequence, one should meditate on Laṃ, Maṃ, Vaṃ, and Tāṃ, and their respective hand-symbols of the principal deities, from which arise Locanā and the others.

གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་རིམ་བཞིན་དུ་བྷྲཱུཾ་དང་ཨཱཾ་དང་ཛྲཱྀཾ་དང་ཁཾ་དང་ཧཱུཾ་དང་། རང་རང་གི་ཕྱག་མཚན་ལས་གྱུར་པའི་སྣང་མཛད་དང་། དཀོན་མཆོག་དཔལ་དང་། ཚེ་དཔག་མེད་དང་། གདོན་མི་ཟ་བ་དང་། མི་བསྐྱོད་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། དེ་ནི་ཆུང་ངུའི་ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པ་དང་། རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུའོ། ། ལུང་ནས་སྐུ་གསུམ་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པའི་དོན་དུ། ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་ཕྱིར། བདག་རང་གི་གནས་སུ་ཧཱུཾ་དང་ཨཱཿདང་ཨོཾ་ལས་རང་རང་གི་ཕྱག་མཚན་དུ་གྱུར། དེ་གཉིས་ལས་སྐུར་བསམས་ཏེ། སྐུའི་ཐུགས་ཀའི་ཕྱག་མཚན་དང་ཡིག་འབྲུ་ལས་ལྷ་མོ་དགུ་སྤྲོས་ནས་རང་རང་གི་རིགས་སུ་གཏོགས་པ་ལ་མཆོད་པར་བསམ་ཞིང་དབྱངས་ཀྱིས་བསྐུལ་བས། ཐིམ་པ་དང་སོ་སོའི་སྔགས་བརྗོད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཆུང་ངུའི་སྒྲུབ་པ་སྐྱེས་བུས་བྱེད་པའི་འབྲས་བུའོ། ། ལུང་ནས་ཐུགས་ཀའི་ཟླ་བའི་སྟེང་དུ་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་བསྒོམ། དེའི་ཐུགས་ཀའི་ས་བོན་གྱི་འོད་ཀྱིས་རྒྱལ་བ་རྣམས་བསྐུལ་ནས། ལུས་ལ་ཐིམ་ནས་ལྷ་མོ་བདུད་རྩིའི་བུམ་པ་ཐོགས་པ་མང་པོར་སྤྲོས་པས་དབང་བསྐུར་བར་བསམ། སྤྱི་བོའི་དབུ་རྒྱན་ལ་མི་བསྐྱོད་བ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། དེ་ལྟར་དབང་བསྐུར་བ་ནི་ཆུང་ངུའི་སྒྲུབ་པ་ཆེན་པོ་བྲལ་བའི་འབྲས་བུའོ། ། འབྲིང་གི་ཡན་ལག་བཞི་ནི་བདག་གཙོ་བོའི་སྐུར་བསྐྱེད་ཙམ་ན། ཡུམ་ཡང་མྱུ་གུ་དང་གྲིབ་མའི་ཚུལ་དུ་བསྐྱེད་པ་ནི་འབྲིང་གི་བསྙེན་པ། བདག་དང་འདྲ་བར་ཡུམ་གྱི་མིག་ལ་སོགས་པ་གོང་བཞིན་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་ནི་འབྲིང་གི་ཉེ་བའི་སྒྲུབ་པ།

One should meditate on the five aggregates, such as form and so forth, as Vairocana, Ratnasambhava, Amitāyus, Amoghasiddhi, and Akṣobhya, arising respectively from the syllables BHRŪṂ, ĀṂ, JRĪṂ, KHAṂ, and HŪṂ, and from their respective hand symbols. This is the "lesser near-attainment" and the "ripened fruit." According to the scriptures, for the sake of the purity of the three bodies, in order to bless the three—body, speech, and mind—one should visualize that at one's own locations, from HŪṂ, ĀḤ, and OṂ, the respective hand symbols arise. From those two, one should contemplate the arising of the bodies. From the hand symbols and seed syllables at the hearts of those bodies, nine goddesses are emanated; one should contemplate them making offerings to those belonging to their respective families, and by exhorting them with melodic chants, they dissolve [into the deities]. Reciting their respective mantras and so forth is the "lesser accomplishment," the fruit of the person's activity. According to the scriptures, one should meditate on the wisdom-being (jñānasattva) upon a moon disc at the heart. The light from the seed syllable at its heart exhorts the Victors; they dissolve into the body, and one should contemplate that many goddesses holding vases of nectar are emanated to confer empowerment. One should meditate on Akṣobhya as the crown ornament on the crown of the head. Such conferral of empowerment is the "great accomplishment of the lesser," the fruit of separation. Regarding the four branches of the "middling": the mere generation of oneself as the principal deity, while also generating the consort in the manner of a sprout and its shadow, is the "middling approach." Blessing the consort's eyes and so forth, just as described above, in a manner similar to oneself, is the "middling near-attainment."

དེ་ཉིད་སྐུ་གསུང་ཐུགས་སུ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་ནི་འབྲིང་གི་སྒྲུབ་པོ། ། ཡུམ་དེའི་ཐུགས་ཀར་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་བསྒོམས་ལ་དབུ་རྒྱན་ལ་བདག་པོས་དབང་བསྐུར་བ་ནི་འབྲིང་གི་སྒྲུབ་པ་ཆེན་པོའོ། ། འབྲས་བུ་བཞི་ནི་གོང་མ་བཞིན་སྦྱར་རོ། ། ལྷ་བཅུ་དགུའི་གདན་དང་སྐུ་མདོག་དང་ཕྱག་མཚན་གསལ་བར་བསྐྱེད་པ་ནི་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་དང་ཆེན་པོའི་བསྙེན་པའོ། ། ལྷ་དེ་རྣམས་རེ་རེ་ཞིང་མིག་ལ་སོགས་པ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་ནི་ཆེན་པོའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་ཆེན་པོའི་ཉེ་བའི་སྒྲུབ་པའོ། ། གསོལ་བ་གདབ་པ་མེད་པར་ཐམས་ཅད་སྐུ་གསུང་ཐུགས་སུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ནི་ཆེན་པོའི་སྐྱེས་བུ་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་དང་ཆེན་པོའི་སྒྲུབ་པའོ། ། ལྷ་བཅུ་དགུའི་ཐུགས་ཀར་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་བསྒོམས་ནས། དབུ་རྒྱན་ལ་རིགས་ཀྱི་བདག་པོས་དབང་བསྐུར་བ་ནི་ཆེན་པོའི་བྲལ་བའི་འབྲས་བུ་དང་། ཆེན་པོའི་སྒྲུབ་པ་ཆེན་པོའོ། ། སྦྱོར་བའི་བསྙེན་སྒྲུབ་བཞི་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་དང་། སྒྲུབ་པ་པོ་གཉིས་ཀྱི་པདྨ་དང་རྡོ་རྗེའི་སྦྱོར་བ་ནི་བསྙེན་པའོ། ། རྡོ་རྗེ་དང་པདྨ་ལྷན་ཅིག་ཞུགས་པའི་དེ་མ་ཐག་གང་རེག་པ་དེ་ནི་ཉེ་བའི་སྒྲུབ་པའོ། ། རྡོ་རྗེ་དང་པདྨ་ཧཱུཾ་ལས་བསྐྱེད་པ་ལ། ཕཊ་སེར་པོས་སེམས་བྱུང་བ་དགག་པའི་ལས་ཁྱད་པར་གྱི་ངོ་བོས་བསྐྱོད་པ་དེ་ནི་སྒྲུབ་པའོ། ། དེའི་དེ་མ་ཐག་གཉིས་སུ་མེད་པ་དེ་ལས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་འབྱུང་བ་ནི་སྒྲུབ་པ་ཆེན་པོའོ། ། འདིར་དང་པོའི་རིམ་པས་དང་པོའི་སྟོང་པར་བསྒོམ་པ་ནས། ཨ་ནུ་རཱ་གས་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་མཐར་ཐུག་པ་ནི་སྦྱོར་བ་དང་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །

The blessing of that very [deity] as body, speech, and mind is the middling accomplishment. Visualizing the wisdom-being (jñānasattva) in the heart of that consort and conferring empowerment upon the crown by the lord is the great middling accomplishment. The four results are to be applied as above. Clearly generating the seats, body colors, and hand-symbols of the nineteen deities is the result of natural outflow of the great [stage] and the approach of the great [stage]. Blessing the eyes and so forth of each of those deities individually is the ripened result of the great [stage] and the near-accomplishment of the great [stage]. Blessing all [deities] as body, speech, and mind without the need for a formal supplication is the result of human effort of the great [stage] and the accomplishment of the great [stage]. Visualizing the wisdom-being in the hearts of the nineteen deities and conferring empowerment upon the crown by the lord of the family is the result of separation of the great [stage] and the great accomplishment of the great [stage]. Regarding the four branches of approach and accomplishment of the union: the union of the lotus and vajra of both the object of accomplishment and the practitioner is the approach. That which is touched immediately after the vajra and lotus have entered together is the near-accomplishment. Generating the vajra and lotus from HŪṂ and then moving them with the specific nature of the activity of blocking the arising of the mind by means of a yellow PHAṬ is the accomplishment. The arising of great bliss from that non-duality immediately thereafter is the great accomplishment. Here, from meditating on the initial emptiness according to the first stage up to the culmination of passion through anurāga is the samādhi of the first union.

དཀྱིལ་འཁོར་དབྱུང་བ་ནས། བདུད་རྩི་མྱང་བའི་མཐར་ཐུག་པ་ནི་རྒྱལ་བའི་མཆོག་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། ། དེའི་དེ་མ་ཐག་ཐིག་ལེའི་སྦྱོར་བ་ནས། བསྡུས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ནི་ལས་ཀྱི་རྒྱལ་བའི་མཆོག་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། ། སྨོན་ལམ་དང་ཁྲུས་དང་དབང་བསྐུར་བ་དང་། སྡོམ་པ་བཟུང་བ་དང་། ཉལ་བ་དང་ལངས་པ་དང་། བཟའ་བའི་ཆོ་ག་དང་། སྤྲོ་བསྡུ་དང་དངོས་གྲུབ་བསྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་གོ་སླ་བས་གཞུང་བསྙེག་གོ། ། ཧ་ཅང་སྤྲོས་པ་གཞག་གོ། ། ཐབས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྦྱོར་བས། གཙོ་བོའི་བྱང་ཆུབ་ས་བོན་དང་ལྡན་པར་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། བསྙེན་པའི་བྱེ་བྲག་ནི། ཐུན་མོང་མཆོག་གི་བྱེ་བྲག་གིས། ། བསྙེན་པ་རྣམ་པ་བཞི་རུ་འགྱུར། ། ཞེས་ཏེ། ཐུན་མོང་གི་བསྙེན་པ་རེ་ཞིག་གཅིག་གསུངས་པ། འོག་ནས་ཡང་ན་རྡོ་རྗེ་བཞི། ། ཞེས་པ་དང་། རྡོ་རྗེ་རྣམ་བཞི་ཐུན་མོང་སྟེ། ། ཞེས་པའོ། ། ཐུན་མོང་གི་བསྙེན་པ་གཉིས་པ་ནི་ཡན་ལག་དྲུག་ཏུ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། མཆོག་གི་བསྙེན་པ་གཉིས་ནི་མཆོག་ནི་ཡེ་ཤེས་བདུད་རྩིའོ་ཞེས་པ་དང་། བསྒྲུབ་བྱ་བསྒྲུབ་པར་སྦྱོར་བ་ལ་འབྱུང་བ་ཞེས་པའི་ཚིག་གཉིས་ཡིན་ནོ། ། ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པ་ནི་རིགས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་གང་གྱུར་པའི་མིག་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་རྡོ་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་སྟེ། བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། བདག་པོ་བསྒོམ་པས་སྒྲུབ་པའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་བ་རྣམས། འོད་ཟེར་དང་ཚིགས་བཅད་ཀྱིས་བསྐུལ་བ་དང་བདག་པོ་ཉིད་སྐུ་གསུང་ཐུགས་སུ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའོ། །

From the emergence of the maṇḍala up to the tasting of the nectar is the samādhi of the Supreme Victor. Immediately following that, from the application of the bindu up to the conclusion of the withdrawal is the samādhi of the Supreme Victor of Activity. The practices of making aspiration prayers, bathing, conferring empowerment, taking vows, the rituals for sleeping and rising, eating, the emanation and reabsorption, and the accomplishment of siddhis are easy to understand, so they are not pursued in the main text; they are left aside as being too elaborate. By engaging in the samādhi of method and insight, one should meditate on the seed syllable of the principal deity. Regarding the specific types of approach (sevā): "Through the distinction of the common and the supreme, the approach becomes fourfold." Thus, first, the common approach is briefly explained: "Alternatively, the four vajras," and "The four vajras are common." The second common approach is described by the passage beginning with "the six branches." The two supreme approaches are indicated by the two phrases: "The supreme is the nectar of wisdom" and "arising from the application of the object of accomplishment to the accomplishment." As for the near-accomplishment (upasādhana), it is the analysis of the sense bases, such as the eyes, as being of the nature of vajra within whichever is the supreme family; this is the meaning of "blessing." At the time of accomplishing through the meditation on the Lord, the Victors are exhorted by light rays and verses, and the Lord himself is blessed as the body, speech, and mind.

སྒྲུབ་པ་ཆེན་པོའི་ཚེ་ན་བདག་གང་གྱུར་པའི་དབུ་རྒྱན་ལ་ས་བོན་ལས་གྱུར་པའི་བདག་པོ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་བསམ་པར་བྱའོ། ། རྣལ་འབྱོར་པ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་སྟེ་དེས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་གསུམ་ཀའི་ངོ་བོ་གསུངས་པ། བསྙེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་པ་སྟེ། གཙོ་བོའི་ས་བོན་ཞུ་བའི་ངོ་བོ་དེའི་གནས་ནི་དགོན་པ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། ཡང་ན་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་ཆེན་པོའི་བསྙེན་པ་དང་དེའི་འབྲས་བུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ལྷ་ཅིག་གི་དེ་མ་ཐག་པའི་དགུའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། བསྙེན་པ་ཁོ་ནས་གཞན་ཡང་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། འབྲིང་པོ་ཡང་ཤུགས་ཀྱིས་མངོན་ནོ། ། འདིར་གོང་དུ་རིམ་པར་བཀོད་པ་ནི་ཆུང་ངུའི་ཡན་ལག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱའོ། ། རྡོ་རྗེ་བཞི་ནི་དང་པོ་སྟོང་པ་བྱང་ཆུབ་སྟེ་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། སྦྱོར་བའི་པདྨའི་ནང་དུ་དང་པོ་ས་བོན་ཞུ་བ་དང་། དེ་ནས་དེ་ལས་གྱུར་པའི་གཉིས་པ་གཙོ་བོའི་ས་བོན་སེམས་ཀྱི་ཡིག་འབྲུ་དང་། ཡང་དེ་ལས་གྱུར་པའི་གསུམ་པ་འཁོར་ལོ་རྫོགས་པ་དང་། དེ་ནས་བཞི་པ་བཛྲ་དྷྲྀཀ་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྔགས་ཀྱིས་ཞེས་པའོ། ། གནས་ལྔ་ཞེས་པ་རིག་མའི་གནས་སོ། ། དེར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་རིགས་ལྔའི་ས་བོན་ཨོཾ་བསྒོམས་ན་མི་འདའ་བའི་སྡོམ་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་དག་གི་དུས་ནི་ཞག་བདུན་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་འདི་ནི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་ཚིགས་བཅད་བརྗོད་པའོ། ། བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་ནི་སངས་རྒྱས་སུ་སྒྲུབ་པའོ། ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ན་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །

At the time of the great accomplishment (mahāsādhana), one should visualize the form of the Vajra-holder himself as the lord arising from the seed-syllable upon the crown of one’s head. The yogi himself is the Wisdom Vajra (jñānavajra), and by that, accomplishment is attained. Regarding the essence of the three—body, speech, and mind—it is said to be the "wisdom of approach" (sevājñāna); the location of that essence, which is the melting of the principal seed-syllable, is the "hermitage" (aranyaka) and so forth. Furthermore, the phrase "or else" and so on teaches the great approach and its result, in order to demonstrate the meaning of the nine [stages] immediately following the single deity. One should understand the others through the approach alone; the middling [approach] is also implied by the force [of the text]. Here, the sequence previously arranged should be understood as the branches of the small [approach]. The "four vajras" are those beginning with "first, the awakening of emptiness." Within the lotus of the application, first is the melting of the seed-syllable; then, second, the mental syllable of the principal seed-syllable arising from that; then, third, the completion of the wheel arising from that; and then, fourth, by means of the mantra "Vajradhṛk" and so forth. The "five locations" are the locations of the consort. If one meditates on the seed-syllable OṂ of the five families, which are the nature of wisdom, there it is the "inviolable vow" (samaya). The time for those is "seven days" and so forth. Regarding that, the phrase "this is" and so on recites the verses for the blessing of the body, speech, and mind. "Blessing" (adhiṣṭhāna) is the accomplishment of Buddhahood. If it were not so, there would be the phrase "or else the Vajra-holder" and so forth.

ལེའུ་བཅུ་གཉིས་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། ། ད་ནི་རྡོ་རྗེ་དམ་ཚིག་བཀོད་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་བསྒོམ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་གཙོ་བོ་ལ་དོན་ཞུ་བའི་ཕྱིར་ཕྱག་འཚལ་ནས་མཆོད་པ་བརྗོད་པའོ། ། བསྟོད་པའི་དེ་མ་ཐག་བཤད་པར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ནི་སྔགས་རྣམས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་བཤད་དུ་གསོལ་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཚུལ་རེ་བཟང་། ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པའོ། ། རིགས་རྣམས་ཀྱི་སྔགས་རྣམས་བསྡུས་པའི་མཆོག་ནི་རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་སྟེ། སྐུའི་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། ། རིགས་དང་སྔགས་ཞེས་པ་ནི་རིག་མ་དང་ལྡན་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱིས་ཀྱང་མཚན་པའོ། ། སྔགས་ཟློས་ཞེས་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་རིག་མ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པས། ཨོཾ་ལ་སོགས་པའི་ས་བོན་སྲོག་དང་རྩོལ་བའི་སྒོ་ནས་སྤྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོ་ག་བྱ་བར་བསྟན་ཏོ། ། ཞུས་པའི་དེ་མ་ཐག་གསུངས་པ་དེ་ནས་སྟོན་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གསུངས་སོ་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། ། དེ་ལ་བྱེད་པ་བསྐྱེད་པ་ནི་ཀུན་གྱི་བྱེད་པ་པོ་ལྟ་བུ་ཡང་ཡིན་ལ། སྤྲུལ་པ་རྣམས་བསྐྱེད་པའང་ཡིན་ནོ། ། དེའི་རྡོ་རྗེ་མི་ཕྱེད་གསུམ་གྱིས་གང་མཚན་པ་དེ་དེ་ལྟར་ཡིན་ལ། རྡོ་རྗེ་དབྱེ་བ་གསུམ་ཞེས་པ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་རྡོ་རྗེ་དབྱེ་བ་གསུམ་གྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་ནི་བཀོད་པ་རྡོ་རྗེ་གསུམ་ཞེས་བྱའོ། །

The meaning of the twelfth chapter is complete. Now, in order to teach the meditation on the meaning of suchness, the Arrangement of the Vajra Samaya, the words "Then," and so forth, are spoken. In that context, the passage beginning with "Wisdom Vajra" and so forth expresses offerings after prostrating to the Principal One in order to request the meaning. The request to explain immediately following the praise is the passage beginning with "Mantras," which connects with the phrase "please explain." In that regard, "The Buddha’s way is most excellent" and so forth refers to the sequence of the Body and the other [aspects]. The supreme synthesis of the mantras of the families is the Vajra Recitation, which is the characteristic of the Body Vajra and so forth. "Families and mantras" refers to the bodies, speech, and minds of the deities who possess consorts. The passage beginning with "reciting mantras" and "ocean of wisdom" teaches the ritual of emanating the seed syllables, such as Oṃ, by means of the vital winds and exertion for whoever possesses a consort. Immediately following the request, the passage beginning with "Then the Teacher" and so forth is spoken, which connects with the phrase "he spoke." In that context, the "creator" is both like the creator of all and the one who generates emanations. That which is characterized by the three indivisible vajras is thus; and "the three divisions of vajra" refers to the culmination of the three conventional divisions of the Body and so forth, which is called the "Arrangement of the Three Vajras."

གནས་རྣམས་སུ་ཞེས་པ་རང་རང་གི་གནས་སུ་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་ས་བོན་གྱིས་རང་རང་གི་རིམ་པས་སྤྲོ་བ་བྱས་ན་ཞེས་སོ། ། རྒྱལ་བ་རྣམས་དང་གཉིས་སུ་མེད་པར་བསྒོམས་ནས་མཆོད་པའི་མཆོག་ལྷ་མོ་རྣམས་ཀྱིས་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་རྣལ་འབྱོར་པས་བྱས་ན་ཞེའོ། ། གཟུགས་ཀྱི་མཆོག་བརྟག་པ་ཞེས་པ་སྤྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོས་དབྱིངས་ཁྱབ་པར་བྱའོ། ། ད་ནི་དབྱེ་བ་རྣམ་གསུམ་གྱིས། ། ཞེས་པ་ནི་སྣང་མཛད་ལ་སོགས་པར་གནས་ཤིང་དེ་རྣམས་ཉིད་སོ་སོ་དག་ཏུ་སྤྲོ་བར་བྱའོ། ། ཡང་གཞན་སྤྲོ་བའི་ཕྱིར་ལུས་དང་ཞེས་པ་རྣམས་སྨོས་ཏེ། ལུས་ལ་སོགས་པ་བདག་མེད་པར་ཤེས་པའི་སེམས་ཀྱིས་སྔགས་རྣམས་བརྗོད་ནས། སྐུ་ལ་སོགས་པའི་རྡོ་རྗེ་སྤྲོ་བ་ནི་སྔགས་བརྗོད་པ་རྫོགས་ནས་རང་རང་གི་གནས་སུ་བསྡུ་བར་བྱའོ། ། ད་ནི་སྤྱིའི་དེ་མ་ཐག་སྐུ་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་གྱི་བཟླས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུའི་རྡོ་རྗེ་བྱང་ཆུབ་པའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་དང་པོ་སྐུའི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང་། དངོས་དང་དངོས་མིན་ཞེས་པ་ལུས་ཀྱི་ཐ་སྙད་གང་དངོས་པོར་གནས་པ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ་རྣམས་གཉི་གར་མི་སྟོན་ཅིང་། གང་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ནི་རྣམ་དཔྱད་པའོ། ། དེ་ནི་སྐུ་ཞེས་བྱ་བར་བཤད་ཅེས་ཏེ། དེ་ནི་སྐུའི་བཟླས་པ་ཡིན་ནོ། ། གསུང་གི་རྡོ་རྗེ་བྱང་ཆུབ་པའི། ། ཞེས་པས་ནི་གསུང་གི་བཟླས་པ་བསྟན་ཏོ། ། སྒྲ་དང་སྒྲ་མིན་ཞེས་པ་ངག་གི་ཐ་སྙད་དང་ཐ་སྙད་མ་ཡིན་པ་གཉི་ག་མི་བསྟེན་པ་རྣམ་དཔྱད་པའོ། ། དེ་ནི་གསུང་གི་བཟླས་པ་ཡིན་ནོ། ། ཐུགས་ཀྱི་དམ་ཚིག་བྱང་ཆུབ་པའི། །

Regarding the phrase "in their respective places," it means that if one emanates the seed syllables of the Body and so forth into their own respective locations according to their sequence, then—having meditated on non-duality with the Victors—the practitioner of the Wisdom Vajra Yoga should perform the supreme offering by means of the goddesses who are to be visualized. Regarding the phrase "visualizing the supreme form," it means that through the process of emanation and so forth, the expanse should be pervaded by the Mahāmudrā. Now, regarding the phrase "by means of the threefold division," it means that one should abide as Vairocana and the others, and emanate those very deities individually. Furthermore, for the sake of further emanation, the words "body and so forth" are mentioned; having recited the mantras with a mind that realizes the body and so forth to be selfless, the emanation of the Vajras of the Body and so forth should be withdrawn into their respective locations once the recitation of the mantras is complete. Now, in order to teach the specific recitation of the Body and so forth immediately following the general [explanation], it says, "the awakening of the Body-Vajra of all." In that regard, first, to teach the awakening of the Body: "entity and non-entity" refers to the conventional designations of the body; that which is established as an entity and that which is non-entity are not shown as either, and that which is not established as anything at all is the analytical investigation. That is explained as "the Body," and that is the recitation of the Body. With the words "the awakening of the Speech-Vajra," the recitation of Speech is taught. "Sound and non-sound" refers to the analytical investigation that does not rely on either the conventional designations of speech or the absence of such designations. That is the recitation of Speech. "The awakening of the Samaya of the Mind..." [is taught].

ཞེས་པས་ནི་ཐུགས་ཀྱི་བཟླས་པ་སྟོན་ཏེ། ། གནས་པའི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་ཤེས་པའི་ཐ་སྙད་མི་བསྟེན་པ་རྣམ་དཔྱད་པའོ། ། དེ་ནི་སེམས་ཀྱི་བཟླས་པར་བཤད་དོ། ། ཡོན་ཏན་གྱི་བཟླས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དོན་རྟོགས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་དོན་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་དོ། ། དེ་རྟོགས་པའི་བཟླས་པ་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ནི་བཟང་པོ་སྟེ། དེས་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་སྒོ་ནས་བརྟགས་པ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱི་བཟླས་པ་ཡིན་ནོ། ། ཕྲིན་ལས་ཀྱི་བཟླས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཞེས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་སྐུའི་སྤྲིན་ནི་དེ་ཉིད་མི་དམིགས་པ་དང་ལྡན་པའོ། ། དེ་ནི་སྤྲོ་བ་ཡང་ཡིན་ལ་བཞུད་པ་ཡང་དེ་ཉིད་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། ། བྱོན་པ་ནི་བསྡུ་བའོ། ། དེ་ནི་ཐོགས་མེད་ཅེས་ཏེ་དོན་གྲུབ་ཀྱི་བཟླས་པ་ཡིན་ནོ་བཟླས་པ་གཞན་གསུངས་པ། ཁྲོ་བོའི་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་ལ་དམ་ཚིག་ཡེ་ཤེས་ནི་ཁྲོ་བའི་ཆ་ལུགས་སུ་བསྒོམ་པའོ། ། དེ་རང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཁྲོ་བོའི་སྔགས་ཀྱི་ཡི་གེ་བཟླས་པས་ཕ་རོལ་པོའི་རྣ་བར་སྒྲ་གྲགས་པ་དེ་ནི་ཞེས་སོ། ། དང་ལ་གཏི་མུག་གི་བཟླས་པ་གསུངས་པ། འདོད་པའི་དོན་གྱིས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་འདོད་པ་ནི་ལོག་པར་འདོད་པའོ། ། དེའི་དོན་གྱིས་མྱོས་པར་འགྱུར་བ་རྣམས་སྐྱོབ་ཅིང་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་མང་པོ་རྣམས་དེ་དག་ཉིད་དུ་ཞེས་ཏེ། གཏི་མུག་གི་རང་བཞིན་སྣང་མཛད་ལ་བཞག་ནས་དེ་ཉིད་སྤྲོ་བ་དང་བསྡུ་བ་དེ་ནི་གཏི་མུག་གི་བཟླས་པ་ཡིན་ནོ། ། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་གི་དོན་ཡང་དེ་ལྟར་སྦྱར་རོ། ། ཡང་གཞན་གསུངས་པ། དམ་ཚིག་ཡང་དག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །

This indicates the recitation of the mind. "Abiding vajra" refers to the analysis that does not rely on the conventional designations of cognition; that is explained as the recitation of the mind. To show the recitation of qualities, it says "realizing the meaning." In that context, "meaning" is equality. The recitation that realizes that is the excellence of the absence of intrinsic nature in phenomena; examining this through the gateway of authentic knowledge is the recitation of Ratnasambhava. To show the recitation of activity, it says "Buddha-field." In that context, the "clouds of the body" possess the non-apprehension of that very [nature]. Since that is both the emanation and the departure, it is so called. "Arriving" is the gathering. That is "unimpeded," which is the recitation of Amoghasiddhi. Regarding the other recitations mentioned, "wrathful" refers to those [deities]; therein, "samaya-wisdom" is the meditation on the form of a wrathful deity. Reciting the syllables of the wrathful mantra within one's own maṇḍala so that the sound resounds in the ears of others is what is meant. First, the recitation of delusion is taught: "by the object of desire," and so forth. In that context, "desire" is perverse desire. For the sake of protecting and benefiting those who are intoxicated by its object, it says "many sentient beings into those very [states]"; having established them in Vairocana, the nature of delusion, the emanation and gathering of that very [nature] is the recitation of delusion. The meanings of desire and hatred should also be applied in the same way. Furthermore, another is taught: "perfect samaya," and so forth.

དེ་ལ་དབུ་མ་ཞེས་པ་ཡུམ་གྱི་པདྨའོ། ། རྡོ་རྗེ་ཅན་ཞེས་པ་གསང་བའི་རྡོ་རྗེ་དང་གང་ལྡན་པའོ། ། དམ་ཚིག་ནི་གཉིས་སུ་མེད་དེ་གཅིག་པའོ། ། དེ་ལྟར་ཕོ་དང་མོའི་ཁྱད་པར་མེད་པར་གང་གྱུར་པ་ནི་མ་ནིང་གི་བཟླས་པ་ཞེས་བྱའོ། ། དེ་ཡི་འདོད་ཆགས་དོན་བསྒོམས་པ། ། ཞེས་པ། སྦྱོར་བའི་ཆོ་ག་དང་ལྡན་པར་བྱེད་པའོ། ། རྡོ་རྗེ་བདག་པོ་ནི་ལྷ་མོ་དྲུག་གི་བདག་པོ་རྣམས་སོ། ། དེ་ཉིད་ལྷ་མོ་རྣམས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་སྐྱེས་པས་ཡབ་རྣམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྫོགས་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། ། རིགས་རྣམས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་གསུངས་པ། རིག་མ་ཆེན་མོའི་སྤྱན་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་འདོད་པ་ནི་འདོད་པར་བྱ་བའོ། ། དེ་ལ་བརྩོན་པ་དང་ལོངས་སྤྱོད་པ་དང་གང་ལྡན་པས་རིག་མ་འདོད་ན་ནི་བསྟེན་ན་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། ། གཏི་མུག་ནི་སྐུའི་དམ་ཚིག་ལས་བྱུང་བ་ས་བོན་ཏེ་དེ་ཉིད་མ་ནིང་སྟེ། དེའི་གནས་ནི་སྤྱན་མ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་བསྒྲུབས་ན་ཞེས་སོ། ། འདིར་ཁྲོ་བོ་ནི་ཞེ་སྡང་གི་གནས་ལས་སྐྱེས་ཏེ། རྡོ་རྗེ་འཛིན་གྱི་རིགས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། དེ་དང་གང་ལྡན་པ་དེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་དུག་གསུམ་ལ་གནས་པ་དེ་དག་ཐབས་ཀྱི་ཆོ་གས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། ། དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་འཁོར་ལོ་ཅན། ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་ཐིག་ལེ་སྦྱར་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྟན་ཏོ། ། འདིར་སྣང་མཛད་ཀྱི་རིགས་སུ་གང་གྱུར་པས་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་སྙིང་གར་འཁོར་ལོ་བསྒོམ། དེའི་ཡང་དབུས་སུ་གསལ་བ་ཟླ་བ་ལ་འཁོར་ལོ་སྔགས་དོན་ཞེས་པ་རང་གི་ས་བོན་བྷྲཱུཾ་མི་སྤྲོ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །

In this context, the "central channel" (madhyamā) is the lotus of the consort. The "vajra-holder" is one who possesses the secret vajra. "Samaya" is non-dual and singular. Thus, that which occurs without the distinction of male and female is called the "neuter recitation." Regarding the phrase "meditating on the meaning of passion": this refers to performing the ritual of union. The "Vajra Lords" are the lords of the six goddesses. Because passion is generated by those goddesses, the fathers bring the bodhicitta to completion. Regarding the explanation of the application of the families, it begins with "the eyes of the great vidyā," and so forth. In that regard, "desire" is that which is to be desired. One who possesses diligence and enjoyment in that regard, if they desire and rely upon a vidyā, will achieve accomplishment. "Delusion" is the seed-syllable arising from the samaya of the Body; that itself is the neuter. Its abodes are Locanā and the others; "if one accomplishes that" is the meaning. Here, the "wrathful ones" are born from the abode of hatred and arise from the Vajradhara family. One who possesses that will accomplish those phenomena to be realized that abide in the three poisons through the ritual of skillful means. The passage beginning with "He is the one possessing the wheel of wisdom" teaches the samādhi of the application of the bindu. Here, whoever belongs to the Vairocana family should meditate on a wheel at the heart of the maṇḍala of the wisdom-being (jñānasattva). In the center of that, upon a clear moon, one should meditate on the "mantra-meaning wheel," which is one's own seed-syllable BHRŪṂ, in the nature of non-emission.

གཞན་ལ་ཡང་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། ། སྤྲོ་བསྡུའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བདག་གཙོ་བོ་དབུས་སུ་བསམས་ནས། དེའི་ངོས་བཞིར་གཙོ་བོ་ཉིད་མ་གཏོགས་པའི་རིགས་བཞི་བཀོད་ནས་དེ་དག་གི་འོད་ཟེར་ལྔ་འཕྲོ་བར་བསྒོམས་ན་ཞེའོ། ། སྤྲོ་བ་ནི་བྱེ་བྲག་གཉིས་ཞེས་པ་སྐུ་གསུམ་དང་རྡོ་རྗེའི་བྱེ་བྲག་གཉིས་སོ། ། སྤྲོ་བ་ནི་བསྡུ་བ་ཞེས་པ་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་ས་བོན་ནི་རིགས་ཀྱིས་སམ་ཡང་ན་ཅིག་ཅར་དུ་སྤྲོ་བར་བྱའོ། ། རྡོ་རྗེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་བོན་དུས་གཅིག་ཁོ་ནར་སྤྲོ་བར་བྱའོ། ། ལུས་ཀྱིས་ཞེས་པ་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པ་སྣང་མཛད་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་སྐུ་ལ་སོགས་པ་རང་རང་གི་ས་བོན་སྤྲོ་ན་མཆོད་པའི་གནས་ཞེས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་འགྱུར་རོ། ། དེས་ནི་བྱེ་བྲག་གཉིས་ལས་སྐུ་གསུམ་གྱི་ཚུལ་ལོ། ། རྡོ་རྗེའི་ཚུལ་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། ཕྲིན་ལས་ཀྱི་དོན་ཡང་བསྟན་ཏེ། སྣང་མཛད་དུ་བསྒོམས་ལ་ཕྱོགས་བཞིར་རིགས་བཞི་བསྒོམས་ནས། དེ་ལ་དབུས་སུ་བདག་པོ་ནི་སྐུ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་གཟུགས་སུ་བསམས་ནས་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་རང་སྔགས་ས་བོན་ལས་གྱུར་པའི་གཟུགས་དག་ནི་ཞི་བ་ལ་སོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་བཞི་དག་ཏུ་ཁ་དོག་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པར་བརྟགས་ལ། དེ་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་གར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་བོན་བསྒོམས་ན་ཞི་བ་ལ་སོགས་པའི་རྡོ་རྗེ་བཞིའི་ལས་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། ། ད་ནི་བསམ་པའི་དབང་གིས་སོ་སོའི་ཚུལ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ན་ཞི་བ་ལ་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྣང་མཛད་འདིར་བསྒྱུར་ནས་སྤྱན་གྱི་ཚུལ་དུ་དཀར་པོར་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །

This should also be applied to others in successive order. To demonstrate the meaning of emanation and reabsorption, the term "maṇḍala" is mentioned: having visualized oneself as the principal deity in the center, one arranges the four families—excluding the principal deity itself—on its four sides, and meditates on their five-colored light rays radiating forth. Regarding "emanation is of two types," these are the two distinctions of the three bodies and the vajra. Regarding "emanation is reabsorption," the seed syllables of the body and so forth should be emanated either by way of the families or simultaneously. The seed syllables of the vajra wisdom should be emanated at one and the same time. Regarding "by the body," this refers to the purity of the three—body, speech, and mind—as Vairocana and the others; if one emanates the respective seed syllables of the body and so forth through these, they become the "objects of offering," and thus become Tathāgatas. This constitutes the manner of the three bodies from among the two distinctions. The manner of the vajra refers to those [deities] called "maṇḍala," which also demonstrates the purpose of enlightened activity. Having meditated on Vairocana and meditated on the four families in the four directions, one visualizes the lord in the center in a form endowed with the body and so forth. Then, the forms of the principal deity and others, arisen from their own mantras and seed syllables, are visualized in the four maṇḍalas of pacifying and so forth, with colors such as white and so on. If one meditates on the wisdom seed syllable at their hearts, they will perform the activities of the four vajras of pacifying and so forth. Now, to demonstrate the individual manners according to one's intention, it says "for pacifying," and so on: here, Vairocana is transformed and should be meditated upon as white in the manner of Locanā.

རྒྱས་པ་ལ་པདྨོ་ཅན་ཏེ། སེར་པོ་དང་ལྡན་པའི་རྡོ་རྗེ་ཆོས་བསྒོམ་པར་བྱ་སྟེ། དབང་ལ་བསྒྱུར་ནས་དམར་པོ་དང་ལྡན་པའི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཁྲོ་བོའི་གཟུགས་ནག་པོ་མངོན་སྤྱོད་ལ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། སྤྱོད་པའི་རོལ་མོ་ནི་དེ་དང་འདྲ་བ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་པ་ལ་དགོངས་པའོ། ། མངོན་སྤྱོད་ཁོ་ནའི་བསྒྲུབ་བྱ་ནི། མ་ཆགས་པའི་ཞེས་པ་རྣམས་སོ། ། ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཆོ་ག་ནི་ཁམས་གསུམ་གནས་པའི་ཞེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། ། དེ་ལ་དེའི་སེམས་ཅན་རྙོག་པ་མེད་པར་བྱས་ཏེ། སྐུར་བསྒོམ་མོ། ། བསད་པ་ནི་བསད་པའི་ཆོ་གས་སོ། ། འཁོར་ལོ་རྩེ་ལྔ་ཁ་བཞི་པ་ལྟེ་བའི་རྩེ་ལ་ཕྱོགས་བཞིར་རྩིབས་བཞིར་ཤར་བ་ནི་རྩེ་བཞི་སྟེ། དེས་ཁ་བཞིར་ཡང་མངོན་ནོ། ། དེའི་ལྟེ་བ་ལ་རྡོ་རྗེ་སྟེ། དེ་ལས་གྱུར་པའི་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་མངོན་སྤྱོད་ལ་བསྒོམས་ལ་རྡོ་རྗེ་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་ལོ་འདི་དེའི་ལག་པས་གཟུང་བར་བྱ་སྟེ། ཕྱོགས་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་སངས་རྒྱས་སུ་བསམས་ནས། བདག་ཉིད་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་འོད་ཟེར་གྱི་ཚུལ་དུ་བསྡུས་ཏེ། བདག་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་གསུམ་ལ་གཟུད་པ་བྱས་ནས་སྤྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱའོ། ། གདུག་པ་ཅན་གཞིལ་བའི་ཕྱིར་ཁྲོ་བོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེའི་ངང་ཚུལ་དང་མདོག་དང་ཚུལ་དང་ཕྱག་མཚན་དང་ལྡན་པར་སྤྲོས་ནས། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཡང་ཞེས་པ་ནི་གཞན་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། དེ་ལྟར་ཆོ་ག་བཞིན་བྱས་ནས་མ་གྲུབ་ན། སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱང་ཉེན་ཆེ་བར་གསུངས་པ་རྨོངས་པས་ཞེས་པའི་ཚིག་གོ། །

For the extensive [activity], one should meditate on Padmavati, together with yellow Vajradharma. For the magnetizing [activity], having transformed it, one should meditate on Ratnasambhava, together with red [Padmavati]. For the wrathful [activity], one should meditate on Vajrasattva in the form of a black wrathful deity. The musical performance of the conduct is similar to that; this is intended in terms of the conventional. The objects of accomplishment for wrathful activity alone are those referred to as "the unattached" and so forth. Furthermore, the ritual for that very [activity] is taught by the words "those dwelling in the three realms" and so forth. In that regard, having rendered those sentient beings stainless, one meditates on the [deity] body. "Killing" is by means of the ritual of killing. The five-pronged wheel with four faces, with four spokes radiating from the center toward the four directions, constitutes the four tips; by that, the four faces are also indicated. At its center is a vajra; having meditated on Vajrasattva arising from that for the wrathful activity, one should hold this wheel endowed with a vajra in one's hand. Having visualized the sentient beings of the directions and times as Buddhas, one gathers them in the manner of light rays through the distinctions of one's own body and so forth, and having caused them to enter one's own three bodies, one should perform the emanation and so forth. The term "wrathful" is mentioned in order to subdue the malevolent; having emanated [the deity] endowed with that nature, color, manner, and hand-symbols, the phrase "even Vajrasattva" implies "what need is there to mention others?" If, having performed the ritual in such a manner, success is not achieved, the words "by the deluded" indicate that even a Buddha would be in great danger.

ད་ནི་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་བདག་གི་ལུས་ལ་བསྡུ་ཞིང་། གསད་པར་བྱ་བའི་ཆོ་ག་བསྟན་ཏོ། ། དེ་ལ་འཁོར་ལོ་ཞེས་པ་ཡང་རྩེ་ལྔ་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱི་རོལ་དུ་རྡོ་རྗེ་འབར་བས་བརྒྱན་པའོ། ། དེ་ལ་སྣང་མཛད་དུ་བསྒོམས་ཏེ། འཁོར་ལོ་དང་ལྡན་པའི་སྣང་མཛད་རྡོ་རྗེ་ནི་དེའི་ཕྱག་ན་བསྣམས་པར་བསྒོམས་ཏེ། དེའི་ལུས་ལ་བསྡུ་བ་དང་། སྤྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གོང་མ་བཞིན་བྱའོ། ། བསད་བའི་སྦྱོར་བ་ནི་ཚུལ་དང་ལྡན་པས་ཁྲོ་བོ་ལ་སོགས་པ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གིས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། ད་ནི་གཤིན་རྗེ་གཤེད་ཀྱི་ལས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཞེས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་འཁོར་ལོ་ཅན་ཞེས་པ་གཙོ་བོར་བྱས་པའི་གཤིན་རྗེ་གཤེད་དོ། ། རང་གི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་རང་གི་ས་བོན་ཤྲཱི་ལས་བསྐྱེད་པ་དེའི་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་བསྣམས་པར་བརྟག་སྟེ། དེ་ཡིས་གང་ལ་བྱ་བ་བསད་པར་བསྒོམ་པའི་དོན་ཏོ། ། ཡང་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་བཀའི་འཁོར་ལོས་བསྲུང་བར་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་གང་གིས་བསྲུང་བ་ནི་སྐུ་ཞེས་པ་རྣམས་དང་། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ནམ་ཧཱུཾ་མཛད་ཡང་ན་གཙུག་ཏོར་རམ་ཞེས་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་འདིར་སྔགས་སྤྱོད་པའི་སེམས་ཅན་བསྲུང་བའི་ཕྱིར། བཀའ་ཡི་འཁོར་ལོས་བསྐུལ་བར་བྱ། ། ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། ། སྐུ་ལ་སོགས་པ་ལ་སངས་རྒྱས་དང་འདྲ་བ་གཟུད་པ་དང་། ཐིམ་ནས་སྤྲོ་བ་ནི། ནམ་མཁའ་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། ཆོས་ཞེས་པ་མཐའ་ཡས་སོ། ། སྣང་མཛད་ཅེས་པ་སྣང་མཛད་དོ། ། སྐུ་མཆོག་ནི་མི་བསྐྱོད་པའོ། །

Now, the passage beginning with "the expanse of space" teaches the ritual for gathering sentient beings into one's own body and for the act of slaying. In that context, the "wheel" is five-spoked, and its exterior is adorned with blazing vajras. One should meditate on Vairocana, and visualize the vajra of Vairocana endowed with the wheel held in his hand; the gathering into and emanating from his body and so forth should be performed as described above. The application for slaying should be meditated upon according to the proper method using the words "of the body, speech, and mind of the wrathful deities," and so forth. Now, in order to teach the activity of Yamāntaka, the word "Buddha" is mentioned. In that regard, the "one with the wheel" refers to Yamāntaka as the principal deity. Regarding "one's own vajra," one should visualize the vajra held in the hand of the deity generated from one's own seed-syllable Śrī; the meaning is that one meditates on slaying whoever is the object of the action. Furthermore, the passage beginning with "body, speech, and mind" teaches protection by the wheel of the command. As for who protects: "body" refers to the [deities of] body, and their qualities, or Hūṃkāra, or the Uṣṇīṣa. By means of these, in order to protect the sentient beings who practice mantra here, one should "urge them with the wheel of the command." This is the meaning. Regarding the entry of those similar to the Buddhas into the body and so forth, and their dissolution and emanation, these are the words "space" and so forth. "Dharma" refers to the infinite. "Vairocana" refers to Vairocana. "Supreme body" refers to Akṣobhya.

དེ་རྣམས་ལས་བྱུང་བའི་སྐུ་གསུམ་གྱི་ས་བོན་དབྱིངས་ཉིད་དུ་བརྟག་པར་བྱའོ། ། དེ་ལས་གྱུར་པས་མཁའ་དབྱིངས་གང་བར་བསྒོམ་མོ། ། དེ་དག་གི་ཡང་སྙིང་གར་རང་སྔགས་ས་བོན་ལ་ཐུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་བསམས་ནས་སྤྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱའོ། ། ད་ནི་རྒྱ་མཚོ་མནན་པའི་ཆོ་ག་གསུངས་པ་རྣམ་པའི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔར་གང་གྱུར་པ་དེའི་གནས་རྣམས་སུ། སྣང་མཛད་ལ་སོགས་པ་རིམ་པར་བཀོད་ནས། སངས་རྒྱས་ཕལ་པོར་ཆུའི་རང་བཞིན་བསམས་ལ། དེའི་སྟེང་ན་དེ་དག་དང་འདྲ་བའི་རྐང་པས་བཅག་པར་བྱའོ། ། ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སྤྱི་བོའི་སྟེང་དུ་ཞེས་སོ། ། ད་ནི་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བའི་ཆོ་ག་བསྟན་པ་ནི་དབང་ཆེན་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་ལ་དབང་ཆེན་ཞེས་པ་ལཾ་སེར་པོ་ལས་གྱུར་པའི་གཞི་བསྒོམས་ལ་དོན་གྲུབ་ཀྱི་སྐུར་བསམས་ནས། དེའི་ལག་པ་གཡས་པར་ཁྲོ་བོ་བཞག་ལ་ལས་ཀྱི་སྐུའི་རྡོ་རྗེ་རྒྱ་གྲམ་གྱི་རྐང་བས་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱི་བོར་གནོན་པར་བསྒོམ་མོ། ། ད་ནི་རྡོ་རྗེ་གསུམ་མཆོག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་དབང་དང་ལྡན་ཞིང་དཔུང་གནོན་པ་བསྟན་ཏེ། སྐུ་ལ་སོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཁྲོ་བོའི་ཚུལ་དུ་བསམས་ནས། ཡིག་འབྲུ་ལས་བསྐྱེད་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་རི་རབ་ཙམ་བསམས་པའི་སྤྱི་བོར་བསྒོམས་ན་ཞེའོ། ། དགྲ་རྨོངས་པར་བྱེད་པ་ནི་དགྲའི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ས་བོན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་སྙིང་གར་ཇི་སྐད་གསུངས་པའི་ཕུར་བུས་གདབ་པར་བྱའོ། ། ཡང་གྲོང་ལ་སོགས་པའི་ནད་རྣམས་ཞི་བར་བྱ་བ་ནི། གྲོང་ངམ་ཡང་ན་ནི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་རྩེ་ལྔ་པ་བར་སྣང་དག་ལ་ཞེས་པ་ནི་སྤྲོ་བར་བྱ་བ་སྟེ།

One should examine the seeds of the three bodies arising from those [syllables] within the expanse itself. Through that, one should meditate on them filling the expanse of space. Furthermore, at their hearts, one should visualize the Vajra Mind at the seed-syllable of one’s own mantra and perform the emanation and so forth. Now, the ritual for treading upon the ocean is taught with the words "In the form of..." and so forth. In that regard, having arranged Vairocana and the others in sequence at the locations of whoever has become Vajrasattva, one should visualize the nature of the water as a mass of Buddhas, and then tread upon them with feet similar to theirs. If one asks how, it says "Upon the crown of the head." Now, the ritual for subduing adversaries is taught with the words "The Great Powerful One" and so forth. In that regard, one should meditate on the foundation arising from a yellow laṃ, visualize oneself in the form of Amoghasiddhi, place a wrathful deity in his right hand, and meditate on treading upon the crowns of all adversaries with the feet of the crossed-vajra of the Action Body. Now, with the words "The supreme three vajras" and so forth, the subduing of armies while possessing power is taught. Having visualized the maṇḍalas of the Body and so forth in the manner of wrathful deities, one should meditate on the crown of the target—who is generated from syllables and visualized as large as Mount Meru. As for "confusing the enemy," it says "Of the enemy" and so forth; one should strike the heart of the enemy, generated from the seed-syllable, with the ritual stake (kīla) as described. Furthermore, regarding the pacification of diseases in villages and so forth, it says "In a village or else..." and so forth. In that regard, "the five-pronged [vajra] in the sky" refers to what is to be emanated.

བསྐལ་པས་བསྲེགས་པ་བཞིན་དུ་རྡོ་རྗེས་ནད་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེ་ལྟར་བསམ་པར་བྱའོ། ། རྒྱས་པར་བྱ་བ་ནི་ནོར་བུ་ཞེས་བ་ལ་སོགས་པའོ། ། སྐྱེ་འགྲོ་འདུལ་བ་ནི་ཡི་དམ་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། དང་ལ་རང་གི་ལྷ་རྫོགས་པར་བྱས་ནས། རྡོ་རྗེ་བདུད་རྩི་འཁྱིལ་པ་ཉིད་ཇི་སྐད་གསུངས་པའི་ཕུར་བུ་བྱས་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་བསྒྲུབ་བྱ་ལ་ན་མོ་རཏྣ་ཏྲ་ཡཱ་ཞེས་པའི་སྔགས་ཀྱིས་གདབ་པར་བྱའོ། ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་མངོན་སྤྱོད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་ཏོ། ། ད་ནི་ཞི་བའི་ལས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མདངས་བཟང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གནས་སུ་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་རང་གི་ས་བོན་ལས་གྱུར་པའི་སྣང་མཛད་བསྒོམས་ནས། རང་ཅི་འདྲ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྙིང་གར་འདོད་པ་སྟེ། འདིར་སྤྱན་མ་ཉིད་བཞག་ལ་དེ་ལས་རང་གི་ས་བོན་གྱིས་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་འཕྲོས་པས་གང་བར་བསྒོམ་མོ། ། དེ་ནས་དེ་རྣམས་ལུས་ལ་བསྡུས་ནས་དེའི་གོང་བུས་བསྒྲུབ་བྱ་ལ་འོད་ཟེར་དབབ་པ་དང་། བ་སྤུའི་བུ་ག་ནས་སངས་རྒྱས་སྤྲོས་པས་བསྒྲུབ་བྱ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དབང་བསྐུར་བ་སྩོལ་བར་མཛད་དོ། ། དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། ། ད་ནི་རྒྱས་པའི་ལས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཞེས་པ་རྣམས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་དབང་ཆེན་ཞེས་པ་ནི་གཞི་སྟེ། དེའི་ཟླ་བ་ལ་ས་བོན་ལས་གྱུར་བའི་འོད་དཔག་མེད་བསམས་ནས་ཞེས་ཏེ། གཞན་དག་ནི་གོང་དུ་བྱས་སོ། ། དབང་གི་ལས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་དེའི་ཟླ་གམ་ལ་རྡོ་རྗེ་མཁའི་ཞེས་ཏེ།

One should visualize the vajra [striking] diseases and so forth just as if they were being consumed by the fire at the end of an eon. Regarding the extensive [ritual], it begins with the words "jewel" and so forth. As for "subduing living beings," this refers to the yidams; having first perfected one's own deity, one should fashion a ritual stake (kīla) of Vajrāmṛtakuṇḍalī as described, and strike the targets in the ten directions with the mantra namo ratnatrayāya. These [sections] demonstrate the specific activities of wrathful rites (abhicāra). Now, to demonstrate the activity of pacification (śāntika), the words "vibrant complexion" and so forth are mentioned. Having meditated on Vairocana, arisen from one's own seed-syllable, upon a moon maṇḍala in the [appropriate] location, one should place Locanā herself at the heart of the wisdom [deity] that is like oneself. From that, one should meditate on the expanse of space being filled by the radiation of one's own seed-syllable. Then, having gathered those [deities] into the body, one should cause rays of light to descend upon the target by means of that mass, and by emanating Buddhas from the pores of the skin, one grants empowerment to whoever the target may be. The same should be applied to the subsequent [activities] as well. Now, to demonstrate the activity of enrichment (pauṣṭika), the words "expanse of space" and so forth are mentioned. In that context, "Great Power" (mahendra) refers to the foundation; having contemplated Amitābha, arisen from the seed-syllable upon its moon [maṇḍala], the other [details] have been established above. To demonstrate the activity of magnetizing (vaśya), the words "space" and so forth are mentioned. In that context, "Vajra Space" refers to its crescent moon [maṇḍala].

རང་གི་ས་བོན་ལས་གྱུར་པ་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་སྣང་མཛད་ཀྱི་མདོག་དང་ལྡན་པར་བསྒོམ་པར་བྱ་སྟེ་དབང་དུ་བྱའོ། ། ད་ནི་དྲག་པོའི་ལས་གོང་དུ་བསྟན་པ་དང་འབྲེལ་པ་འདི་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ནམ་མཁའི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདིར་ཡང་གདན་ལ་རང་གི་ས་བོན་ལས་གྱུར་པ་བསྒོམས་ནས་གོང་གི་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བས་རྡོ་རྗེ་སྲིན་པོ་ལ་སོགས་པ་འཕྲོས་ནས། གང་བར་བསྒོམས་པས་མེའི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ལ་གནས་པའི་དགྲ་རྣམས་བརླག་པར་བྱའོ། ། ད་ནི་སྣང་མཛད་ལ་སོགས་པ་རིག་མ་དང་བཅས་པ་དང་། གཤིན་རྗེ་གཤེད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཞལ་དང་མདོག་ལ་སོགས་པ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་སྐབས་སུ་བླང་བའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཞལ་གསུམ་པ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་རིམ་བཞིན་སྨོས་སོ། ། དེ་ལ་འདམ་བུ་ཞེས་པ་ཁབ་ལོའི་རྒྱུའོ། ། མཁའ་སྐྱེས་ཞེས་པ་མཱ་མ་ཀཱིའོ། ། ཞལ་སྐྱེས་ཞེས་པ་གོས་དཀར་མོའོ། ། བཟང་མོ་ཞེས་པ་སྒྲོལ་མའོ། ། ཊཀྐིའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་པ་ནི་འདོད་པའི་རྒྱལ་པོ་ལ་སོགས་པ་དྲུག་གོ། ། ཡི་གེ་གཅིག་ཅེས་པ་གཙུག་ཏོར་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་ས་བོན་བྷྲཱུཾ་མོ། ། ཁྲོ་བོ་གཞན་ཡང་གསུངས་པ། གཟི་བརྗིད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ནས་གོང་དུ་བླང་བ་ཞེས་པ་སྨོས་པས་ཞལ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་ནས་ད་ནི་གོང་གི་སྣང་མཛད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་བསྒོམ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཞེས་པ་ནས་མཐའི་བར་དུ་སྨོས་སོ། ། དེ་ལ་གསལ་བ་ནི་གཞལ་ཡས་ཁང་བརྩེགས་པའི་ནང་དུ་ཟླ་བའི་གདན་ལ་སངས་རྒྱས་གཟུགས་ཞེས་ཏེ། མི་བསྐྱོད་པ་ལ་སོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམས་ལ།

One should meditate on [the deity] arising from one’s own seed-syllable as Ratnasambhava, possessing the color of Vairocana, and thus bring him under control. Now, in order to teach this wrathful activity which is connected to what was previously explained, the words "space" and so forth are mentioned. Here too, having meditated on the seat arising from one’s own seed-syllable, one should emanate the Vajrarākṣasa and so forth according to the aforementioned ritual; by meditating on them filling [the space], the enemies residing within that maṇḍala of fire should be destroyed. Now, in order to take up the faces, colors, and so forth of Vairocana and the others together with their consorts, as well as Yamāntaka and the others, during the section on the maṇḍala, the words "Vairocana with three faces" and so forth are mentioned in sequence. In that context, "reeds" refers to the material for the needle. "Born of space" refers to Māmakī. "Born of the face" refers to Pāṇḍaravāsinī. "The Excellent One" refers to Tārā. "King of Ṭakkis" refers to the six [deities] such as Rāgarāja. "The single syllable" refers to the seed-syllable BHRŪṂ of Uṣṇīṣacakravartin. Other wrathful deities are also mentioned, such as "Majestic" and so forth. Then, having indicated the faces and so forth by mentioning "previously taken up," in order to teach the meditation on the aforementioned Vairocana and others as being endowed with the maṇḍala and so forth, the passage from "the expanse of space" up to the end is mentioned. In that regard, "clear" refers to the form of the Buddha within the multi-storied celestial mansion upon a moon seat; one should meditate on the maṇḍala of Akṣobhya and the others.

དེའི་དབུས་སུ་སྣང་མཛད་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་བསམས་ཏེ། དེའི་ཚུལ་ནི་གསལ་ཞིང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། ཆོ་ག་བཞིན་དུ་འདིའི་དོན་བསྒོམས་ན་དེའི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཇི་སྐད་གསུངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། ། དེ་ལྟར་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་སྦྱར་བ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། ། ཡང་དཀྱིལ་འཁོར་དང་ལྡན་པའི་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་བསྒོམ་པ་གསུངས་པ། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་ཐུགས་ཀྱི་གདན་ནོ། ། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་དབུས་སུ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བས་བསྒོམས་ན་ཞེའོ། ། མཐའ་ཡས་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་ལ་ཆོས་ནི་ཞེས་པ་རང་གི་གདན་(ན,ནོ)། ། དེ་ནམ་མཁའི་རྡོ་རྗེ་གཞལ་ཡས་ཁང་གི་དབུས་སུ་ཞེས་ཏེ། དེ་ལ་འཁོར་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་མཐའ་ཡས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། ཕྱི་མ་ཉིད་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱའོ། ། དེ་དག་གི་ཡུལ་རྣམས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཟླ་བའི་ཞེས་པ་སྨོས་སོ། ། དེ་ལ་ཟླ་བ་ཞེས་པ་རང་རང་གི་གཙོ་བོ་དང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རང་གི་གདན་ནོ། ། སངས་རྒྱས་གཟུགས་ཞེས་པ་རང་གི་གཙོ་བོའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སོ། ། དེས་ནི་སྤྱན་མ་བསྒོམ་པར་བསྟན་ཏོ། ། དེ་ལ་མཱ་མ་ཀཱིར་བསྒོམ་པ་ནི་རྡོ་རྗེའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་རྣམས་སོ། ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་དང་སངས་རྒྱས་གཟུགས་ཞེས་པ་གོང་མ་བཞིན་ནོ། ། འདིའི་སྤྱན་དང་རྡོ་རྗེའི་མཆོག་ནི་མཱ་མ་ཀཱི་ཁོ་ནའོ། ། ཡང་གོས་དཀར་མོ་དང་སྒྲོལ་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གསུངས་པ། ཆོས་ཀྱི་ཞེས་པ་དང་དངོས་གྲུབ་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །

In the center of that, one should visualize Vairocana as the principal deity; the manner of this is described by the words "clear and..." and so forth. If one meditates on the meaning of this according to the ritual, one will come to possess the qualities as they have been taught, beginning with the words "of that..." and so forth. In the same way, one should apply this to the subsequent sections as appropriate. Furthermore, the meditation on Vajrasattva together with the maṇḍala is taught by the words "the expanse of space..." and so forth. In that context, "the vajra maṇḍala" refers to the seat of the Mind. In that regard, it means that if one meditates on Vajrasattva in the center of the Buddha maṇḍala according to the ritual. "With Amitābha as the principal" refers to the "Dharma" [maṇḍala]; in that context, "Dharma" is one's own seat. This means "in the center of the celestial palace of the Vajra of Space," and therein one should meditate on Amitābha together with his retinue. The subsequent sections should also be inferred in the same way. To indicate their respective objects, the words "moon..." are mentioned. In that context, "moon" is one's own seat because it is non-dual with one's own principal deity. "Buddha-form" refers to the maṇḍalas of one's own principal deity. By this, the meditation on Locanā is shown. Regarding the meditation on Māmakī, it is taught by the words "vajra maṇḍala..." and so forth. In that context, "vajra" and "Buddha-form" are as explained above. Here, the "eye" and the "supreme vajra" are Māmakī alone. Furthermore, to indicate Pāṇḍaravāsinī and Tārā, it is said: "Dharma..." and "siddhi..." and so forth.

དེ་དག་གི་དོན་ནི་རང་རང་གི་གདན་ལ་གཙོ་བོ་དང་ལྡན་པར་བསྒོམས་ན་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། ། ད་ནི་གཤིན་རྗེ་གཤེད་ལ་སོགས་པ་བཞི་དང་འདོད་པའི་རྒྱལ་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཁྲོ་བོ་དྲུག་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཉི་མའི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། ། དེ་ལ་ཉི་མ་ནི་ཉི་མ་སྟེ་གདན་ནོ། ། དེ་གཞལ་ཡས་ཁང་གི་དབུས་སུ་བསམ་མོ། ། སངས་རྒྱས་གཟུགས་ཞེས་པ་སྣང་མཛད་དང་ལོ་ཙ་ན་ལ་སོགས་པ་བསྒོམས་ལ་དེ་དག་གི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལས་རང་གི་གཤིན་རྗེ་གཤེད་ལ་སོགས་པ་སྤྲུལ་ཏེ། ཤར་གྱི་རྩིབས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཇི་སྐད་གསུངས་པའི་ཞལ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་བསྒོམ་མོ་ཞེས་མདོར་བསྡུས་སོ། ། དེ་ལ་སྤྱན་དམར་མཆེ་བ་ཞེས་པ་གཤིན་རྗེ་གཤེད་ལ་སོགས་པ་མི་སྡུག་པའི་གཟུགས་དང་སྨིན་མཚམས་ཀྱི་ཁྲོ་གཉེར་དང་སྡང་མིག་དང་སྐྲ་གྱེན་དུ་འགྲེང་བ་དང་། སྨིན་མ་དང་སྨ་ར་དང་། ཨག་ཚོམ་འབར་བ་སྤྱན་བགྲད་པ། ཞལ་གདངས་ཤིང་ལྗགས་འདྲིལ་བ། མཆེ་བ་གཙིགས་ཤིང་གད་མོ་སྒྲོགས་པ་ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་པའི་སྦྲུལ་ལ་སོགས་པས་བརྒྱན་པའོ། ། སྣང་མཛད་དབུ་རྒྱན་ལ་ཞེས་པ་རང་རང་གི་རིགས་ཀྱིས་དབང་བསྐུར་བའོ། ། དེ་དག་གི་གནས་ནི་འདི་ཉིད་ཀྱི་རིམ་པས་ཕྱོགས་བཅུར་རོ། ། ཕྱི་མ་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་རོ། ། ཁྲོ་བོ་རྣམས་ཀྱི་དེ་མ་ཐག་སངས་རྒྱས་འཁོར་ལོ་ཞེས་པ་སྨོས་ཏེ། ལྷའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་གྱུར་པའི་ཁྲོ་བོས་དེ་ཉིད་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། ། ལེའུ་བཅུ་གསུམ་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། །

The meaning of these is that if one meditates on the principal deity together with [the retinue] upon their respective seats, one will come to possess the qualities as they have been explained. Now, in order to teach the four [wrathful deities] such as Yamāntaka and the six wrathful deities such as Kāmarāja, the words "the sun" and so forth are stated. In that context, "sun" refers to the sun, which is the seat. One should visualize that in the center of the celestial mansion. Regarding the phrase "the form of the Buddha," one should meditate on Vairocana, Locanā, and so forth, and from their bodhicitta, emanate one's own Yamāntaka and the others, meditating on them as possessing the faces and so forth as described for the eastern spoke and the rest; this is the summary. In that regard, "red eyes and fangs" refers to Yamāntaka and the others having an ugly form, with frowns between the eyebrows, wrathful gazes, hair standing upright, and blazing eyebrows, beards, and moustaches; with wide-open eyes, gaping mouths, and curled tongues; with bared fangs and roaring laughter; and adorned with extremely fierce snakes and the like. "Vairocana as the crown ornament" means they are empowered by their respective families. Their locations are in the ten directions according to this very sequence. The same applies to the subsequent [wrathful deities]. Immediately after the wrathful deities, the phrase "the Buddha wheel" is mentioned, meaning that the wrathful deities arising from the deity-samādhi will achieve that very [state]. The meaning of the thirteenth chapter is complete.

ད་ནི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་རྣམས་སྔགས་ཀྱིས་དགུག་པའི་རྣམ་པར་སྤྲུལ་པའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཅུ་བཞི་པའི་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ནས་ཞི་བའི་དམ་ཚིག་ཅེས་པ་ཞི་བར་བྱ་བ་ནི་སྤྱན་མའི་སྔགས་འདིས་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་ཡབ་རྣམས་ཀྱང་གསུངས་པར་མངོན་ནོ། ། དེ་ནི་འོག་ཏུ་ཡང་སྙེགས་སོ། ། ལས་རྣམས་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ནས་ཤེའོ། ། ཨོཾ་རུ་རུ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལོ་ཙ་ན་ལ་སོགས་པ་རིམ་པའི་སྔགས་གསུངས་པ་རྗེས་སུ་དྲན་ཞེས་ཏེ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་འབྲེལ་པའོ། ། ཞི་འབྱུང་བ་ཞེས་པ་ནི་ཞི་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དེར་མ་ཟད་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་བསྒྱུར་བས་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་རྣམས་སྒྲུབ་ཅིང་བསྐུལ་བར་མཛད་པ་སྟེ། གཞན་ལ་ཡང་སྦྱར་རོ། ། རྒྱས་པར་ནི་གོང་དུ་བཤད་དོ། ། ཤི་བ་སོས་པར་བྱེད་ཅེས་པ་ཡི་གེས་བསྐྱེད་པའི་བསྒྲུབ་བྱའི་གཟུགས་བརྙན་བསམས་ལ་དེའི་སྙིང་གར་ཟླ་བ་ལ་སྣང་མཛད་ལ་སོགས་པའི་སྔགས་བཀོད་དེ། བདག་གཙོ་བོ་ཡབ་ཡུམ་གྱི་སྐུར་བསམས་ནས། དེའི་སྦྱོར་བའི་སྤྲིན་ལྕགས་ཀྱོར་གྱུར་ཏེ། དེས་ཤི་བ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཤེས་པ་ནྲྀ་ཨཾ་གུ་ཤ་ཛས་བཀུག་ནས་རོ་གོང་མ་ལ་བསྟིམས་པ་དེ་ལས་གཙོ་བོའི་སྐུར་གྱུར་ནས་གཉིས་སུ་མེད་པར་བྱས་ན་སོས་པར་འགྱུར་རོ། ། ད་ནི་མཱ་མ་ཀཱིའི་སྔགས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡང་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྗེས་དྲན་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གོང་མ་བཞིན་ནོ། ། རྡོ་རྗེ་སྲུང་བ་ནི་འདིས་དབང་དུ་བྱེད་པའོ། ། དེས་ཀྱང་ལས་རྣམས་བསྒྱུར་བའི་སྒོ་ནས་འགྲུབ་པར་བསྟན་ཏོ། །

Now, in order to demonstrate the meaning of the emanations that summon the activities of body, speech, and mind by means of mantras, the fourteenth chapter begins with the words "Then..." and so forth. Regarding the phrase "Then the samaya of pacification," pacification is to be performed by means of this mantra of Locanā; it is evident that the male deities associated with her are also intended to be recited. This point will be followed up later as well. "Having entered into meditative equipoise for the sake of accomplishing the activities" means that one should recollect the mantras of Locanā and the others in their proper sequence, beginning with "Oṃ ruru..." and so forth, which represent the union of method and insight. "The source of pacification" refers to the act of pacifying. Not only that, but by transforming that very essence, one accomplishes and invokes activities such as enrichment and the rest; this should be applied to the others as well. Enrichment has already been explained above. Regarding "reviving the dead," one should visualize the form of the subject to be accomplished generated by syllables. At their heart, one places the mantras of Vairocana and the others upon a moon disk. Then, visualizing oneself as the principal deity in union with the consort, one transforms the clouds of that union into iron hooks. With the mantra "Nṛ aṃ guśa jaḥ," one summons the consciousness of the deceased to link it to a new existence and dissolves it into the corpse. When that corpse is transformed into the body of the principal deity and made non-dual, the dead person is revived. Now, in order to show the mantra of Māmakī, the text says "Again, then..." and so forth. The phrase "recollecting" and so forth is as explained above. "Vajra protection" means that by this, one brings others under one's power. It is taught that through this, the activities are accomplished by way of transformation.

དེའི་འཇིགས་པ་ལས་བསྐྱབས་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་སྟེ། དེས་བསྲུངས་ན་མཐུ་དང་ལྡན་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། ། འདིར་ཡང་གོས་དཀར་མོའི་སྔགས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཞེས་པ་རྣམས་སྨོས་ཏེ། འདོད་ཆགས་ཆེན་པོ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཆོས་ཀྱི་སྟེ། དབྱེར་མེད་པའི་དོན་ཏོ། ། ཆོས་ནི་རྒྱས་མཛད་པ་ཞེས་པ་ནི་ཆུད་པའི་དང་ལུང་གི་ཆོས་སོ། ། དེ་ཉིད་ཟད་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་མཛོད་ཅེས་སོ། ། དམ་ཚིག་ཙམ་གྱིས་ཞེས་པ་རིགས་སུ་གང་གྱུར་པས་དེའི་སྔགས་སྨྲས་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། ། མཇུག་གི་སྒྲོལ་མའི་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་ཏེ། ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་ནི་ལས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བས་ལྷ་མོ་ལས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ། ། དེ་དག་གི་ཆོ་ག་ནི་འདི་སྐད་དུ་སྣང་མཛད་ལ་སོགས་པར་གང་གྱུར་བའི་རྣལ་འབྱོར་པས་རང་རང་གི་སྤྱན་མ་ལ་སོགས་པ་མདོག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་སྦྱོར་བ་བྱས་ནས། དེ་རྣམས་དང་དེ་རྣམས་ཉིད་ཅི་འདྲ་བའི་སྙིང་གའི་གདན་ལ། སོ་སོའི་སྔགས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་མགོ་ནང་དུ་བཅུག། རྐང་པ་ཕྱིར་བསྟན་པའི་འོད་ཟེར་རྣམས་ཀྱིས། རང་རང་གི་ཡི་གེས་བསྐྱེད་པའི་བསྒྲུབ་བྱའི་གནས་ནས་བསྐུལ་ཏེ། སླར་གོང་གི་ཅི་འདྲ་བའི་ལྷ་མོའི་པདྨ་ནས་ཞུགས་ཏེ། བཟླས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ནས་གང་བྱ་བ་རྣམས་འགྲུབ་པར་བསྟན་ཏོ། ། ད་ནི་གཤིན་རྗེ་གཤེད་ལ་སོགས་པའི་སྔགས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་དྲི་མ་མེད་པའི་ཞེས་པ་ནི་སྣང་མཛད་ཀྱི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་སྤྲིན་ལས་སྤྲུལ་པ་སྟེ། ཐུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། ། ཕྱུང་བའི་སྔགས་རྣམས་ནི་སྒྲ་བཤད་པར་མི་བྱའོ། །

The one who protects from those fears is the Vajra Holder; it is explained that if one is guarded by him, one will possess power. Here, in order to teach the mantra of Pāṇḍaravāsinī, the words "Then..." and so forth are mentioned. "Great passion" refers to Vajradharma, which means inseparability. "The Dharma that causes to flourish" refers to the Dharma of realization and the Dharma of scripture. Because that very [Dharma] is inexhaustible, it is called a "treasury." "By the mere samaya" means that by merely uttering the mantra of whichever family one belongs to, the activity will be accomplished. In order to teach the concluding section on Tārā, the words "Then..." and so forth are presented. "Universal arising" refers to the goddess of the samādhi of activity, because all activities arise from her. Regarding their ritual procedure, it is taught as follows: a yogin who has become Vairocana or any other [Buddha] should perform the union with his respective consort, Locanā or another, endowed with their respective colors and so forth. Upon the seats at their hearts, he should place the mantra garlands of each, with the heads turned inward and the feet pointing outward. By means of light rays, he exhorts the object of accomplishment from their respective locations, which have been generated by their own syllables. Then, [the light] re-enters through the lotus of the aforementioned goddess as before; having performed the recitation and so forth, it is taught that whatever is to be done will be accomplished. Now, in order to teach the mantras of Yamāntaka and the others, the words "Then..." and so forth are mentioned. In that context, "Stainless" refers to the emanation from the non-dual cloud of Vairocana; it is the nature of the enlightened mind. The mantras that are extracted need not be explained etymologically.

སྔགས་ཀྱི་ཆེ་བ་བསྟན་པ་འདི་ནི་གསུངས་མ་ཐག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་ཐོད་པ་ཞེས་པ་ནི་བུད་མེད་དེ་(བྱི་,ཕྱི་)མ་བྱུང་བའི་དཀར་དམར་མཚན་དང་ལྡན་པའི་ནང་དུ་རླུང་གི་གདན་ལ་བགེགས་ཀྱི་གཟུགས་བྲིས་ལ། སྙིང་པོ་རྣམས་བཀུག་ནས་གཤིན་རྗེ་གཤེད་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་པས། རང་གི་སྔགས་བརྗོད་ཅིང་རྐང་པས་མནན་པའི་ཚུལ་དུ་བྱས་ན་བུད་མེད་འགུགས་པར་བྱེད་དོ། ། ཕོ་དགུག་པ་ནི་མོའི་ཐོད་པ་ལ་དགུག་པར་བྱའོ། ། མཱ་མ་ཀཱི་འམ་ཞེས་པའི་ཚིག་གཉིས་ཀྱིས་ནི་བསྲུང་བ་དང་ཞི་བར་བྱའོ། ། བདུད་རྩི་འཁྱིལ་པའི་སྔགས་བསྟན་པ་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་ལ་ཚུལ་བཞིན་བྱས་ན་ཞེས་པ་ནི་ཆོ་ག་བཞིན་ཏེ། ལས་ཐམས་ཅད་པར་གང་གྱུར་པས་རས་མ་ལ་སོགས་པ་བབ་མ་ལ། རླུང་ལ་ཕྱག་མཚན་རྣམས་བྲི་བ་དང་། དེའི་ལྟེ་བར་གང་བསྒྲུབ་པའི་གཟུགས་བྲི་བ་ནི་དུག་དང་ལྡོང་རོས་དང་རྡོ་རྒྱུས་དང་ཁྲག་རྣམས་ཀྱིས་བྱའོ། ། དེའི་སྙིང་གར་སྔགས་རིང་འདི་བཀོད་ལ་རང་གིས་ཀྱང་བཟླས་པས། དངོས་པོ་ཉིད་ཞི་བར་བསམ་པ་ནི། བསྐྲོད་པའི་ལས་སོ། ། ཀུན་ད་ལི་དང་ཁ་ཧི་བར་དུ་མིང་གཞུག་པ་ནི་སྤྱིའི་ལས་སོ། ། ཡང་གཞན་གྱིས་མི་ཐུབ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་ཞེས་པ། འདིར་ཡང་གཞན་གྱིས་མི་ཐུབ་པར་གྱུར་པས། སྲིན་པོ་ལ་སོགས་པས་ཟིན་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར་སྲིན་པོ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་གྲོག་མཁར་དང་སྐེ་ཚེ་དང་ལན་ཚྭ་དང་དུར་ཁྲོད་ཀྱི་ཐལ་བ་དང་དུག་ལ་སོགས་པ་ལ་བྱས་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པས་མོའི་གཡོན་པ་དང་། ཕོའི་གཡས་པ་ནས་གཏུབས་ཏེ།

This teaching on the greatness of mantra begins with the words, "As soon as this was spoken," and so forth. Regarding that, "skull" refers to the skull of a woman who has not given birth and possesses the white and red marks. Inside it, one should draw the form of an obstructing spirit upon a wind-seat, summon the essences, and then, by the yogi of Yamāntaka, reciting his own mantra and acting as if treading upon it with his feet, he will summon the woman. To summon a man, one should use the skull of a woman. The two words "Māmakī or" indicate protection and pacification. The teaching on the mantra of Amṛtakuṇḍalī begins with "Then," and so forth. In that context, "acting in the proper manner" means according to the ritual. Having prepared a cloth or similar material for all-purpose activities, one should draw the hand symbols upon the wind [seat], and in its center, draw the form of the one to be accomplished using poison, realgar, asbestos, and blood. Having arranged this long mantra in its heart and recited it oneself, one should visualize the actual entity as being pacified; this is the rite of expulsion. Inserting the name between "kundali" and "khāhi" is the general rite. Furthermore, to demonstrate the "Invincible One," the passage beginning with "Then" and so forth states: "acting according to the ritual." Here, having become invincible, in order to benefit a subject who has been seized by rākṣasas and the like, one should fashion the forms of those rākṣasas and so forth from anthills, mustard seeds, salt, charnel ground ash, poison, and so on. Then, possessing the bodhicitta, one should cut [the effigy] from the left side of a woman and the right side of a man.

ཁྲོ་བོའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཡེ་ཤེས་སུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས། (མིད་,མིང་)བར་དུ་བཅུག་ནས་བསྐུལ་ཚིག་དང་ལྡན་པའི་སྔགས་བརྗོད་པར་བྱའོ། ། གཞན་པ་ནི་གོང་མ་བཞིན་དུ་བྱ་ཡང་སྐེ་ཚེས་ནྲྀ་བྲི། གཟུགས་དངོས་ནི་ཁྲག་གམ་གཅིན་གྱིས་སྦྲུས་ལ་དེ་ནས་བསྲེག། དེ་ལྟར་བྱས་ན་གང་གིས་ཟིན་པ་ལས་ཀྱང་ཐར་བར་འགྱུར་རོ། ། ད་ནི་རྟ་མགྲིན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་མཁའ་དབྱིངས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འདིར་རྟ་མགྲིན་དུ་གང་གྱུར་པས་བསྒྲུབ་བྱའི་སྙིང་གར་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་ཧཱུཾ་དཀར་པོ་བཞག་ནས། དེའི་འོད་ཀྱིས་ལུས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ལ་དུག་བསྲེགས་ཏེ་ལག་པ་གཡས་པ་ལས་འབྱུང་བ་པདྨ་དཀར་པོ་འདབ་བརྒྱད་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་ཧཱུཾ་དཀར་པོའི་འོད་ཟེར་འཕྲོས་པའི་བདུད་རྩི་འཛག་པར་བསམ་མོ། ། དེས་ཡི་གེས་བསྐྱེད་པའི་བསྒྲུབ་བྱའི་ལུས་ལ་དུག་དྲངས་ནས། དྲངས་པ་ལ་གཞན་ལས་འཕྲོ་བས་གཟུང་བའི་བདུད་རྩི་དཀར་པོས་བསྡུས་པའི་བསྒྲུབ་བྱའི་ལུས་ལ་དུག་སོང་བར་བསམ་མོ། ། དེའི་མིང་དང་ཕྲེང་བའི་སྔགས་བརྗོད་པས་ཆེར་སྤེལ་བར་བྱའོ། ། དེའི་སྦྱོར་བས་དུག་རྣམས་མེད་པར་བྱེད་པའོ། ། ད་ནི་བེ་ཅོན་སྔོན་པོ་ཅན་གྱི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་ཆོ་གའི་ཚུལ་བཞིན་ཞེས་པ་ནི་བེ་ཅོན་སྔོན་པོར་གང་གྱུར་པས་བསྒྲུབ་བྱའི་གཟུགས་ཁོ་ཉིད་ཀྱི་རྐང་རྗེས་ཀྱི་ས་དང་། གྲོག་མཁར་གྱི་ས་དང་། ཕུབ་མ་དང་རོ་བསྲེགས་པའི་ཐལ་བ་དང་། དེ་རྣམས་ལ་ཁྲག་དང་གཅིན་གྱིས་སྦྲུས་པ་ལ་གཟུགས་བྱས་ཏེ།

Having blessed [the victim] as wisdom within the maṇḍala of the wrathful deities, one should insert [the name] and recite the mantra accompanied by the words of exhortation. As for the other [details], one should act as previously described; however, one should write the syllable nṛ with kṣveḍa (mustard seed). The actual effigy should be fashioned from blood or urine and then burned. By doing so, even one who has been seized [by a spirit] will be liberated. Now, in order to teach the [practice of] Hayagrīva, the words "Then..." and so forth are spoken. Regarding that, the meaning of "the expanse of space" and so forth is as follows: here, having become Hayagrīva, one places a white hūṃ upon a moon maṇḍala at the heart of the subject to be accomplished. One should visualize that its light burns away the poison in all parts of the body, and from the right hand, light rays radiate from a white hūṃ at the center of an eight-petaled white lotus, causing nectar to drip. By that, the poison is drawn out from the body of the subject generated by the syllables. One should visualize that as it is drawn out, it is gathered by the white nectar emanating from elsewhere and that the poison has departed from the body of the subject. By reciting the name and the garland mantra, it should be greatly increased. Through that application, the poisons are eliminated. Now, in order to teach the meaning of the Blue Club Bearer (Nīladaṇḍa), the words "Then..." and so forth are spoken. Regarding that, "in accordance with the ritual procedure" means that having become the Blue Club Bearer, one fashions an effigy of the subject to be accomplished from the earth of their own footprint, earth from an anthill, chaff, and the ashes of cremated corpses, all kneaded together with blood and urine.

དེའི་སྙིང་གར་ཁོ་ཉིད་ཀྱི་སྙིང་པོ་བཀོད་ནས་ནམ་གྱི་གུང་ལ། ཡུགས་མོ་བསྲེགས་པའི་ཐལ་བས་མེའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཟུར་གསུམ་པ་བྱས་ནས། ཤིང་སྐྱེར་པའི་མེ་སྦར་ཏེ། དེའི་དབུས་སུ་ཛས་བཀུག་པ་ལ་ཁྲོ་བོའི་རྒྱལ་པོ་རང་གི་ཆ་ལུགས་དང་ལྡན་པར་གང་གྱུར་པས། གཟུགས་བརྙན་གྱི་རྐང་པ་ནས་མཚོན་ཆ་བཟང་པོས་གཏུབས་ཤིང་། ཤིན་ཏུ་ཁྲོས་པས་མིང་བར་དུ་བཅུག་སྟེ། བསྐུལ་པ་དང་བཅས་པའི་སྔགས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་འདི་དུས་གསུམ་དུ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་བཟླས་ན་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱང་གསོད་པར་འགྱུར་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། རྩ་བརྒྱད་བཟླས་ཞེས་པ་ལྟག་འོག་ཏུ་ཡང་སྙེགས་སོ། ། ད་ནི་སྟོབས་པོ་ཆེའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཞེས་པ་རྣམས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་དེའི་ཆོ་ག་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་གསུམ་དུ་ཞེས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གསུམ་དུ་ཆར་པ་དབབ་པ་ནི་སྟོབས་པོ་ཆེར་གང་གྱུར་པས་བསྙེན་པ་རྣམས་སྔོན་དུ་བྱས་ཏེ། རང་གི་གནས་གང་ཡིན་པར་ཀླུའི་དཀྱིལ་འཁོར་འདབ་བརྒྱད་པ་བྱས་ལ། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་བཀོད་དེ། ཕྱོགས་དུས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྤྱན་དྲངས་ནས། ཕྱག་བཙལ་བ་དང་། མཆོད་པ་རྣམ་ལྔ་དང་འོ་མས་མཆོད་དེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཀླུ་ཆེན་པོ་ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་དུས་སུ་ཆར་ཕོབ་ཤིག་ཅེས་བསྒོ། དེས་ཀླུ་རྣམས་ཀྱིས་ཆར་གྱི་རྒྱུན་འབེབས་པར་བསམས་ནས། སྔགས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་འདི་བཟླ་བར་བྱའོ། ། དེས་རྫས་གང་ལ་བྱ་བ་ནི་བུམ་པ་སོ་མ་བཏང་བ་ལ་ཨུཏྤལ་ལྟ་བུ་རལ་གྲི་རྩེ་བརྒྱད་པ་བྲིས། དེའི་སྟེང་དུ་དཀྱིལ་འཁོར་པདྨ་འདབ་བརྒྱད་རས་ལ་བྲིས། དེ་ལ་ཨོཾ་ཤུ་ལི་ནི་སྭཱ་ཧཱ།

Having placed his own essence-mantra at its heart, at midnight, one should fashion a triangular fire-maṇḍala with the ashes of a burnt widow. Lighting a fire of barberry wood, one should summon [the target] into the center with the syllable jaḥ. Then, becoming the King of Wrathful Deities in his own attire, one should cut the effigy at the feet with an excellent weapon. With great ferocity, one should insert the name [of the target] into the middle and recite this mantra garland, together with the exhortation, one hundred and eight times during the three periods of the day. It is taught that by doing so, even a Buddha would be killed. The phrase "one hundred and eight times" also applies to the subsequent sections. Now, in order to explain the meaning of Mahābala, the words "Then..." and so forth are mentioned. Regarding that, the ritual for it is described as "in the three maṇḍalas." To bring down rain upon the three worlds, one who has become Mahābala should first perform the approach practices. In whatever place one resides, one should fashion an eight-petaled nāga-maṇḍala and arrange the nāga kings. Having invited the deities of the directions and times and so forth, one should prostrate and make offerings of the five types of offerings and milk. Then, one should command: "O great nāgas, for the sake of sentient beings, please let fall rain at the proper time!" Visualizing that the nāgas are causing a stream of rain to fall, one should recite this mantra garland. As for the substances to be used: on an unbaked clay pot, one should draw an eight-pointed sword like an utpala flower. Upon that, one should draw an eight-petaled lotus maṇḍala on cloth. On that, [one recites]: oṃ śulini svāhā.

ཞེས་ཁ་དོག་སྔོན་པོས་བྲིས་ཏེ་དེའི་བར་དུ་སྙིང་པོ་ཡི་གེ་ན་གཞུག་པར་བྱའོ། ། དེ་ཡང་བུམ་པ་སོ་མ་བཏང་བ་དང་ཁ་སྦྱར་ནས། སྐུད་པ་ཡང་སྔོན་པོས་དཀྲིས་ཏེ། ཀླུ་རྣམས་དང་ཤུ་ལི་ནི་སྤྱན་དྲངས་ནས་མཆོད་དེ། དྲང་བ་ནི་ཡི་གེ་ཛའི་བར་དུ་བཅུག་པས་ནམ་ཕྱེད་ཀྱིས་དྲང་ངོ་། ། དེ་ནས་རྫས་ཉིད་རྒྱ་མཚོའམ་ཆུ་མིག་ཏུ་སྦ་བར་བྱའོ། ། དེ་ལྟ་བུའི་ཆོ་གས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། ། དེས་མ་གྲུབ་ན་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བདག་གནོད་མཛེས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱས་ལ། གྲོག་མཁར་གྱི་ས་ལ་སོགས་པ་ལས་སྟོབས་པོ་ཆེའི་གཟུགས་བྱས་ཏེ། མ་ཧཱ་བ་ལ་ཛ་ཞེས་པས་བཀུག་ནས་བསྟིམས་ཏེ། མངོན་སྤྱོད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཁྲོ་བོ་གནོད་མཛེས་ཉིད་བསམས་ཏེ། དེ་ཉིད་ཞལ་གདངས་པ་ཁོ་ནར་གཟུགས་བརྙན་གྱི་རྐང་པ་གཡོན་པའི་མཐིལ་ནས་བརྩམས་ཏེ། གཏུབས་ཤིང་གཏུབས་ཤིང་མ་ཧཱ་བ་ལ་བཪྵ་པ་ལ་ཤི་ཞེས་པའི་བསྐུལ་ཚིག་དང་ལྡན་པའི་གནོད་མཛེས་ཀྱི་སྔགས་ཁྲི་ཕྲག་གཅིག་བཟླས་ནས་སྦྱིན་སྲེག་བྱའོ། ། དེར་ནི་སྟོབས་པོ་ཆེ་ཉིད་ཀྱིས་ཕབ་པ་ཡིན་ནོ། ། ཀླུའི་གཟུགས་བརྙན་ལ། སྟོབས་པོ་ཆེ་ཆོ་གས་རྫོགས་པར་བྱས་ནས། ཀ་ར་བཱི་རའི་ཀླུ་ལྕག་གིས་བྲབ་ཅིང་གཟིར་བར་བྱའོ། ། དེས་ཀྱང་དབབ་པོ། ། ད་ནི་འདོད་པའི་རྒྱལ་པོའི་སྔགས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་སྦྱོར་བ་ཡིས་ཞེས་པ་འདོད་པའི་རྒྱལ་པོར་གང་གྱུར་པས། བསྒྲུབ་བྱའི་གཟུགས་དུར་ཁྲོད་སོལ་བ་དང་། ཕུབ་མ་གྲོག་མཁར་གྱི་ས་ལ་སོགས་པ་ལས་བྱ་སྟེ། མཚན་མ་དེ་རྐང་པ་གཡས་པས་མནན་ཅིང་སྔགས་འདིའི་བར་དུ་མིང་བཅུག་སྟེ།

Thus, one should write [the mantra] in blue ink and insert the essence syllable na in between. Then, having joined an unbaked clay jar with its lid and wrapped it with blue thread, one should invite the nāgas and śūlinīs and make offerings. To summon [the nāgas], one inserts [the name] between the syllable ja and draws them at midnight. Then, the substance itself should be buried in the ocean or a spring. Through such a ritual, success will be achieved. If it is not achieved by that, the procedure is as follows: one should perform the yoga of Sumbharāja. From earth from an anthill and so forth, one should fashion an image of Mahābala. Having summoned and absorbed [the deity] with the mantra mahābala ja, one visualizes the wrathful Sumbharāja himself within the maṇḍala of wrathful rites. While the deity’s mouth is wide open, starting from the sole of the left foot of the image, one should repeatedly cut it up and perform a fire offering while reciting the mantra of Sumbharāja ten thousand times, accompanied by the exhortation mahābalavajrapāla śi. By that, Mahābala himself will be brought down. Regarding the image of the nāga: having completed the ritual of Mahābala, one should strike and press it with a karavīra nāga-whip. By that, too, it will be brought down. Now, in order to teach the mantra of Ṭakkirāja, the words "Then..." and so forth are spoken. Regarding that, "by means of the application" refers to whoever has become Ṭakkirāja. One should fashion the image of the target from charnel ground charcoal, chaff, earth from an anthill, and so forth. One should press that sign with the right foot and insert the name between this mantra.

བཀུག་ཅིང་བཟླས་ན་ལྷ་མཐུ་བོ་ཆེ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་འགུགས་པར་འགྱུར་བའི་དོན་ཏོ། ། ད་ནི་མི་གཡོ་མགོན་གྱི་སྔགས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་སྔགས་འདིས་ཞེས་པ་ནི་འདིར་མི་གཡོ་བར་གང་གྱུར་པས། གྲོག་མཁར་གྱི་ས་ལ་སོགས་པ་ལས་བསྒྲུབ་བྱའི་གཟུགས་བརྙན་བྱས་ཏེ། དེ་ལ་ལྕགས་ཀྱོས་ཤེས་པ་བཀུག་ནས་དེ་ཉིད་གོང་མ་བཞིན་དུ་རྐང་པ་གཡས་པས་མནན་ཏེ། བསྐུལ་བ་དང་ལྡན་པའི་སྔགས་བཟླས་ན་མ་ཧཱ་དེ་བ་ལ་སོགས་པ་རང་རང་གི་ཆུང་མ་དང་བཅས་པ་ཀུན་འགས་ཤིང་འགུགས་པར་འགྱུར་བའི་དོན་ཏོ། ། ད་ནི་གནོད་མཛེས་ཀྱི་སྔགས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་འདིའི་ཆོ་ག་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བདག་གནོད་མཛེས་སུ་གང་གྱུར་པས། བུད་མེད་ཀྱི་ཐོད་པ་མཚན་དང་ལྡན་པ་ལ་རྐང་པ་གཡོན་པའི་སྲིན་ལག་གི་ཁྲག་གིས། བསྒྲུབ་བྱའི་བུད་མེད་ཀྱི་གཟུགས་བྲིས་ཏེ། བཀུག་ནས་ཐོད་པ་དེ་ཞབས་ཀྱིས་མནན་ནས། ཞགས་པས་ཀྱང་བཅིངས་ཏེ། བསྐུལ་བ་དང་ལྡན་པའི་སྔགས་འདི་བཟླ་བར་བྱའོ། ། དེ་ནས་འཁོར་དང་བཅས་པའི་བུད་མེད་མཐུ་ཅན་དགུག་པའི་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་བའི་དོན་ཏོ། ། དེ་ལྟར་སྔགས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་ལྡན་པའི་ལས་བསྟན་པ་ནི་དེ་རྣམས་ཏེ། མངོན་སྤྱོད་དུ་བསྡུའོ། ། ད་ནི་དགུག་པ་གཞན་ལྷའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པ་དང་། ལྕགས་ཀྱོའི་སྒོ་ནས་དགུག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་དམ་ཚིག་ཆེན་པོ་ཞེས་པ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་སྟེ། དེ་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འབྱུང་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཞུགས་ནས་བྱུང་ངོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །

The meaning is that if one performs the summoning and recitation, all powerful deities and so forth will be summoned. Now, in order to teach the mantra of Acala, the words "Then..." and so forth are stated. Regarding that, "with this mantra" means that having become Acala, one should fashion an image of the target from anthill earth or similar materials. Having summoned [the target] with a hook, one should press down upon it with the right foot as before; if one recites the mantra accompanied by the exhortation, Mahādeva and the others, together with their respective wives, will all be split and summoned. This is the meaning. Now, in order to teach the mantra of Ucchuṣma, the words "Then..." and so forth are stated. Regarding that, the ritual for this is as follows: having become Ucchuṣma, one should draw the image of the female target in a skull possessing the [auspicious] marks, using the blood from the ring finger of the left foot. Having summoned her and pressed that skull with the foot, and having bound her with a noose, one should recite this mantra accompanied by the exhortation. This is the meaning of becoming supreme in summoning powerful women along with their retinues. Thus, the presentation of the activities endowed with the causal mantras is subsumed under the category of wrathful rites (abhicāra). Now, in order to teach other methods of summoning—summoning by means of the deity’s meditative absorption (samādhi), the wheel, and so forth, as well as by means of the hook—the words "Then..." and so forth are stated. Regarding that, "Great Samaya" refers to Vajradhara. The connection is that he emerged after entering the meditative absorption from which the suchness of the body and so forth arises.

གང་ཕྱུང་བ་ནི་དམ་ཚིག་ཆེན་པོ་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། སྐུའི་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་གསུམ་གྱི་གསང་བ་ལས་འདིར་གསུང་ཉིད་མི་འདའ་བའི་ཚིག་འདི་ཞེས་སོ། ། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་འདོད་པའི་རྡོ་རྗེ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་གསུམ་ལ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་བསྒོམས་ནས། དེས་ལྷ་རྣམས་ཞགས་པ་དང་ལྕགས་ཀྱོ་འཛིན་པ་སོ་སོར་སྤྲོས་ནས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱང་འགུགས་ནས་གཞན་རྣམས་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ་དགུག་པར་བྱའོ། ། སྐུ་དང་གསུང་གིས་དགུག་པ་ནི་སངས་རྒྱས་གསུང་གི་ཞེས་པ་མཐའ་ཡས་ཀྱི་སྦྱོར་བའོ། ། སྣང་མཛད་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ནི་འཁོར་ལོ་ཆེན་པོའི་ཞེས་པས་སོ། ། དེ་གཉིས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ནི་རང་རང་གི་ཕྱག་མཚན་གྱི་ལྕགས་ཀྱོས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་འགུགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། ། སྤྱིར་བསྟན་པ་ནི་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བས་རྡོ་རྗེ་གསུམ་བསྒོམས་པས་ལྷ་རྣམས་འཁོར་ལོ་དང་པདྨོ་དང་། རྡོ་རྗེའི་ལྕགས་ཀྱོ་སྤྲོས་ཏེ་བསྔགས་ཏེ་ལྷ་རྣམས་ཐམས་ཅད་འགུགས་པར་འགྱུར་བའི་དོན་ཏོ། ། རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་དེ་མ་ཐག་གསུངས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་དངོས་གཞི་ཞེས་པ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་རང་གི་ས་བོན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་བསྒོམས་ནས། རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་དགུག་པར་བྱ་བ་ཀུན་སྦྱར་ན་ཞེས་ཏེ་གནས་པར་བསམ་མོ། ། ལྟག་འོག་ཏུ་ཡང་སྦྱོར་རོ། ། དེ་ནས་བདག་གི་ལུས་ལ་ལྕགས་ཀྱོ་ཐོགས་པ་རྣམས་སྤྲོས་ཏེ། དགུག་བྱའི་སྙིང་གར་སྦྱར་ནས་དྲངས་ན་འགུགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། ། ཟླ་བ་ལ་སྣང་མཛད་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བསྒོམས་ནས།

That which is brought forth consists of the so-called "great samayas." From among the secrets of the three—body, speech, and mind, such as the Vajra Body and so forth—it is here the word of speech itself that does not deviate. In that regard, having meditated on Vajrasattva, the Buddha, as the Vajra of Desire within the three of body, speech, and mind, one should emanate deities holding nooses and hooks; by doing so, even a Buddha is summoned, let alone others, and thus they are to be summoned. Summoning by means of body and speech is the application of the "Buddha Speech" [Amoghasiddhi]. The application of Vairocana is indicated by the phrase "the great wheel." The application of those two is that Vajrasattva is summoned by the hooks of their respective hand-symbols. The general teaching is that by meditating on the three vajras according to the ritual, one emanates wheels, lotuses, and vajra-hooks, and by reciting the mantra, all deities are summoned. What is taught immediately after the three vajras is the phrase "all" and so forth; having meditated on the "actual vajra"—meaning Vajrasattva generated by his own seed-syllable—one should visualize all those to be summoned joined to the wind mandala and remaining there. This is also applied to the preceding and following sections. Then, having emanated those holding hooks from one's own body and joined them to the hearts of those to be summoned, if one draws them in, they will be summoned. Having meditated on Vairocana upon the moon according to the ritual, [one should proceed].

དེའི་སྤྱན་སྔ་དེ་ནས་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་བཙུན་མོ་ཤ་ཙི་རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་གནས་པར་བསམས་ཏེ། མི་འཆི་ཞེས་པ་བདུད་རྩི་འཁྱིལ་བ་གྲངས་མེད་པ་ལྕགས་ཀྱོ་འཛིན་པ་རྣམ་སྣང་ཉིད་ཀྱི་བ་སྤུའི་བུ་ག་ནས་སྤྲོས་ཏེ། མི་འཆི་བའི་སྔགས་གོང་དུ་བསྟན་པ་ལན་གྲངས་ལྔ་བཅུ་བརྗོད་ན་དགུག་པར་འགྱུར་བས་ན་དགུག་པར་བྱའོ། ། ཡང་རྡོ་རྗེ་ཀྱོ་བ་སྔོན་པོ་འདྲ་བའི་འོད་འཛིན་པའི་རྡོ་རྗེ་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམས་ནས་སྤྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ནས་ནམ་མཁའི་བུ་མོ་ཞེས་པ་བར་སྣང་གི་བུ་མོ་སྟེ། དེ་འགུགས་པའི་མཆོག་གོ། ། རང་གི་ཁྲོ་བོ་ཞེས་པ་གནོད་མཛེས་བསྒོམ་པ་སྟེ། རང་གི་ཕྱོགས་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། རླུང་ལ་ས་འོག་ན་གནས་པ་དག་དགུག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རང་གི་སྙིང་ག་ནས་ལྷ་རྣམས་ཏྲི་ཤཱུ་ལ་རྩེ་གཅིག་པ་དང་རྡོ་རྗེ་ཀྱོ་བ་འཛིན་པ་རྣམས་སྤྲོས་ཏེ། ས་འོག་ན་གནས་པའི་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་བུ་མོ་རྣམས་དགུག་པར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། ། རིགས་གང་དུ་གྱུར་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས་རྡོ་རྗེ་ཀྱོ་བའི་ཇི་ལྟ་བ་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། ། བཙག་གམ་རྡོ་རྒྱུས་གང་རུང་ཁར་བཅུག་ནས་བསྙེན་པ་ལ་སོགས་པ་རྫོགས་ནས་དང་པོར་ཟླ་བ་གཟས་ཟིན་པ་ནས་མཐར་གྱི་བར་དུ་སྤྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོ་ག་བྱས་ན་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པ་གང་དགུག་པའི་མིང་བྲིས་ནས། ཤོག་ཤིག་ཅེས་བརྗོད་ལ། སྔགས་བཟླས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་འོང་བར་འགྱུར་རོ། །

In his presence, one should visualize Śakra’s consort, Śacī, as abiding upon a wind maṇḍala. Then, emanating countless Amṛtakuṇḍalis—who hold iron hooks and are the very pores of Vairocana—one should recite the aforementioned mantra of immortality fifty times; since this will effect the summoning, one should perform the summoning. Furthermore, having meditated on a vajra maṇḍala that holds light resembling a blue vajra hook and having performed the emanations and so forth, the "daughters of space" refers to the maidens of the intermediate realm; this is the supreme method for summoning them. "One's own wrathful deity" refers to meditating on Sumbharāja, because he belongs to one's own side. Thus, those dwelling beneath the earth in the wind [realm] are to be summoned. In this way, emanating deities from one's own heart who hold single-pointed tridents and vajra hooks, the purpose is to summon the asura maidens dwelling beneath the earth. Whichever family the yogin belongs to, he should act in accordance with the vajra hook. Having placed either vermilion or mineral pigment in the mouth and completed the approach and other stages, one should perform the ritual of emanation and so forth from the first lunar eclipse until the end. Then, having written the name of whoever is to be summoned, such as Brahmā, and saying "Come here!", if one recites the mantra and so forth, they will certainly arrive.

ཡང་ཐོག་མར་མཚན་དཔེའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པའི་འཇམ་དཔལ་བསྒོམས་ནས་དེའི་སྦྱོར་བའི་སྤྲིན་ལས་ལྕགས་ཀྱོ་འཛིན་པའི་གཤིན་རྗེ་གཤེད་བསྐལ་པའི་སྲེག་པ་དང་འདྲ་བ་སྤྲོས་ནས་དེས་གནོད་སྦྱིན་མོའི་མིང་བར་དུ་བཅུག་ཅིང་། སྔགས་བཟླས་པ་དང་ལྡན་པས་བཀུག་ལ་སྤྱད་པར་བྱའོ། ། མདོར་བསྟན་པ་ནི། ཀུན་གྱི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཀུན་གྱི་ཕྱག་རྒྱ་ནི་གང་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་རོ། ། དེ་སོ་སོའི་སྔགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་སྤྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། རྫས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་། དགུག་བྱའི་ཚུལ་དང་། དེའི་གནས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་བསྟན་པ་ནི་དགུག་པའི་ཐབས་སུ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་གཞན་པ་སྟེ་སྒྲུབ་པ་པོ་རྨོངས་པའི་ཕྱིར། སྟོབས་ཆུང་ཞིང་ཆོ་ག་དང་མི་ལྡན་བཞིན་དུ་བྱས་ན་སྦྱོར་བ་ཉིད་འཇིག་པར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་པོ་བསྐུལ་བར་བྱ་བ་ནི་དེ་བསྒོམ་པ་སྔགས་བཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེས་ནི་གཞན་དག་ཀྱང་བྱ་བར་མངོན་ནོ། ། དེ་སྟོན་པ་རབ་ཏུ་རྟོག་པ་ནི་འདིར་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཐུགས་གཙོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། མོས་པའི་དབང་གིས་འདིར་རྡོ་རྗེ་ཉིད་ཁོ་ན་སྟོན་པར་མངོན་ནོ། ། ད་ནི་ཨེ་ཀ་ཛ་ཊཱི་རལ་པ་གཅིག་མའི་སྔགས་དང་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ཀུན་དུ་སྤྲུལ་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། ། རྡོ་རྗེ་ནི་མི་ཕྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་དེའི་དོན་ལ་རྩེ་གཅིག་པའོ། ། དེ་ལ་གདོན་མི་ཟ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཞུགས་ནས་ཕྱུང་ངོ་ཞེས་སོ། ། གང་ཞེ་ན། དམ་ཚིག་ཆེན་མོ་ཞེས་པ་གཞན་གྱིས་མི་ཐུབ་མ་ལ་སོགས་པའོ།

First, one should meditate on Mañjuśrī, endowed with the major and minor marks. From the cloud of his application, one should emanate Yamāntaka holding a hook, resembling the conflagration at the end of an aeon. By inserting the name of the yakṣiṇī into the mantra and reciting it, she is summoned and then to be enjoyed. To summarize: the phrase "of all" and so forth refers to the specific mudrās of all [deities]. The teaching on the emanation and so forth through the specific mantras of each, as well as the types of substances, the method of summoning, and their respective locations, is taught as the method for summoning. If one acts otherwise—that is, if the practitioner is deluded, lacks strength, or performs the rite without the proper ritual—the application itself will be destroyed. Therefore, the "Vajra King" is to be invoked, which refers to the meditation and mantra recitation and so forth; by this, it is understood that others should also be performed. Regarding the teacher, although he is the nature of the beginningless and endless and thus is everything, because the mind is primary and by the power of devotion, it is understood that here the Vajra [Sattva] alone is shown as the teacher. Now, in order to show the mantra and the meaning of Ekajaṭī, the "Single-Braided One," the words "Then" and so forth are spoken. In this context, "all-pervading emanation" is wisdom (jñāna). "Vajra" is the characteristic of being indivisible. "Samādhi" is one-pointedness upon that meaning. Having entered into that with an unwavering manner, he "emerged." If one asks what [emerged], it is the "Great Samaya," such as Aparājitā and others.

། དེའི་ཡང་རྒྱལ་མོ་ནི་འཕགས་མ་སྒྲོལ་མ་འདིའོ། ། དེ་ཉིད་མཆོག་ནི་ཤུ་ལི་སྟེ་དེའོ། ། སྔགས་ཀྱི་རིག་པ་འདིས་ཞེས་པ་ཆོ་ག་འདི་སྟེ། གང་རྡོ་རྗེ་གཞོན་ནུ་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བས་བསྒོམས་ལ། ཐོར་ཚུགས་གཅིག་མ་རང་གི་སྔགས་ལས་བསྐྱེད་པའི་སྐུ་དང་། གཡས་གཡོན་གྱི་ཞལ་ནི་ནག་པོ་དཀར་པོ་དམར་པོའི་རིམ་པ་བཞིན་སྦྱར་ནས་བསྒོམས་ནས་ཕྱག་དང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་ཡབ་ལ་འཁྱུད་པའོ། ། བར་མ་གཉིས་ན་ཐོད་པ་དང་དགང་གཟར་བསྣམས་པ། ཐ་མ་གཉིས་ན་རིན་པོ་ཆེ་དང་རལ་གྲི་འཛིན་པ་དང་སྦྱོར་ཞིང་། ལྕགས་ཀྱོ་ཐོགས་པའི་ལྷ་རྣམས་སྤྲོས་ཏེ། ཤ་ཆེན་དང་དུར་ཁྲོད་ཀྱི་ཐལ་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་དགུག་བྱའི་གཟུགས་བྱས་ལ་གོང་མ་བཞིན་རླུང་ལ་གནས་པར་བསམས་ཏེ། མིང་བར་དུ་བཅུག་ནས་བཀུག་ནས། རྐང་པ་གཡོན་པས་མནན་ཏེ། གཟུགས་བརྙན་གྱི་དཔྲལ་བར་མིང་བྲིས། སྙིང་གར་སྔགས་རྡོ་རྒྱུས་ཀྱིས་བྲིས་ཏེ་གཞུག་ལ། བསྐུལ་བ་དང་ལྡན་པའི་སྔགས་བཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ཏེ་བཀུག་ནས་སྤྱད་པར་བྱའོ། ། དེ་དང་འདྲ་བའི་ཁྲོ་གཉེར་མའི་སྔགས་དང་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་ནམ་མཁའི་དམ་ཚིག་འབྱུང་བ་ལ་འོད་དཔག་མེད་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་ཞུགས་ནས་ཕྱུང་ངོ་ཞེས་སོ། ། དམ་ཚིག་ཆེན་མོ་ཉིད་ཁྲོ་གཉེར་མ་སྟེ་དེའི་སྔགས་འདི་ཞེས་སོ། ། རིག་པ་འདི་དང་དམ་ཚིག་ཅེས་པ་ཆོ་ག་འདི་སྟེ། གང་མཐའ་ཡས་ཀྱི་རྣམ་པར་གྱུར་པས་ཁྲོ་གཉེར་མ་དང་སྦྱོར་ཞིང་སྤྲུལ་པ་གོང་མ་བཞིན་བྱས་ལ་དགུག་བྱ་རྣམས་བུད་མེད་ཀྱི་ཐོད་པ་ལ་རླུང་ལ་གནས་པའི་གཟུགས་ཀྱི་སྙིང་གར་སྔགས་བཅུག་ནས།

Her queen is this noble Tārā. Her supreme [consort] is Śūlin, that very one. Regarding the phrase "by this knowledge-mantra," it refers to this ritual: one should meditate on Vajrakumāra according to the ritual procedure. Having generated the form of Ekajaṭī from her own mantra, one should meditate on the right and left faces as black, white, and red respectively, and visualize her embracing the Father with her first two hands. In the middle two hands, she holds a skull-cup and a filling-spoon; in the final two, she holds a jewel and a sword. Joining in union, she emanates deities holding iron hooks. Having fashioned an effigy of the one to be summoned from "great flesh," cemetery ashes, and so forth, one should imagine it as abiding in the wind as before. Inserting the name [of the target] into the middle, one summons them, tramples them with the left foot, and writes the name on the forehead of the effigy. Having inserted the mantra written with sinew into the heart, one should perform the recitation of the mantra accompanied by the exhortation and so forth, and having summoned them, they are to be utilized. In order to show the mantra and the meaning of the similar Bhṛkuṭī, it says "Then the Blessed One," and so forth. In that regard, having entered the space of the samaya-arising in the manner of Amitābha, which is the aspect of discerning wisdom, he emerged. The Great Samaya itself is Bhṛkuṭī; "this is her mantra." "This knowledge and the samaya" refers to this ritual: having become the aspect of Ananta, one joins with Bhṛkuṭī and performs the emanation as before. One should place the mantra into the heart of the effigy of the one to be summoned, which is situated in the wind within a woman's skull-cup.

རྡོ་རྒྱུས་ཀྱིས་བྲིས་ཏེ་བཀུག་ནས་རྐང་པས་མནན་ཏེ། བསྐུལ་ཚིག་དང་ལྡན་པའི་སྔགས་བཟླས་ན། རྒྱན་ཆ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་འགུགས་པར་འགྱུར་རོ། ། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཁོ་ནས་དགུག་པ་ནི། འགོག་པ་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། གཉིས་སུ་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བ་དང་ལྡན་པས་འགུགས་པར་བསྟན་ཏོ། ། ད་ནི་སྔགས་འབའ་ཞིག་ཁོ་ན་བཟླས་པས་འགྲུབ་པར་བསྟན་པ་ནི། ཡང་ན་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། གང་གི་སྐུར་བསྒོམས་ནས་གང་དེའི་སྔགས་བཟླས་ན་འགྲུབ་པར་བསྟན་ཏོ། ། དྲག་པོའི་སྦྱོར་བའི་བསྒྲུབ་བྱའི་ཁྱད་པར་ནི་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྨོད་པ་དང་ཞེས་པ་རྣམས་སོ། ། ཕྱོགས་བཅུའི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་གསོད་ནུས་པར་བསྟན་པ་སྟེ། བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། ། རང་གི་གནས་སུ་བསྙེན་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ནས་ཁྲོ་བོའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གང་གྱུར་པས། ཁྲག་དང་ཆུ་དང་བཤང་གཅིས་གཤེར་བའི་གོས་བགོས་ནས། གང་ཡིན་པའི་ལིངྒ་རྐང་པས་མནན་ཏེ། ཁྲོ་བོའི་ངང་ཅན་གྱིས་དེའི་སྔགས་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་བཟླས་ན་ངེས་པར་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ། ། ཕྱི་མ་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་སྦྱར་རོ། ། དེ་དག་གི་གནས་ནི་མ་མོའི་གནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། ད་ནི་ཕུར་བུའི་ཆོ་ག་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མིའི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཤིན་རྗེ་གཤེད་ལ་སོགས་པར་གང་གྱུར་པས། དུར་ཁྲོད་ཀྱི་སོལ་བ་དང་། ཐལ་བ་དང་། ཁྲེ་དང་ཙུ་ཙིའི་ཕུབ་མ་དང་། རང་གི་རྐང་རྗེས་ཀྱི་རྡུལ་དང་། ཆུ་འགྲམ་གཉིས་ཀྱི་ས་ལ་དྲི་ཆེན་དང་དྲི་ཆུས་སྦྲུས་ཏེ། གཟུགས་བརྙན་བྱས་ལ།

Having drawn [the target] with asbestos and summoned them, one should press them down with the feet and recite the mantra accompanied by the words of exhortation; then those who possess ornaments will be summoned. As for summoning through the meditative absorption of Vajrasattva alone, these are the "Vajra of Cessation" and so forth; it is taught that they are summoned by being joined in the nature of non-duality. Now, to show that accomplishment is achieved by reciting the mantra alone, there are the words "Alternatively," and so forth; it is taught that if one meditates on the body of whichever [deity] and recites that deity's mantra, accomplishment is attained. The specific objects of the fierce application are those such as "those who revile the Vajra Master," and so forth. The words "The ten directions," and so forth, teach the ability to kill; the entities to be addressed should be endowed with the three doors of liberation. Having performed the approach and so forth in one's own place, having become whatever [deity] in the maṇḍala of the wrathful ones, and having put on clothes moistened with blood, water, feces, and urine, one should press the liṅga of the target with the feet; if one recites the mantra of that [deity] one hundred and eight times with a wrathful disposition, they will certainly be destroyed. The same should be applied to the subsequent [sections] as well. Their locations are those such as "the abode of the Mātṛs," and so forth. Now, in order to teach the ritual of the kīla, the words "Of a human," and so forth, are mentioned; having become whatever [deity] such as Yamāntaka and so forth, one should make an image by kneading together charcoal from a charnel ground, ashes, millet and the chaff of tsutsi grain, the dust from one's own footprints, and earth from both banks of a river, mixed with feces and urine.

དེའི་སྙིང་གར་དུར་ཁྲོད་ཀྱི་རས་མ་ལ་ཁྲོ་བོའི་རྡོ་རྗེ་རྣོན་པོ་བྲིས་ཏེ། དེའི་བུམ་པ་ན་སྔགས་ཀྱི་བར་དུ་བཅུག་པའི་བསྒྲུབ་བྱའི་མིང་དུ་དུག་དང་། ཡུངས་མར་དང་། ཚ་བའི་མར་རྣམས་ཀྱིས་བྲིས་པ་བཅུག་སྟེ། བཀུག་ནས་འདུག་པ་ལ་རྒྱུ་རུས་པ་ལས་བྱས་པ་ཚད་སོར་བརྒྱད་པ་ལ་རང་གི་ཁྲོ་བོའི་སྔགས་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་དུ་བཟླས་ཤིང་ལིངྒ་དགྲའི་སྒོ་ཁར་ཁྱེར་ཏེ་གདབ་པར་བྱ། དེ་ནས་དེ་ཉིད་ཁོ་ནར་སྦ་བར་བྱའོ། ། དེ་ཉིད་ནི་རྡོ་རྗེ་རྒྱ་གྲམ་གྱིས་ཀྱང་མནན་པར་བྱའོ། ། ཤེས་དང་མི་ཤེས་སྤངས་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། ། དེ་ཡང་ཞེས་སོ། ། ད་ནི་བསྐྲད་པའི་ལས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ན་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེའི་ཆོ་ག་ནི་ཡ་མཱནྟ་ཀ་ལ་སོགས་པར་གང་གྱུར་པས། ཐོད་པ་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ལ་སྔགས་ཀྱི་བར་དུ་བསྒྲུབ་བྱའི་མིང་བཅུག་ནས། རྡོ་རྒྱུས་དང་། སོལ་བ་དང་། ལྡོང་རོས་དང་། བ་བླས་བྲིས་ཏེ་བཀུག་ནས་གང་ལྡན་པས་སྔགས་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་བཟླས་ཤིང་། དགྲའི་སྒོའམ་གྲོང་དུ་བཞག་ན་བསྐྲད་པར་འགྱུར་རོ། ། ལས་གཞན་གསུངས་པ་ཏ་ལའི་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། ཏ་ལའི་ལོ་མའམ་གཞན་གྲོ་གའམ། རས་སམ་ཤིང་ཤུན་ནམ། ཤོག་ཤོག་ལ་བསྒྲུབ་བྱའི་གཟུགས་བྲིས་ཏེ། མིང་རུས་བར་དུ་བཅུག་པའི་སྔགས་བསྐུལ་ཚིག་དང་ལྡན་པ་བྲིས་ལ་བཟླས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱ་ཞིང་། དེ་ཉིད་དགྲའི་ཁྱིམ་མམ་སྒོར་སྦས་ན། འཆིའམ་འོན་ཏེ་བསྐམས་པར་འགྱུར་བས། དེ་ལྟར་བྱ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། ། ད་ནི་རིགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཚུལ་གྱིས་ནི། ། རྡོ་རྗེ་ཕུར་བུས་གདབ་པར་བྱ། །

At its heart, one should draw a sharp, wrathful vajra upon a cloth from a charnel ground. Inside its hub, one should insert the name of the target written with poison, mustard oil, and hot butter, placed between the mantra syllables. Having summoned the target, one should take a phallus made of bone, eight finger-widths in length, and recite one's own wrathful mantra over it one hundred and eight times. Carrying this liṅga to the enemy's door, one should strike it and then bury it right there. It should also be suppressed with a crossed vajra. This is the Blessed Buddha, who has abandoned both knowledge and ignorance. Thus it is said. Now, to teach the rite of expulsion, it says "Alternatively," and so forth. The procedure for that is as follows: having placed the name of the target between the mantra syllables in a skull-cup possessing the required qualities, one should write it with asbestos, charcoal, realgar, and orpiment. Having summoned the target, one should recite the mantra one hundred and eight times. If this is placed at the enemy's door or in their village, they will be expelled. Regarding the other rites taught, such as "on a palm leaf," and so forth: having drawn the form of the target on a palm leaf, or otherwise on birch bark, cloth, tree bark, or paper, one should write the mantra including the name and clan, along with the words of exhortation. After performing the recitation and so forth, if one buries that very object at the enemy's house or door, they will either die or wither away; that is the meaning of "one should act in that way." Now, according to the specific divisions of the families: "One should strike with the vajra-kila."

ཞེས་པས་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་ཕུར་བུས་མངོན་སྤྱོད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་ལྷ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ལ་གདབ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་སྐུ་ལ་སོགས་པ་ངེས་པར་འཆིང་བ་ནི་ངེས་པར་གཅིག་ཏུ་དབྱེར་མེད་པ་སྟེ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཞུགས་ནས་ཐམས་ཅད་གནོན་པ་རྡོ་རྗེ་ཁྲོ་བོ་རྣམས་ཏེ། དེའི་རྡོ་རྗེ་ཕུར་བུས་སྔགས་འདི་ཕྱུང་ངོ་ཞེས་སོ། ། འདིའི་ཆོ་ག་ནི་གང་དུ་གང་གྱུར་པས་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་གཟུགས་བརྙན་བྱས་ཏེ། དེའི་སྙིང་གར་མིང་རུས་སྔགས་ཀྱི་བར་དུ་བཅུག་པ་བཅུག་སྟེ་མིའི་རུས་པའམ། སེང་ལྡེང་ངམ། ལྕགས་ལས་བྱས་པའི་ཕུར་བུ་སྨད་གསལ་ཤིང་སྟོད་དགྲ་བགེགས་ལྟ་བུའི་གཟུགས་བསམས་ནས། གང་ལྡན་པས་ཨོཾ་གྷ་གྷ་གྷཱ་ཏ་ཡ་ཞེས་པའི་སྔགས་བཟླས་ཤིང་གདབ་པར་བྱའོ། ། གདབ་པའི་ཚུལ་ནི་འོད་འཕྲོ་འཁྲུག་ཅིང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཏུ་ལྡན་པའི་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་རིགས་དང་འབྲེལ་པའི་སྟོབས་པོ་ཆེའི་ཕུར་བུ་བཞག་ལ། དེས་ཐུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ལ་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གདབ་པར་བྱའོ། ། ད་ནི་སྣང་མཛད་ཀྱི་རིགས་དང་འབྲེལ་པའི་གཤིན་རྗེ་གཤེད་ཀྱི་ཕུར་བུས་དེའི་སྐུའི་རྡོ་རྗེ་ལ་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གདབ་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཅེས་པའི་ཚིག་སྨོས་སོ། ། ཡང་ན་འདོད་ཆགས་ཞེས་པ་ནི་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བས་རྟ་མགྲིན་གྱི་ཕུར་བུས་རང་གི་གསུང་གི་རྡོ་རྗེ་ལ་གདབ་པར་བྱའོ། ། གཤིན་རྗེ་གཤེད་ཅེས་པ་གོང་གི་སྣང་མཛད་ཀྱི་རིགས་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་དེ།

Thus, in order to demonstrate the striking of the supramundane deities of body, speech, and mind with the ritual daggers of the body and so forth for the sake of wrathful activities, the passage beginning with "Then" is stated. In that context, the "definite binding" of the body and so forth refers to their being definitively and inseparably one. Having entered by way of the Vajra Holder, the "Vajra Wrathful Ones" are those who suppress all; it is said that they emitted this mantra with their vajra daggers. Regarding the ritual for this: having fashioned an image according to the procedure, one should place the name and clan within the heart of that image, sandwiched between mantras. Then, having visualized a dagger made of human bone, acacia wood, or iron—with the lower part like a stake and the upper part like an enemy or obstructer—one should recite the mantra "Oṃ gha gha ghātaya" and strike it. As for the manner of striking, it is described by the words "blazing and turbulent" and so forth. One should place the dagger of Mahābala, which is connected to the Vajrasattva family and endowed with method and insight, and strike the Vajra Mind according to the ritual. Now, in order to demonstrate the striking of the Vajra Body according to the ritual with the dagger of Yamāntaka, who is connected to the Vairocana family, the word "Vairocana" is stated. Alternatively, "passion" refers to the striking of one's own Vajra Speech with the dagger of Hayagrīva according to the ritual. "Yamāntaka" is precisely that which is connected to the aforementioned Vairocana family.

དེས་ནི་ཚེ་དཔག་མེད་དང་འབྲེལ་པའི་རྟ་མགྲིན་ཀྱང་བསམས་ན་ཞེས་བྱ་བར་ཤུགས་ཀྱིས་མངོན་ནོ། ། ཡང་འདིར་བདུད་རྩི་འཁྱིལ་པ་ཡིས་ཞེས་པ། སྐུའི་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་གོང་དུ་གསུངས་པ་རྣམས་ལ་བདུད་རྩི་ཉིད་ཀྱི་ཕུར་བུས་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གདབ་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ལས་ཐམས་ཅད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ཞེས་པ། ཐམས་ཅད་བདག་ཉིད་གང་ཡིན་པའོ། ། གདབ་པའི་ཚུལ་ནི་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བས་དེའི་གནས་སྙིང་ག་ནས་རྐང་པའི་མཐར་རྡོ་རྗེ་ཕུར་བུས་གདབ་པར་བྱའོ། ། དེ་ནི་གོང་དུའང་སྦྱར་བར་བྱའོ་ཞེས་སོ། ། འདིར་གོང་འོག་གིའང་ཞེས་པ་དང་། ཀྱང་ཞེས་པའི་སྒྲ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བའི་ཚིག་སྟེ། གོང་མའི་རིམ་པས་གདུག་ཅིང་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་བསྒྲུབ་བྱའི་མིང་འོག་ནས་འབྱུང་བའི་སྔགས་ཀྱི་བར་དུ་བཅུག་སྟེ། གཟུགས་བརྙན་བྱས་ལ་གང་ཡིན་པ་བཀུག་ནས། གཤིན་རྗེ་གཤེད་ལ་སོགས་པར་གང་གྱུར་པས་དེའི་ཕུར་བུས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གདབ་པར་བྱའོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། ། ད་ནི་ཆོ་ག་དེ་དག་གི་གདབ་པའི་སྔགས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་སྐུའི་རྣམ་པར་སྤྲུལ་པ་ཞེས་པ། མེ་ལོང་དང་ལྡན་པའི་རང་གི་ལས་སོ། ། དེ་མི་ཕྱེད་པའི་ཕྱིར། རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྣང་མཛད་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་ཞུགས་ནས་ཕྱུང་ངོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། ། དེ་ལྟར་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་དམ་ཚིག་ལ་ཡང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སྦྱར་བར་བྱའོ། ། དེ་དག་གི་དམ་ཚིག་གི་གནོད་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་དང་ལྡན་པས། སྔགས་འདི་དྲག་ཏུ་བཟླས་པ་ཙམ་གྱིས་ཤེས་སོ། །

By this, it is implicitly understood that one should also visualize Hayagrīva in connection with Amitāyus. Furthermore, regarding the phrase "by Amṛtakuṇḍalī," this teaches that the aforementioned [deities] such as Vajrakāya and so forth are to be struck with the kīla of Amṛta itself according to the ritual procedure, because he is the embodiment of all activities. In that context, "the Great Self" refers to that which is the self of all. As for the manner of striking, one should strike with the vajra-kīla from the heart center down to the ends of the feet according to the ritual. This should also be applied to the preceding [sections]. Here, the words "also" and "even" are terms of certainty; the meaning is that one should insert the name of the target—such as a malicious or wrathful being—into the mantra that follows, fashion an image, summon whoever it may be, and then strike it with the kīla of whichever deity, such as Yamāntaka, has been manifested, according to the proper procedure. Now, in order to show the mantras for striking according to those rituals, the passage beginning with "Then" is stated. Regarding that, "the emanation of the body" refers to one's own activity endowed with the mirror-like [wisdom]. Because that is indivisible, it is connected to the statement: "having entered the vajra-samādhi in the manner of Vairocana himself, he emerged." In the same way, this should be applied accordingly to the samayas of speech and mind. One should understand that the violation of those samayas is known merely by the forceful recitation of this mantra while endowed with the appropriate samādhi.

དེ་དག་གི་ཆོ་ག་ནི་རང་རང་གི་ཕྱག་མཚན་དང་ལྡན་པས་བྱ་བ་སྟེ་སྔོན་དུ་བྱས་སོ། ། དེའི་སྡང་བ་དང་འཆི་བ་ནི་བསམ་པའི་དབང་པོ་མྱོས་པ་ནི་མ་རིག་པའོ། ། ཨེ་མའོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི། དེ་དག་གི་དོན་ལ་གཙོ་བོ་ཉིད་དགྱེས་ནས། དམ་པའི་དོན་གྱིས་འདི་སྐད་གསུངས་སོ་ཞེས་སོ། ། ཨེ་མའོ་ཞེས་པའི་ཚིག་བཞི་ནི་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་གནས་དང་། རྒྱལ་བའི་ས་བོན་དང་། རིག་མའི་པདྨ་ལ་གསལ་བའི་ངོ་བོ་དང་། དེའི་སྤྲུལ་པའི་ཆོ་ག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་བསྟན་ཏེ། གསང་བས་གསལ་བར་མ་བཤད་དོ། ། ལེའུ་བཅུ་བཞི་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། ། ད་ནི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་བསྒྲུབ་པ་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དང་པོར་གསང་བའི་དབྱིངས་སུ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་དུ་བསྒོམས་ནས། རིགས་ངན་པ་མི་དབྱེ་སྟེ། སྨེ་ཤ་ལ་སོགས་པ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པར་བྱས་ཏེ། སྦྱོར་བའི་ཆོ་གས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ཡང་གསང་བ་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་བཀོད་དེ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་བསྒྲུབ་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔར་གང་གྱུར་པས་བཙོ་བླག་མཁན་ལ་སོགས་པའི་གཟུངས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཞེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། སྦྱོར་བའི་ཆོ་ག་ལ་གནས་ནས་གསང་བའི་དོན་ལ་འཇུག་པར་བྱའོ། ། དེ་ནས་རྡོ་རྗེ་ཆོས་ཀྱི་བསྒྲུབ་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཆོས་ཞེས་པའི་ཚིག་རྣམས་ཏེ། སྣང་བ་མཐའ་ཡས་སུ་གང་གྱུར་པར་བྱས་པས། གསང་བ་དབྱིངས་ཀྱི་དབུས་དག་ཏུ་གར་མཁན་གྱི་བུ་མོ་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པར་བྱས་ཏེ། གསང་བའི་ཆོ་གས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ། ཤིན་ཏུ་སྦྱོར་བ་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། ། གཞན་ཡང་དེས་བསྒྲུབ་པ་སྟེ།

Their ritual procedures are to be performed while possessing their respective hand symbols, as was previously established. Regarding their hostility and death, the faculty of intention being intoxicated is ignorance. As for the words "Emao" and so forth, the Principal, having delighted in their meaning, spoke these words of the ultimate truth. The four lines beginning with "Emao" teach the locations of the body and so forth, the seed-syllables of the Victors, the luminous essence within the lotus of the consort, and the rituals of their emanations; these are not explained clearly through the secret [method]. The meaning of the fourteenth chapter is complete. Now, the practice of Body, Speech, and Mind is taught, beginning with the words "Then..." and so forth. First, having meditated on Vairocana within the secret expanse, one does not distinguish between low castes; having blessed those such as the śmaśāna (outcaste) and so forth, one should accomplish the practice through the ritual of union. Furthermore, one should arrange and meditate upon the maṇḍalas within the secret [expanse]. Regarding the practice of Vajrasattva, the words "Vajra" and so forth indicate that by becoming Vajrasattva, one should bless and accomplish the dhāraṇī of the washerwoman and so forth. Abiding in the ritual of union, one should enter into the secret meaning. Then, regarding the practice of Vajradharma, the words "Vajradharma" and so forth indicate that by becoming Amitābha, one should bless the daughter of a dancer within the center of the secret expanse and accomplish the practice through the secret ritual; this is the possession of the supreme union. Furthermore, that is the accomplishment.

བྲམ་ཟེ་ཞེས་པའི་ཚིག་གིས་མངོན་ནོ། ། དེ་དག་གི་ཡོན་ཏན་ནི་སྐབས་སུ་གསུངས་པ་རྣམས་ཏེ། གོ་སླ་བས་སོ། ། བསྒྲུབ་པའི་དུས་ནི་སྐྱ་རེངས་ཞེས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། འདིའི་དོན་ནི་འདི་སྐད་དུ་གང་བསྒྲུབ་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས། རང་གི་གཟུགས་ཀྱི་རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན་ལ་བསྒྲུབ་པའི་དུས་སུ་གསང་བ་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམས་ཏེ། སྤྲོ་བ་དང་བསྡུ་བས་སྦྱོར་བས། དབུགས་ཞི་བར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་གསང་བའི་དོན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། ། དབང་པོ་གཉིས་ནི་ཞེས་པ་གང་གི་བསྒྲུབ་པ་ཉིད་སྦྱོར་བ་སྟེ། དེའི་ཆོ་ག་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་གང་རྣམས་བསམ་པར་བྱའོ། ། དེ་དག་གི་དུས་སུ་བཤང་གཅི་ལ་སོགས་པ་བཟའ་བར་བྱ་བ་ཁོ་ན་སྟེ་དེས་དངོས་གྲུབ་ཏུ་འགྱུར་རོ། ། འདོད་དང་ཐར་པའི་ཞེས་གྲགས་པ་ནི་སྟོན་པའི་མཚན་གྱི་ཁྱད་པར་ཏེ། ལྟག་འོག་ཏུ་ཡང་སྙེགས་སོ། ། ཡ་མཱནྟ་ཀའི་སྔགས་དང་ཆོ་གས་དགུག་པ་ནི། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། བསྐྱེད་པའམ་རྫོགས་པ་ལ་གནས་པས་དཀྱིལ་འཁོར་གྲུ་གསུམ་དུ། ཁྲོས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་བསྒོམས་ཏེ། དེ་ལ་མཆོད་པ་དང་དུག་ལ་སོགས་པ་བསྲེག་པར་བྱའོ། ། བུ་མོ་ལ་སོགས་པ་གང་དགུག་པའི་གཟུགས་བརྙན་བྱས་ཏེ། མིང་རུས་སྙིང་གར་གླན་ཏེ། ཉིན་གུང་ལ་སོགས་པར་བཀུག་ནས། སྔགས་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་མིང་བཅུག་ནས་སྟོང་བཟླས་ཏེ་བསྲེག་པར་བྱའོ། ། དེའི་ཡོན་ཏན་དང་སྐྱོན་གསུངས་པ། བསྐལ་པ་ཞེས་པ་རྣམས་སོ། ། ཡང་ན་དུར་ཁྲོད་ཅེས་པ་རྣམས་ཏེ། བསྒྲུབ་པའི་དུས་སུ་སོལ་བ་ལས་མིང་རུས་བཅས་ཏེ།

This is indicated by the word "Brahmin." Their qualities are those taught in the relevant context, as they are easy to understand. The time of accomplishment refers to "dawn"; the meaning of this is as follows: the yogi who performs the accomplishment should adorn themselves with their own physical ornaments and, at the time of accomplishment, meditate on the maṇḍala in the secret place. Through the application of emanation and reabsorption, the meaning of "secret" is taught as that which pacifies the breath. "The two organs" refers to the very application of the accomplishment itself; by knowing its ritual, one should contemplate the applications of the Body and so forth. At those times, one must consume excrement, urine, and so forth, and by doing so, siddhi will be attained. "Desire and liberation" is a specific epithet of the Teacher, which also applies to the preceding and following sections. Regarding the summoning by the mantra and ritual of Yamāntaka: "Then," and so forth, means that one abiding in the generation or completion stage should meditate on the wrathful maṇḍalas within a triangular maṇḍala, and there, perform offerings and burn substances such as poison. Having made an image of the girl or whoever is to be summoned, and having applied the name and clan to the heart, one should summon them at midday or other times. Having inserted the name into the mantra, one should recite it a thousand times and then burn it. The qualities and faults of this are taught by the words "aeon," and so forth. Alternatively, there are the words "charnel ground," and so forth; at the time of accomplishment, one should take charcoal and [form] the name and clan.

མ་མོའི་གནས་ལ་སོགས་པར་བདག་ལ་མི་སྙན་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་བསྒྲུབས་ན་འདུལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཏེ། འདི་དག་ལ་སོགས་པའི་ཆོ་ག་ཞིབ་ཏུ་ནི་མ་བཤད་དེ། བླ་མའི་གདམས་ངག་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། ། སྔགས་ཤེས་པ་ཡིས་ཞེས་པ་རྣམས་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེར་བསྒོམས་པས། དགྲ་བགེགས་གང་ཡང་རུང་བའི་གཟུགས་བྲིས་ཏེ་དགུག་པ་བྱས་ལ། ལག་ཏུ་ཐོ་བ་ཐོགས་ཏེ་བརྡུངས་པས་ཤི་བར་བསྒོམས་ན་དེ་ཉིད་གདོན་མི་ཟའོ། ། ཧཱུཾ་ཞེས་པའི་རྣམས་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་བསྐྱེད་པའི་ཆོ་གའོ། ། བསད་པའི་ཆོ་ག་གཞན་གསུངས་པ། རྡོ་རྒྱུས་ཞེས་པའི་རྣམས་ཏེ། བདག་བདུད་རྩི་འཁྱིལ་པ་ལ་སོགས་པར་བསྒོམས་ནས། རྡོ་རྒྱུས་ལ་སོགས་པས་སྐྱེས་པ་བུད་མེད་གང་ཡིན་པའི་གཟུགས་བྲིས་ཏེ། རང་གི་ལག་ཏུ་སྟ་རེ་ཐོགས་ནས་ལིངྒ་གཏུབས་ཏེ། མིད་པ་བཅད་པར་བསྒོམས་ན་འགྲུབ་གསུངས་པའོ། ། ཡང་ན་མནན་པའི་ལས་ཀྱིས་བསད་པ་གསུངས་པ། ལས་ཀྱི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་དེའི་དོན་གོང་གི་བསད་པའི་ལས་བྱས་པ་དེ་དོང་གྲུ་གསུམ་པ་བརྐོས་ཏེ་ནང་དུ་གན་རྐྱལ་དུ་བཅུག་ལ། རི་རབ་དང་གླིང་བཞིས་མནན་ཏེ་དབུས་སུ་དོན་ཡོད་གྲུབ་པ་བསྒོམས་ཏེ། ས་ལ་གནོད་མཛེས་ཀྱི་བྲོ་བརྡུང་བར་བྱ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། ཡང་གཞན་གསུངས་པ་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་སྟེ། རླུང་ལ་སོགས་པའི་ཆོ་ག་ནི་བདག་སྟོབས་པོ་ཆེའི་ཕྱག་རྒྱ་བཅས་ཏེ། དེའི་ཆོ་གས་བསྒྲུབས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱང་གདོན་མི་ཟ་ན་ཞེས་སོ། ། ཕཊ་ཅེས་པ་གསང་བའི་དོན་གསུངས་པ་སྟེ།

If one performs the ritual according to the prescribed procedure in the abodes of the mamo spirits and so forth, those who speak unpleasantly to one will be subdued. The detailed rituals for these and other matters have not been explained here; they should be learned from the oral instructions of the guru. Regarding the phrase "by one who knows the mantra," it means that a yogi, having meditated as Vajrapāṇi, should draw the image of any enemy or obstructing spirit, perform the summoning, and then, holding a hammer in hand, meditate on striking it until it dies; this will undoubtedly succeed. The syllable HŪṂ refers to the ritual for generating Vajrapāṇi. Another ritual for killing is taught: "with chalk" and so forth. Having meditated as Amṛtakuṇḍalī or another deity, one should draw the image of a man or woman using chalk or similar materials. Holding an axe in one's hand, one chops the liṅga and meditates on severing the throat; it is said that this will be accomplished. Alternatively, the killing through the rite of suppression is taught: "the activity" and so forth. The meaning of this is that after performing the aforementioned killing rite, one digs a triangular pit and places the victim inside face up. One suppresses them with Mount Meru and the four continents, meditates on Amoghasiddhi in the center, and is instructed to perform the dance of Sumbharāja upon the ground. Furthermore, another is taught: "the maṇḍala." Regarding the ritual of the wind and so forth, one should form the mudrā of Mahābala; if one accomplishes it through that ritual, even a Buddha will undoubtedly be subdued. The syllable PHAṬ teaches the secret meaning.

ཐབས་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་སུ་མེད་པར་སྦྱོར་བས་ཕཊ་ཀྱིས་གསང་བའི་པདྨ་ཁ་ཕྱེ་ལ་སྦྱོར་བའི་ཆོ་གས་གསང་བའི་དབྱིངས་སུ་སྣང་མཛད་ལ་ལྷ་མོ་བཞིས་བསྐོར་བར་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། མི་བསྐྱོད་པའི་སྐུར་བསྒོམས་ནས་ཡུམ་གྱི་པདྨ་རྒྱས་པར་བྱས་ནས་གསང་བ་ལ་སྦྱོར་བའི་ཆོ་གས་ཧཱུཾ་བསྒོམས་ཏེ། སྐུ་ལ་སོགས་པ་ཕབ་ན་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པའོ། ། ད་ནི་ཐུན་མོང་གི་བསྒྲུབ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བཞིན་བཟང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གནས་ཡིད་དང་མཐུན་པར་བསྐྱེད་པའམ་རྫོགས་པས་རང་ཉིད་ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱས་ཏེ། གཟུགས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་གསང་བ་ལ་སོགས་པ་ཤ་ལྔ་དང་སྦྱར་ཏེ་སྦྱོར་བའི་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བས་ལྕགས་གསུམ་གྱིས་དཀྲིས་ཏེ། བསྒྲུབས་ན་མི་སྣང་བ་འགྲུབ་པ་ཁོ་ན་སྟེ། ལྕགས་གསུམ་ནི་གསེར་དང་དངུལ་དང་ཟངས་སོ། ། གཞན་དག་ནི་གོ་སླ་བས་མ་བཤད་དོ། ། སྐུ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཀྱིས་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། ཨེ་མའོ་ཞེས་པ་བཞི་ནི་ངོ་མཚར་བ་སྟེ། དང་པོ་ནི་སྤྱི་ཡིན་ལ། གསུམ་ནི་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་དབང་པོ་ལས་གང་བྱེད་པ་ལ་རང་གི་རིགས་བསྒོམ་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ་རང་རང་གི་རིམ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། དེ་དག་གི་མཇུག་བསྡུ་བ་ནི་བསམ་གཏན་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། གོང་དོན་ཉིད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་སྦྱོར་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དམིགས་པའོ། ། བསམ་གཏན་གྱི་ཆོ་ག་ཡང་གསུངས་པ། དེ་ནས་སྟོན་པ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་སྔགས་བཟླས་ཞེས་པ་རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་དང་བཞི་སྟེ། གང་བསྒོམ་པས་བཟླས་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། ། དབབ་པའི་ཆོ་ག་གསུངས་པ། དབབ་པའི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ།

By joining method and insight non-dually, one should open the secret lotus with the syllable phaṭ and, through the ritual of union, meditate on Vairocana surrounded by the four goddesses within the secret expanse. Having meditated on the form of Akṣobhya and caused the lotus of the consort to blossom, one meditates on hūṃ through the ritual of secret union; if the [syllables of the] body and so forth are then brought down, all qualities are generated. Now, in order to teach the common accomplishment, the words "O fair-faced one" and so forth are spoken. Having generated or perfected the environment in a pleasing place and established oneself in the deity yoga, one consecrates the form and combines it with the five meats, such as the secret [meat] and so forth. By performing the ritual of union according to the procedure, one wraps it with the three metals—gold, silver, and copper—and if one practices, the accomplishment of invisibility is certain. The other points are easy to understand and thus are not explained. The section on the families of the body and so forth begins with "Then," and so forth. The four "Ema!" expressions signify wonder; the first is general, while the three concern whichever of the faculties of body, speech, or mind is being employed. Meditating on one's own family is what is meant by the term "Buddhas," and these should be performed according to their respective sequences. The conclusion of these is the section on "meditative concentration," which refers to focusing on the samādhi of supreme union through the very meaning explained above. The ritual of meditative concentration is also taught in the passage beginning with "Then the Teacher," and so forth. In that context, "reciting the mantra" refers to the four types of vajra recitation, through which one enters the application of recitation while meditating. The ritual for the descent is taught in the passage beginning with "The descent," and so forth.

ཚངས་པ་དང་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པ་བསྐུལ་བ་དང་། བུ་མོ་དང་ཁྱེའུ་མཚན་དང་ལྡན་པ་དབབ་པ་སྟེ། དབབ་པའི་ཆོ་ག་དང་སྔགས་འོག་མས་བསྐུལ་བ་ཡིན་ལ། རྒྱས་པར་བླ་མ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། ། ཕེབས་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་འགུལ་བ་དང་ནི་ཞེས་རྒྱས་པར་སྨོས་སོ། ། གསད་པའི་ལས་ཀྱི་རྒྱལ་བ་མཆོག་གཞན་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྩེ་གཅིག་མ་གྱུར་ཞེས་པ་ནི་དམ་པའི་དོན་ལ་རྩེ་གཅིག་པར་མ་གྱུར་པའི་གེགས་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཡང་བསྒྲལ་བར་བྱ་ན་གཞན་ལྟ་ཅི་སྨོས་པའོ། ། གདོན་མི་ཟ་བའི་བཀའ་བསྒོ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་ཤེས་པར་བྱའོ། ། དགྲའི་གཟུགས་བརྙན་བྱས་ནས་ནི་ཞེས་པ་རང་ལྷའི་ང་རྒྱལ་དུ་བྱས་ཏེ། དུར་ཁྲོད་རྣམས་སུ་དགྲ་བགེགས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་བྱས་ཏེ་དེ་ལ་དགུག་ཅིང་བསྟིམས་པ་བྱས་ནས། སྐྲ་བཤིག་གཅེར་བུར་བྱུང་ནས་བསད་པའི་ལས་བྱས་ཏེ། ནམ་ཕྱེད་ན་དུར་ཁྲོད་དུ་སོང་ལ་དྲག་པོའི་མེ་སྦར་ཏེ། ཁྲོ་བོ་གང་ཡིན་པའི་སྔགས་བཟླས་ཏེ་བར་དུ་མིང་བཅུག་ལ་སྦྱིན་སྲེག་གི་ཆོ་ག་བྱས་ན་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། དེ་ལས་གཞན་ཡང་གསུངས་པ། དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། བཀའ་སྩལ་ཏོ་ཞེས་པའི་བར་དུ་བསད་པའི་ལས་ཏེ། མ་མོའི་གནས་ལ་སོགས་པར་རང་གི་ལྷ་གང་ཡིན་པས་ཁྲེ་དང་ཅུ་ཚེ་ལ་སོགས་པ་ལས་དགྲའི་གཟུགས་བྱས་ཏེ་མིང་རུས་སྙིང་གར་གླན་ཏེ། གང་དགུག་པའི་ཆོ་ག་བྱས་ལ། གཏུབ་པ་དང་གདབ་པ་དང་བསྲེག་པ་དང་། མནན་པ་དང་དབང་པོ་ཉམས་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པའི་ཆོ་ག་སྟེ། ཏིང་འཛིན་གཙོར་སྨོས་པས་ཕྱག་མཚན་ལ་སོགས་པ་གང་གིས་བྱ་བ་བཞིན་འགྲུབ་པ་སྟེ། ཆོ་ག་ནི་བླ་མའི་མན་ངག་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །

One should invoke Brahmā, Śakra, and the others, and cause a girl or a boy endowed with the auspicious marks to descend. The ritual for the descent and the mantra are invoked by the following [mantra]; this should be understood in detail from the guru. Regarding the qualities of the descent, it is stated in detail as "trembling and so forth." Another supreme victory in the activity of slaying is taught, beginning with "Then..." and so on. "Not having become one-pointed" means that if one must liberate [the victim] even to remove the obstacles to becoming one-pointed regarding the ultimate truth, what need is there to mention others? The command of the infallible word should be understood to apply to all. "Having made an image of the enemy" means that, having assumed the divine pride of one's own deity, one should make an image of the enemy or obstructer in charnel grounds, summon and dissolve [the spirit] into it, and then, with disheveled hair and naked, perform the activity of slaying. At midnight, one should go to a charnel ground, kindle a fierce fire, recite the mantra of whichever wrathful deity it may be, insert the name in the middle, and perform the fire offering ritual; then it will be accomplished. Furthermore, it is taught: "The maṇḍalas..." up to "he spoke," which is the activity of slaying. In places such as the abodes of the mamos, one should make an image of the enemy from millet, buckwheat, and so forth, using whichever deity it may be, and affix the name and clan to the heart. Having performed the ritual of summoning, the ritual consists of whatever is required—cutting, striking, burning, suppressing, or causing the faculties to degenerate. Since meditative concentration is emphasized, it is accomplished by whatever means, such as hand implements and so forth; the ritual should be understood from the guru’s pith instructions.

དེ་ལ་ལས་ཕྲན་ཚེགས་ཀྱི་ཆོ་ག་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་ཀླུས་ཟིན་པ་རྣམས་རང་གི་ལྷར་བསྒོམས་པས་སྦྲུལ་ནག་པོ་ཆེན་པོའི་གཟུགས་དུར་ཁྲོད་ཀྱི་རས་མ་ལ་རྡོ་རྒྱུས་ཀྱིས་བྲིས་ཏེ་བསམས་ལ་དེའི་ལྕེ་སྟེང་དུ་ཁཾ་བསམས་ཏེ། དེའི་ཡང་དབུས་ན་དུག་འདུག་པར་བསམས་ཏེ། ཁཾ་ལས་མེ་བྱུང་ནས་འོད་དུ་ཞུ་ན་ཀླུ་འགུལ་བར་གདོན་མི་ཟའོ། ། ཡང་ན་རང་གི་ཁོང་དུ་ཧཾ་བསམས་ཏེ་དེ་ལས་མེ་བྱུང་ནས་དུག་བཞུ་ནས། ནུས་པ་བདུད་རྩིར་གྱུར་པ་ལ་ཟོས་ན་ཀླུ་འབྱིན་ཏོ། ། དུག་ཀླུས་ཁྱེར་བར་བསམས་ན་ཡང་འགྲུབ་བོ། ། ཧཾ་གི་མེ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི་ཀླུ་དུག་དང་སྦྱར་བ་ལ་སོགས་པ་འབྱིན་པར་བྱེད་པའོ། ། ནད་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཐབས་གསུངས་པ། འབྲས་དང་ཕོལ་མིག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། པདྨ་དཀར་པོ་འདབ་མ་བརྒྱད་པའི་སྟེང་དུ། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུཾ་གང་ཡང་རུང་བ་བསམས་ཏེ། དེ་ཟླ་བ་བཞིན་དུ་དྲི་མ་མེད་པ་འོད་ཟེར་ལྔ་ལྡན་པ་ལས་སྤྲོ་བསྡུའི་སྒོ་ནས་ཡེ་ཤེས་བདུད་རྩིའི་ཆུ་རྒྱུན་རྣམས་བྱུང་སྟེ། ཁོང་དུ་འཐུངས་པས་ནད་རྣམས་སེལ་ཏེ་བྱང་བར་བསམས་ན་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། ། གདོན་གྱིས་ཟིན་པ་ཡིན་ན་དེའི་སྟེང་དུ་དགུག་པའི་སྦྱོར་བ་བྱ་སྟེ། སྤྲེའུའམ་ཉ་ཁྱི་བ་དང་ཁྱི་གུ་ལ་སོགས་པ་བྱུང་ནས་འདུག་པ་དེ་བརླག་པར་བྱའོ། ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་དང་མཚུངས་ཤིང་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གནས་པ་ནི། དེ་ནས་ཞེས་པ་ནས་ལེའུ་རྫོགས་ཀྱི་བར་དུ་སྟེ། སྣང་བ་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ལ། དེའི་རང་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་པས། དེ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་པ་གང་ཡིན་པའོ། །

In order to teach the rituals for minor activities, the text says "Then," and so forth. For those seized by nāgas, one should meditate on oneself as the deity. One should draw the form of a great black snake on a cloth from a charnel ground using mineral pigment and visualize it. On its tongue, one should visualize the syllable khaṃ, and in the center of that, one should visualize the poison. From the khaṃ, fire arises, and when it melts into light, the nāga will undoubtedly tremble. Alternatively, one should visualize haṃ within one's own body; from that, fire arises and melts the poison. If one then consumes the potency that has been transformed into nectar, the nāga is expelled. It is also effective if one visualizes the poison being carried away by the nāga. These [visualizations of] the fire of haṃ and so forth are for the purpose of expelling the nāgas and their associated poisons. The method for pacifying diseases is taught as follows: "Boils and carbuncles," and so forth. Upon an eight-petaled white lotus, one should visualize any of the syllables oṃ āḥ hūṃ. Like the moon, it is stainless and possesses five-colored light rays. Through the process of radiating and reabsorbing, streams of the nectar of jñāna (wisdom) emerge. If one visualizes drinking this within and thereby clearing away and purifying all diseases, it will happen accordingly. If one is seized by a spirit (graha), one should perform the application of summoning upon that [visualization]; then, once monkeys, fish, dogs, puppies, and so forth appear, they should be destroyed. Regarding the fact that all phenomena are like dreams and abide as their own nature: this is taught from the words "Then" until the end of the chapter. All appearances are delusions, and since their nature is the dharmadhātu (expanse of phenomena), it is the generation of the jñāna that realizes this.

ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། ། དེ་ནས་ནམ་མཁའ་ལ་ནམ་མཁའ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། ལེའུ་བཅོ་ལྔ་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། ། ད་ནི་ལེའུ་བཅུ་དྲུག་པ་གཟུགས་བརྙན་སྐུ་དང་གསུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་སྐུའི་དཀྱིལ་འཁོར་གསུངས་པ། ཁྲུ་ནི་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། རེ་ཞིག་ཚད་མཆོག་ཏུ་གསུངས་པ་ཡིན་ལ། སྤྱིར་མེད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། འདིའི་དབུས་སུ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བས་བྲི་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། རྡོ་རྗེ་མཆོག་ཅེས་པ། དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་རྫོགས་པའོ། ། ཁྲོ་བོ་རྣམས་སྒོ་ཉིད་དུ་སྟེ། ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱས་ནས། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་མཆོད་པ་རྣམ་ལྔ་དང་། བདུད་རྩི་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་མཆོད་པ་དང་ནང་གི་མཆོད་པ་རྣམས་དབུལ་བར་བྱའོ། ། ཡང་གསུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། སྐུ་དང་གསུང་གི་ཁྱད་པར་ནི་གཙོ་བོར་གང་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། ། དཀྱིལ་འཁོར་ཁྲུ་ནི་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། དེའི་དབུས་སུ་རྡོ་རྗེ་ཆོས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། འདིར་ཡང་དཀྱིལ་འཁོར་རྫོགས་པར་བསྒོམས་ཏེ། མཆོད་པ་ལ་སོགས་པ་གོང་མ་བཞིན་བྱའོ། ། འོག་ནས་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཞེས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གསུངས་པ་ནི། གང་ཡང་རུང་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ། དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། ། བསྒྲུབ་པ་ནི་ལྷར་གྱུར་པས་དེའི་གསང་བ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། ། གོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་དག་གི་ཐིག་དང་ཚོན་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པ་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །

The svabhāvakāya is neither a dharma nor a dharmin, but is like space itself; therefore, it is so called. Then, one should meditate on space within space. The meaning of the fifteenth chapter is complete. Now, in order to teach the maṇḍala of the body and speech of the reflected image in the sixteenth chapter, the words "Then..." and so forth are stated. Regarding that, the maṇḍala of the body is described by the words "cubits..." and so on; this is stated as the supreme measurement, though in general there is no fixed limit. In the center of this, Vairocana should be drawn according to the ritual procedure. "The supreme vajra" refers to the completion of the deities of the maṇḍala. The wrathful deities are at the gates themselves. Having performed the deity yoga, one should present the five uncommon offerings, the nectar, the offering of bodhicitta, and the inner offerings. Furthermore, the maṇḍala of speech is described by the words "Then..." and so forth. The distinction between the body and speech maṇḍalas is based on which one is the principal deity. The words "cubits..." and so forth refer to the maṇḍala; in its center, one should meditate on Vajradharma. Here too, one should meditate on the maṇḍala in its entirety and perform the offerings and so forth as described above. The single verse beginning with "Vajradhara" that is spoken below refers to whichever maṇḍala is appropriate; its purpose is to be accomplished. "Accomplishment" means that having become the deity, one enters into its secret. The sequence for the lines, colors, and so forth of those aforementioned maṇḍalas is given by the words "Then..." and so forth.

ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུཾ་ཞེས་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པར་བྱ་སྟེ། བདག་ཉིད་བདག་པོའི་ཕྱག་རྒྱར་བསྒོམས་ཏེ། ཐིག་ཚོན་ལ་འོད་ཟེར་གྱི་ལྕགས་ཀྱོས་དྲངས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་ཐིམ་ནས། ཡེ་ཤེས་སུ་གྱུར་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། ཐིག་གི་ཆོ་ག་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། ། སྔགས་ཀྱི་སེམས་པས་མི་བྱ་བ་ནི་གང་གསང་བ་ལ་འཇུག་པས། དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་རིམ་པ་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། རྣམ་པར་བརྟག་ཅེས་པ་དང་། དབབ་པར་བྱ་ཞེས་པ་རྣམས་ནི་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་ཐིག་ཚོན་ལ་ཡིག་འབྲུ་བསམས་ལ། དེའི་འོད་ཟེར་གྱིས་སྐུ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་བཀུག་སྟེ་ཐིམ་པ་ནི་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའོ། ། དེ་ལ་ཙནྡན་ཞེས་པ། རཀྟ་ལ་སོགས་པའི་ཁུ་བ་ནི་ས་བོན་ཏེ་བྱུག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། སྣང་མཛད་བསྒོམས་ནས་ཞེས་པ། བདག་ཉིད་བདག་པོའི་ཕྱག་རྒྱར་བསྒོམས་ནས། སློབ་མ་ལས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་སྟེ་དེ་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་བྱས་ཏེ་གཏད་པར་བྱའོ། ། ཚོན་རྩི་ནི་བརླབ་པར་བྱས་ཏེ། ཡང་ན་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔར་ཕྱེ་ལ་དགོད་པའི་རིམ་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱའོ། སྦྱིན་སྲེག་བྱ་ཞེས་པ། ཕྱི་ནང་གསང་བ་གསུམ་སྟེ། གང་བྱ་བ་ལས་བཞི་དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པ་མ་འདྲེས་པ་བྱས་ཏེ། དང་པོར་སྔོན་དུ་བཏང་བའི་ཆོ་ག་རྫོགས་པར་བྱ་སྟེ། ལས་རླུང་ཡབ་ཀྱིས་མེ་བུས་ལ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་ཡི་གེས་སྦྱངས་ཏེ། བུད་ཤིང་དམ་ཚིག་གི་མེ་ལྷར་བསྐྱེད་ནས། ཞལ་དུ་གྱུར་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེ་ལྷ་སྤྱན་དྲངས་ཏེ། ལས་བཞིའི་མཆོད་པར་རབ་ཏུ་སྦྱིན་པའོ། ། དེའི་གདམས་ངག་ནི་བླ་མ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །

One should perform the consecration with "Oṃ Āḥ Hūṃ." Having meditated on oneself in the mudrā of the Lord, the maṇḍalas are drawn in by the hooks of light rays and dissolve [into the lines and colors], whereby they are transformed into wisdom. One must indeed apply oneself to the accomplishment of the ritual of the lines and so forth. That which is not to be done with a mantra-mind is that which enters into the secret; thus, the sequence of the maṇḍala is to be abandoned [in that manner]. "Conceptualizing" and "descending" refer to the consecration: one should visualize the seed-syllables upon the lines and colors, which are the nature of the five wisdoms, and by their light rays, summon whatever [deities] such as the Body and so forth, and their dissolution is the consecration. Regarding "sandalwood," the fluids such as rakta are the seeds and are to be smeared. "Having meditated on Vairocana" means having meditated on oneself in the mudrā of the Lord, one should bless the disciple as the Vajra of Activity and entrust [the materials] to them. The pigments are to be consecrated; alternatively, one should divide them into twenty-five and engage in the sequence of their arrangement. Regarding "perform the fire offering," there are three: outer, inner, and secret. Whatever is to be done, the four activities, shapes, colors, and so forth, should be kept distinct. First, the preliminary rituals are to be completed. Then, the fire is fanned by the wind of activity, purified by the syllables of Body, Speech, and Mind, and the fire deity of the samaya is generated from the fuel. The wisdom fire deity, who is the mouth [of the samaya deity], is invited, and the offerings of the four activities are presented. The oral instructions for this should be learned from the guru.

ད་ནི་དབང་བསྐུར་བའི་ཆོ་ག་གསུངས་པ། དེ་ལ་འདི་ནི་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་ཞེས་པ། རྟེན་གསང་བའི་དབུས་སུ་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པས། དཀྱིལ་འཁོར་གསལ་བར་བྱས་ནས། སིལ་སྙན་སྤོས་སྤྲིན་རྣམས་ནི་མཆོད་པ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་ཕུལ་ནས་གཉིས་སུ་མེད་པར་བྱས་ཏེ། དབང་བསྐུར་བར་བྱའོ། ། བུམ་པ་ཞེས་པ་དང་པོར་བུམ་པའི་དབང་སྟེ། ཁྲུས་དག་པར་བྱས་ལ་སྣང་མཛད་དུ་གནས་པར་བྱས་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་སྣང་མཛད་ཅེས་ཏེ། དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཆུ་ཡིས་གང་བའི་བུམ་པ་དང་། སོགས་ཀྱི་སྒྲས་དབུ་རྒྱན་ལ་སོགས་པས་དབང་བསྐུར་བས། མི་བསྐྱོད་པ་དང་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་ལ་སོགས་པར་གྱུར་པ་ལ་མཆོད་པ་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ། དོན་བྱེད་པར་བྱའོ། ། གསོལ་བ་གདབ་པའི་ཚིག་ནི། སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་རྡོ་རྗེ་ལ། ། ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། སྒོ་གསལ་བས་མ་བྲིས་སོ། ། གསང་བའི་དབང་གསུངས་པ། སྔགས་ཀྱིས་བསྐུལ་བ་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། ཁུ་བས་ཞེས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཏེ། བཤང་བ་ལ་སོགས་པའི་ས་བོན་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བས་ཕབ་སྟེ། སློབ་མ་སྣང་མཛད་བསྒོམས་ནས་བཏུང་བར་བྱའོ། ། དེའི་དུས་སུ་ཤ་ལྔ་ཡང་བཟའ་བ་ཁོ་ན་སྟེ། དེས་འགྲུབ་པར་གསུངས་སོ། ། དངོས་གྲུབ་ནི་མཆོག་ཐུན་མོང་ཉིད་འགྲུབ་པ་སྟེ། གང་ལ་བྱ་བ་ཉིད་དེ་ལྟ་ཡིན་ནོ། ། ད་ནི་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དོན་གསུངས་པ། རྣམ་པ་འདི་བཞི་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། སློབ་མ་ཉིད་སངས་རྒྱས་གཟུགས་སུ་བྱས་ཏེ། རིག་མ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་རྡོ་རྗེ་ཅན་ལ་གཏད་དེ། གསང་བའི་དོན་སྨྲས་ལ། གཉིས་སུ་མེད་པར་བྱའོ། ། བཞི་པའི་དོན་ནི་བླ་མའི་གདམས་ངག་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །

Now, the ritual for conferring empowerment is taught. Regarding the words "In this regard, this is..." and so forth: "Of all the buddhas" refers to the maṇḍala clearly visualized through the generation stage in the center of the secret support. Having offered the cymbals and clouds of incense as offerings, and having rendered them non-dual with the wisdom maṇḍala, the empowerment should be conferred. "The vase" refers first to the vase empowerment. Having performed the purification bath and established [the disciple] as Vairocana, one says "Vajra Vairocana." Then, by conferring empowerment with the vase filled with the water of wisdom and so forth—where "and so forth" includes the crown and other ornaments—one transforms [the disciple] into Akṣobhya, Ratnasambhava, and the others, completes the offerings, and performs the benefit for others. The words for the supplication are "To the Buddha, the Bodhi-vajra..." and so forth; they are not written here as the gateway is clear. The secret empowerment is taught by the words "Exhorted by mantra" and so forth. "With the fluid" refers to the bodhicitta. Having brought down the seeds of the excrement and so forth according to the ritual, and having meditated on the disciple as Vairocana, [the fluid] should be drunk. At that time, the five meats are also to be eaten exclusively; it is taught that through this, accomplishment is achieved. "Accomplishment" refers to the attainment of both the supreme and common [siddhis]; that is how it should be applied. Now, the meaning of the wisdom-gnosis empowerment is taught by the words "These four aspects" and so forth. Having transformed the disciple into the form of a buddha and blessed the consort, she is entrusted to the Vajra-holder. The secret meaning is explained, and they are to be rendered non-dual. The meaning of the fourth [empowerment] should be understood from the guru’s oral instructions.

ལྟ་བ་དང་སྤྱོད་པར་ལྡན་པས་གསང་བ་འཇུག་པ་ནི། གླང་པོ་ཤ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། གྲུབ་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། མི་སྣང་ཞེས་རྒྱས་པར་སྨོས་སོ། ། བསྒྲུབ་པའི་རྫས་ནི། བཤང་གཅི་ལ་སོགས་པའོ། ། ཧྲིཿནི་དེ་སྦྱང་བའི་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བས་སོ། ། ཨཱ་ཁཾ་ཐཱ་ཞེས་པ་ནི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་སུ་གང་གྱུར་པས་གསང་བའི་པདྨ་ལ་རིམ་པ་དང་རིམ་པ་མ་ཡིན་པས་གསང་བ་བཞག་པ་ཡིན་ནོ། ། གསང་བ་ཉིད་སྐུའི་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་གཞག་པ་ཁོ་ན་སྟེ། སྡུད་པ་དང་གཏོང་བའི་དབང་གིས་ཞི་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། ། རང་རིགས་ཀྱི་ལྷར་གྱུར་པས་བསྐུལ་བ་ནི། ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་དབུས་གནས་པར། ། ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། སྙིང་པོ་དང་འོད་ཟེར་གྱི་ལྕགས་ཀྱོས་ཁམས་གསུམ་དང་སྲིད་གསུམ་གང་ཡིན་པ་དགུག་པའོ། ། དེ་བསྒྲུབ་པའི་གསང་བའི་གནས་ཀྱང་ཉམས་དགའི་ཞེས་པ་སྟེ། ཟླ་བས་ཞེས་པ་འགྲུབ་པའི་དུས་གསུངས་སོ། ། རི་རབ་ཅེས་པ་ཡོན་ཏན་ཏེ། བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལང་བའི་འཁོར་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་པར་སྐྱེ་བ་འགྲུབ་བོ། ། མངག་གཞུག་པས་ཞེས་པ་བསྐུལ་བ་སྟེ། འོད་ཟེར་གྱི་ལྷ་མོས་གང་དགུག་པ་ཁུགས་པ་ཁོ་ན་སྟེ། རང་གི་སྐུ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། དམ་ཚིག་བསྐུལ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞི་ནི་རིམ་པ་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གང་ཡིན་པ་བསྒོམས་ཏེ། འོད་ཟེར་གྱིས་དཀྱིལ་འཁོར་བསྐུལ་བ་དང་། ཡེ་ཤེས་དེ་གསང་བའི་གནས་སུ་འཕེན་པ་དང་། དེའི་སྒྲ་དང་། གསང་བ་ལ་དམིགས་པའོ། ། དེའི་ཚེ་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་འོད་ཟེར་གྱིས་འཇིག་རྟེན་དུ་དོན་བྱས་ཏེ་བསྡུ་བའི་རིམ་པས། གོང་བུ་ལ་ཐིམ་སྟེ་དེ་ཉིད་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གཟུགས་སོ། །

Entering the secret through the union of view and conduct is indicated by the passage beginning with "the flesh of the elephant" and so forth. What is accomplishment itself? It is described in detail as "invisibility" and so on. The substances for accomplishment are feces, urine, and so forth. Hrīḥ refers to the ritual for purifying those substances. Ā khaṃ thā means that by becoming the body, speech, and mind, the secret is placed within the secret lotus, both in sequential and non-sequential order. The secret itself is also placed within the vajra of the body and so forth; by the power of gathering and emitting, it is to be pacified. The exhortation by becoming the deity of one's own family is expressed by "abiding in the center of the sun maṇḍala" and so forth; this refers to summoning whatever belongs to the three realms and the three states of existence by means of the hook of the essence and the light rays. The secret place for accomplishing that is "the delightful," and "by the moon" indicates the time of accomplishment. "Mount Meru" refers to the qualities; one accomplishes birth together with an inexpressible retinue. "By the messenger" refers to the exhortation; it is the summoning of those to be summoned by the goddesses of light rays, and not by one's own body alone. The four, beginning with the exhortation of the samaya, abide in their respective order: meditating on whichever maṇḍala of the family it may be, exhorting the maṇḍala with light rays, projecting that wisdom into the secret place, its sound, and focusing on the secret. At that time, having performed the benefit of the world with the light rays of the body and so forth, through the sequence of gathering, they dissolve into the mass, which is the marvelous form itself.

དགུག་ཅིང་དབང་དུ་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་འམ། སྟོབས་པོ་ཆེའི་སྐུར་བསྒོམས་ལ་དབུ་རྒྱན་ལ་སོགས་པའི་དོན་དང་ལྡན་པར་བྱས་ཏེ། དང་པོར་སྐྲག་པར་བྱས་ཏེ་དགུག་པའི་ཆོ་ག་གང་ཡིན་པས་སོ། ། སངས་རྒྱས་མཆོག་ཅེས་པ་ནི་རང་གི་ལྷར་གང་བྱས་པས་གནས་རྣམས་སུ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་ཡི་གེ་བཀོད་ནས། དེའི་སྤྲོ་བསྡུའི་སྦྱོར་བས་སྐུའི་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པ་སྟེ། གང་ཡིན་པའི་ཆོ་གས་འགྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ། ། ཁ་ཟས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་བཀྲེས་སྐོམ་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། ལྷའི་གཟུགས་སུ་གང་སྦྱོར་བས་ཁ་ཟས་བདུད་རྩིར་གང་གྱུར་པ། ཨོཾ་ལ་སོགས་པ་ཁ་དང་ལྕེ་དང་མགུལ་ལ་བསམས་ཏེ། བཟའ་བའི་སྦྱོར་བས་ཟོས་ན་རྡོ་རྗེ་གསུམ་དག་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། ། བཙུན་མོ་དམ་པའི་མཆོག་དགུག་པ་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་སྟེ། ནམ་མཁའི་དབུས་སུ་གཞལ་ཡས་ཁང་བརྩེགས་པ་ལ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། དེས་གང་དགུག་པ་རྒྱན་རྣམས་རྫོགས་ཤིང་སེར་ལ་འགྱིང་བག་ཏུ་འདུག་པ་རལ་པའི་དབུ་རྒྱན་ཅན་དགུག་པའི་ཆོ་གས་སོ། ། བཀུག་ལ་བརྩམ་པར་བྱ་བ་ནི་སྤྱད་པར་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། ཙུན་ད་དགུག་པ་གསུངས་པ་དེ་ནས་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། གདན་ཉི་མའི་གཞལ་ཡས་ཁང་བརྩེགས་པ་ལ་བསམས་ཏེ། དེར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམས་ཏེ། དགུག་པའི་ཆོ་གས་བུད་མེད་རྒྱན་དང་ལྡན་པ་ཁ་དོག་དཀར་མོ་བསམ་པར་བྱས་ཏེ་གསང་བ་ལ་འཇུག་གོ། ། ཡང་ནོར་ལྷ་བསྒྲུབ་པ་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཛཾ་ཞེས་པ་སྟེ།

Regarding the summoning and subjugation: this refers to the Buddha Vajrasattva and others. One should meditate on the form of Vajrasattva or Mahābala, endowed with the crown and other ornaments, and first cause them to be startled by whatever ritual of summoning is appropriate. "The supreme Buddha" refers to whichever deity one has chosen; having placed the syllables of body, speech, and mind in their respective locations, one accomplishes the Vajra Body and so forth through the application of their radiation and reabsorption, and they are accomplished solely by whichever ritual is employed. Regarding the samādhi of food: this refers to those [practices] concerning hunger and thirst. By applying the deity's form, whatever food becomes nectar; one should visualize OṂ and so forth at the mouth, tongue, and throat, and by the application of eating, if one consumes it, the three vajras will be attained. Regarding the summoning of the supreme, noble consort: this is indicated by the passage beginning with "Then..." and so forth. In that context, the Buddha maṇḍala itself is the Vajra Holder; one should meditate on a tiered celestial palace in the center of space. By that, one should summon those who are complete with ornaments, yellow, and poised with a majestic air, wearing a crown of matted locks, by means of the ritual of summoning. "Having summoned, one should begin" is a term for what is to be practiced. Regarding the summoning of Cundā, it is taught by the passage beginning with "Then..." and so forth. One should visualize a tiered celestial palace with a sun seat; having meditated on the Buddha maṇḍala there, one should visualize a woman adorned with ornaments and white in color through the ritual of summoning, and then enter into the secret [union]. Furthermore, the accomplishment of the wealth deity is taught: "Then JAṂ..." and so forth.

སངས་རྒྱས་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་སུ་བསམ་པ་གོང་མ་བཞིན་བྱས་ལ་གཟུགས་བརྙན་ལ་དགུག་པ་བྱས་ཏེ། མདུན་དུ་དམིགས་ཏེ། གནོད་སྦྱིན་གྱི་གཟུགས་འཛིན་པ་རལ་པའི་དབུ་རྒྱན་ཅན་རྒྱན་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པ་དེ་སངས་རྒྱས་ལྔའི་ཆོ་གས་གནས་ལྔ་དག་ཏུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། དབུ་ལ་བརྟག་པ་བྱས་ཏེ་མཆོད་པ་རྫོགས་པར་བྱས་ནས་ཅི་འདོད་པ་ནོད་པར་བྱའོ། ། འོན་ཀྱང་མཉེས་ཤིང་འགྲུབ་པར་གསུངས་སོ། ། དེའི་གནོད་སྦྱིན་མོ་བསྒྲུབ་པ་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། གསང་བའི་གནས་སུ་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམས་ནས། གང་བསྒྲུབ་པ་དེ་གོང་མའི་ཆོ་གས་སོ། ། རྒྱས་པར་མ་བཤད་དེ་བླ་མའི་རིམ་པ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། ། གཞན་ཡང་དངོས་གྲུབ་ཕྲ་མོ་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་སྟེ། གཞལ་ཡས་ཁང་བརྩེགས་པ་ལ་སྣང་མཛད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམས་ཏེ། མི་སྣང་བ་བསྒྲུབ་ན་གསེར་འོད་དང་འདྲ་བའམ་འཇམ་དཔལ་འོད་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སོ། ། བསྒྲུབ་པ་ཐམས་ཅད་ནི་སྔོན་དུ་བཏང་བ་རྫོགས་ནས་རྫས་དང་རི་མོ་དང་གཟུགས་བརྙན་ལ་བརྟེན་ཏེ་གང་བསྒྲུབ་པའི་ཆོ་གས་བརྟག་པ་བྱས་ན། འགྲུབ་པ་ལ་གདོན་མི་ཟ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། ། ། ། ད་ནི་རིག་པའི་རྟུལ་ཞུགས་ཀྱི་དབང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་གོང་མའི་རིམ་པས་སངས་རྒྱས་གནས་ཁང་དང་དཀྱིལ་འཁོར་གསལ་བར་བྱས་ཏེ། དབང་གི་རིམ་པས་བསྒྲུབས་ལ། འདིར་ཐོར་ཚུགས་ཞེས་པ། གཟུངས་ཀྱི་དབུ་རྒྱན་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ལོ་གྲངས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་དེ་རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན་ལ། དེ་ལ་རིག་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་བྱ་བ་སྟེ་གསལ་བར་ནི་མ་བྲིས་སོ། ། དེའི་གསང་བའི་རོལ་པ་བྱ་བ་དང་།

One should visualize the Buddha in the expanse of space as previously described and perform the summoning of the image. Visualizing him in front, one should meditate on the yakṣa-form holder, adorned with a crown of matted locks and complete with all ornaments, at the five places according to the ritual of the five Buddhas. Having examined the head and completed the offerings, one should receive whatever is desired; however, it is taught that this is achieved through being pleased. As for the accomplishment of the yakṣiṇī, it is indicated by the words "Then..." and so forth. Having meditated on the maṇḍala in the secret place, the one to be accomplished is treated according to the aforementioned ritual. This is not explained in detail and should be understood from the sequence of the guru. Furthermore, regarding the minor accomplishments taught, it says "Then..."; having meditated on the maṇḍala of Vairocana in the tiered celestial palace, if one accomplishes invisibility, one will become like the Golden Light or like the Light of Mañjuśrī. All accomplishments, once the preliminaries are complete, depend upon substances, drawings, or images; if one performs the examination according to the ritual for whatever is to be accomplished, success is indeed certain. Now, in order to teach the empowerment of the vidyā-vow, the words "Then..." and so forth are mentioned. In that regard, having clearly visualized the Buddha, the dwelling, and the maṇḍala through the aforementioned sequence, one accomplishes it through the sequence of empowerment. Here, "topknot" refers to the crown of the dhāraṇī and so forth; one who possesses the marks such as the number of years and is adorned with ornaments should perform the vidyā-vow, though it is not written clearly here. One should then perform the secret play of that.

སྔགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཅེས་ཏེ་དམ་ཚིག་ལ་སོགས་པ་བསྒྲགས་པའོ། ། དེ་གང་ལ་ཞེ་ན། བཙུན་མོ་དག་ལ་སྟེ། རིག་མ་བསྟེན་ནས་དབང་ནོད་པ་གང་ཡིན་པའོ། ། དེའི་དུས་སུ་དོན་རིག་པས་བརྟུལ་ཞུགས་བྱེད་པ་ནི་རིག་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཞེས་ཏེ། བཤང་གཅི་དང་བཟའ་བའི་སྦྱོར་བ་རྣམས་དང་། ནོར་རྣམས་རྐུ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ལ་ལ་དག་དགོངས་པས་བཤད་པར་བྱའོ། ། ལེའུ་བཅུ་དྲུག་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། ། དེ་ལྟར་བདག་དབང་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས། གཞན་གྱི་དོན་དུ་བཞི་པ་དང་བཅུ་དྲུག་པའི་རི་མོའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་བརྟེན་ནས། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དོན་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱ་བ་དང་། བསྐུལ་བའི་བདག་ཉིད་དང་། གདམས་པ་གནང་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་མི་བསྐྱོད་ཅེས་པ་ལྔ་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བདག་པོ་ལ་འཁོར་གྱི་རིགས་ལྔ་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་སྒོ་ནས་བསྟོད་པའོ། ། བསྟོད་པའི་གསུང་ཉིད་ཀྱང་སྒྲ་མཐར་སྟོང་སྟེ། དེའི་དོན་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་དང་། ཨེ་མའོ་ཞེས་པའི་ཚིག་བཞིའོ། ། དམ་ཚིག་བཞི་བསྲུང་བ་ནི། དེ་ནས་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ་རང་ལྷ་ཉེ་བར་གྱུར་པས་དམ་ཚིག་བཞི་བསྲུང་བ་ནི། ཤ་ཆེན་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཤ་ཆེན་གྱི་དམ་ཚིག་དང་བཤང་གཅིའི་དམ་ཚིག་དང་། ཁྲག་དང་ཁུ་བའི་དམ་ཚིག་དང་། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དམ་ཚིག་སྟེ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་སུ་གང་སྦྱོར་བས་གོང་གི་སྦྱོར་བ་ཀུན་སྤྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། གཞན་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དམ་ཚིག་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དམ་ཚིག་ཅེས་པ་སྟེ། དེ་དག་ལུས་ཀྱིས་སྟོན་པ་ནི་གསུང་ལ་མི་བརྟེན་པ་སྟེ།

The "Mantra Tantra" refers to the proclamation of the samayas and so forth. To whom is it addressed? It is addressed to the "consorts," which refers to those who receive empowerment by relying upon a vidyā (consort). At that time, engaging in the conduct of "knowledge" (vidyā-vrata) refers to the "conduct of knowledge," which consists solely of the practices of consuming excrement and urine, stealing wealth, and so forth; some of these are to be explained according to the intentional meaning (saṃdhyābhāṣā). The meaning of the sixteenth chapter is complete. Thus, by means of possessing the three empowerments for oneself, and for the sake of others, relying upon the painted maṇḍalas of the fourth and sixteenth [chapters], the text speaks of the accomplishment of the mundane and supramundane goals, the nature of the exhortation, the granting of instructions, and so forth, beginning with the words "Then..." In that context, the five lines beginning with "Akṣobhya" are a praise of the Lord of the Maṇḍala through the five families of the retinue by way of the five wisdoms. The speech of that praise itself is empty at the end of the sound; its meaning is expressed by the four phrases beginning with "Then..." and "Emaho!" Regarding the guarding of the four samayas, the words beginning with "Then..." refer to the guarding of the four samayas once one has become close to one's own deity. These are the samaya of "great meat" and so forth: the samaya of great meat, the samaya of excrement and urine, the samaya of blood and semen, and the samaya of body, speech, and mind. By uniting with body, speech, and mind, all the aforementioned practices are to be engaged in. Furthermore, the samaya of the Pratyekabuddhas is indicated by the words "Then..." and "the samaya of the Pratyekabuddhas." Their teaching through the body means not relying on speech.

རང་གི་ལུས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་དང་། སྤྱོད་པའི་ཁྱད་པར་དང་སྐུའི་དམ་ཚིག་ལ་གནས་པས་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱའོ། ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་དམ་ཚིག་ནི་དེ་ནས་ཞེས་པ་དང་། དགེ་བ་བཅུ་ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་འདིར་དགག་པ་སྟེ། མོས་པ་ཆུང་ངུའི་དམ་ཚིག་མཐར་ཕྱིན་པའོ། ། འཇིག་རྟེན་པའི་དམ་ཚིག་གསུངས་པ། དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དམ་ཚིག་འདི་དག་ནི་རང་རང་གི་སྤྱོད་པའི་ཁྱད་པར་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསང་བ་བསྒྲུབ་པ་ན། རང་རང་གི་དམ་ཚིག་སྦྱིན་པ་སྟེ། འོན་ཀྱང་ཕན་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དེ་ཅི་དགར་འགྲུབ་པོ། ། སྔགས་ཀྱི་བདག་པོའི་དམ་ཚིག་ནི་འདི་ཡང་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། རང་རྒྱལ་བ་དང་། ཉན་ཐོས་ལ་གང་སྐུ་གསུང་ཐུགས་སུ་སྦྱོར་བས་ཕྱག་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉེས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། གལ་ཏེ་ན་དེ་དག་གི་སྐྲ་མཚམས་སུ་རང་གི་ལྷ་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། ། སྔགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་བསམ་གཏན་ཁོ་ན་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཐབས་དུ་མས་དགག་པ་ཡིན་ནོ། ། གང་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ཉིད་ཤེས་ཤིང་བསྙེན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པས་དུས་གསུམ་གྱི་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ལ་ཞིང་ཁམས་བཤང་གཅི་ལ་སོགས་པས་བཀང་སྟེ། རྒྱས་པར་དབུལ་བ་ནི་དེ་ནས་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་རྣམས་སོ། ། དམ་ཚིག་འདི་དག་ནི་བདག་དང་གཞན་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར་བཤད་ཀྱི་གཅིག་ཁོ་ནའི་དོན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ནས་རྒྱས་པར་ཞུས་པ་དང་། ལན་གསུངས་པ་ནི་དེ་ནས་ཡང་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། དེ་ལ་དང་པོར་ཅང་མི་གསུང་བར་བཞུགས་པ་ཞུས་པ་སྟེ། ལན་འོག་ནས་གསུངས་སོ། །

One should reach the culmination by abiding in the miraculous powers of one’s own body, the distinctions of conduct, and the samaya of the body. Regarding the samaya of the śrāvakas, it is stated: "Then..." and "the ten virtues." In this context, these are prohibitions; they represent the culmination of the samaya for those of lesser inclination. The worldly samayas are taught starting with "Then..." and so forth. These samayas are the specific distinctions of each individual's conduct; when yogins accomplish the secret [practices], they grant their respective samayas, yet the accomplishment of benefit itself is achieved as one pleases. The samaya of the Lord of Mantras is also this: one should not prostrate to the Buddhas, Bodhisattvas, Pratyekabuddhas, or Śrāvakas by joining one's body, speech, and mind [to them], for that would be a fault. If necessary, one should place one's own deity at the hairline of those [beings]. That very mantrin also engages solely in meditative concentration, restraining the activities of body, speech, and mind through various means. One who knows that very maṇḍala and possesses the approach retreat and so forth, fills the fields of the Sugatas of the three times with excrement, urine, and so forth, and offers them extensively; this is what is meant by "Then Vajrapāṇi..." and so forth. These samayas are explained for the benefit of both oneself and others, and not for the sake of a single person alone. Then, regarding the extensive request and the response, it is said: "Then again..." and so forth. In that regard, first, the request is made while [the Buddha] remains silent, and the response is spoken below.

དེ་ནས་འཇམ་དཔལ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་རང་རང་གི་མཇལ་སྟངས་ཞུས་པ་སྟེ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དོན་ཉིད་བརྟག་པར་དཀའ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེའི་ལན་ནི་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་པ་ལ་མངོན་ནོ། ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་ནི་སྙིང་པོ་དོན་བསྡུས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞུས་པ་དང་། དེའི་ལན་གསུངས་པ་སྟེ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གང་གྱུར་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གསང་བ་ལ་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། སློབ་དཔོན་ལ་ཇི་ལྟར་བལྟ་བ་ནི། དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པས་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱང་བདག་ཅག་གི་ཕའོ་མའོ་སྙམ་དུ་འཛིན་ཅིང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བས་ཀྱང་སློབ་དཔོན་གྱི་བ་སྤུའི་བུ་ག་གཅིག་འཕགས་སོ་ཞེས་ཏེ། དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དངོས་གྲུབ་བླ་མ་དེ་ཉིད་ལ་གནས་པར་གསུངས་པ། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས་ཞེས་པ་རྣམས་ཏེ། སློབ་དཔོན་ལ་ནོད་པར་གསུངས་སོ། ། ལུས་ངག་སེམས་གང་ལ་གནས་པ་ཡང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་གསོལ་བ་ཞེས་པ་སྟེ། སློབ་དཔོན་ཉིད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐ་མི་དད་ཅིང་གསང་བའི་བདག་ཉིད་ལྡན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། ། དེ་ནས་ཡང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞུས་པ་སྟེ། རྟེན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་བསམས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་མདུན་དུ་དམིགས་ལ་མཆོད་པ་རྣམས་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ།

Then, the passage beginning with "Mañjuśrī" and so forth is a request regarding the manner of meeting [the teacher], because the actual meaning of the body, speech, and mind is difficult to examine. The response to that is indicated by the words "Then the Blessed One." The detailed explanation beginning with "Then the Blessed One" is the request for the maṇḍala that summarizes the essential meaning and the response to that request; it concerns what is to be examined regarding the secret wisdom of the tathāgatas, which is that which has become the maṇḍala of body, speech, and mind. Regarding how to view the master, the passage beginning with "Then again the bodhisattva Maitreya" and so forth is intended; one should hold the thought, "The tathāgatas are also our fathers and mothers," and [realize] that a single pore of the master's body is superior even to the mass of merit of the tathāgatas, because they are inseparable in their essential nature. It is taught that the siddhis of body, speech, and mind reside in that very guru; this is indicated by the passage beginning with "Then those bodhisattvas," which teaches that [the siddhis] are received from the master. Regarding where body, speech, and mind reside, the passage "The bodhisattvas requested" is used; because the master himself is inseparable from the bodhisattvas and possesses the secret nature, it is so called. Then, the passage beginning with "Then again" and so forth is a request for the maṇḍala of Vajradhara; one should visualize the supporting maṇḍala as the maṇḍala of Vajradhara according to the ritual, visualize the wisdom maṇḍala in front, and complete the offerings.

རང་གི་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་རྡོ་རྗེ་ལ་དབང་བསྐུར་བ་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ། དབབ་པར་བྱ་ཞེས་ཏེ་བསྐུར་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། དེའི་སྦྱོར་བ་ལ་དབབ་པ་དང་། ཁ་ཟས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། མཆོད་པའི་བྱེ་བྲག་དང་། སྦྱོར་བའི་ཆོ་ག་དང་དྲག་ཤུལ་གྱི་བྱ་བ་དང་། བདུད་རྩི་བཏུང་བ་དང་། དེའི་བསམ་གཏན་ལ་གནས་ན་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་མི་བྱ་བ་དང་། དུག་འབྱིན་ཅིང་གནོན་པ་དང་ལུས་ངག་སེམས་བསྲུང་བའི་ཆོ་ག་དང་། མ་མོ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སུ་རྡོ་རྗེ་ཨ་ཛ་ན་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་དང་། འབྲས་བུ་རྣམས་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་དག་གི་ཆོ་ག་ནི་བླ་མའི་མན་ངག་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། ། གསང་བའི་ཡི་གེ་གསུངས་པ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་པ་ནས། ཅང་མི་སྨྲ་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་པའི་བར་དུ་སྟེ། ཡི་གེ་ནི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་ཡི་གེ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་རྟོགས་པར་དཀའ་བར་མ་ཟད། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཀྱང་རྟོགས་པར་དཀའ་སྟེ། ཡི་གེ་དེ་ཉིད་མ་ཐོས་པར་མངོན་པར་འཚང་མི་རྒྱའོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡི་གེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། གསང་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་ཏེ། ཆོས་དང་བསོད་ནམས་ཀྱི་རྒྱུ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསུངས་པ་བཞི་ནི་ལྷ་མོ་བཞིའི་དབྱངས་ཀྱིས་བསྐུལ་བ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་གང་ཡིན་པས་འགྲོ་བ་ལ་སྣང་བ་མ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་དགྱེས་པའི་བསྟོད་པས་གཟུགས་ཀྱི་སྐུར་བསྐུལ་བར་མཛད་དེ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་བྱང་ཆུབ་ཆུད་པ་ཉིད་དེ། དེའི་དོན་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེས་ཞེས་པ་ནས།

The empowerment of the vajra of one’s own body and so forth is the nature of the wisdom of the Sugatas; "to be brought down" is a term for conferring it. Regarding its application, there are the methods for bringing it down, the meditative absorption on food, the varieties of offerings, the ritual of application, the forceful activities, the drinking of nectar, and the fact that if one abides in that meditative concentration, one need not perform the accumulation of merit. There are also the rituals for extracting and suppressing poison and for protecting the body, speech, and mind, as well as the methods for accomplishing the Vajra-Ajana in the abodes of the Mamos and so forth, and the explanation of the results. The rituals for these should be understood from the oral instructions of the guru. The secret syllables are taught from the words "Then the Blessed One" up to "became silent." These syllables are the syllables of body, speech, and mind; not only are they difficult for Bodhisattvas to realize, but they are also difficult for the Tathāgatas to realize. Without hearing those very syllables, one will not attain manifest enlightenment. Why is that? Because the syllables are the suchness of phenomena and the secret maṇḍalas, and they are the cause for accomplishing the Dharma and merit. Then, the four "Then the Blessed One" statements are the exhortations by the melodies of the four goddesses. Since the dharmakāya does not appear to wandering beings, they therefore exhorted him into the rūpakāya with a praise of delight. This is the meaning of the statement that awakening is attained in accordance with passion. Then, from the words "Then the Blessed One Vajrapāṇi" up to...

འདུག་གོ་ཞེས་པའི་བར་རྣམས་ནི་ཡོངས་སུ་(གཏང་བ་,གཏད་པ་)སྟེ། དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡུན་རིང་གནས་ཤིང་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར། སྐལ་བ་མཆིས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་བོས་ནས་སྤྱིར་གཏད་པ་དང་། སྡུད་པ་པོ་རྡོ་རྗེ་ཆོས་ལ་དམིགས་ཀྱིས་གཏད་པའོ། ། དབང་བསྐུར་ནས་དེ་བཞིན་བགྱིའོ། ། ཞེས་ཁས་བླངས་ཏེ། ཤེས་པའི་རྒྱུད་ལ་གནས་ནས། ཡོངས་སུ་ཆུབ་པར་བྱས་སོ། ། ཅང་མི་གསུང་བ་ནི་གོང་གི་བདག་ཉིད་རྣམས་དེའི་རང་བཞིན་ཏེ། དེ་དང་དེ་ཉིད་དུ་འབྲེལ་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པས་གསང་བའི་དོན་ལ་ཞུགས་པ་སྟེ། མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་སྦྱོར་བའོ། ། ལེའུ་བཅུ་བདུན་པའི་དོན་རྫོགས་སོ། ། ། ། བརྗོད་པར་བྱ་བའི་རྒྱུད་འདི་ཡི། ། དགོངས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་འགྲེལ། ། རྡོ་རྗེ་བཞད་པའི་སློབ་དཔོན་གྱིས། ། སེམས་ཅན་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་ཕྱིར་ཏེ། ། འདི་བརྩམས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིས། ། དགེ་བ་དྲི་མེད་གང་ཡིན་པ། ། ཡང་དག་སློབ་མ་དྲི་མེད་དང་། ། སེམས་ཅན་ཀུན་གྱིས་ཐོབ་པར་ཤོག། རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་དགོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ལེན་པའི་འགྲེལ་པ་རྫོགས་སོ། ། ། ། རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཛྙཱ་ན་གརྦྷ་དང་། བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བཻ་རོ་ཙ་ནས་བསྒྱུར་ཅིང་གཏན་ལ་ཕབ་པ། །

The sections up to the words "it is so" constitute the entrustment. Furthermore, in order that the Buddha’s word may endure for a long time and be of benefit, and for the sake of those who possess the fortunate lot, he calls upon all the Tathāgatas and Bodhisattvas to entrust it in general, and specifically entrusts it to the compiler, Vajradharma. Having been empowered, they promise, "We shall do so," and abiding within the continuum of their consciousness, they have fully mastered it. "Remaining silent" means that the aforementioned natures are its very essence; because they are connected to that very reality, it is so called. Being endowed with the state of being nothing at all, they have entered the secret meaning, which is the spontaneous application of equanimity. The meaning of the seventeenth chapter is complete. This commentary, which takes up the intended meaning of this tantra to be expressed, was composed by the master Vajrahāsya in order to generate wisdom in sentient beings. Through whatever stainless virtue has arisen from this composition, may stainless and authentic disciples, as well as all sentient beings, attain it. The commentary that takes up all the intended meanings of the King of Tantras, the glorious Guhyasamāja, is complete. It was translated and finalized by the Indian abbot Jñānagarbha and the Tibetan translator Vairocana.