The Lamp for Integrating the Practices

#༄༅༅། ། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཙཱརྱ་#མེ་ལཱ་པ་#ན་པྲི་དཱི་པཾ། བོད་སྐད་དུ། སྤྱོད་པ་བསྡུས་པའི་སྒྲོན་མ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འཇམ་དཔལ་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། ། དངོས་མེད་རྣམ་དག་ནམ་མཁའ་མཉམ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། ། མ་ལུས་ཚིག་མེད་ཡི་གེ་བྲལ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། ། འདས་དང་མ་བྱོན་ཀུན་དུ་སོན་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། ། ཀུན་དུ་མ་ལུས་ཐམས་ཅད་སྟོང་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། ། རྡོ་རྗེ་ཐེག་པ་འདི་ལ་སྔགས་ཀྱི་སྒོར་སྤྱོད་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སློབ་དཔོན་གསང་སྔགས་ལ་མཆོག་ཏུ་གཞོལ་བ་དང་། ནང་ལ་མཆོག་ཏུ་གཞོལ་བ་སྟེ། ཐོས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་སོན་པ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རྗེས་སུ་གཟུང་བར་བྱ་བའི་དོན་དུ། མདོ་སྡེ་དང་རྒྱུད་དང་རྟོགས་#པ་དག་ལས་ཡང་དག་པར་གསུངས་པའི་ལུང་གི་ཚིག་རྣམ་པར་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚིག་སྙན་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་དུ་མ་དག་བལྟས་ནས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་རྐྱང་པ་ལ་སོགས་པ་སྒྲ་སྦས་པ་རྣམས་དང་སྤེལ་ཞིང་རབ་ཏུ་སྤེལ་བ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཡང་དག་པ་རྣམས་ལས་བཏུས་ཏེ། བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཀྱི་ཡན་ལག་མར་མེ་ལྟ་བུ་བྱེད་པ་དག་སྔོན་བྱུང་བར་གྱུར་པ་ནི་མི་རིགས་སོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྫོགས་ལྡན་དང་གསུམ་ལྡན་དང་གཉིས་ལྡན་གྱི་དུས་ན་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཚེ་དང་ནད་མེད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ཤིང་། སྦྱིན་པ་དང་།

In the language of India: Caryāmelāpanapradīpa. In the language of Tibet: Spyod pa bsdus pa’i sgron ma. Homage to the Bodhisattva Mahāsattva Mañjuśrījñānasattva. Homage to the non-substantial, utterly pure, and equal to space. Homage to that which is without remainder, without words, and free from letters. Homage to that which has reached all that is past and yet to come. Homage to that which is entirely empty of everything without exception. Regarding this Vajrayāna, there are two ways of practicing through the gateway of mantra: those who are supremely devoted to the secret mantra and those who are supremely devoted to the internal. For the sake of caring for all sentient beings, those who have reached the further shore of learning have looked upon many elegant and extensive words in order to clarify the scriptural citations perfectly taught in the sūtras, tantras, and treatises. Having compiled from the authentic tantras those that are interwoven and extensively propagated with hidden sounds—such as verses and prose—this work is not of the nature of a lamp-like branch of the means for accomplishment intended for the comprehension of childish beings. Why is that? Because during the ages of the Kṛtayuga, Tretāyuga, and Dvāparayuga, worldly beings possessed the excellence of long life and freedom from disease, and [practiced] generosity and...

ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་#ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་བསྟན་བཅོས་ལ་གནས་ཤིང་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞུགས་ཤིང་ཚིག་རྒྱ་ཆེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དང་། སྦས་པའི་སྒྲའི་སྒོ་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྟོན་ལ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ཡིན་ནོ། ། ད་ལྟར་ནི་རྩོད་པའི་དུས་ཏེ་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཚེ་དང་ནད་མེད་པ་དང་། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དམན་ཞིང་གཡོ་དང་སྒྱུ་དང་དྲེགས་པ་དང་། ཕྲག་དོག་དང་ལྡན་ལ། ཤེས་རབ་ཞན་ཅིང་ལོག་པར་ལྟ་བས་#ལས་ངན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་དགའ་བས་ཇི་སྲིད་དུ་ཚིག་རྒྱ་ཆེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྦས་པའི་སྒྲའི་དོན་རྣམས་ལ་ངེས་པར་མི་དགའ་བས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཚོལ་བར་མི་བྱེད་དོ། ། དེའི་ཕྱིར་ན་དང་པོའི་བསྟན་བཅོས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་སྤངས་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མི་རྟོགས་ཤིང་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ལ་མངོན་པར་གཞོལ་བས་དུས་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། ། དེ་བས་ན་ཐར་པ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་རྣམས་ལ་དགོས་པ་མེད་པར་#འགྱུར་ཏེ། ཚིག་སྙན་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བ་ལ་སོགས་པའི་#ཚིག་གི་སྒོ་ལ་གནས་པའི་སྒྲ་རྣམས་ནི་གཟིངས་དང་འདྲ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་ཇི་སྐད་དུ་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་བྱའི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། ། #དོན་གྱི་དབང་འདི་མཐོང་ནས་བདག་གི་#སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱི་མན་ངག་ལས་བསྐྱེད་པའི་གོ་རིམ་གྱིས་རྫོགས་པའི་གོ་རིམ་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་ནས་འདུས་བྱས་པ་དང་འདུས་མ་བྱས་པའི་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱི་ཐུན་མོང་དུ་བཤད་པའི་སྒྲའི་སྒོ་ནས། སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་།

Those who possess the perfection of qualities, such as practicing ethical discipline and so forth, abide in the treatises and, through thorough investigation, apply themselves to the knowledge of suchness. They teach suchness by means of extensive words and so forth, as well as through the door of hidden terminology, and these [beings] also comprehend it. However, the present is the age of conflict; worldly beings have inferior lifespan, health, and prosperity. They are possessed of guile, deceit, pride, envy, and weak insight. Because they delight in wrong views and negative actions, they have no certain interest in the meanings of hidden terminology, such as extensive words and so forth, and thus they do not seek suchness. Therefore, by abandoning the thorough investigation of the original treatises, they do not realize suchness; instead, they pass their time by being intent upon virtuous and non-virtuous actions. Consequently, for those who desire to attain liberation, [the treatises] would become useless, because words that abide in the door of pleasant and extensive expressions are like a raft. As the Blessed One also said: "One should follow the meaning, not the literal sound." Having seen this significance of the meaning, my master, the venerable Nāgārjuna, through the sequence of the oral instructions, attained the meditative concentration of the completion stage following the generation stage. Then, by means of the terminology explained in common for both the conditioned and unconditioned disciples, [he taught] the suchness of mantra and—

ཕྱག་རྒྱའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་། བདག་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་། ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་། ལྷའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དེ། གོ་རིམ་རྣམ་པ་ལྔ་རྣམ་པར་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མདོ་སྡེ་དང་། རྒྱུད་དང་། རྟོག་པ་རྣམས་བསྲེས་ནས་བཤད་པར་བྱའོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པའི་གསུང་རབ་ཀུན་ལས། བསྐལ་པ་བྱེ་བ་རྣམས་སུ་ཡང་། ། དེ་ཉིད་བྲལ་ན་#འགྲུབ་མི་འགྱུར། ། ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྷ་མོ་བཞིས་ཞུས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས#། ཐུབ་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི། ། ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ལ། ། གང་གིས་དེ་ཉིད་མི་ཤེས་པ། ། དེ་ཡི་ཐམས་ཅད་འབྲས་བུ་མེད། ། ཅེས་གསུངས་པས་སོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མི་ཤེས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་ན། ཡང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་གསུང་རབ་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཉན་པར་འཚལ་ལོ། ། གང་གི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པ་དང་། རྟོག་གེ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་དོན་འདི་ཉིད་ལ་གནས་ནས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པར་བགྱིད་ན། དེ་རྣམས་བསྡུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་གང་ཡིན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཤད་དུ་གསོལ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། ཡང་དག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་#ཁོ་ན་ཉིད་དོ། ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡང་དག་པ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། སྨྲས་པ། གང་མི་སླུ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་ཞེས་བྱའོ། ། གསོལ་པ། མི་སླུ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། སྨྲས་པ།

The suchness of the mudrā, the suchness of the self, the suchness of phenomena, and the suchness of the deity—these five aspects shall be explained by blending the sūtras, tantras, and ritual manuals in order to clarify them. From all the scriptures spoken by the Blessed One, such as the sūtras and so forth, it is said: "Even in tens of millions of eons, if one is devoid of suchness, accomplishment will not occur." As it is stated in the Mahāyoga Tantra known as the Questions of the Four Goddesses to the Blessed One: "Of the eighty-four thousand dharmas of the Great Sage, for whoever does not know suchness, all of it is fruitless." The Vajra Disciple asked: "The Blessed One has said that without knowing suchness, one will not attain buddhahood. Therefore, I wish to hear the specific definition of what is called 'suchness' through the gateway of the scriptures. Since followers of the Mahāyāna, logicians, and others, while abiding in this very point, realize suchness in various ways, I pray the Blessed One explain what this 'suchness' is, so that they may be gathered together." The Vajra Master replied: "That which is authentic is suchness." The Disciple asked: "Blessed One, what is this so-called 'authentic'?" He replied: "That which is non-deceptive is called authentic." The Disciple asked: "What is this so-called 'non-deceptive'?" He replied:

ཤིན་ཏུ་ཡང་དག་པའི་ཚུལ་གྱི་#བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ནི་མི་སླུ་བ་ཞེས་བྱའོ། ། གསོལ་པ། ཡང་དག་པའི་ཚུལ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་པ་དེ་གང་ལགས། སྨྲས་པ། གང་བདེན་པ་གཉིས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྣམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དེ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཚུལ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདེན་པ་གཉིས་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་གང་ལགས། སྨྲས་པ། དང་པོ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་དང་། གཉིས་པ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ། ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྡོ་རྗེ་གཙུག་ཏོར་གྱི་རྒྱུད་ལས་བཀའ་སྩལ་ཏེ། ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། གསང་བའི་བདག་པོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་#ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་དང་། འགྲོ་བ་རྒྱུ་བ་དང་མི་རྒྱུ་བ་རྣམས་ཏེ། དེ་ཡང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་གནས་པས་གནས་#མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་བདག་མེད་པ་ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་སྟེ། འཕེལ་བ་མེད་པ། འགྲིབ་པ་མེད་པ། རྣམ་པར་དག་པ། ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པ་དང་དྲི་མ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད། ཡི་གེ་མེད་པ། ཚིག་མེད་པ། ལུས་#དང་ངག་དང་ཡིད་དང་བྲལ་བ། ཡོད་པ་མ་ཡིན། མེད་པ་མ་ཡིན། རྒྱུ་བ་མ་ཡིན། མི་རྒྱུ་བ་མ་ཡིན། ཐག་རིང་བ་མ་ཡིན། ཐག་ཉེ་བ་མ་ཡིན། སྟོང་པ་མ་ཡིན། མི་སྟོང་པ་མ་ཡིན། དབུ་མ་ཡང་མ་ཡིན་པ་འདི་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ། །

That samādhi which has the nature of the perfectly authentic mode is called "non-deceptive." He asked: "What is that samādhi which has the nature of the perfectly authentic mode?" He replied: "That which has the characteristic of the non-dual aspect of the two truths is the samādhi that has the nature of the perfectly authentic mode." He asked: "Blessed One, what are the two truths?" He replied: "The first is the conventional truth, and the second is the ultimate truth." He asked: "Blessed One, what are the characteristics of the two truths?" The Vajra Master replied: "The Blessed One taught this in the Vajroṣṇīṣa Tantra. Vajrapāṇi asked: 'Blessed One, what is the ultimate truth, the abiding state of all phenomena?' The Blessed One replied: 'Lord of Secrets, all phenomena are the aggregates, elements, and sense bases, as well as the moving and non-moving worlds. Since they abide in the ultimate truth, the ultimate truth is by way of being without abiding: selfless, invincible, and entirely empty. It is without increase, without decrease, utterly pure, equal to space, and of a stainless nature. It is without letters, without words, and free from body, speech, and mind. It is neither existent nor non-existent; neither moving nor non-moving; neither distant nor near; neither empty nor non-empty; and it is not even the middle. This is the ultimate truth.'"

དེ་བས་ན་དེ་ནི་མཆོག་ཏུ་ཟབ་པ་དང་། འཇུག་པར་དཀའ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པའོ#། ། #རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་འབྱུང་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་རྨི་ལམ་དང་། མིག་འཕྲུལ་དང་། གཟུགས་བརྙན་ལྟར་སྣང་བ་དང་ལྡན་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏེ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཚངས་པའི་གནས་པ་བཞིའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའོ། ། དེ་གཉིས་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པར་འཇུག་པའི་རིམ་པ་འདི་ནི་ཡང་དག་པའི་ཚུལ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏེ། དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་#དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། བདག་ཅག་ལྟ་བུའི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་། གཅིག་དང་། དུ་མ་དང་། གཉིས་དང་། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཡོད་པ་མ་ཡིན། མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང་། རྟག་པ་དང་ཆད་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་#རྫོགས་པའི་རིམ་པའི་གོ་རིམ་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སློབ་པ་ན་གོ་རིམ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བསླབ་པར་བགྱིའམ། ཡང་ན་བླ་མའི་མན་ངག་ཙམ་གྱིས་དེ་དག་སྐད་ཅིག་ཙམ་གྱིས་སོ་སོར་སྣང་བར་བགྱི། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། རིམ་གྱིས་འཇུག་པས་བསླབ་པར་བྱའི་ཅིག་ཅར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ལང་ཀར་གཤེགས་པའི་མདོ་ལས་གསུངས་ཏེ།

Therefore, that is supremely profound, difficult to enter, without arising, and without cessation. Arising through causes and conditions is the relative truth; it is the illusion-like meditative concentration (samādhi) that appears like a dream, an optical illusion, or a reflection. That which, by its own characteristic, serves as the cause for the four divine abodes is the relative truth. The sequence in which these two enter into union is the meditative concentration whose nature is the authentic way; that which is the complete pacification of all focal points is called suchness (tattva). The Vajra Disciple asked: "For ordinary beings like us, who have been attached to various external entities since beginningless time, and who have entered into attachment to conceptualization due to the causes of habitual tendencies regarding existence and non-existence, oneness and multiplicity, duality and non-duality, neither existence nor non-existence, permanence and nihilism, and so forth—when training in the meditative concentration of the completion stage, should we train according to the gradual sequence, or should we cause them to appear individually in a single instant through the guru’s quintessential instructions alone?" The Vajra Master replied: "One should train by entering gradually, not all at once. The Blessed One himself also stated this in the Laṅkāvatāra Sūtra:"

དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་གསོལ་བ་བཏབ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་ཅིག་ཅར་རམ། རིམ་གྱིས་འཇུག་པས་སམ། ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་ནི་རིམ་གྱིས་འཇུག་པས་རྣམ་པར་དག་སྟེ་#ཅིག་ཅར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། འདི་ལྟ་སྟེ། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཤིང་ཨ་མྲའི་# འབྲས་བུ་ནི་རིམ་གྱིས་སྨིན་པར་འགྱུར་གྱི་ཅིག་ཅར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་ཀྱང་རིམ་གྱིས་རྣམ་པར་དག་སྟེ་ཅིག་ཅར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། རྫ་མཁན་གྱི་སྣོད་རྣམས་ནི་རིམ་གྱིས་བྱེད་ཀྱི་ཅིག་ཅར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་ཀྱང་རིམ་གྱིས་རྣམ་པར་སྦྱོང་སྟེ་ཅིག་ཅར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ་ས་ཆེན་པོ་ལས་རྩྭ་དང་། ཤིང་གེལ་བ་དང་། སྨན་དང་ནགས་ཚལ་རྣམས་རིམ་གྱིས་འཇུག་པས་སྐྱེའི་ཅིག་ཅར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་རིམ་གྱིས་སྦྱོང་སྟེ་ཅིག་ཅར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ་བཞད་གད་དང་། རོལ་མོ་དང་། གླུ་དང་། པི་ཝང་དང་། སིལ་སྙན་དང་།

Then, in order to purify the continuum of the appearances of his own mind, the bodhisattva mahāsattva Mahāmati addressed the Blessed One once more: "Blessed One, does the continuum of the appearances of one's own mind become purified through simultaneous entry or through gradual entry? How does it become purified?" The Blessed One replied: "Mahāmati, the continuum of the appearances of one's own mind is purified through gradual entry, not simultaneously. For example, Mahāmati, the fruit of the mango tree ripens gradually, not simultaneously. In the same way, Mahāmati, the continuum of the appearances of one's own mind in sentient beings is purified gradually, not simultaneously. Mahāmati, it is like this: a potter makes vessels gradually, not simultaneously. In the same way, Mahāmati, the Tathāgata also purifies the continuum of the appearances of one's own mind in sentient beings gradually, not simultaneously. Mahāmati, it is like this: from the great earth, grasses, shrubs, medicinal herbs, and forests grow through gradual entry, not simultaneously. In the same way, Mahāmati, the Tathāgata also purifies the continuum of the appearances of one's own mind in all sentient beings gradually, not simultaneously. Mahāmati, it is like this: laughter, music, song, the lute, cymbals, and..."

རོལ་མོ་དག་ལ་མཁས་པ་ནི་རིམ་གྱིས་འབྱུང་གི་ཅིག་ཅར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་རིམ་གྱིས་རྣམ་པར་#སྦྱོང་སྟེ་ཅིག་ཅར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། རིམ་པ་འདི་ཉིད་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མདོ་ལས་ཀྱང་གསལ་བར་གསུངས་ཏེ། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་སློབ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསླབ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རློམ་སེམས་མ་མཆིས་པར་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་སློབ་པ་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་#གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་བརྟན་#པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་འཕོང་གི་སློབ་དཔོན་ནམ། འཕོང་གི་སློབ་མ་ནི་ཐོག་མར་བ་ལང་གི་ཀོ་བ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། ། གང་གི་ཚེ་བ་ལང་གི་ཀོ་བ་ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་ཤིང་ལེབ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། ། གང་གི་ཚེ་ཤིང་ལེབ་ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་འབེན་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། ། གང་གི་ཚེ་འབེན་ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་#དབྱུ་གུ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། ། གང་གི་ཚེ་དབྱུ་གུ་ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་སྐྲ་བརྒྱ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། ། གང་གི་ཚེ་སྐྲ་བརྒྱ་#ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་སྐྲ་བཅུ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། ། གང་གི་ཚེ་སྐྲ་བཅུ་ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་སྐྲ་གཅིག་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། ། གང་གི་ཚེ་སྐྲ་གཅིག་ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་སྒྲས་མཚོན་པ་#ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། །

One who is skilled in music becomes so gradually, not all at once. Mahāmati, in the same way, the Tathāgata also gradually purifies the mental continuum of the appearances of the minds of all sentient beings, not all at once. This very sequence is also clearly taught in the Śūraṅgamasamādhi Sūtra. Then the bodhisattva mahāsattva Sthiramati addressed the Blessed One: "Blessed One, how should a bodhisattva train so that, without conceit regarding any of the trainings, they train in this Śūraṅgama Samādhi?" When he had spoken thus, the Blessed One said to the bodhisattva mahāsattva Sthiramati: "Sthiramati, it is like this: for example, a master archer or an archer's pupil first aims at a cowhide. When they have mastered the cowhide, they then aim at a wooden board. When they have mastered the wooden board, they then aim at a target. When they have mastered the target, they then aim at the target's staff. When they have mastered the staff, they then aim at a hundred hairs. When they have mastered the hundred hairs, they then aim at ten hairs. When they have mastered the ten hairs, they then aim at a single hair. When they have mastered the single hair, they then aim at the sound [of the target]."

གང་གི་ཚེ་སྒྲས་མཚོན་པ་#ལ་ཕོག་པ་དེའི་ཚེ་མི་འཆོར་བར་ཕོག་པར་འགྱུར་རོ། ། གང་གི་ཚེ་མི་འཆོར་བར་ཕོག་པ་དེའི་ཚེ་འཕོང་སློབ་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་འདོད་ན་ནུབ་མོ་#མུན་པ་མུན་ནག་གི་ནང་ན་ཡང་མི་དང་མི་མ་ཡིན་པ་གང་དང་གང་གི་སྒྲ་གྲག་པ་ད་དང་དེར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ཅིང་མི་འཆོར་བ་ཉིད་དུ་མདའ་འགྲོའོ། ། སྒྲས་མཚོན་པ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་པ་#ལོབས་པས་ཕྱིས་གང་དུ་ཡང་མི་སློབ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔོན་ལེགས་པར་བསླབས་པའི་ཕྱིར་ཕོག་པར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་དེ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་རོ། ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕྱིས་ཆོས་གང་ལ་ཡང་བསླབ་པར་མི་བྱའོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ཉིད་ལ་སྔོན་ལེགས་པར་བསླབས་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་རོ། ། ཡང་ཚུལ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་རྡོ་རྗེའི་ཐེག་པ་ལ་གནས་པའི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སློབ་པར་འདོད་པས་ཀྱང་རིམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བསླབ་པར་བྱའོ། ། དེའི་རིམ་པ་ཡང་འདི་ཡིན་ཏེ། ཐོག་མ་ཉིད་དུ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་བསམ་པ་ལ་སློབ་བོ། ། གང་གི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་བསམ་པ་ལ་ལོབས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ཐེག་པ་སར་པ་#དྲན་པ་གཅིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སློབ་བོ། ། གང་གི་ཚེ་ཐེག་པ་གསར་# ལ་དྲན་པ་གཅིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་རྟོག་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་སློབ་བོ། །

When the arrow strikes the target indicated by the sound, it will strike without missing. When it strikes without missing, the archer has reached perfection; then, if he so desires, even in the pitch-black darkness of night, the arrow will go spontaneously and without fail to whatever person or non-human being’s sound is heard. Once he has mastered striking the target indicated by the sound, he does not need to train in anything else thereafter. Why is that? Because through his previous excellent training, all things to be struck become manifest to him. Dṛḍhamati, in the same way, a bodhisattva who abides in this Śūraṅgama-samādhi does not need to train in any further dharmas. Why is that? Because through excellent training in that very samādhi, all the qualities of a bodhisattva become manifest to him. Furthermore, by this very method, those who wish to train in the Śūraṅgama-samādhi while abiding in the Vajrayāna should also train according to this same sequence. That sequence is as follows: first, one trains in the intention of the Buddha-vehicle (Buddhayāna). When one has mastered the intention of the Buddha-vehicle, one then trains in the samādhi of single-pointed mindfulness of the new vehicle. When one has mastered the samādhi of single-pointed mindfulness of the new vehicle, one then trains in the yoga of conceptualization.

གང་གི་ཚེ་རྟོག་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་ལས་དང་པོ་པའི་ཏིང་ངེ་#འཛིན་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། ། གང་གི་ཚེ་ལས་དང་པོ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པ་དེའི་ཚེ་རིགས་བརྒྱའི་དབྱེ་བ་ལ་འཇུག་གོ། ། གང་གི་ཚེ་རིགས་བརྒྱའི་དབྱེ་བ་ལ་མཁས་པས་ལུས་རྣམ་པར་དབེན་པ་ཤེས་པ་དེའི་ཚེ་སྐུ་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། ། ལུས་རྣམ་པར་དབེན་པ་ལ་གནས་ནས། ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལིའི་སྒོ་ནས་ངག་རྣམ་པར་དབེན་པ་ལ་འཇུག་གོ། ། གང་གི་ཚེ་རྡོ་རྗེ་བཟླས་པའི་རིམ་གྱིས་སྲོག་དང་རྩོལ་བ་ཤེས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་གསུང་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། ། ངག་རྣམ་པར་དབེན་པ་ལ་གནས་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་སྣང་བའི་རིམ་གྱིས་སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པ་ལ་འཇུག་གོ། ། གང་གི་ཚེ་རང་བཞིན་གྱིས་སྣང་བ་ལ་རླུང་གི་བཞོན་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་སེམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། ། སེམས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་གནས་ནས་སྒྱུ་མའི་དཔེ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་#བདེན་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། ། གང་གི་ཚེ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དེའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་བོ། ། གང་གི་ཚེ་དབང་བསྐུར་བ་#ཐོབ་པ་དེའི་ཚེ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་#གནས་ནས་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་རིམ་གྱིས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་གོ། །

When one becomes proficient in the yoga of conceptualization, at that time one will be firmly established in the samādhi of a beginner. When one abides in the samādhi of a beginner, at that time one enters into the classification of the hundred families. When, through expertise in the classification of the hundred families, one understands the isolation of the body, at that time one will be firmly established in the samādhi of the Vajra Body. Abiding in the isolation of the body, one enters into the isolation of speech by way of the āli and kāli. When, through the stage of vajra recitation, one comes to understand the vital winds and exertion, at that time one will be firmly established in the samādhi of the Vajra Speech. Abiding in the isolation of speech, one enters into the isolation of the mind through the stage of the natural appearances. When one becomes proficient in the natural appearances exactly as they are, through the specific distinctions of the mounts of the winds, at that time one will enter into meditative equipoise in the samādhi of the mind. Abiding in the thorough knowledge of the mind exactly as it is, one enters into the conventional truth by means of the twelve examples of illusion. When one enters into meditative equipoise in the illusion-like samādhi, at that time one receives the buddha empowerment. When one has received the empowerment, at that time, abiding in the illusion-like samādhi, one enters into the ultimate truth through the stage of the eighteen great emptinesses.

གང་གི་ཚེ་རིལ་པོར་འཛིན་པ་དང་རྗེས་སུ་གཞིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་#ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་འཇུག་པ་དེའི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་རོ། ། གང་གི་ཚེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་#རིམ་གྱིས་ལྡང་བའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་བདེན་པ་གཉིས་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྣམ་པས་བདག་ཉིད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེའི་ཚེ་རྫོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ལོབས་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། ། གང་གི་ཚེ་རྫོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་ཕྱིས་ཆོས་གང་ལ་ཡང་མི་སློབ་བོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། #སྔོན་ལེགས་པར་བསླབས་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཇི་ལྟར་འཕོང་གི་སློབ་དཔོན་ནི་སྒྲས་མཚོན་པ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་པར་གནས་པས་ཕྱིས་གང་དུ་ཡང་མི་སློབ་བོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔོན་ལེགས་པར་བསླབས་པའི་ཕྱིར་དེའི་སྔོན་གྱི་འཕེན་ཤུགས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། ། དེ་བཞིན་དུ་རྫོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ་ནི་ཕྱིས་གང་ལ་ཡང་སློབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། སྔོན་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་#བསླབས་པའི་ཕྱིར། དེའི་#འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དངོས་གྲུབ་དག་ནི་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་རོ། ། དེ་བཞིན་དུ་རྫོགས་པའི་རིམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སློབ་པར་བྱེད་པས་ཀྱང་རིམ་གྱིས་འཇུག་པས་བསླབ་པར་བྱའི་ཅིག་ཅར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་བས་ན་ལུས་རྣམ་པར་དབེན་པ་མེད་པར་ངག་#རྣམ་པར་དབེན་པ་ཤེས་པར་མི་ནུས་སོ། ། ངག་རྣམ་པར་དབེན་པ་དང་བྲལ་བས་ནི་སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པ་རྟོགས་པར་མི་ནུས་སོ། །

When one enters the limit of reality (bhūtakoṭi) through the meditative absorptions of "grasping as a whole" and "subsequent analysis," at that time all afflictions (kleśa) become completely purified. When, through wisdom, one attains manifest, perfect enlightenment as the non-dual nature of the two truths—which are naturally luminous—in order to arise gradually, at that time one has become proficient in the "completion" meditative absorption (niṣpanna-samādhi). Once a yogi has entered into equipoise in the completion meditative absorption, they do not subsequently train in any further phenomena. Why is that? Because they have previously trained well. Just as a master archer, having mastered the practice of hitting a target indicated by a sound, does not subsequently train in that [specific act] again; why is that? Because of previous excellent training, it manifests through the power of prior momentum. Likewise, one who is firmly established in the completion meditative absorption does not subsequently train in anything, because of having previously trained very well. Consequently, the mundane and supramundane accomplishments (siddhi) manifest spontaneously and directly. Similarly, those training in the meditative absorption of the completion stage should train by entering gradually, not all at once. Therefore, without the isolation of the body, the isolation of speech cannot be understood. Without the isolation of speech, the isolation of the mind cannot be realized.

སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྣང་བའི་ཏིང་ངེ་#འཛིན་མེད་པར་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་མངོན་སུམ་དུ་#བྱ་བར་མི་ནུས་སོ། ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་རྟོགས་#པ་དང་བྲལ་བས་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ། ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་རྟོགས་པ་མེད་པར་ནི་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་རིམ་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་དོན་གྱི་དབང་འདི་གཟིགས་ནས་རིམ་གྱིས་འཇུག་པར་བསླབ་པར་བྱའི་ཅིག་ཅར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། རིམ་གྱིས་འཇུག་པས་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་ལ་བསླབས་པས་ཅིག་ཅར་རང་གི་རྒྱུད་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ལང་ཀར་གཤེགས་པའི་མདོ་ལས། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། མེ་ལོང་གི་ནང་དུ་གཟུགས་ཀྱི་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པས་ཅིག་ཅར་སྣང་ངོ་། ། དེ་བཞིན་དུ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅིང་སྣང་བ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་རྣམས་ཅིག་ཅར་རྣམ་པར་སྦྱོང་ངོ་། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཟླ་བ་དང་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་འོད་ཟེར་རྣམས་ཀྱིས་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་མངོན་པར་བྱེད་དོ། ། དེ་བཞིན་དུ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་#རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་བག་ཆགས་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ལས་#རྒྱལ་བའི་ཡེ་ཤེས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཡུལ་དང་སྤྱོད་ཡུལ་ཡང་དག་པར་སྟོན་ཏོ། ། འདིར་བཤད་པ། སེམས་ཅན་དང་པོའི་ལས་ཅན་རྣམས། ། དམ་པའི་དོན་ལ་འཇུག་པ་ལ། །

Without the meditative concentration (samādhi) of the appearance of the mind’s own nature, the conventional truth cannot be directly realized. Without the realization of the conventional truth, the ultimate truth cannot be directly realized. Without the realization of the ultimate truth, the stage of union (yuganaddha) cannot be directly realized. The Blessed One, having perceived this essential point, taught that one should train in entering [the path] gradually and not all at once. By training in the completion stage (niṣpannakrama) through gradual entry, one’s own continuum is purified instantaneously. As the Blessed One himself said in the Laṅkāvatāra Sūtra: “Mahāmati, it is like this: all the reflections of forms appearing in a mirror appear simultaneously without conceptualization. Likewise, Mahāmati, the Tathāgata also instantaneously purifies the non-conceptual and non-apparent spheres of activity of the mental continua of all sentient beings, which are the appearances of their own minds. Mahāmati, it is like this: the orbs of the sun and moon instantaneously illuminate all forms with their rays of light. Likewise, Mahāmati, the Tathāgata also perfectly reveals the inconceivable domain and sphere of the Victor’s wisdom to those sentient beings who are free from the habitual tendencies of the negative predispositions (dausthulya) of the appearances of their own minds.” Regarding this, it is said: For sentient beings who are beginners, In order to enter into the ultimate truth,

ཐབས་འདི་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས། ། སྐས་ཀྱི་རིམ་པ་ལྟ་བུར་གཞག #། ཅེས་བྱ་བའི་རིམ་པ་ལྔའི་གོ་རིམ་དང་བྲལ་བས་ནི་རྫོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྟོགས་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། ། སྤྱོད་པ་བསྡུས་པ་ལས་ཐེ་ཚོམ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་སྟེ་ལེའུ་དང་པོའོ། ། ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་པོར་རང་གི་ལུས་རྣམ་པར་དབེན་པ་ལ་ཇི་ལྟར་སློབ་#པར་བགྱི། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། ལུས་རྣམ་པར་དབེན་པ་རྒྱ་ཆེར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། ། དེ་ལ་ཁམས་བཞི་པོས་ལུས་མངོན་པར་བསྐྱེད་པ་ལས་ལུས་སུ་གྲུབ་པ་འདི་ནི་སྤུངས་པ་བཞིན་དུ་གནས་ཏེ། ཤའི་ཁམ་ཚད་དང་། རྩ་དང་། རྒྱུས་པ་དང་། མགོ་བོ་དང་། ཀླད་པ་དང་། ཀླད་རྒྱས་དང་། རུས་པ་དང་། རྐང་དང་། རྒྱུ་མ་དང་། གཉེ་མ་དང་། མཁལ་མ་དང་། སྙིང་དང་། ལྟོ་དང་། གློ་བ་དང་། མཆེར་#པ་དང་། གཅིན་དང་། ཕྱི་ས་དང་། ལྒང་པ་དང་། ཕོ་བ་དང་། ལོང་ཀ་དང་། ཞག་དང་། ཆུ་སེར་དང་། རྣག་དང་། ཁྲག་དང་། མཁྲིས་པ་དང་། བད་ཀན་དང་། ངར་སྣབས་དང་། སྐྲ་དང་། ཁ་སྤུ་དང་། སེན་མོ་དང་། སྤུ་དང་། པགས་པ་དང་། ལག་པ་དང་། རྐང་པ་དང་། མིག་དང་། ཡན་ལག་ལ་སོགས་པ་ཚོགས་པ་ལ་སྤུངས་པ་ཞེས་བྱའོ། ། ཡང་དེ་ལ་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་། ཁམས་བཞི་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། ཡུལ་ལྔ་དང་། ཤེས་པ་ལྔ་ནི་སྤུངས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་འབྲས་དང་། ནས་དང་། ཏིལ་དང་། གྲོ་དང་། མོན་སྲན་སྡེའུ་#མང་པོ་ལ་#སྤུངས་པ་ཞེས་བྱའོ། ། དེ་བཞིན་དུ་ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་།

"The Perfect Buddha established this method like the rungs of a ladder." One should understand that without this sequence of the five stages, it is impossible to realize the perfect meditative absorption. This concludes the first chapter of the Compendium of Practices, which completely cuts through doubt. The Vajra Disciple asked: "Blessed One, how should one first train in the isolation of one's own body?" The Vajra Master replied: "Great Being, excellent, excellent! You must thoroughly understand the isolation of the body. In this regard, the body is produced from the four elements and exists as a heap. It is a collection of: pieces of flesh, veins, sinews, the head, the brain, the membranes of the brain, bones, marrow, intestines, mesentery, kidneys, heart, stomach, lungs, spleen, urine, excrement, the bladder, the abdomen, the large intestine, fat, lymph, pus, blood, bile, phlegm, mucus, hair of the head, facial hair, nails, body hair, skin, hands, feet, eyes, and limbs. This collection is called a 'heap.' Furthermore, the five aggregates, the four elements, the six sense bases, the five objects, and the five consciousnesses are also called a 'heap,' just as a large quantity of rice, barley, sesame, wheat, and peas is called a heap. Likewise, the limbs of the body..."

ཉིང་ལག་ཏུ་གཏོགས་པ་ཚོགས་པ་ལ་སྤུངས་པ་ཞེས་བྱའོ། ། ཁམས་རྣམས་ཚོགས་པ་ལས་ཤེས་རབ་དང་། ལྟ་བ་དང་། ཡིད་དང་། མ་རིག་པ་དང་། བག་ཆགས་དང་། སྲེད་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུན་ལ་ནི་བསགས་#པ་ཞེས་བྱའོ། ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་པ་སྤུངས་པ་ནི་ཉེ་བར་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་གནས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཇི་སྐད་དུ། བཟང་སྐྱོང་གིས་#ཞུས་པ་ལས་ཀྱང་། ལུས་འདི་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ན་ཡང་མི་གནས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་ན་ཡང་ལུས་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། ། བཟང་སྐྱོང་དེའི་ཕྱིར་ཉོན་ཅིག་བདེན་པ་མ་མཐོང་བས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་ཤེས་#མི་མཐོང་སྟེ། དེ་ནི་ལག་མཐིལ་དུ་སྐྱུ་རུ་ར་བཞག་པ་བཞིན་དུ་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། ། ཡང་འདི་ལྟར་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཐ་མལ་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་གནས་པ་རྣམས་ཀྱིས་#ནི་ད་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལས་བསྒྲུབས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏེ། གསང་བ་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་#རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས། མདོར་ན་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་ནི། ། སངས་རྒྱས་ལྔར་ནི་རབ་ཏུ་བསྒྲགས། ། རྡོ་རྗེ་སྐྱེ་མཆེད་ཉིད་དག་ཀྱང་། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དཀྱིལ་འཁོར་མཆོག། ས་ནི་སྤྱན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། ། ཆུ་ཡི་ཁམས་ནི་མཱ་མ་ཀཱི། ། མེ་ཡི་ཁམས་ནི་གོས་དཀར་མོ། ། སྒྲོལ་མ་རླུང་དུ་རབ་ཏུ་བསྒྲགས། ། གཟུགས་དང་སྒྲ་སོགས་སྔགས་པ་ཡིས། ། ལྷ་ཉིད་དུ་ནི་རྟག་ཏུ་བསྒོམ། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། ཡང་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་ལྔ་ལྔར་#རྣམ་པར་ཕྱེ་ན་བརྒྱར་འགྱུར་ཏེ། ཟླ་གསང་ཐིག་ལེ་ལས།

The collection of the secondary limbs is called a "heap." The collection of the elements—consisting of the continuum of insight, views, mind, ignorance, habitual tendencies, craving, and afflictions—is called an "accumulation." A heap of the collection of consciousness cannot be observed, because it has no location. As it is said in the Bhadrapālaparipṛcchā: "In this body, consciousness does not abide anywhere; yet, without consciousness, the body is not produced. Therefore, Bhadrapāla, listen! Those who have not seen the truth do not know or see consciousness; they will not see it, just as if one were looking for a myrobalan fruit in the palm of one's hand." Furthermore, these aggregates, elements, and sense bases, which have existed since beginningless time through ordinary pride, are now shown by all the Tathāgatas to be in essence composed of subtle particles. As the Guhyasamāja, the Great Yoga Tantra, states: "In brief, the five aggregates Are proclaimed as the five Buddhas. The vajra sense bases themselves Are the supreme maṇḍala of the Bodhisattvas. Earth is Locanā, The water element is Māmakī, The fire element is Pāṇḍaravāsinī, And Tārā is proclaimed as wind. Form, sound, and so forth— The practitioner should always meditate on them as deities." Moreover, if each of those aggregates and so forth is further divided into five, they become one hundred. As the Candraguhyatilaka states:

རིགས་ནི་རྣམ་པ་བརྒྱར་བསྟན་ཏེ། ། མདོ་རུ་བསྡུས་ན་རྣམ་པ་ལྔ། ། ལུས་དང་ངག་ཡིད་སྦྱོར་བ་ཡིས། ། གསུམ་དུ་ཡང་ནི་འགྱུར་བ་ཡིན། ། ཞེས་གསུངས་པས་ད་ལ་དང་པོ་ཉིད་དུ་རིགས་བརྒྱའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་པར་བྱའོ། ། དེ་ལ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ཚོགས་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་དོ། ། དེ་ཡང་རྣམ་པ་ལྔར་ཕྱེ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པ་ལྔས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རིང་པོ་དང་ཐུང་ངུ་ལ་སོགས་ཕྱི་དང་ནང་དང་གཉི་གའི་དབྱིབས་ཀྱི་གཟུགས་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། ། བདག་དང་གཞན་གཉིས་ཀ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པའི་གཟུགས་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིས་སོ། ། ཕྱི་#ནང་གི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཁ་དོག་ལྔའི་གཟུགས་ནི་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཀྱིས་སོ། ། ཕྱི་དང་ནང་གི་ཟླ་བ་དང་། ཉི་མ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བའི་རྣམ་པ་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པས་སོ། ། རང་རིག་པ་ཙམ་འབའ་#ཞིག་གི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ནི་མི་བསྐྱོད་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྟེ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བཤད་པ། ཚོར་བའི་ཕུང་པོའི་ཚོགས་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་ནོ། ། དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་འདུས་པ་དང་མཁྲིས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་ནི་མི་བསྐྱོད་པས་སོ། ། བད་ཀན་དང་རླུང་ལས་སྐྱེས་པའི་ཚོར་བ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིས་སོ། ། བདེ་བའི་ཚོར་བ་ནི་འོད་དཔག་མེད་ཀྱིས་སོ། ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པས་སོ། །

"The families are taught as being of one hundred types; when condensed, they are of five types. Through the application of body, speech, and mind, they also become three." Thus it is said. Now, first of all, the classification of the hundred families shall be explained. In that regard, the collection of the aggregate of form is Vairocana. Furthermore, when divided into five types, it is blessed by the five Tathāgatas. Among those, the forms of external, internal, and both external and internal shapes, such as long and short, are blessed by Vairocana. The forms of aspects such as self and other are blessed by Ratnasambhava. The forms of the five colors, such as blue and so forth, of the external and internal, are blessed by Amitābha. The aspects of light, such as the external and internal moon and sun, are blessed by Amoghasiddhi. The non-informative [forms] that are the mere aspect of self-awareness alone are blessed by Akṣobhya. Thus, the aggregate of form is explained as being of five types. Explained in terms of the meditative absorption of Ratnasambhava: the collection of the aggregate of feeling is Ratnasambhava. Furthermore, it is blessed by the five Tathāgatas. Among those, feelings arising from phlegm and bile are blessed by Akṣobhya. Feelings born from phlegm and wind are blessed by Ratnasambhava. Pleasant feelings are blessed by Amitābha. Painful feelings are blessed by Amoghasiddhi.

ཚོར་བ་མཉམ་པ་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བཤད་པ། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ཚོགས་ནི་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཏེ། འདི་ནི་རྒྱུ་བ་དང་མི་རྒྱུ་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱི་འདུས་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱང་རྐང་གཉིས་དང་རྐང་མེད་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་ཕྱེ་ན་མིང་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོར་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཉེ་བར་བཟུང་ནས་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་བྱེད་ལ་མཚན་མ་དེའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཐ་དད་པར་རྣམ་པར་འཇོག་པར་འགྱུར་རོ། ། འདུ་ཤེས་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རྐང་གཉིས་པའི་འདུ་ཤེས་ནི་མི་བསྐྱོད་པའི་འོ། ། རྐང་བཞི་པའི་འདུ་ཤེས་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། རྐང་མེད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ། ། རྐང་མང་གི་འདུ་ཤེས་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའིའོ། ། མི་གཡོ་ཞིང་མི་འགྱུར་བའི་འདུ་ཤེས་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྟེ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམ་པ་ལྔར་#བཤད་དོ། ། དོན་ཡོད་གྲུབ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བཤད་པ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ཚོགས་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའོ། ། དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིའོ། ། ངག་གི་འདུ་བྱེད་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ། ། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ནི་མི་བསྐྱོད་པའི་འོ། ། ཁམས་གསུམ་གྱི་འདུ་བྱེད་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། །

The equality of feeling is said to be blessed by Vairocana, and the aggregate of feeling is explained as being fivefold. Regarding the samādhi of Amitābha, the collection of the aggregate of perception is Amitābha. This refers to the conditioned nature of all moving and non-moving entities; when these are distinguished by categories such as bipeds, quadrupeds, and so forth, they exist as entities with distinct names. Consciousness apprehends these and thoroughly discerns them, and based on those signs, they are established as the distinct aggregate of perception. Furthermore, that perception is blessed by the five Tathāgatas: therein, the perception of bipeds is that of Akṣobhya; the perception of quadrupeds is that of Ratnasambhava; the perception of legless beings is that of Amitābha; the perception of many-legged beings is that of Amoghasiddhi; and the perception of the immovable and unchanging is blessed by Vairocana—thus the aggregate of perception is explained as being fivefold. Regarding the samādhi of Amoghasiddhi, the collection of the aggregate of formations is Amoghasiddhi. That too is blessed by the five Tathāgatas: the formations of the body are those of Vairocana; the formations of speech are those of Amitābha; the formations of the mind are those of Akṣobhya; and the formations of the three realms are those of Ratnasambhava.

ཐར་པའི་འདུ་བྱེད་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པས་#བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྟེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། མི་བསྐྱོད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བཤད་པ། གང་དོན་གཟུང་བ་དང་། དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་དང་། དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གནས་པས་ཀྱང་ཕྱིའི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་རབ་ཏུ་བརྟགས་ལ། ཕྱིའི་དོན་གྱིས་ཀྱང་#རྣམ་པར་ཤེས་པར་བརྟགས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པས་ཤེས་པ་དང་། ཤེས་པར་བྱ་བ་གཉིས་གྲུབ་བོ། ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་ལྔར་ཕྱེ་བ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། ། དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའི་ཚོགས་ནི་མི་བསྐྱོད་པ་སྟེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིའོ། ། རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ། ། ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའིའོ། ། ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མི་བསྐྱོད་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། མདོར་ན་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་ནི། ། སངས་རྒྱས་ལྔར་ནི་རབ་ཏུ་བསྒྲགས། ། ཞེས་བྱ་བའི་མདོའི་དོན་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། ཁམས་རྣམ་པ་བཞིའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་#བཤད་པ། སའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། གང་ལྕི་བ་ཉིད་དང་སྲ་བ་ཉིད་དེ། དེ་ཡང་ལས་ནི་བརྟན་#པའོ། ། ཆུའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། གང་གཤེར་བ་ཉིད་དང་རླན་པ་ཉིད་དེ། དེ་ཡང་ལས་ནི་སྡུད་#པའོ། ། དེ་ལ་མེའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན།

The formations of liberation are blessed by Amoghasiddhi; thus, the aggregate of formations is explained as being fivefold. Regarding the meditative absorption of Akṣobhya, it is explained: that which apprehends an object, thoroughly determines an object, and comprehends an object is consciousness. By abiding in consciousness, one thoroughly conceptualizes the aspect of external objects, and by means of external objects, one conceptualizes consciousness; thus, through mutual dependence, both the knower and the known are established. Furthermore, that consciousness is to be understood as being blessed by the five Tathāgatas when divided into five aspects. In that regard, the collection of the aggregate of consciousness is Akṣobhya; visual consciousness is that of Vairocana; auditory consciousness is that of Ratnasambhava; olfactory consciousness is that of Amitābha; gustatory consciousness is that of Amoghasiddhi; and tactile consciousness is blessed by Akṣobhya—thus, the aggregate of consciousness is explained as being fivefold. In brief, the meaning of the sūtra passage, "The five aggregates are proclaimed as the five Buddhas," has been explained. Regarding the explanation in terms of the four elements: what is the earth element? It is that which is heavy and solid; its function is stability. What is the water element? It is that which is moist and fluid; its function is cohesion. What is the fire element?

གང་དྲོ་བ་ཉིད་དང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཉིད་དེ་དེ་ཡང་ལས་ནི་སྐེམས་པའོ། ། དེ་ལ་རླུང་གི་ཁམས་གང་ཞེ་ན་གང་བརྐྱང་བ་དང་། བསྐུམ་པ་དང་། དབུགས་རྔུབ་པ་དང་། དབུགས་འབྱིན་པ་ཉིད་དེ། ལས་ནི་ཡང་ཞིང་གཡོ་བའོ། ། དེ་ལྟར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིམ་པས་ཁམས་རྣམ་པ་བཞིའི་རང་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་བཞག་ནས། ད་ནི་ཐ་མལ་པའི་ང་རྒྱལ་རྣམ་པར་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་རིམ་པས་སངས་རྒྱས་ལྔའི་རང་བཞིན་དུ་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་སའི་ཁམས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་སངས་རྒྱས་སྤྱན་ནོ། ། དེ་ཡང་ཁམས་རྣམ་པ་ལྔར་ཕྱེ་བ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཏེ། སྐྲ་དང་རུས་པ་དང་། ཕྱི་ས་དང་མཆིན་པ་དང་སྙིང་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིའོ། ། སྤུ་དང་སེན་མོ་དང་རྣག་དང་སྙིང་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། སོ་དང་པགས་པ་དང་ཤ་དང་སྙིང་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའོ། ། རྒྱུས་པ་དང་ཤ་དང་རྩིབ་མ་དང་སྙིང་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའོ། ། དྲི་མ་དང་རྒྱུ་མ་དང་མཁྲིས་པ་དང་སྙིང་ནི་མི་བསྐྱོད་པ་སྟེ་ཇི་སྐད་དུ་རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བ་ལས་ཀྱང་། སྙིང་ནི་ལྔ་ལ་ངེས་གནས་ཏེ། ། རྒྱུད་ལྔར་རྣམ་པར་འབྱུང་བ་ནི། ། རླུང་ལྔ་དང་ནི་ལྡན་པ་རུ། ། འདོད་པ་ལྔ་རྣམས་སྤྱོད་པར་བྱེད། ། ཅེས་གསུངས་པས་སོ། ། དེ་བཞིན་དུ་ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་སའི་ཁམས་ཀྱང་རྣམ་པ་ལྔར་དབྱེ་སྟེ། དེ་ཡང་གླིང་བཞི་དང་ནི་རི་རབ་པོ། ། དེ་ལ་རིའི་རྒྱལ་པོ་རི་རབ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། ། ལུས་འཕགས་པོ་ནི་མི་བསྐྱོད་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། །

That which is heat and that which is complete ripening is the function of drying. In that regard, what is the wind element? It is extension and contraction, as well as inhalation and exhalation; its function is lightness and movement. Having thus established the individual characteristics of the four elements according to the stages of the Mahāyāna, one should now transform them into the nature of the five buddhas according to the stages of the Vajrayāna, in order to abandon ordinary pride. In this context, the collection of the earth element is Buddhalocanā. Furthermore, when the elements are divided into five types, they are blessed by the five Tathāgatas: hair, bone, feces, liver, and heart belong to Vairocana; body hair, nails, pus, and heart belong to Ratnasambhava; teeth, skin, flesh, and heart belong to Amitābha; sinews, flesh, ribs, and heart belong to Amoghasiddhi; and impurities, intestines, bile, and heart belong to Akṣobhya. As it is said in the Vajramālā: "The heart resides definitely in five places; Arising as the five continua, Endowed with the five winds, It experiences the five desires." Likewise, the external earth element is also divided into five types: the four continents and Mount Meru. Among these, Mount Meru, the king of mountains, is blessed by Vairocana; Pūrvavideha is blessed by Akṣobhya.

འཛམ་བུ་གླིང་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། ། བ་ལང་སྤྱོད་ནི་འོད་དཔག་མེད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། ། སྒྲ་མི་སྙན་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། ། སའི་ཁམས་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། མཱ་མ་ཀཱིའི་#ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་#བཤད་པ། དེ་ལ་ཆུའི་ཁམས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་མཱ་མ་ཀཱིའོ། ། དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྟེ། བད་ཀན་དང་མཆི་མ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་#པའོ། ། གཅིན་#ནི་མི་བསྐྱོད་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། ། རྡུལ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིས་བྱིན་གྱིས་#བརླབས་པའོ། ། ཁྲག་ནི་འོད་དཔག་མེད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། ། ཁ་ཆུ་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། ། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡང་རྣམ་པ་ལྔར་བལྟས་ཏེ། དེ་ཡང་རྒྱ་མཚོའི་ཆུ་ནི་མི་བསྐྱོད་པའོ། ། ཆུ་བོའི་ཆུ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། བཀོད་མའི་ཆུ་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ#། ། ལྟེང་ཀའི་ཆུ་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའི་འོ། ། འབབ་ཆུའི་ཆུ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྟེ་ཆུའི་ཁམས་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། གོས་དཀར་མོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བཤད་པ། མེའི་ཁམས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་གོས་དཀར་མོའོ། ། དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྟེ། མགོ་བོའི་དྲོད་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། ། སྙིང་གའི་དྲོད་ནི་མི་བསྐྱོད་པའི་འོ། ། ལྟེ་བའི་དྲོད་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དྲོད་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ། །

Jambudvīpa is blessed by Ratnasambhava. Aparagoyānī is blessed by Amitābha. Uttarakuru is blessed by Amoghasiddhi. Thus, the earth element is explained in five aspects. Regarding the explanation from the perspective of the samādhi of Māmakī: therein, the collection of the water element is Māmakī. That, too, is blessed by the five Tathāgatas: phlegm and tears are blessed by Vairocana; urine is blessed by Akṣobhya; dust is blessed by Ratnasambhava; blood is blessed by Amitābha; and saliva is blessed by Amoghasiddhi. Looking also at the external in five aspects: the water of the ocean is Akṣobhya; the water of rivers is Ratnasambhava’s; the water of springs is Amitābha’s; the water of ponds is Amoghasiddhi’s; and the water of streams is blessed by Vairocana. Thus, the water element is explained in five aspects. Regarding the explanation from the perspective of the samādhi of Pāṇḍaravāsinī: the collection of the fire element is Pāṇḍaravāsinī. That, too, is blessed by the five Tathāgatas: the heat of the head is blessed by Vairocana; the heat of the heart is Akṣobhya’s; the heat of the navel is Ratnasambhava’s; and the heat of all the limbs is Amitābha’s.

ལྟོ་བའི་དྲོད་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། ། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡང་རྣམ་པ་ལྔར་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་རྒྱུན་བཞག་གི་མེ་ནི་མི་བསྐྱོད་པའི་འོ། ། རྡོ་ལས་བྱུང་བའི་མེ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིའོ། ། མེ་ཤེལ་ལས་བྱུང་བའི་མེ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། ཤིང་ལས་བྱུང་བའི་མེ་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ། ། ནགས་ཀྱི་མེ་ནི་དོན་ཡོད་པར་#གྲུབ་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྟེ། མེའི་ཁམས་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། སྒྲོལ་མའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བཤད་པ། དེ་ཡང་རླུང་གི་ཁམས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་སྒྲོལ་མའོ། ། དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་སྲོག་ཅེས་བྱ་བ་སྙིང་ལ་གནས་པ་ནི་མི་བསྐྱོད་པའི་འོ། ། ཐུར་དུ་སེལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་མདོམས་#ན་གནས་པ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། སྟེང་དུ་རྒྱུ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལྐོག་མར་གནས་པ་ནི་འོད་དཔག་མེད་ཀྱིའོ། ། མེ་དང་མཉམ་དུ་གནས་པ་#ཞེས་བྱ་བ་ལྟེ་བར་གནས་པ་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའི་འོ། ། ཁྱབ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་པ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། ། ཡང་དེ་རྣམས་རེ་རེའི་ལས་བཤད་པ། དབང་པོའི་སྒོ་ཡི་རྒྱུན་ལས་ནི། ། སྲོག་དང་རྩོལ་བ་རྒྱུ་བ་དང་། ། རྟག་པའི་དུས་སུ་རྒྱུ་བ་ནི། ། སྲོག་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་པར་བཤད། ། རླུང་དང་གཅིན་དང་ཕྱི་ས་དང་། ། དེ་བཞིན་དུ་ནི་ཁུ་བ་རྣམས། ། འོག་འདྲེན་འདི་ནི་ཐུར་སེལ་བར། ། རྟག་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་པས་ཤེས་བྱ། ། མྱང་དང་ཟ་དང་བལྡག་པ་དང་། ། ཀུན་དུ་འཐུང་དང་འཇིབ་པར་ནི། ། གང་ཞིག་རྟག་ཏུ་མཉམ་གནས་པར། །

The heat of the stomach is blessed by Amoghasiddhi. Furthermore, external fire is also shown to be of five types: the fire of a perpetual hearth is that of Akṣobhya; fire produced from stone is that of Vairocana; fire produced from a magnifying glass is that of Ratnasambhava; fire produced from wood is that of Amitābha; and forest fire is blessed by Amoghasiddhi. Thus, the fire element is explained as being of five types. Now, explaining this in terms of the meditative absorption of Tārā: the collection of the wind element is Tārā. Moreover, it is blessed by the five Tathāgatas. Among them, the wind called "life-force" (prāṇa), which resides in the heart, is that of Akṣobhya. The wind called "downward-clearing" (apāna), which resides in the private parts, is that of Ratnasambhava. The wind called "upward-moving" (udāna), which resides in the throat, is that of Amitābha. The wind called "fire-accompanying" (samāna), which resides in the navel, is that of Amoghasiddhi. The wind called "pervasive" (vyāna), which resides in all the joints, is blessed by Vairocana. Furthermore, the function of each of these is explained: "From the stream of the sense gates, The movement of life-force and effort, That which flows at all times, Is explained as being 'life-force' (prāṇa). Wind, urine, feces, And likewise the vital fluids— That which draws these downward Should always be known by the yogi as 'downward-clearing' (apāna). Tasting, eating, licking, And drinking or sucking— That which always remains equal [in these]..."

མཉམ་དུ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། ། གྱེན་དུ་འགྲོ་ཞིང་སྡུད་པ་དང་། ། བཟའ་དང་མྱང་སོགས་ཟ་བ་ནི། ། ཤེས་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱོར་པ་དག། གྱེན་རྒྱུའི་ལས་སུ་ཤེས་པར་བྱ། ། ཁྱབ་དང་འཛིན་པ་ཉིད་དང་ནི། ། འགྲོ་དང་དེ་བཞིན་ལྡོག་པ་དང་། ། ཚིགས་#རྣམས་ཀུན་ལ་#ཁྱབ་པས་ན། ། ཁྱབ་བྱེད་ཅེས་ནི་བྱ་བར་བཤད། ། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡང་རྣམ་པ་ལྔར་བལྟ་སྟེ། ། ཤར་གྱི་རླུང་ནི་མི་བསྐྱོད་པའི་འོ། ། ལྷོའི་རླུང་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། ནུབ་ཀྱི་རླུང་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ། ། བྱང་གི་རླུང་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའི་འོ། ། སྟེང་གི་རླུང་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྟེ་རླུང་གི་ཁམས་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་འདི་རྣམས་ནི་གང་དུ་གཅིག་#ཡོད་པ་དེར་བཞི་ཆར་ཡོད་དེ། དེ་བས་ན་འདི་རྣམས་ནི་ཕན་ཚུན་ལྟོས་#པ་མེད་པར་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རང་གྲུབ་པ་ནི་མེད་དོ། ། ནམ་མཁའ་ནི་དབང་པོ་ལས་འདས་ཤིང་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། གོ་འབྱེད་པར་བྱེད་པས་ན་ནམ་མཁའ་ནི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་སྒྲིབ་པའི་བྱ་བ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། ། ས་ནི་སྤྱན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། ། ཆུ་ཡི་ཁམས་ནི་མཱ་མ་ཀཱི#། ། མེ་ནི་གོས་དཀར་མོ་ཡིན་ནོ། ། རླུང་ནི་སྒྲོལ་མར་རབ་ཏུ་བསྒྲགས། ། ཞེས་བྱ་བའི་མདོའི་ཚིག་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། ད་ནི་སའི་སྙིང་པོ་ལ་སོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བཤད་པ། དེ་ལ་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཚོགས་ནི་སའི་སྙིང་པོའོ། །

It is called "abiding equally." Moving upward and gathering [the elements], as well as eating, tasting, and so forth—know that these activities associated with consciousness are the functions of the upward-moving wind. Pervading, holding, moving, and likewise returning, because it pervades all the joints, it is explained as the "pervasive" wind. Externally, they should also be viewed in five aspects: the eastern wind is that of Akṣobhya; the southern wind is that of Ratnasambhava; the western wind is that of Amitābha; the northern wind is that of Amoghasiddhi; and the upper wind is blessed by Vairocana. Thus, the wind element is explained as being fivefold. Wherever one of these four great elements is present, all four are present. Therefore, they are not established by their own nature independently of one another. Because space transcends the sense faculties and is unconditioned, it is not a great element; however, because it provides an opening, space performs the function of not obstructing any entity. "Earth is Locanā; the water element is Māmakī; fire is Pāṇḍaravāsinī; and wind is proclaimed as Tārā." Thus, the words of the sūtra have been explained. Now, the explanation is given in terms of the meditative absorptions of the Bodhisattvas Mahāsattvas, such as Kṣitigarbha and the others: therein, the collection of the eye sense base is Kṣitigarbha.

དེ་ཡང་རྣམ་པ་ལྔར་ཕྱེ་བ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་མིག་གི་འབྲས་བུའི་ནང་ན་རྒུན་འབྲུའི་#འབྲས་བུའི་ཚད་ཙམ་གྱི་མིག་གི་དབང་པོ་དེ་ནི་#མི་བསྐྱོད་པའི་འོ། ། མིག་འབྲས་དཀར་པོའི་རང་བཞིན་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། ཟུར་གྱིས་ལྟ་#བའི་གཟུགས་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ། ། མིག་རྣམ་པར་གཡོ་བ་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའི་འོ། ། གཟུགས་གསུམ་འཛིན་པ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཏེ་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཚོགས་ནི་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་སྟེ། འདི་ལ་རྣ་བའི་ནང་ན་གྲོ་ག་གཅུས་ཏེ་བཅད་པ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པའི་#རྡུལ་ཕྲ་རབ་བསགས་པའི་གཟུགས་ཅན་རྣ་བའི་དབང་པོ་ནི་མི་བསྐྱོད་པའི་འོ། ། རྣ་བའི་རང་བཞིན་ནི་#རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིའོ། ། རྣ་བའི་བུ་ག་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ། ། རྣ་བའི་རྩ་བ་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའི་འོ། ། སྒྲ་གསུམ་འཛིན་པ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཏེ་རྣ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། སྣའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཚོགས་ནི་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ་སྟེ། སྣའི་ནང་གི་མིག་སྨན་གྱི་ཐུར་མ་ཕྲ་བ་ལྟ་བུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་བསགས་པའི་གཟུགས་ཅན་སྣའི་དབང་པོ་དེ་ནི་མི་བསྐྱོད་པའིའོ། ། སྣའི་རང་བཞིན་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིའོ། ། ནང་གི་དབུས་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། སྣ་བུག་ནི་དོན་ཡོད་པར་#གྲུབ་པའི་འོ། ། དྲི་གསུམ་འཛིན་པ་ནི་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཀྱི་#བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཏེ། སྣའི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། །

Furthermore, when divided into five aspects, these are blessed by the five Tathāgatas. In that regard, the eye faculty within the pupil, the size of a grape, is that of Akṣobhya. The white nature of the eye is that of Ratnasambhava. The form of the sidelong glance is that of Amitābha. The movement of the eye is that of Amoghasiddhi. The apprehension of the three types of forms is blessed by Vairocana; thus, the eye sense base is explained as having five aspects. Likewise, the collection of the ear sense base is Vajrapāṇi. In this regard, the ear faculty within the ear, which has the form of an accumulation of subtle particles like a rolled-up piece of birch bark, is that of Akṣobhya. The nature of the ear is that of Vairocana. The ear canal is that of Amitābha. The root of the ear is that of Amoghasiddhi. The apprehension of the three types of sounds is blessed by Ratnasambhava; thus, the ear sense base is explained as having five aspects. The collection of the nose sense base is Ākāśagarbha. The nose faculty within the nose, which has the form of an accumulation of subtle particles like a fine medicinal probe, is that of Akṣobhya. The nature of the nose is that of Vairocana. The inner center is that of Ratnasambhava. The nostrils are that of Amoghasiddhi. The apprehension of the three types of odors is blessed by Amitābha; thus, the nose sense base is explained as having five aspects.

ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཚོགས་ནི་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་སྟེ། དེ་ལ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་བསགས་པའི་གཟུགས་ཅན་ཟླ་བ་ཕྱེད་པའི་དབྱིབས་ལྟ་བུའི་ལྕེའི་དབང་པོ་ནི་མི་བསྐྱོད་པའི་འོ། ། ལྕེའི་རང་བཞིན་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིའོ། ། ལྕེའི་རྩ་བ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། ལྕེའི་རྩེ་མོ་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ། ། རོ་གསུམ་འཛིན་པ་ནི་དོན་ཡོད་པར་གྲུབ་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཏེ། ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཚོགས་ནི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སེལ་བ་སྟེ། དེ་ལ་ལུས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་བསགས་པའི་མ་ལུས་པའི་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་#དབང་པོ་དེ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིའོ། ། རུས་པའི་རང་བཞིན་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། ཤའི་རང་བཞིན་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ། ། པགས་པའི་རང་བཞིན་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའི་འོ། ། རེག་པ་གསུམ་འཛིན་པ་ནི་མི་བསྐྱོད་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། འཇམ་དཔལ་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བཤད་པ། འདི་ན་ལུས་ཀྱི་ནང་ན་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་པོ་#དེ་ནི་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་སྟེ། དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་པོ་ཡིན་ཞིང་སོ་སོར་རང་རིག་པ་ཡིན་པས་ཕྱིའི་ཡུལ་ནི་མེད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རིམ་གྱིས་བདག་ཉིད་#རྫོགས་པར་བྱས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་མ་ལུས་པ་དང་ལྡན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་འགྲོ་བའོ། ། འཇམ་དཔལ་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བཤད་ཟིན་ཏོ། །

The collection of the tongue sense base is Lokeśvara. In that regard, the tongue faculty, which is a physical form composed of subtle particles and shaped like a half-moon, belongs to Akṣobhya. The nature of the tongue belongs to Vairocana. The root of the tongue belongs to Ratnasambhava. The tip of the tongue belongs to Amitābha. The apprehension of the three tastes is blessed by Amoghasiddhi; thus, the tongue sense base is explained as being fivefold. The collection of the body sense base is Sarvanīvaraṇaviṣkambhin. In that regard, the body faculty, which is the entirety of the physical body composed of subtle particles, belongs to Vairocana. The nature of the bones belongs to Ratnasambhava. The nature of the flesh belongs to Amitābha. The nature of the skin belongs to Amoghasiddhi. The apprehension of the three types of touch is blessed by Akṣobhya; thus, the body sense base is explained as being fivefold. Explained in terms of the samādhi of Mañjuśrī: Here, the three consciousnesses that appear within the body are the mental faculty. It is the lord of all faculties and is self-cognizing; therefore, there are no external objects. Taking the dharmadhātu as its object, one perfects oneself through the stages of manifest awakening via the Net of Magical Illusion. Possessing all the qualities of a buddha without exception, one travels from buddhafield to buddhafield. The explanation of the samādhi of Mañjuśrī is complete.

རྡོ་རྗེ་སྐྱེ་མཆེད་ཉིད་དག་ཀྱང་། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དཀྱིལ་འཁོར་མཆོག། ཅེས་བྱ་བའི་མདོའི་དོན་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། ཡུལ་རྣམས་ལྷ་མོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་#བཤད་པ། རྡོ་རྗེ་སྒོ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས་རླུང་བཅུ་གསུངས་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྲོག་དང་། ཐུར་དུ་སེལ་བ་དང་། གྱེན་དུ་རྒྱུ་བ་དང་། མཉམ་དུ་གནས་པ་དང་། ཁྱབ་བྱེད་དང་། ལྡང་ཞིང་རྒྱུ་བ་དང་། རྣམ་པར་རྒྱུ་བ་དང་། ཡང་དག་པར་རྒྱུ་བ་དང་། རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་དང་། ངེས་པར་རྒྱུ་བའོ། ། དེ་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པའི་རླུང་ལྔ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཕུང་པོའི་བྱ་བ་རྣམས་བྱེད་དོ། ། ལྡང་ཞིང་རྒྱུ་བ་ལ་སོགས་པའི་རླུང་ལྔ་ནི་དབང་པོ་རྣམས་ལ་གནས་ནས་ཕྱི་རོལ་གྱི་བྱ་བ་རྣམས་བྱེད་དོ། ། དེ་ལ་ལྡང་ཞིང་རྒྱུ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རླུང་#མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་བརྟེན་ནས་གཟུགས་རྣམ་པ་ལྔའི་བྱ་བ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། ། དེ་ཡང་སྣང་བ་དང་སྒྲིབ་གཡོགས་མེད་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། མིག་གི་དབང་པོ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུས་གཟུགས་ཀྱི་ཡུལ་རྣམས་མཐོང་སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིའོ། ། འགྱིང་བག་དང་རྣམ་པར་རོལ་པ་དང་སྟེ་ག་པའི་གཟུགས་ནི་མི་བསྐྱོད་པའི་འོ། ། རྗེས་སུ་ཆགས་པའི་གཟུགས་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་དང་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཅན་གྱི་གཟུགས་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ། ། བྱ་བ་ཐམས་ཅད་སྒྲུབ་པའི་གཟུགས་ནི་དོན་ཡོད་པར་#གྲུབ་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྟེ། གཟུགས་ཀྱི་ཡུལ་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། །

The explanation of the meaning of the sūtra passage, "The vajra sense bases themselves are the supreme maṇḍala of the bodhisattvas," is now complete. Regarding the objects as being under the influence of the goddesses' meditative absorption, the Vajramukha Mahāyoga Tantra teaches ten winds, as follows: the life-sustaining wind, the downward-clearing wind, the upward-moving wind, the equal-abiding wind, the pervasive wind, the rising-and-moving wind, the moving wind, the perfectly moving wind, the intensely moving wind, and the definitely moving wind. Among these, the five winds beginning with the life-sustaining wind rely upon the five aggregates and perform the functions of the aggregates. The five winds beginning with the rising-and-moving wind abide in the sense faculties and perform external functions. In that regard, the wind called "rising-and-moving" relies upon the eye sense base and completes the functions of the five types of forms. Furthermore, through the causes of light, the absence of obscuration, mental engagement, and the assembly of the eye faculty, the objects of form are seen; this is the [function] of Vairocana. The forms of pride, playfulness, and the graceful [posture] are those of Akṣobhya. The form of passion is that of Ratnasambhava. The forms characterized by the perceptions of the attractive, the unattractive, and equanimity are those of Amitābha. The form that accomplishes all activities is blessed by Amoghasiddhi. Thus, the objects of form are explained as being of five types.

#རྣམ་པར་རྒྱུ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རླུང་ནི་རྣ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་བརྟེན་ནས་སྒྲ་རྣམ་པ་ལྔའི་བྱ་བ་བྱེད་དེ། དེ་ལ་རྣ་བའི་ནང་གི་སྒྲ་དང་མགོ་དང་སྐྲའི་སྒྲ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིའོ། ། གླུ་དང་རྒྱུན་གྱི་སྒྲ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། རྐན་དང་མཆུ་དང་ངག་གི་སྒྲ་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ། ། ནགས་ཚལ་དང་ཆུ་བོ་དང་སེ་གོལ་དང་ཐལ་མོ་དང་རྫ་རྔ་ལ་སོགས་པའི་རོལ་མོའི་སྒྲ་ནི་དོན་ཡོད་པར་#གྲུབ་པའི་འོ། ། ཡི་གེ་ཧཱུཾ་གི་#ཞི་བ་དང་དྲག་པོའི་སྒྲ་ནི་མི་བསྐྱོད་པའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཏེ་སྒྲའི་ཡུལ་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། ཡང་དག་པར་རྒྱུ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རླུང་ནི་སྣའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་བརྟེན་ནས་དྲི་རྣམ་པ་ལྔའི་བྱ་བ་བྱེད་དོ། ། དེ་ལ་དྲི་མ་ལུས་པ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིའོ། ། ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དྲི་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། དྲི་གསུམ་གྱི་བྱེ་བྲག་འཛིན་པ་#ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ། ། རོའི་དྲི་ནི་དོན་ཡོད་པར་#གྲུབ་པའིའོ། ། དྲི་མི་ཟད་པ་ནི་མི་བསྐྱོད་པས་#བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྟེ་དྲིའི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རླུང་ནི་ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་བརྟེན་ནས་རོ་རྣམ་པ་ལྔ་སྐྱོང་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་རོ་མངར་བ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིའོ། ། རོ་བསྐ་བ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། ལན་ཚྭའི་རོ་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ། ། རོ་ཁ་བ་ནི་མི་བསྐྱོད་པའི་འོ། །

The wind called "Moving" (vibhu) relies upon the sense base of the ear and performs the functions of the five types of sound. Among these, the sounds within the ear, the head, and the hair are those of Vairocana. The sounds of song and flowing water are those of Ratnasambhava. The sounds of the palate, lips, and speech are those of Amitābha. The sounds of musical instruments such as forests, rivers, finger snaps, hand claps, and clay drums are those of Amoghasiddhi. The peaceful and wrathful sounds of the syllable HŪṂ are the blessings of Akṣobhya; thus, the objects of sound are explained as being fivefold. The wind called "Perfectly Moving" (samvibhu) relies upon the sense base of the nose and performs the functions of the five types of odor. Among these, the odor of the entire body is that of Vairocana. The odor of all the limbs is that of Ratnasambhava. The apprehension of the distinctions of the three odors is that of Amitābha. The odor of taste is that of Amoghasiddhi. The inexhaustible odor is the blessing of Akṣobhya; thus, the sense base of odor is explained as being fivefold. The wind called "Intensely Moving" (prabhu) relies upon the sense base of the tongue and sustains the five types of taste. Among these, the sweet taste is that of Vairocana. The astringent taste is that of Ratnasambhava. The salty taste is that of Amitābha. The bitter taste is that of Akṣobhya.

རོ་ཚ་བ་དང་སྐྱུར་བ་ལ་སོགས་པའི་རོ་དྲུག་གི་བྱེ་བྲག་ནི་དོན་ཡོད་པར་#གྲུབ་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཏེ་རོའི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། ངེས་པར་རྒྱུ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་བརྟེན་ནས་སྟོབས་འགྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྟོབས་དང་སྤྲོ་བ་རྣམས་ཏེ། དེ་ཡང་རེག་བྱའི་བྱ་བ་ལྔ་རྗེས་སུ་སྐྱོང་བར་བྱེད་དོ། ། དེ་ལ་སྟན་གཅིག་ལ་གནས་པའི་རེག་བྱ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིའོ། ། འཁྱུད་པའི་རེག་བྱ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། ། འོ་བྱེད་པའི་རེག་བྱ་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ། ། རྔུབ་པའི་རེག་བྱ་ནི་དོན་ཡོད་པར་གྲུབ་པའི་འོ། ། བྷ་ག་དང་ལིངྒའི་སྦྱོར་བའི་རེག་བྱ་#ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་དང་། དབུ་མའི་ཆགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཉེ་བར་དམིགས་པ་ནི་མི་བསྐྱོད་པས་#བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྟེ་རེག་བྱའི་ཡུལ་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། ། གཟུགས་སྒྲ་ལ་སོགས་སྔགས་པ་ཡིས། ། ལྷ་ཉིད་དུ་ནི་རྟག་ཏུ་བསྒོམ། ། ཞེས་བྱ་བའི་མདོའི་དོན་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། ཡེ་ཤེས་ལྔའི་དབང་དུ་བྱ་སྟེ་བཤད་པ། མེ་ལོང་ལ་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་རྣམས་ཅིག་ཅར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་དེ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིའོ། ། རྐང་མེད་དང་རྐང་གཉིས་དང་རྐང་བཞི་དང་། རྐང་མང་གི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་སེམས་ཙམ་མོ་ཞེས་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་དེ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱིའོ། །

The distinctions of the six tastes, such as pungent and sour, are blessed by Amoghasiddhi; thus, the sense base of taste is explained as being fivefold. That which is called "definite movement" refers to the exertion of strength and so forth, as well as power and enthusiasm, based upon the sense base of the body; furthermore, it sustains the five functions of the tangible. Among those, the tangible of remaining on a single seat belongs to Vairocana. The tangible of embracing belongs to Ratnasambhava. The tangible of kissing belongs to Amitābha. The tangible of inhaling belongs to Amoghasiddhi. The tangible of the union of the bhaga and liṅga—which is the perception of the nature of passion, the absence of passion, and the middle way—is blessed by Akṣobhya; thus, the objects of the tangible are explained as being fivefold. The meaning of the sūtra passage, "The practitioner of mantra should always meditate on forms, sounds, and so forth as being the deity itself," has been explained. Now, the explanation is given in terms of the five wisdoms: The mirror-like wisdom is the simultaneous and complete knowledge of all things without exception, just as reflections appear in a mirror; this belongs to Vairocana. The wisdom of equality is the realization that all sentient beings—whether footless, two-footed, four-footed, or many-footed—are mind-only; this belongs to Ratnasambhava.

ཕུང་པོ་དང་ཁམས་ལ་སོགས་པའི་ཕྱི་དང་ནང་གི་དངོས་པོ་རྣམས་སོ་སོར་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་རྣམ་པར་བརྟགས་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་#ཆ་ཤས་ནི་འདི་དག་གོ་ཞེས་པདྨའི་འདབ་མ་ལྟར་སོ་སོར་རྟོག་ཅིང་རྟོག་པ་མེད་པས་གནས་པ་དེ་ནི་སོ་སོར་རྟོག་#པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་དེ་ནི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོ#། ། བདག་དང་གཞན་གྱི་བྱ་བ་ལུས་དང་ངག་དང་#ཡིད་ཀྱི་ལས་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་དེ་ནི་དོན་ཡོད་པར་#གྲུབ་པའི་འོ། ། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དག་ཅིང་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་ལས་གྲོལ་ཏེ། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་རྣམ་པར་སྦྱངས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་དེ་ནི་མི་བསྐྱོད་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། ། དེ་བས་ན། ཕུང་པོ་ཁམས་དང་དེ་བཞིན་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས། ། ལྔ་པོ་དབྱེ་བ་ལྔ་རུ་བྱས་པ་ལ། ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སོ་སོར་བྱིན་བརླབས་ན། ། འཁོར་བའི་ལས་རྣམས་དག་ནི་ག་ལས་འབྱུང་། ། དེ་བཞིན་དབང་པོ་ཕྱི་རོལ་ཡུལ་བཅས་ལྔ། ། རེ་རེ་ཞིང་ཡང་བདེར་གཤེགས་ལྔ་རྣམས་ཀྱིས། ། དེ་ལ་རང་རང་རྟག་ཏུ་བྱིན་རློབ་ཅིང་། ། ཡེ་ཤེས་ལྔ་དང་གསུམ་དུ་འང་ཡང་དག་གནས། ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། རིགས་#ནི་རྣམ་པ་#བརྒྱར་བཤད་པ། ། ཞེས་བྱ་བའི་མདོའི་དོན་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། རིགས་#བརྒྱའི་རིམ་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཡོངས་སུ་བསགས་པ་ལས་གྲུབ་པའི་ལུས་ཡིན་པར་#སོམ་ཉི་མ་མཆིས་ན།

When one analytically distinguishes and examines external and internal entities, such as the aggregates, elements, and so forth, and realizes that all are the nature of the Buddha, one discerns each part of all phenomena like the petals of a lotus. Abiding in non-conceptuality, this is the wisdom of individual discernment, which is the radiance of Amitābha. The essence that perfectly accomplishes the activities of self and others through the actions of body, speech, and mind is the wisdom of accomplishing activities, which is the radiance of Amoghasiddhi. The purification of the obscurations of body, speech, and mind, liberation from karma and afflictions, and the complete cleansing of the habitual tendencies of virtuous and non-virtuous conceptualizations is the wisdom of the utterly pure expanse of phenomena (dharmadhātu), which is the blessing of Akṣobhya. Therefore: When the aggregates, elements, and likewise the sense bases— These five are divided into five; When the Tathāgatas have individually blessed them, From where could the activities of saṃsāra arise? Likewise, the five faculties and their five external objects— Each is constantly blessed by the five Sugatas; They truly abide as the five wisdoms and also as the three. Thus it is said. The explanation of the meaning of the sūtra passage, "The families are explained as being of one hundred types," is complete. The Vajra Disciple asked: "If there is no doubt that the body is formed from the complete accumulation of the subtle atoms of all the Tathāgatas according to the sequence of the hundred families..."

ཡང་ཇི་ལྟར་ན་དེ་ནི་མདོར་བསྡུས་ན་རྣམ་པ་ལྔར་འགྱུར་བ་ལགས། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། ཁམས་བཞི་པོ་དག་ལས་#ལུས་ཀྱི་ཕུང་པོ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཁམས་རྣམས་ཚོགས་པའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་འབྱུང་བ་སྟེ#། དེ་བས་ན་གང་#གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་ཅན་ཏེ། དེ་ནི་སའི་ཁམས་སྡུད་པར་བྱེད་པས་ཉེ་བར་འགྲོའོ། ། དེ་བཞིན་དུ་རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་ཅན་རྣམས་ནི་ཆུའི་ཁམས་སོ། ། པདྨའི་རིགས་ཅན་རྣམས་ནི་མེའི་ཁམས་སོ། ། ལས་#ཀྱི་རིགས་ཅན་རྣམས་ནི་རླུང་གི་ཁམས་སོ། ། རྡོ་རྗེའི་རིགས་ཅན་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སུ་བསྡུས་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། ། ཚུལ་འདིས་ན་རང་གི་ལུས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་དབྱེ་བས་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་བརྒྱར་གྱུར་པ་ཡང་གསང་བ་ལྔའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལྔའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། འདིར་གསང་བ་འདུས་པ་ལས། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཀྱི་དབུས་གནས་པར། ། དཀྱིལ་འཁོར་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ལས་སྐྱེས། ། ཞི་བ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་འདོད་ན། ། བསྡུ་བ་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་བྱ། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དོན་དེ་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་གསང་བའི་རྒྱུད་ལས། འབྱུང་བ་ལྔ་ཡི་བདག་ཉིད་ལྔར། ། མི་ཡི་ལུས་ནི་བརྟག་བྱ་སྟེ། ། དངོས་དེ་ངེས་པར་བསྒོམས་པ་ཡིས#། ། རང་སེམས་མཐུ་ཡིས་སངས་རྒྱས་འགྱུར། ། ཞེས་བཤད་པ་དང་། ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་། འགྲོ་བ་འདི་ཀུན་སངས་རྒྱས་ལྔ་#བདག་ཉིད། ། གར་མཁན་དག་དང་རི་མོ་བཟང་ལྟར་སྣང་། །

Furthermore, in brief, how is it that this becomes fivefold? The Vajra Master replied: "From the four elements, the aggregates of the body are fully accomplished. Because the elements assemble, that which is derived from the elements arises. Therefore, those things derived from the elements, such as the aggregate of form and so forth, belong to the family of the Tathāgata; they approach [the practice] by means of the earth element, which performs the function of cohesion. Likewise, those belonging to the Jewel family are the water element; those belonging to the Lotus family are the fire element; those belonging to the Karma family are the wind element; and those belonging to the Vajra family are subsumed within the consciousness element. By this method, through the division of the elements and the derivatives of the elements within the maṇḍala of one's own body, the five aggregates become five hundred, yet they become the suchness of the five secrets, which is the suchness of the five great elements. Regarding this, the Guhyasamāja states: 'Abiding in the center of the expanse of space, The maṇḍala is born from all vajras. If one desires the peaceful Vajradhara, One should also perform the gathering.' To clarify that very point, the Sarvarahasyatantra says: 'One should examine the human body As the fivefold nature of the five elements. By meditating with certainty upon that reality, Through the power of one's own mind, one becomes a Buddha.' And the Gaganasamāyatantra also says: 'The nature of all these beings is the five Buddhas; They appear like dancers and excellent paintings.'"

གང་དུ་བདེ་ཆེན་ཞེས་བྱ་གཅིག་པུ་ཉིད། ། གཅིག་པུ་ཉམས་ནི་དུ་མར་#གར་མཛད་དོ། ། ཞེས་གསུངས་པས་སོ། ། མདོར་བསྡུ་ན་རྣམ་པ་ལྔ་ཞེས་བྱ་བའི་མདོའི་དོན་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། རྣམ་པ་ལྔ་ལས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འགྱུར་བ་ལགས། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་ནི་སྐུ་རྡོ་རྗེ་དང་ལྷན་ཅིག་གཉིས་སུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། ། དོན་ཡོད་གྲུབ་པ་ནི་གསུང་#རྡོ་རྗེ་དང་ལྷན་ཅིག་གཉིས་སུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། ། མི་བསྐྱོད་པ་ནི་དྲུག་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་གཉིས་སུ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་རིགས་བརྒྱ་ནས་བརྩམས་ཏེ། རིགས་ལྔའི་བར་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་རང་གི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱིས་བསྡུས་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། ། ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསང་བ་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས། དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་མི་ཟད་པའི་རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱིས་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་དམིགས་ན། ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དམིགས་སུ་མེད། ། སྔགས་ཀྱི་ལུས་སུ་སྦྱོར་བ་ལ། ། བྱང་ཆུབ་མེད་ཅིང་བསྒོམ་པའང་མེད། ། ལུས་དང་ངག་སེམས་མཚན་ཉིད་དུ། ། མདོར་ན་རྣམ་པར་དཔྱད་ནས་སུ། ། སྔགས་ཀྱིས་བརྟགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན། ། སྦྱོར་བའི་ཆོ་ག་བསྒོམ་པར་བྱ། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་#མཉམ་པར་སྦྱོར་བ་#མཁའ་འགྲོ་མ་སྒྱུ་མ་བདེ་བའི་མཆོག་ལས་ཀྱང་དོན་འདི་གསལ་བར་བསྟན་ཏེ།

"Wherein that which is called 'Great Bliss' is but a single entity, yet that single experience performs a dance of manifold forms." Thus it is said. In brief, the explanation of the meaning of the Sūtra of the Five Aspects is complete. The Vajra Disciple asked: "How is it that from the five aspects, three aspects arise?" The Vajra Master replied: "Ratnasambhava becomes non-dual with the Vajra Body. Amoghasiddhi becomes non-dual with the Vajra Speech. Akṣobhya becomes non-dual with the sixth, the Tathāgata. In this way, the Buddhas and Bodhisattvas, whose nature encompasses everything from the hundred families down to the five families, are subsumed within one's own body, speech, and mind. As the Blessed One stated in the Guhyasamāja, the Great Yoga Tantra: 'Then all the Tathāgatas enter into one's own body, speech, and mind by means of the inexhaustible three vajras.' And: 'When body, speech, and mind are observed, They are not observed by way of intrinsic nature. In the application of the mantra body, There is no enlightenment and no meditation. Having briefly analyzed the characteristics Of body, speech, and mind, One should meditate on the ritual application Of the samādhi imputed by mantra.' Furthermore, this point is clearly taught in the Sarvabuddhasamāyoga-Ḍākinījālasamvara: "

གཟུགས་བརྙན་ལུགས་མ་སོགས་པ་ལས། ། རྣལ་འབྱོར་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་གྱི། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ལ་རབ་བརྩོན་ན། ། དེ་ལས་རྣལ་འབྱོར་ལྷར་འགྱུར་རོ། ། བདག་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་། ། དཔའ་བོ་ཐམས་ཅད་བདག་ཡིན་ནོ། ། དེ་བས་བདག་ཉིད་ལྷར་སྦྱོར་བས། ། བདག་ཉིད་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ། ། ཞེས་གསུངས་པས་ཏེ། ལུས་དང་ངག་སེམས་སྦྱོར་བ་ཡིས། ། གསུམ་དུ་ཡང་ནི་འགྱུར་བ་ཡིན། ། ཞེས་བྱ་བའི་མདོའི་དོན་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། རྟོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་རང་གི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་པ་ལ་ནི་སོམ་ཉི་མ་མཆིས་ན་རིགས་གསུམ་པོ་དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་རྡོ་རྗེ་གསུམ་མི་ཕྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་#སྐུ་རྡོ་རྗེར་འགྱུར་བ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྟོན་པས་བཤད་དུ་གསོལ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་འདུས་པའི་དོན་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་ཕན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལུས་རྣམ་པར་དབེན་#པའི་མཐར་ཐུག་པ་འདྲི་བར་བྱེད་པ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། དེ་བས་ན་ངས་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་དང་ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་རྒྱུར་གྱུར་པ་བསྟན་ནས་སྐུ་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རབ་ཏུ་གཞག་#པར་བྱ་ཡིས་ཉོན་ཅིག། དོན་ལ་དམིགས་པའི་ལུས་དང་ནི། ། ངག་ཀྱང་ཡིད་ཀྱིས་བསྐུལ་བྱ་ཞིང་། ། ཡིད་ནི་དགའ་བར་བྱེད་པ་ཡིན། ། དངོས་གྲུབ་རབ་མཆོག་བསྒྲུབ་པར་བྱ། ། ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསང་བ་འདུས་པ་ལས་གསུངས་ཏེ། འདིའི་དགོངས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་སྐུ་རྡོ་རྗེར་གྱུར་ནས་རྐན་དང་མཆུ་སྦྱར་བ་དང་།

Yoga does not arise from cast images and the like; If one exerts oneself in the bodhicitta, From that, one becomes a deity through yoga. "I am all the buddhas, And I am all the heroes. Therefore, by uniting myself with the deity, I shall thoroughly accomplish myself." Thus it is said. "Through the application of body, speech, and mind, It also becomes threefold." The meaning of this sūtra has been explained. The Vajra Disciple asked: "There is no doubt that the buddhas and bodhisattvas, who are the nature of all realizations, are perfectly subsumed within one's own body, speech, and mind. How then do those three families become the Vajra Body, which is the nature of the indivisible three vajras? O Blessed One, Teacher, Vajra Master, please explain." The Vajra Master replied: "Great beings who have entered into the welfare of the assembly, it is excellent, excellent, that you ask about the ultimate isolation of the body. Therefore, I shall teach how body, speech, and mind are mutually the causes of one another, and I shall establish you in the samādhi of the Vajra Body; listen! 'With the body focused on the ultimate meaning, Speech is also impelled by the mind, And the mind is made joyful; Thus, the supreme siddhi shall be accomplished.' Thus the Blessed One spoke in the Guhyasamāja. The intention of this is as follows: having become the Vajra Body, one joins the palate and the lips..."

ལྕེའི་ཚོགས་རྣམ་པར་གྱུར་པ་ལས་གསུང་རྡོ་རྗེ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། ། ཐུགས་རྡོ་རྗེ་ནི་དེ་ལ་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལྟར་གསུམ་ཚོགས་པ་ལས་ཡིད་དགའ་ཞིང་ཚིམ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་གྲུབ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། ། དེ་ལྟར་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ལ་སོགས་པའི་བསྒོམ་པའི་མཚན་ཉིད་བརྟགས་ནས་ད་ནི་རྡོ་རྗེ་གསུམ་མི་ཕྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་གཞག་#པར་བྱ་སྟེ། གསང་བ་འདུས་པ་ལས་ཁྱེད་ཀྱི་སེམས་ལུས་ལྟ་བུ་དང་། ལུས་སེམས་ལྟ་བུ་དང་། སེམས་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་པ་ལྟ་བུ་སྐྱེད་ཅིག་ཅེས་གསུངས་པས་བདག་ནི་རང་བཞིན་གྱི་བདག་པོའོ་ཞེས་བདག་ཉིད་བརྟན་པ་བསྐྱེད་ལ་རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོར་ལྷག་པར་མོས་པར་བྱས་པ་ནི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཅེས་བྱ་བར་བཤད་དོ། ། ལུས་རྣམ་པར་དབེན་པ་བསྡུས་པའི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་སྟེ་ལེའུ་གཉིས་པའོ། ། ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། ལུས་རྣམ་པར་དབེན་པ་ལ་བསླབ་པ་ལ་ནི་སོམ་(ཉི་མ་,ཉི་) མ་མཆིས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ངག་རྣམ་པར་དབེན་པ་ལ་ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བགྱི། ཇི་ལྟར་རབ་ཏུ་#བསྒྲུབ་པར་བགྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྟོན་པས་བཤད་དུ་གསོལ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ་ཕུང་པོ་དང་#ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་བཤད་མ་ཐག་པ་ནི་ལུས་རྣམ་པར་དབེན་པ་སྟེ། དེ་ལ་ལྷ་རྣམ་པར་དགོད་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུན་མོང་སྟེ། རགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ངག་རྣམ་པར་དབེན་པ་དེ་ཡང་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ།

From the transformation of the collection of the tongue, one enters into the Vajra Speech. The Vajra Mind is that which impels it; thus, from the assembly of these three, the meaning is that one brings to perfection the siddhi that gladdens and satisfies the mind. Having thus examined the characteristics of the meditation on the body, speech, mind, and so forth, the characteristics of the indivisibility of the three vajras shall now be established. As it is said in the Guhyasamāja: "Generate your mind as the body, the body as the mind, and the mind as the expression in words." By generating the firm conviction, "I am the natural lord," and by cultivating the superior resolve that one is the Great Vajradhara, the identity of the three vajras, this is explained as the yoga of blessing. This concludes the second chapter, which resolves doubts regarding the summary of the isolation of the body. The Vajra Disciple asked: "I have no doubt regarding the training in the isolation of the body. Blessed One, how should one train in the isolation of speech? How should one accomplish it? Blessed One, Teacher, Vajra Master, please explain." The Vajra Master replied: "Great Being, excellent, excellent! The aggregates, elements, sense bases, and so forth, which were just explained, constitute the isolation of the body. The arrangement of the deities therein is common to all, because it is the coarse yoga. The isolation of speech, however, is the wisdom of the yogi."

ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་རྡོ་རྗེའི་ཐེག་པ་རྣམས་ལས་ཀྱང་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལ་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་བས་ན་ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་གསུང་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱ་ཆེར་སོ་སོར་རྟོགས་པར་བྱ་ཡིས་ཤིན་ཏུ་འབད་དེ་ཉོན་ཅིག། དེ་ལ་རིགས་ནི་རྣམ་པ་བརྒྱར་གསུངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་#སྔར་བཤད་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་མདོ་ནི་ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པའི་ཡང་ཐུན་མོང་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལ་ངག་རྣམ་པར་དབེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དོ། ། དེ་ཡང་རླུང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་རིམ་པ་དང་བྲལ་བས་ནི་དེ་#ཤེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། ། རླུང་གི་དེ་#ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྲོག་དང་རྩོལ་བའོ། ། དེ་བས་ན་རླུང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཚིག་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པ་ལས། རིན་ཆེན་ཁ་དོག་སྣ་ལྔ་པ། ། ཡུངས་ཀར་གྱི་ནི་འབྲུ་ཚད་ཙམ། ། སྣ་ཡི་རྩེ་མོར་ནན་ཏན་དུ། ། དེ་ཉིད་སྦྱོར་བས་རྟག་ཏུ་བསྒོམ། ། ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྡོ་རྗེའི་ཚིག་འདི་ངེས་པ་དང་དྲང་བའི་དོན་གྱི་དབྱེ་བས་ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་རྣམ་པ་གཉིས་ལ་ཡང་སྦྱར་ཏེ། དེ་ལ་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་སྒོམ་#པར་བྱེད་པས་ནི་སྣའི་རྩེ་མོར་ཡུངས་ཀར་གྱི་འབྲུ་ཚོད་ཙམ་གྱི་རང་གི་ལྷའི་མཚན་མ་རང་#སེམས་བརྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྒོམ་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་# པ་འདི་ནི་ཕྲ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །

That which is extremely subtle is not the domain of those of the Mahāyāna, nor is it the domain of those who practice the generation stage among the Vajrayāna practitioners, because it is so extremely subtle. Therefore, following the explanatory tantras that I have taught to you, you should listen with great diligence so that you may extensively and individually realize the samādhi of Vajra Speech. Regarding the statement, "The families are said to be of one hundred types," and so forth, the sūtra verse previously explained is common to both the isolation of body, speech, and mind. In that context, "isolation of speech" is the suchness of mantra. Furthermore, without the sequence of the suchness of the winds, that [speech] will not be understood. The "suchness of the winds" refers to prāṇāyāma (vitality and effort). Therefore, regarding the words that teach the suchness of the winds, the Śrī Guhyasamāja states: "A five-colored jewel, The size of a mustard seed, One should constantly meditate upon it At the tip of the nose with diligence, Through the application of suchness." This vajra word is applied to two types of deity yoga through the distinction between the definitive and the interpretable meanings. In that regard, for those who practice the generation stage, it is taught that they should meditate at the tip of the nose on the sign of their own deity, the size of a mustard seed, in order to stabilize their own minds; this is the explanation of the subtle yoga.

འདི་ཉིད་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་ལ་གནས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕྲ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་བཤད་པ་ནི་ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་རྣམས་ཀྱི་བུད་མེད་དང་སྐྱེས་པ་དང་མ་ནིང་གི་ཚུལ་གྱི་ཡི་གེ་གསུམ་བསྐྱེད་ལ་ཡི་གེ་གསུམ་ཡང་འཇུག་པ་དང་གནས་པ་དང་ལྡང་བར་ངེས་པར་སྦྱར་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་བཞིའི་རིམ་གྱིས་སྲོག་དང་རྩོལ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པ་བྱའོ། ། དོན་འདི་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཕྱི་མ་ལས། ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཡི་#རང་བཞིན་དབུགས། ། འབྱུང་བ་ལྔ་ཡི་ངོ་བོ་ཉིད། ། གོང་བུའི་གཟུགས་ཀྱིས་ཕྱུང་ནས་ནི། ། སྣ་ཡི་རྩེ་མོར་རབ་ཏུ་བརྟག། རིན་ཆེན་ཁ་དོག་སྣ་ལྔ་པ། ། སྲོག་དང་རྩོལ་བ་ཞེས་བྱར་#བཤད། ། ཅེས་གསུངས་པའོ། ། མདོར་བསྟན་པ་འདིའི་བཤད་པ་གསང་བ་འདུས་པའི་བཤད་པའི་རྒྱུད་དགོངས་པ་ལུང་སྟོན་པ་ལས་བཤད་དེ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་ཅན། ། རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོའི་དོན་གསུངས་པ། ། འགྲོ་བའི་བླ་མ་གཅིག་པུ་ལ། ། ཕྱག་འཚལ་ནས་ནི་སླར་གསོལ་པ། ། འཇིག་རྟེན་པ་ཡི་ལུང་ཉིད་ཀྱིས། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་རབ་གསུངས་ན། ། ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ། ། མ་འོངས་པ་ཡིས་ཇི་ལྟར་རྟོགས། ། ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་རབ་སྤང་ཕྱིར། ། ཁྱེད་ནི་ཆོས་རྣམས་སྟོན་མཛད་ན། ། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དེ་ཉིད། ། ལྟ་བ་དེ་ནི་རབ་བསྟན་འགྱུར། ། དགོངས་པའི་ཚིག་ལ་རྨོངས་པ་རྣམས། ། གསུངས་པའི་དོན་ནི་མ་རྟོགས་ནས། ། གསུངས་པ་འདི་ལས་གཞན་མིན་ཞེས། ། དེ་ནི་ཇི་བཞིན་སྒྲར་འཛིན་ཏོ། ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་སྣ་ཚོགས་པས། ། ལག་ན་རྡོ་རྗེ་ལ་གསུངས་པ། ། ཁྱེད་གསང་དགོངས་པ་མ་རྟོགས་པ། །

Regarding the explanation of the subtle yoga for those abiding in this very completion stage: one should generate the three syllables in the manner of female, male, and neuter from the āli and kāli vowels and consonants. These three syllables are then definitively applied to the phases of entering, abiding, and arising, and one should perform the vajra recitation, which is the nature of the vital breath and effort, through the sequence of the four maṇḍalas. To demonstrate this very point, the Explanatory Tantra of the Guhyasamāja states: "The breath, the nature of the five wisdoms, The essence of the five elements, Having been emitted in the form of a sphere, One should clearly visualize it at the tip of the nose. The five-colored jewel is explained As 'vital breath and effort'." The explanation of this brief summary is provided in the Explanatory Tantra of the Guhyasamāja, the Prophetic Revelation of the Intention: Then the Blessed One, the Vajra-holder, Spoke the meaning of the Vajra Essence. Having prostrated to the sole teacher of beings, He addressed him once again: "If the bodhicitta is explained According to worldly scriptures, How is the supramundane To be realized by those in the future? Since you teach all phenomena In order to completely abandon all views, How is that very bodhicitta To be shown as the view? Those who are confused regarding the intentional language, Failing to realize the meaning of what was spoken, Think, 'It is nothing other than what was said,' And thus grasp it as a literal expression. Then the Blessed One, the Multiformed, Spoke to Vajrapāṇi: 'You have not realized the secret intention...'"

འདྲི་བར་བྱེད་པ་ལེགས་སོ་ལེགས། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་རླུང་འགྱུར་ཞིང་། ། ནམ་མཁའ་ལ་ནི་རྣམ་གནས་པ། ། སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྲོག་གྱུར་ཡིན། ། ལྔ་ཡི་བདག་ཉིད་བཅུ་མིང་ཅན། ། རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་ཞེས་གྲགས་པ། ། ངོ་བོ་ཉིད་རྣམས་གསུམ་དུ་འགྱུར། ། རླུང་ཞེས་བྱ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས། ། དབང་པོ་ཀུན་གྱི་གཙོ་འདི་ཡིན། ། འདི་ལྟར་མི་མངོན་ཕྲ་བ་ལས། ། རྟག་ཏུ་གསལ་བར་བརྗོད་པ་ཡིན། ། འགྲོ་བ་ཡུལ་སོགས་ལས་བྱེད་པ། ། འདིར་ནི་དེ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན། ། ཞི་བ་དང་ནི་རྒྱས་པ་དང་། ། དབང་དང་དེ་བཞིན་མངོན་སྤྱོད་རྣམས། ། དེ་ཉིད་གསུམ་གནས་ལ་བརྟེན་ནས། ། དེ་ཀུན་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱིས་བྱེད། ། ཇི་སྲིད་འཇིག་རྟེན་བརྟག་#པ་དང་། ། དེ་བཞིན་བརྟག་#པ་སྣ་ཚོགས་རྣམས། ། རྣམ་རྟོག་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཞེས་པའི། ། རླུང་ལས་རྟག་ཏུ་འབྱུང་བ་ཡིན། ། བདེ་སྡུག་ལ་སོགས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི། ། ས་བོན་ལྟ་བུར་བཤད་པ་ཡིན། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་འདི། ། ཕུང་སོགས་གཉིས་མེད་མཁའ་དང་མཉམ། ། ཤེས་རབ་ཐབས་གཅིག་སྦྱོར་བ་ཡིས། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་འགྲོ་བར་འགྱུར། ། ཀློག་དང་བསམ་གཏན་རྣམས་#སྤངས་པར། ། བདག་པོ་རང་ཉིད་ཟློས་པ་སྟེ། ། ཉིན་དང་མཚན་མོ་དབྱེ་བ་ཡིས། ། ཉི་ཟླ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡིན། དངོས་པོ་མེད་པས་འགྲོ་ཁྱབ་པའི། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རླུང་གཅིག་པུ། ། དགེ་དང་མི་དགེའི་འབྲས་སྤངས་ན། ། ནམ་མཁའ་འདྲ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན། ། ཞེས་གསུངས་པས་སོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། རླུང་ལྔའི་བདག་ཉིད་བཅུ་མིང་ཅན། ། ཞེས་གསུངས་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཐུགས་བརྩེ་བ་ཉེ་བར་བཞག་སྟེ།

"Excellent, excellent, O questioner! The bodhicitta becomes the wind and abides in space; it is the life-force of all sentient beings. Having the nature of the five and the name of the ten, it is renowned as the twelve links of dependent origination. It manifests as the three natures. This bodhicitta, called 'wind,' is the sovereign of all the sense faculties. Thus, though it is subtle and unmanifest, it is always described as luminous. The movement of beings toward objects and so forth is dependent upon it here. Pacifying, enriching, magnetizing, and likewise the rites of wrathful activity—all these are performed by the bodhicitta, relying upon the abiding of the three realities. As long as there is the examination of the world and likewise various other examinations, they always arise from the wind called 'conceptual bodhicitta.' It is explained as being like the seed of phenomena such as pleasure and pain. This essence of bodhicitta is non-dual with the aggregates and so forth, equal to space. Through the union of wisdom and method, the bodhicitta proceeds. Having abandoned recitation and meditative concentration, the Lord himself is the reciter; by the division of day and night, the sun and moon are perfectly joined. Since it is without substance, the single wind of bodhicitta pervades all beings. If one abandons the fruits of virtue and non-virtue, it becomes like space." Thus it was said. The Vajra Disciple asked: "Regarding the statement, 'Having the nature of the five and the name of the ten,' the Blessed One, out of compassion, [should explain this]..."

རེ་རེའི་མིང་གི་དབྱེ་བ་གཞན་བཤད་དུ་གསོལ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། བཤད་མ་ཐག་པའི་བཤད་པའི་རྒྱུད་ཉིད་ལས་བསྟན་པ་དེ་དགྲོལ་བར་བྱའོ། ། དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་ཀུན་དང་། ། དེ་བཞིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས། ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བདག་པོ་དེ། ། མཉེས་བྱའི་ཕྱིར་ནི་ཞུགས་པར་འགྱུར། ། སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་གྱེན་རྒྱུ་དང་། ། ཁྱབ་དང་མཉམ་གནས་ཞེས་བཤད་དང་། ། ཀླུ་དང་རུས་སྦལ་རྩངས་པ་དང་། ། ལྷ་སྦྱིན་དང་ནི་གཞུ་ལས་རྒྱལ། ། དེ་དག་བདག་གཟུགས་བུད་མེད་དུ། ། སླར་ཡང་སྤྲུལ་པར་མཛད་པ་ཡིན། ། རླུང་བཅུ་པོ་འདི་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་མཉམ་པར་སྦྱོར་བ་མཁའ་འགྲོ་མ་བདེ་བའི་མཆོག་གི་ཚུལ་ལས་ནི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་མ་ཡིན་པས་གསུངས་ཏེ། ཀོ་ཊ་ཁྱ། ཀོ་ཊ་བ། ཀོ་ཊ། ཀོ་ཊ་བཤྩ་ཤ། ཀོ་ཊཱི་#ར་གཿ། ཀོ་ལ་ཁྱ། ཀོ་ལ་བཱ#། ཀོ་ལ། ཀོ་ལ་བཤྩ། ཀོ་ལ་ཏ་ཐཱ། མིང་བཅུ་པོ་དེ་#དག་ནི་རྡོ་རྗེའི་སྒོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པའི་དོན་གྱིས་རླུང་བཅུར་གསུངས་ཏེ། སྲོག་དང་ཐུར་དུ་སེལ་བ་དང་། མེ་དང་མཉམ་དུ་གནས་པ་དང་། གྱེན་དུ་རྒྱུ་བ་དང་། ཁྱབ་བྱེད་དང་། རྒྱུ་བ་དང་། རྣམ་པར་རྒྱུ་བ་དང་། ཡང་དག་པར་རྒྱུ་བ་དང་། རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་དང་། ངེས་པར་རྒྱུ་བ་ཞེས་བྱའོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། སྲོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རླུང་བཅུ་པོ་ལུས་འདི་ལ་གང་ཞིག་རབ་ཏུ་གནས་ནས་ཅི་ཞིག་བགྱིད་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྟོན་པས་བཤད་དུ་གསོལ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ།

"Please explain the other distinctions of each of their names." The Vajra Master replied: "I shall explain those very things taught in the Explanatory Tantra just mentioned: 'Then all the Tathāgatas, And likewise the Bodhisattvas, In order to please that Lord of Tathāgatas, They shall enter [into union].' 'Prāṇa, apāna, udāna, Vyāna, and samāna are thus explained; Nāga, kūrma, kṛkara, Devadatta, and dhanañjaya— These, in the form of myself as a woman, Are emanated once again.' These ten winds are taught in the Sarvabuddhasamāyogaḍākinījālasamvara in a non-literal sense. [They are]: koṭakhya, koṭava, koṭa, koṭavaśśa, koṭīraḥ, kolakhya, kolavāḥ, kola, kolavaśśa, kolattha. These ten names are also taught as the ten winds in their literal sense in the Mahāyoga Tantra called the Vajramukha: prāṇa, apāna, agnisamāna, udāna, vyāna, caraṇa, vicaraṇa, saṃcaraṇa, pracaraṇa, and niścaraṇa." The Vajra Disciple asked: "O Blessed One, Vajra Master Teacher, please explain where these ten winds, such as prāṇa and the rest, reside within this body and what they do." The Vajra Master replied:

རླུང་ལྔ་ནི་ལུས་ཀྱི་ཆ་ལ་གནས་ནས་ལུས་ཀྱི་བྱ་བ་རྣམས་བྱེད་དོ། ། རླུང་ལྔ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་གནས་ནས་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་བྱ་བ་རྣམས་བྱེད་དོ། ། དེ་ལ་སྲོག་ཅེས་བྱ་བའི་རླུང་སྙིང་གར་གནས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མི་བསྐྱོད་པའོ། ། ཐུར་དུ་སེལ་བ་མདོམས་#ན་གནས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་ནོ། ། གྱེན་དུ་རྒྱུ་བ་ལྐོག་མར་གནས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའོ། ། མེ་དང་མཉམ་དུ་གནས་པ་ལྟེ་བར་གནས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའོ། ། ཁྱབ་བྱེད་#ཚིགས་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་དོ། ། རྒྱུ་བའི་རླུང་ནི་གཟུགས་སོ། ། རྣམ་པར་རྒྱུ་བ་ནི་སྒྲའོ། ། ཡང་དག་པར་རྒྱུ་བ་ནི་དྲིའོ། ། རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་ནི་རོའོ། ། ངེས་པར་རྒྱུ་བ་ནི་རེག་བྱའོ། ། ཡང་རླུང་བཅུ་པོ་འདི་དག་ནི་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། དེ་རྣམས་ཀྱང་རླུང་ལ་སོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་བཞིའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། ཡང་དེ་རྣམས་ལྷ་མོ་བཞིའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། ཡང་དེ་རྣམས་འབྱུང་བ་རྣམ་པ་ལྔར་འགྱུར་བ་དང་། ཡང་དེ་རྣམས་མེ་ལོང་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་ལྔར་འགྱུར་བ་དང་། ཡང་དེ་རྣམས་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་འོད་ཟེར་རྣམ་པ་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། ཡང་དེ་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། ཡང་དེ་རྣམས་ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་གཞིར་གྱུར་ནས་འཇུག་པ་དང་གནས་པ་དང་ལྡང་བའི་རིམ་གྱིས་རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དང་།

The five winds abide in the parts of the body and perform the activities of the body. The five winds abide in the sense bases, such as the eyes, and perform the activities of the sense faculties. Among them, the wind called "life-sustaining" (prāṇa), which abides in the heart, is the Tathāgata Akṣobhya. The "downward-clearing" wind, which abides in the secret place, is the Tathāgata Ratnasambhava. The "upward-moving" wind, which abides in the throat, is the Tathāgata Amitābha. The "fire-accompanying" wind, which abides in the navel, is the Tathāgata Amoghasiddhi. The "pervasive" wind, which abides in all the joints, is the Tathāgata Vairocana. The moving wind is form. The moving-vividly wind is sound. The perfectly moving wind is smell. The intensely moving wind is taste. The definitely moving wind is touch. Furthermore, these ten winds become the inhalation and exhalation of breath; they also become the nature of the four maṇḍalas of wind and so forth; they also become the nature of the four goddesses; they also become the five elements; they also become the five wisdoms, such as the mirror-like wisdom; they also become the nature of the five-colored light rays, such as white; they also become the nature of the five Tathāgatas; and they also, having become the basis for the three syllables, perform the vajra recitation through the stages of entering, abiding, and arising.

ཡང་རླུང་དེ་རྣམས་ཡི་གེ་ཨའི་གཞིར་གྱུར་ནས་ཚིག་མ་ལུས་པར་སྨྲ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཡང་དེ་རྣམས་མི་ཤིགས་#པ་ཐོབ་ན་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ན་རླུང་བཅུ་པོ་འདི་དག་གཅིག་#དང་དུ་མའི་ངོ་བོས་#རང་གི་ལུས་ལ་ཉིན་དང་མཚན་དུ་སྤྲོ་བ་དང་སྡུད་པར་བགྱིད། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྟོན་པས་བཤད་དུ་གསོལ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། དཔལ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པ་ལ་སོགས་པ་རྩ་བའི་རྒྱུད་བླ་མ་ལས་ཇི་ལྟར་རླུང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དགོངས་པར་བཤད་ཀྱིས་གསལ་བར་མ་#གསུངས་ལ། དེ་བཤད་པའི་རྒྱུད་ལས་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པར་གསུངས་པས་དེ་ལ་འཇུག་པར་བྱའོ། ། སངས་རྒྱས་ལྔ་ཡི་རིགས་གནས་པ#། ། སྣ་རྩེའི་བུ་ག་ལས་བྱུང་ཞིང་། ། རླུང་ལྔ་སྟེང་དུ་ཡང་དག་རྒྱུ། ། ལུས་ལ་རྟག་ཏུ་སྤྱོད་པར་འགྱུར། ། ཀུན་རྫོབ་སྣར་ནི་སྤྱོད་པ་ཡི། ། སྒོ་དེ་ལས་ནི་རྣམ་པར་འབྱུང་། ། གཡོན་དང་གཡས་དང་གཉིས་ཀ་དང་། ། དལ་བར་རྒྱུ་དང་རྣམ་པ་བཞི། ། གཡས་པ་ནས་ནི་འབྱུང་བའི་ཁམས། ། མེ་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ། ཁ་དོག་དམར་བའི་མཆོག་འདི་ནི། ། པདྨ་མགོན་པོ་རྒྱུ་བའོ། ། གཡོན་པ་ནས་ནི་འབྱུང་བའི་ཁམས། ། རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་འབྱུང་བ་དག། ལྗང་སེར་དག་ཏུ་སྣང་བ་སྟེ། ། ལས་ཀྱི་མགོན་པོ་རྒྱུ་བའོ། ། གཉིས་ཀ་ལས་ནི་འབྱུང་བའི་ཁམས། ། གསེར་གྱི་མདོག་ཏུ་སྣང་བ་སྟེ། ། དབང་ཆེན་གྱི་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད། ། རིན་ཆེན་མགོན་པོ་རྒྱུ་བའོ། ། དལ་ཞིང་རྒྱུ་བ་མེད་པའི་ཁམས། །

Furthermore, when those winds become the basis for the letter A, they cause all words to be spoken without exception; and when those [winds] attain the indestructible [drop], they become non-existent. The Vajra Disciple asked: "Blessed One, how do these ten winds, in the nature of one and many, emanate and withdraw within one's own body day and night? Blessed One, Teacher, Vajra Master, please explain." The Vajra Master replied: "Great Being, excellent, excellent! In the Glorious Compendium of Suchness and other root tantras, the suchness of the winds was explained with intentional meaning but not clearly stated; however, since it is taught literally in the explanatory tantras, one should engage with that. Abiding in the families of the five Buddhas, Arising from the apertures of the nose-tip, The five winds flow perfectly upward, Constantly circulating within the body. Conventional [winds] circulate through the nose; They emerge from those very gates. There are four types: flowing through the left, the right, both, And flowing slowly. The element that emerges from the right Is the maṇḍala of fire itself; This supreme red color Is the movement of the Lord Padma. The element that emerges from the left Is the arising of the maṇḍala of wind; Appearing as greenish-yellow, It is the movement of the Lord Karma. The element that emerges from both Appears as the color of gold; It is the maṇḍala of the Great Powerful One (Mahendra) itself, The movement of the Lord Ratna. The element that flows slowly and without [distinct] movement..."

དག་པའི་ཤེལ་ལྟར་སྣང་བ་སྟེ། ། སྐད་ཅིག་ཆུ་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ། ། རྡོ་རྗེ་མགོན་པོ་རྒྱུ་བའོ། ། ཁམས་ཀུན་#ཡང་དག་འབྱུང་བ་ནི#། ། རྟེན་དང་བརྟེན་པར་བཟུང་བ་ནི། ། རྣམ་སྣང་མཛད་ཆེན་སྐུ་ཡིན་ནོ། ། འཆི་བའི་མཐར་ནི་འབྱུང་བར་འགྱུར། ། དཀྱིལ་འཁོར་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི། ། མཉམ་པར་གཞག་#པས་རྟག་ཏུ་ཟློས། ། སྔགས་བཟླས་པ་ཡི་གྲངས་ཀྱིས་ནི། ། ཉིན་དང་མཚན་དུ་རྟག་པར་ཟློས། ། ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུད་ཆེན་པོ་ལས་གསུངས་སོ། ། #འདིའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། པདྨ་དང་རྡོ་རྗེའི་སྣ་དག་ལས་འོད་ཟེར་རྣམས་བྱུང་ནས་སྟེང་དུ་སོང་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སྣའི་སྒོ་ལས་གཡོན་པ་དང་གཡས་པ་དང་གཉིས་ཀ་དང་དལ་གྱིས་རྒྱུ་བའི་རིམ་གྱིས་འབྱུང་ངོ་། ། དེའི་རིམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། སྣ་གཡོན་པ་ནས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་རླུང་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དོན་ཡོད་པར་གྲུབ་པའི་རླུང་གི་ངོ་བོ་སྟེ། རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་མདོག་ལྗང་སེར་འོད་ཟེར་ནག་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། ། སྣ་གཡས་ནས་རྒྱུ་བའི་རླུང་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་སྟེ་མེའི་རང་བཞིན་མེའི་དཀྱིལ་འཁོར་འོད་ཟེར་དམར་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། ། སྣ་གཉི་ག་ལས་བྱུང་#བའི་རླུང་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་ཏེ་དབང་ཆེན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་འོད་ཟེར་སེར་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། ། དལ་ཞིང་རྒྱུ་བ་བུལ་བའི་རླུང་ནི་མི་བསྐྱོད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། ། #གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཆུའི་དཀྱིལ་འཁོར་འོད་ཟེར་དཀར་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །

Appearing like pure crystal, it is the water maṇḍala of a single instant; it is the movement of the Vajra Protector. The perfect arising of all elements, grasped as the support and the supported, is the body of the Great Vairocana. At the end of death, these four maṇḍalas arise. One should always recite them while in meditative equipoise. By the count of the mantra recitation, one should recite them constantly day and night. Thus it was spoken by the Blessed One in the Great Yoga Tantra called the Vajra Garland. The meaning of this is as follows: light rays emerge from the tips of the lotus and the vajra and travel upward. They emerge from the conventional nostrils in the sequence of the left, the right, both, and the slow movement. The sequence is this: the wind that definitely emerges from the left nostril is the nature of the Tathāgata Amoghasiddhi; it is the wind maṇḍala, greenish-yellow in color, and the nature of black light rays. The wind that flows from the right nostril is the Tathāgata Amitābha; it is the nature of fire, the fire maṇḍala, and the nature of red light rays. The wind that emerges from both nostrils is Ratnasambhava; it is the maṇḍala of the great power (mahendra), and the nature of yellow light rays. The slow-moving wind is the nature of Akṣobhya; it is the nature of water, the water maṇḍala, and the nature of white light rays. Its nature is clarity.

ཁྱབ་བྱེད་ཀྱིས་ནི་ཁམས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བཞི་ཆར་ལ་ཁྱབ་པའི་རླུང་སྟེ་མི་འབྱུང་ཞིང་ཁྱབ་པའི་འོད་ཟེར་ཅན་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་དེ་དེ་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། ། དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་འོད་ཟེར་རེ་རེ་འབྱུང་བ་ན་ཡང་འོད་ཟེར་ལྔ་ལྔ་ངེས་པར་འབྱུང་སྟེ། ཁམས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གཅིག་གིས་ཀྱང་ཁམས་བཞི་ཆར་ལ་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ། ། དཀྱིལ་འཁོར་རེ་རེ་ལ་ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་སྔགས་ཀྱི་བདག་པོ་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་གྱིས་རྟག་ཏུ་རང་ཉིད་ཟློས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་#རླུང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མདོར་བསྡུས་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། བླ་མའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་རླུང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལུང་དང་རྟོགས་པ་དག་གིས་ལེགས་པར་བསླབས་ཏེ། ད་ནི་སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པར་འཚལ་ན་ཐུགས་བརྩེ་བ་ཉེ་བར་བཞག་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྟོན་པས་བཤད་དུ་གསོལ། སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་གང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྩ་བའི་རྒྱུད་དང་རྒྱུད་བླ་མ་ལས་སྔགས་ཙམ་གསུངས་ཀྱི་སྔགས་བཏུ་བ་ནི་མ་བསྟན་ཏོ། ། བཤད་པའི་རྒྱུད་ལས་ནི་སྔགས་བཏུ་བ་དང་། སྔགས་ཀྱི་བརྡ་དང་། སྔགས་ཀྱི་དོན་དང་། སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདེན་པ་ཁོ་ནར་གསུངས་སོ། ། དེ་ནས་བཤད་པའི་རྒྱུད་མ་རྟོགས་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྔགས་#ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་འབད་པས་ཉོན་ཅིག།

The pervasive wind is the wind that pervades all four maṇḍalas of the elements; it does not emerge [as a separate breath], and the one possessing pervasive rays of light is the Tathāgata Vairocana, whose essential nature is equal to space. Nevertheless, when each individual ray of light emerges, five rays necessarily emerge together, and even a single maṇḍala of the elements pervades all four elements. In each maṇḍala, the lords of the three-syllable mantras enter and so forth, and thus they are constantly recited by themselves in sequence. This is a brief explanation of the suchness of the winds. The Vajra Disciple said: "By the grace of the Guru’s presence, I have well studied the suchness of the winds through both scripture and realization. Now, wishing to know the specific characteristics of the suchness of mantra, I pray that the Blessed One, the Vajra Master and Teacher, will explain it out of your great compassion." The Master replied: "Great Being, excellent, excellent! Regarding what is called the suchness of mantra, in the root tantras such as the Tattvasaṃgraha and the Uttaratantra, only the mantras themselves were spoken, but the extraction of the mantras was not taught. In the explanatory tantras, however, the Blessed One has truly taught the extraction of mantras, the symbols of mantra, the meaning of mantra, and the suchness of mantra. Therefore, if one does not understand the explanatory tantras, those who are attached to external mantras will not understand [this]. For that reason, listen with diligence!"

བཤད་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འབའ་ཞིག་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། ། དེ་ལ་སྦྲུལ་ལ་སོགས་པའི་སྔགས་རྣམས་ནི་ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་ལས་ཡང་དག་པར་བྱུང་བ་རྣམས་སོ། ། དེ་རྣམས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་མི་ཤིགས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཡི་གེ་གསུམ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སྔགས་ཐམས་ཅད་ནི་བུད་མེད་དང་སྐྱེས་པ་དང་མ་ནིང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་མན་ངག་ཇི་ལྟར་ཐོས་པས་ཡི་གེ་གསུམ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་གོ། ། དེ་བས་ན་#ཡི་གེ་གསུམ་ནི་སྔགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་པོའོ། ། དེ་ནི་ཡང་རེ་རེ་ཞིང་མི་ཤིགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཡི་གེ་གསུམ་གསུམ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། ། ད་ནི་ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་བྱ་བ་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་དང་པོར་གསུམ་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ་ལས་ལྷའི་སྐུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། ། དེ་ཉིད་འཇུག་པ་དང་གནས་པ་དང་ལྡང་བའི་རིམ་གྱིས་ལུས་ཉིན་མཚན་དུ་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། ། དེ་ཉིད་ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་དབང་པོ་གཉིས་མཉམ་པར་སྦྱོར་བའི་དུས་སུ་ཁ་ཐུར་དུ་བལྟས་པར་གྱུར་པས་གསང་བའི་སྣའི་བུ་ག་ནས་ས་བོན་གྱི་གཟུགས་ཀྱིས་བྱུང་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་རྣམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། ། དེ་ཉིད་སྲོག་དང་རྩོལ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཡང་སྟེང་དུ་#སོང་ནས་དབང་པོའི་སྒོ་རྣམས་སད་པར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སྣའི་སྒོ་ནས་གཡོན་དང་གཡས་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པས་བྱུང་ནས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས་རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་བྱ་སྟེ། སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བར་བྱེད་དོ། ། དེ་ཉིད་ཉིན་མོ་དང་མཚན་མོའི་རིམ་གྱིས་བཟླས་པའི་གྲངས་ཉེ་བར་བཟུང་ནས་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་བྱུང་སྟེ།

Following the explanatory tantras, one should realize the suchness of mantra alone. In that regard, mantras such as those of the snake and so forth are those that have perfectly arisen from the vowels and consonants. Their suchness consists of the three syllables arising from the indestructible. This is because all mantras, according to the oral instructions on their nature as female, male, or neuter, enter into the three syllables. Therefore, the three syllables are the lords of all mantras. Furthermore, each of these arises from three syllables together with the indestructible. Now, the function of the three syllables will be explained. First, from the perfect union of the three, the body of the deity arises. That very [deity] sustains the body day and night through the sequence of entering, abiding, and arising. That very [deity], together with the vowels and consonants, at the time of the union of the two organs, becomes downward-facing and emerges from the secret nostril in the form of a seed-syllable, thereby generating the realms of sentient beings. That very [deity], together with the vital breath and effort, again ascends upward, awakening the doors of the sense faculties. Emerging from the conventional nostril through the sequence of the left, right, and so forth, one should perform the spontaneously accomplished vajra recitation, which purifies the obscurations of prior karma. That very [deity], having taken hold of the count of recitations through the sequence of day and night, emerges into the maṇḍalas of water and so forth.

དཀར་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཁ་དོག་ལ་གནས་ནས་ཞི་བ་ལ་སོགས་པའི་ལས་རྣམས་བྱེད་དོ། ། དེ་ཉིད་ཡི་གེའི་གཟུགས་སུ་ཡོངས་སུ་བརྟགས་ལ་ལྕེ་རྩེ་ཤིན་ཏུ་མི་བསྐྱོད་ཅིང་། ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངག་གི་བཟླས་བརྗོད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་བཟླས་བརྗོད་བྱས་ནས་ཕྱིའི་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བ་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཞི་བ་ལ་སོགས་པའི་ལས་རྣམས་བྱེད་དོ། ། ཡི་གེ་གསུམ་པོ་དེ་ཉིད་ནི་སྦྱང་བར་བྱ་#བ་དང་། རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་། འབར་བར་བྱ་བ་བའི་རིམ་གྱིས་ཁ་ཟས་རྣམ་པར་སྦྱངས་ཏེ་སྐྱོན་མེད་པར་བྱེད་དོ། ། དེ་ལྟར་ལུས་ལ་གནས་པའི་སྐབས་སུ་ཐམས་ཅད་བྱ་སྟེ། མཐར་མི་ཤིགས་པར་ཞུགས་ནས་ཡང་ཐ་མལ་པའི་ལུས་ལ་བརྟེན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་བྱེད་དོ། ། ད་ནི་ཡི་གེ་གསུམ་བསྐྱེད་པ་དགོངས་པ་ལུང་སྟོན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས་གསུངས་པ། དང་པོ་གཅིག་ནི་དགུ་དབུས་ན། ། གང་ཞིག་བཅུ་ཡིས་མ་བཅིངས་པ། ། དེ་ནི་བཅིང་#མེད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ། དེ་ཤེས་པ་ནི་མཆོག་གི་གནས། ། དབྱངས་དང་གསལ་བྱེད་ཡི་གེ་སྟེ། ། གྲངས་དགུ་ཡི་ནི་རྗེས་འཇུག་པ། ། ཨས་བཅིངས་ཕན་ཚུན་སྦྱོར་བ་ལ། ། གང་གིས་དེ་ཤེས་འགྲོ་བའི་བླ། ། གང་ཞིག་ཤེས་ནས་རྣམ་གྲོལ་བའི། ། འབྲས་བུ་ཕུན་ཚོགས་གྲུབ་འདོད་པ། ། དེ་ནི་དེ་ཉིད་འགྲུབ་འགྱུར་ཏེ། ། དངོས་མེད་པས་ནི་དངོས་སྤངས་པ། ། འབྱུང་བའི་མཐའ་ནི་ཡང་དག་ལྡན། ། ཆ་ལ་སོགས་པ་བཅུ་དྲུག་གནས། ། ལྔ་པ་ལྔ་དང་ཡང་དག་ལྡན། ། བཞི་ནི་གསུམ་དུ་ངེས་པར་སྦྱར། ། ཡི་གེ་ཨཱཾ་#བཅས་རིང་པོར་བཅས། ། ཡོན་ཏན་སྦྱོར་སོགས་ཕྱིས་དང་ལྡན། ། ཐུང་ངུ་མ་ལུས་དག་ཏུ་འགྱུར། །

Abiding in colors such as white and so forth, one performs activities such as pacification. Having conceptualized that very [reality] in the form of syllables and performed the recitation characterized by the verbal recitation—such as "the tip of the tongue is not to be moved at all"—one performs activities such as pacification by relying on external actions such as colors. Those three syllables themselves purify, realize, and ignite food in sequence, thereby making it faultless. In that way, everything is performed while abiding in the body; finally, having entered the indestructible, one again relies on the ordinary body and performs everything in that same manner. Now, regarding the generation of the three syllables, it is said in the Mahāyoga Tantra titled The Prophecy of the Intention: "The first one is in the center of nine; That which is not bound by ten Is called 'unbound.' Knowing that is the supreme state. The vowels and consonants are the syllables That follow the number nine. Bound by 'A' and joined together, Whoever knows that is the leader of beings. Whoever, having known it, desires The accomplishment of the perfect fruit of liberation, Will achieve that very reality. By means of non-existence, existence is abandoned; It is perfectly endowed with the end of the elements. The sixteen parts and so forth abide; Perfectly endowed with five sets of five, The four are definitely joined into three. Together with the syllable Āṃ and the long vowels, With qualities, combinations, and so forth, The short vowels become entirely pure."

གཅིག་མིན་དུ་མ་མ་ཡིན་ནོ། ། ཡ་ཡི་དོན་གྱིས་གང་ཅི་འང་རུང་། ། བྱ་བའི་དངོས་གྲུབ་འདོད་གྱུར་པས། ། ར་ལ་སོགས་པ་གསུམ་ཉིད་ཀྱིས། ། འགྲོ་བའི་དོན་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག། ཡི་གེ་གང་ཞིག་སྔར་བཤད་དང་། ། གང་ཡང་མངོན་པར་ཕྱོགས་པ་རྣམས། ། བུད་མེད་སྐྱེས་པ་མ་ནིང་སྟེ། ། ཁམས་ལ་སོགས་པར་རབ་ཏུ་བརྟག #། འོག་ནས་སྟེང་དུ་བཅས་པར་ནི། ། ཤེས་ནས་བློས་ནི་ངེས་པར་སྦྱར། ། དྲུག་བཤད་བཞི་དང་གསུམ་དང་གཅིག། དངོས་མེད་ངོ་བོ་གཅིག་ལས་བྱུང་། ། དེ་ནི་ཡང་སོགས་དོན་སྦྱར་ནས། ། དུས་གསུམ་ཤེས་པའང་འབྱུང་བར་འགྱུར། ། མཁས་པས་སྒྱུ་མ་མིག་འཕྲུལ་བཞིན། ། འགྲོ་བ་རྣམས་ནི་རྒྱུ་མཐར་བྱ། ། བརྗོད་པ་ཡི་ནི་སྔགས་འདི་དག། དངོས་མེད་ངོ་བོ་ལས་བྱུང་བ། ། དེ་ནི་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་གཟུགས། ། ལྷ་རུ་ཉེ་བར་དམིགས་པ་གང་། ། བརྡ་ཡིས་དེ་ཉིད་གསུམ་གནས་པ། ། རང་བཞིན་བཟླས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། ། མིང་མེད་བརྗོད་དུ་མེད་པ་སྟེ། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་མཆོག་འདི་ཡིན་ནོ། ། གསུམ་པོ་དེ་ཉིད་གཅིག་གྱུར་པ། ། འགྲོ་བ་མེད་ཅིང་འོང་བ་མེད། ། འགག་མེད་རབ་ཏུ་ཞི་བ་ཉིད། ། རྟག་དང་ཆད་པ་རྣམ་སྤངས་པ། ། དུས་གསུམ་མཁྱེན་པས་མ་བྱས་པའི། ། རྟོག་པ་ནམ་མཁའ་དབྱེར་མེད་མཚན། ། འདི་ཉིད་ཁོ་ན་དོན་དམ་སྟེ། ། སོ་སོ་རང་རིག་མཚན་ཉིད་དོ། ། བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཉིད་དུ་ཡང་། ། རྣལ་འབྱོར་རིག་པ་ཉལ་སོགས་ལ། ། མིང་མེད་བརྗོད་དུ་མེད་པ་དང་། ། དུས་གསུམ་བཟླས་པ་རྟག་ཏུ་བཟླ། ། གོས་དཀར་ལ་སོགས་བཟླས་བཤད་པ། ། བརྒྱ་ཕྲག་གཉིས་དང་ཉི་ཤུ་ལྔ། ། བཞི་པོ་ལེགས་པར་བསྡུས་པ་ཡིས། །

It is neither one nor many. Whatever the meaning of the syllable "ya" may be, for those who desire the siddhi of activity, they should thoroughly engage in the welfare of beings by means of the three, such as "ra" and so forth. Whatever syllables were explained previously, and those that are manifest, are classified as female, male, or neuter, and are thoroughly examined as elements and so on. Having understood them as arranged from below to above, one should apply them with certainty through the intellect. The six, the four, the three, and the one arise from the single essence of non-substantiality. By applying the meaning of "ya" and so forth, the knowledge of the three times will also arise. Like an illusion or a magical display, the wise should bring all beings to the end of causes. These spoken mantras arise from the essence of non-substantiality; that which is the transformed form, whatever is perceived as a deity, and that which abides as the three realities through symbols, is the characteristic of the natural recitation. Nameless and inexpressible, this is the supreme bodhicitta. Those three realities become one; there is no going and no coming, no cessation, and utter peace. Free from eternalism and nihilism, it is not created by the Knower of the Three Times. Its characteristic is non-dual with the sky of conceptualization; this alone is the ultimate, the characteristic of individual self-cognition. In all activities, including the yogi’s awareness during sleep and so forth, one should constantly recite the nameless, inexpressible recitation of the three times. Regarding the recitation of Pāṇḍaravāsinī and the others, by properly condensing the four sets of two hundred and twenty-five, [the goal is achieved].

སྦྱོར་བཞི་བསྡུས་པས་བརྒྱ་ཕྲག་དགུ། ། དགུ་བརྒྱ་དག་ཏུ་གང་བསྟན་པ། ། ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་རིམ་གྱིས་ནི། ། དེ་ནི་སོ་སོར་འབྱུང་བ་ལས། ། ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱའོ། ། དེ་འདིར་གསང་བ་དགོངས་པ་ཡིས། ། ཕྲ་མོ་#རྣལ་འབྱོར་བསྟན་པ་ཡིན། ། ཀློག་དང་བསམ་གཏན་མེད་མོད་ཀྱི། ། འོན་ཀྱང་བཟླས་པ་ཡིན་པར་བཤད། ། ཅེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ནི་སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་པར་བཤད་དོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། ནང་གི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ངག་གི་ཡི་གེ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བ་ལ་ནི་སོམ་ཉི་མ་མཆིས་ན། གཞན་ཡང་། ཐུང་ངུ་མ་ལུས་ཚིག་ཏུ་འགྱུར། ། ཞེས་གསུངས་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཇི་ལྟར་ན་ཐུང་ངུ་ཞེས་བྱ་བ་ཡི་གེ་ཨ་ཚིག་མ་ལུས་པ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པའི་རྒྱུར་འགྱུར། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། འདི་ན་གསུང་རབ་འཆད་པ་དག་ནི་བྱཱ་#ཀ་ར་ཎའི་ཚིག་སྔོན་དུ་བྱས་ནས་སྒྲའི་དོན་འབའ་ཞིག་གི་རྗེས་སུ་འབྲང་གི། ཡང་ཡི་གེས་བརྗོད་པ་གང་དུ་གང་གི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། ཡི་གེའི་དོན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་ཉིད་#མི་ཤེས་ཏེ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། བསྟན་པའི་རིམ་གྱིས་དེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཡིས་ཉོན་ཅིག། དེ་ལ་སྒྲ་ནི་ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ། ཨཱ་ལི་ནི་ཨ་ལ་སོགས་པ་དབྱངས་ཀྱི་ཡི་གེ་བཅུ་དྲུག་གོ། ། ཀཱ་ལི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡི་གེ་ཀ་ལ་སོགས་པ་ཡི་གེ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་སྟེ།

The four applications condensed into nine hundred, As taught in the nine hundred [breaths], Arise sequentially in twenty-four [cycles]; From their individual emergence, There are twenty-one thousand six hundred. This is the subtle yoga taught here Through the secret intention. Although it lacks recitation and meditative concentration, It is nevertheless explained as mantra recitation. Thus it is said; that is explained as the suchness of mantra. The Vajra Disciple asked: "There is no doubt regarding the engagement with the syllables of speech that possess an internal nature. Furthermore, regarding the statement: 'The short [vowel] becomes the entirety of words,' O Blessed One, how is it that the short [vowel] becomes the cause for entering into all words without exception, the syllable a?" The Vajra Master replied: "Great Being, excellent, excellent! In this world, those who explain the scriptures first prioritize the words of grammar (vyākaraṇa) and follow only the literal meaning of sounds. However, they do not know where, for what purpose, or in what manner the expression of syllables enters [into speech]. They do not know the suchness of the meaning of the syllables, for that is the domain of the Buddhas. Listen, and I shall explain the stages for realizing that. In that regard, 'sound' is the nature of the āli and kāli. The āli refers to the sixteen vowel syllables, beginning with a. The kāli refers to the thirty-three consonant syllables, beginning with ka."

དབྱངས་ཀྱི་ཡི་གེ་བཅུ་དྲུག་དང་ལྡན་པའི་ཡི་གེ་བཞི་བཅུ་རྩ་དགུ་པོ་མ་ལུས་ཤིང་ལུས་པ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་དེ་དབྱངས་ཀྱི་ཡི་གེ་དང་། གསལ་བྱེད་དང་། ཐིག་ལེ་དང་། ཚེག་དྲག་དང་བཅས་པ་དང་སྐད་ཀྱི་བྱིངས་དང་། རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཚིག་དང་། མཚམས་སྦྱར་བ་དང་། ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་བ་དང་། རྟགས་གསུམ་དང་། བརྟག་ཐབས་#གསུམ་དང་། བྱ་བ་དང་དེ་ལ་ཕན་པའི་རྐྱེན་ལ་སོགས་པ་ནས་བཤད་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ནི་བྱཱ་#ཀ་ར་ཎ་ཞེས་པའི་མིང་གི་བརྡས་ཡོངས་སུ་བཤད་པས་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། ། དེ་བས་ན་དེའི་ཚིག་དང་ངག་དང་སྡེབ་སྦྱོར་དང་། འགྲེལ་པ་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་། རྐྱང་པ་དང་རྒྱུན་ཆགས་ལ་སོགས་པས་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་མདོ་སྡེ་དང་། རྒྱུད་དང་། རྟོག་པ་དང་། སྡེ་སྣོད་གསུམ་དང་། སྙན་དངགས་དང་། གར་གྱི་བསྟན་བཅོས་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བསྟན་བཅོས་རྣམས་ཡང་དག་པར་འབྱུང་སྟེ། བསྟན་བཅོས་#ལ་བརྟེན་ནས་དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལང་ཀར་གཤེགས་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། སྐྱེས་བུ་ལ་ལ་ཞིག་མར་མེ་ཐོགས་ནས་ཕྱོགས་འདི་ན་ངའི་ནོར་འདི་ལྟ་བུ་འདི་ཡོད་དོ་ཞེས་ནོར་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཚིག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྒྲའི་མར་མེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཚིག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །

All forty-nine letters, including the sixteen vowels, without exception or remainder—along with the vowels, consonants, bindus, visargas, verbal roots, analytical words, compounds, syntactic constructions, the three genders, the three methods of examination, and the suffixes for action and benefit, up to the ultimate explanations—will be understood through the terminology of the vyākaraṇa. Therefore, from its words, speech, prosody, commentaries, verses, prose, and continuous narratives, the eighty-four thousand heaps of Dharma arise: the sūtras, tantras, kalpas, the three baskets, poetics, treatises on dance, and other such supramundane treatises. By relying on these treatises, all accomplishments (siddhi) are perfected. As the Blessed One said in the Laṅkāvatāra Sūtra: "Mahāmati, it is like this: just as a person holding a lamp might look for wealth, thinking, 'In this direction, such and such wealth of mine exists,' so too, Mahāmati, by the lamp of the sound of conceptual words, the bodhisattva mahāsattvas enter the object of the meaning of individual self-cognition, which is free from conceptual words."

འོན་ཀྱང་ཚིག་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་དང་ངག་ལ་སོགས་པར་གཏོགས་པའི་ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་རྣམ་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཨ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཨ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པར་མ་གྱུར་པའི་ཀ་ལ་སོགས་པའི་ཡི་གེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མཐའ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚིག་ཏུ་མི་འགྱུར་རོ། ། ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པ་ལས། ཨ་ནི་ཡིག་འབྲུ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག། དོན་ཆེན་ཡི་གེ་དམ་པ་ཡིན། ། ཁོང་ནས་འབྱུང་བ་སྐྱེ་བ་མེད། ། ཚིག་ཏུ་བརྗོད་པ་སྤངས་པ་སྟེ། ། བརྗོད་པ་ཀུན་གྱི་རྒྱུ་ཡི་མཆོག། ཚིག་ཀུན་རབ་ཏུ་གསལ་#བར་བྱེད། ། ཅེས་གསུངས་ཏེ་དེ་བས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསམ་གཏན་མ་ལུས་པའི་སྒོའི་ས་བོན་གྱི་ཚིག་ཨ་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡི་གེ་ཡིན་པར་ཡང་གསུངས་ཏེ། རྡོ་རྗེ་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱན་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུད་ལས། ཨ་ནི་#གསལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ། སྙིང་གི་དབུས་ན་མི་ཤིགས་#པ། ། འབར་ཞིང་མར་མེ་དག་དང་མཚུངས། ། མི་འགྱུར་མཆོག་ཏུ་ཕྲ་བ་སྟེ། ། ཨ་ནི་གཙོ་བོ་དམ་པའོ། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། དེ་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཨའི་རིགས་སུ་གྱུར་པ་དང་། ཨ་རྒྱུར་གྱུར་པ་དང་། ཨ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་སྟེ། བརྗོད་བཞིན་པ་ན་འགག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ངག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་ཉིད་ཤེས་ན་སྒྲ་དང་སྒྲ་མ་ཡིན་པ་ལ་ལྟོས་#པ་མེད་པར་སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པའི་དབྱེ་བས་གདུལ་བྱའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །

Nevertheless, that which causes the specific distinctions of the syllables belonging to words, phrases, and so forth to be cognized is this very syllable a. This is because syllables such as ka and so on do not exist without being properly joined with a; since they are terminal, they do not become words. As the Blessed One said in the Chanting of the Names (Nāmasaṃgīti): "A is the supreme of all letters, The sacred syllable of great significance. Arising from within, it is unborn, Transcending verbal expression. The supreme cause of all speech, It makes all words clearly manifest." Thus, the Blessed One stated that a is the gateway to all phenomena because it is unborn, serving as the seed-syllable for the gateway of all meditative concentrations without exception. He also taught it to be the coemergent syllable. As the Vajramaṇḍalālaṃkāra Tantra states: "In order to clearly demonstrate a, It is the indestructible [essence] in the center of the heart, Blazing like a lamp, Unchanging and supremely subtle. A is the primary, sacred [syllable]." In that way, all Tathāgatas belong to the family of a, have a as their cause, and emerge from a. When one knows the true nature of the conceptualization of speech—which, while being expressed, is of the nature of cessation—one teaches the Dharma to those to be trained according to the distinctions of their inclinations, without depending on whether it is sound or non-sound.

དེ་བས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལང་ཀར་གཤེགས་པའི་མདོ་ལས། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་དོན་ལ་རྟོན་པར་བྱའི་ཡི་གེ་ལ་རྟོན་པར་མི་བྱའོ། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཡི་གེའི་ཕྱིར་འབྲང་བའི་རིགས་ཀྱི་བུ་ཕོའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ནི་བདག་ཀྱང་དོན་དམ་པ་ལས་ཉམས་པར་བྱེད་ཅིང་གཞན་ཡང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མི་བྱེད་དོ། ། འདི་ལྟ་སྟེ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ལ་ལས་གཅིག་གིས་#གཅིག་ལ་སོར་མོའི་རྩེ་མོས་ཅི་ཞིག་བསྟན་ན་སོར་མོའི་རྩེ་མོ་ཉིད་ལ་ལྟ་#ཞིང་འབྲང་བ་དེ་བཞིན་དུ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་སྡེ་རྣམས་ཀྱིས་བྱིས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ལྟ་བུ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་སོར་མོའི་རྩེ་མོ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་ཞེན་ཏོ། ། མངོན་པར་ཞེན་ཅིང་དུས་བྱེད་དེ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པའི་སོར་མོའི་རྩེ་མོ་ལྟ་བུའི་དོན་སྤངས་ནས་དོན་དམ་པ་ལ་ཚོལ་བར་མི་བྱེད་དོ། ། དེ་བས་ན་དོན་འདོད་པས་དེ་བསྟེན་#པར་བྱའོ། ། དེའི་ཕྱིར་ན་གང་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དེ་ནི་སྤང་བར་བྱའོ། ། དོན་བཙལ་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ལ་འཇུག་པ་ཡང་རྣམ་པ་བཞིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་འདི་ཉིད་ལས་གསུངས་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཚིག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་བཞི་ཡོད་དེ། འདི་ལྟར་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་དང་། རྨི་ལམ་གྱི་ཚིག་དང་། གནས་ངན་ལེན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཚིག་དང་། ཐོག་མ་མེད་པའི་#དུས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཚིག་གོ། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་ལ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་ནི་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་ལ་མཚན་མར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་བྱུང་ངོ་། །

Therefore, in the Laṅkāvatāra Sūtra, the Blessed One said: "Mahāmati, a bodhisattva mahāsattva should rely on the meaning and not rely on the letter. Mahāmati, a son of noble family or a daughter of noble family who follows after the letter causes themselves to fall away from the ultimate truth and does not cause others to understand it. Mahāmati, it is like this: if someone were to point something out to another with the tip of a finger, and that person looked only at the tip of the finger and followed it, so it is, Mahāmati, that the classes of childish ordinary beings, like those of childish nature, are intensely attached to and fixated upon the 'finger-tip' of the literal meaning. Being fixated, they pass away; having abandoned the meaning that is like the finger-tip of the literal meaning, they do not seek the ultimate truth. Therefore, those who desire the meaning should rely upon it. For that reason, one should abandon that which is fixated upon the perversity of the literal meaning and seek the meaning." Furthermore, the Blessed One taught in this very sūtra that the engagement with the words "one should seek the meaning" is fourfold. Mahāmati, there are four characteristics of the conceptualization of words: namely, the words of characteristics, the words of dreams, the words of fixation on dysfunctional tendencies (dauṣṭhulya), and the words of conceptualization from beginningless time. Mahāmati, among those, the words of characteristics arise from fixation on the signs of the forms of one's own conceptualization.

བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རྨི་ལམ་གྱི་ཚིག་ནི་སྔོན་མྱོང་བའི་ཡུལ་རྗེས་སུ་དྲན་ནས་རྟོག་པའི་ཡུལ་མེད་བཞིན་དུ་འབྱུང་བའོ། ། ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གནས་ངན་ལེན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཚིག་ནི་སྔོན་སྒྲས་བྱས་པའི་ལས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ལས་འབྱུང་ངོ་། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཚིག་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་རང་གི་ས་བོན་ལས་འབྱུང་སྟེ། འདི་ནི་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཚིག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་བཞིའོ་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་དེའི་ཕྱིར་བཤད་པའོ། ། རིགས་པ་འདིས་ན་སྒྲ་རྣམས་ནི་ཡི་གེ་ཨ་ལས་བྱུང་བས་#ན་མི་འགྱུར་བ་སྟེ། འགྱུར་བ་ནི་འཇིག་པའོ། ། མི་འགྱུར་བ་ནི་མི་འཇིག་པ་སྟེ། མི་བདེན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲའི་སྒོ་ནས་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་དེ་ཡང་མ་བཅོས་པའི་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། ། ཇི་སྐད་དུ་ཚུལ་གཅིག་པར་བསྟན་པའི་མདོ་ལས། ཆོས་འདི་སྒྲ་སྐད་དག་གིས་#ལུང་བསྟན་ཏེ། ། ཆོས་དང་སྒྲ་དག་འདིར་ནི་སྣང་མི་འགྱུར། ། ཆོས་ཉིད་ཚུལ་གཅིག་དངོས་ལའང་འཇུག་བྱེད་པ། ། བཟོད་མཆོག་བླ་ན་མེད་ལ་རེག་པར་འགྱུར། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། རྣམ་པར་སྣང་མཛད་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྤྱོད་པའི་རྒྱུད་ལས། གསང་བའི་བདག་པོ་གཞན་ཡང་གསང་སྔགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་བྱས་བྱེད་དུ་མ་བཅུག #། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དོ། །

Mahāmati, the words of a dream arise from recollecting objects previously experienced, even though there is no objective referent for that conceptualization. Furthermore, Mahāmati, the words of attachment to the conceptualization of dysfunctional tendencies arise from recollecting karma previously performed through speech. Mahāmati, the words of conceptualization from beginningless time arise from the seeds of dysfunctional tendencies that are attached to the conceptual proliferation of beginningless time. This is the explanation of what was stated: "Mahāmati, these are the four characteristics of the conceptualization of words." By this reasoning, sounds arise from the letter a and are therefore unchanging; change is destruction. That which is unchanging is indestructible. That which is taught by way of the nature of sound as being unreal is also the uncontrived nature that is without beginning or end. As it is said in the Sūtra Teaching the Single Method: "This Dharma is indicated by sounds and languages, Yet here, neither the Dharma nor the sounds appear. By entering the reality of the single method of the nature of phenomena, One will touch the supreme, unsurpassed forbearance." And from the Vairocanābhisambodhi, a Performance Tantra: "Furthermore, Lord of Secrets, the characteristic of secret mantra was not made by any Tathāgata, nor was it caused to be made, nor is it something to be rejoiced in. Why is that? Because this is the nature of all phenomena."

འདི་ལྟ་སྟེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱུང་ཡང་རུང་མ་བྱུང་ཡང་རུང་སྟེ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་#ཆོས་ཉིད་དེ་ནི་ཡེ་ནས་གནས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་འདི་ལྟར་གསང་སྔགས་རྣམས་ཀྱི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དོ། ། དེ་ལ་གསང་བའི་བདག་པོ་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ལ་མྱོས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རིག་སྔགས་ཡོད་དེ། དེས་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ལྷའི་བུ་ཐམས་ཅད་མྱོས་པས་བརྒྱལ་བར་བྱེད་ཅིང་། མེ་ཏོག་མང་པོ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པའི་ས་ཕྱོགས་ཉམས་དགའ་བ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་སྟོན་ལ། ཡོངས་སུ་སྤྱད་པ་དང་། ཉེ་བར་སྤྱད་པ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་སྣ་ཚོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་མངོན་པར་སྤྲུལ་ནས། གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ལ་ཡང་སྦྱིན་ལ། བདག་ཉིད་ཀྱང་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་དོ། ། འདི་ལྟ་སྟེ་ལྷའི་བུ་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ལ་ཡིད་མགྱོགས་ཞེས་བྱ་བའི་གསང་སྔགས་ཡོད་དེ། དེས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་སེམས་ཅན་གྱི་དགོས་པ་བྱེད་ཅིང་#ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་སྤྱད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མངོན་པར་སྤྲུལ་ནས་གནས་གཙང་མའི་རིས་ཀྱི་ལྷའི་བུ་རྣམས་ལ་ཡང་སྦྱིན་ལ། བདག་ཉིད་ཀྱང་ཀུན་དུ་སྤྱོད་དོ། ། འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་མིག་འཕྲུལ་མཁན་གྱིས་གསང་སྔགས་ཀྱིས་ཀུན་དགའི་ར་བ་དང་། མཚོ་དང་འབབ་ཆུ་དང་། མི་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་སྣ་ཚོགས་སྟོན་ཏོ། ། འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་ལྷ་མ་ཡིན་རྣམས་ནི་གསང་སྔགས་ཀྱིས་སྒྱུ་མ་རྣམས་སྟོན་ཏོ། ། འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་གསང་སྔགས་དག་གིས་ནི་དུག་དང་རིམས་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །

For example, whether Tathāgatas appear or do not appear, the dharmatā of phenomena has existed from the very beginning; this is likewise the dharmatā of the secret mantras. In this regard, the Lord of Secrets possesses a vidyā-mantra called "The Intoxicating One," the Sovereign of the Desire Realm. By means of it, he causes all the sons of the gods who dwell in the desire realm to become intoxicated and faint, and he displays various delightful regions filled with many diverse flowers. Having manifested various kinds of enjoyments and articles of use, he bestows them upon the gods of the Heaven of Controlling Others' Emanations and enjoys them himself. For example, the son of the gods Maheśvara possesses a secret mantra called "Swift as Thought." By means of it, he fulfills the needs of sentient beings throughout the great trichiliocosm, and having manifested all articles of use and enjoyments, he bestows them upon the sons of the gods of the Pure Abodes and enjoys them himself. For example, just as a magician displays various different things such as pleasure groves, lakes, rivers, and people through secret mantras; or just as the asuras display illusions through secret mantras; or just as through secret mantras poisons, fevers, and the like are eliminated.

འདི་ལྟ་སྟེ་མ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་ལྷ་མོ་རྣམས་ནི་གསང་སྔགས་ཀྱིས་ནད་འགོ་བ་གཏོང་ངོ་། ། འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་གསང་སྔགས་ཀྱིས་མེའི་ཚ་བ་མེད་པར་བྱས་ནས་གྲང་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དཔེའི་ཚིག་འདི་རྣམས་ཀྱིས་གསང་སྔགས་ཀྱི་མཐུ་ལ་མངོན་པར་དད་པར་བྱའོ། ། གསང་སྔགས་ཀྱི་མཐུ་དེ་ཡང་གསང་སྔགས་རྣམས་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། རྫས་ལས་འཇུག་པ་ཡང་མ་ཡིན། སྦྱོར་བ་པོ་ལས་དམིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འོན་ཀྱང་གསང་སྔགས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་#ཆོས་ཉིད་འབྱུང་བ་ལས་འདའ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དུས་གསུམ་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཟབ་མོ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ལས་མངོན་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་ལྟ་#བས་ན་ཆོས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚུལ་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། ། #དེ་ལྟར་ཕྱི་དང་ནང་གི་སྔགས་དང་། ནོར་བུ་དང་སྨན་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་མཐུ་རྟོགས་#པ་དག་བསྟན་ནས། ད་ནི་རྫོགས་པ་དང་མ་རྫོགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཁམས་རྣམས་ཀྱི་ངག་རྣམ་པར་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཤད་པ། མིའམ་ཅིའི་རྒྱལ་པོས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས་གསུངས་པ། མིའམ་ཅིའི་བདག་པོ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲ་སྐད་གང་ལས་བྱུང་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲ་སྐད་ནི་ནམ་མཁའ་ལས་བྱུང་ངོ་། ། སྨྲས་པ། མིའམ་ཅིའི་བདག་པོ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲ་སྐད་ཁོང་པའི་ནང་ནས་མི་འབྱུང་ངམ། སྨྲས་པ།

For example, the goddesses known as the mamo send forth infectious diseases by means of secret mantras (mantra). For instance, just as a secret mantra can eliminate the heat of fire and cause it to become cold, sons of noble family, through these illustrative words, you should have deep faith in the power of secret mantras. Furthermore, that power of secret mantras does not arise from the mantras themselves, nor does it proceed from substances, nor is it observed to come from the practitioner; yet, sons of noble family, through the blessing of the secret mantra, the nature of phenomena (dharmatā) does not transcend its arising, because it transcends the three times and is established from the profound and inconceivable dependent origination (pratītyasamutpāda). Sons of noble family, therefore, having realized and understood the essence of the inconceivable nature of phenomena, you should always and uninterruptedly follow the way of secret mantras. Thus, having shown the inconceivable power of outer and inner mantras, as well as jewels and medicines, now, in order to show the actual purity of the speech of all sentient beings—both those who are perfected and those who are not—it is said in the Sūtra Requested by the King of the Kinnaras: "Lord of the Kinnaras, from what do the sounds and voices of all sentient beings arise?" He replied, "Sons of noble family, the sounds and voices of all sentient beings arise from space." He asked, "Lord of the Kinnaras, do the sounds and voices of all sentient beings not arise from within the body?" He replied:

རིགས་ཀྱི་བུ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲ་སྐད་ལུས་ཀྱི་ནང་ཁོང་ནས་འབྱུང་ངམ། འོན་ཏེ་སེམས་ལས་འབྱུང་། སྨྲས་པ། མིའམ་ཅིའི་བདག་པོ་ལུས་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན། སེམས་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལུས་ནི་བེམས་པོ་གཡོ་བ་མེད་པ་བྱེད་པ་མེད་པ#། རྩྭ་དང་བོང་བ་དང་། རྩིག་པ་དང་། ཤིང་དང་། མིག་ཡོར་ལྟ་བུའོ། ། སེམས་ནི་གཟུགས་མེད་པ། བསྟན་དུ་མེད་པ། ཐོགས་པ་མེད་པ། རྣམ་པར་རིག་པ་མེད་པ་སྟེ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ། ། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་ལུས་དང་སེམས་མ་གཏོགས་པར་གཞན་གང་ནས་སྒྲ་འབྱུང་བར་འགྱུར#། སྨྲས་པ། མིའམ་ཅིའི་བདག་པོ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྒྲ་ནི་ནམ་མཁའ་ལས་འབྱུང་བར་རྟོགས་སོ། ། སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་མེད་ན་སྒྲ་གང་ལས་འབྱུང་། སྨྲས་པ། མིའམ་ཅིའི་བདག་པོ་ནམ་མཁའ་མ་གཏོགས་པར་གཞན་གང་ནས་སྒྲ་འབྱུང་བར་འགྱུར། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་དེའི་ཕྱིར་རྣམ་གྲངས་འདིས་སྒྲའི་ཐ་སྙད་གང་ཇི་སྙེད་འབྱུང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ནམ་མཁའ་ལས་འབྱུང་བར་རིག་པར་བྱའོ། ། ནམ་མཁའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་སྒྲ་སྟེ། རྣམ་པར་རིག་མ་ཐག་ཏུ་འགག་གོ། ། འགགས་ནས་ནམ་མཁའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡང་དག་པར་གནས་སོ། ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་རིག་པ་མེད་པ་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པར་#བྱ་བ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི་སྒྲ་དང་སྒྲའི་བརྡས་བརྗོད་དོ། ། བརྗོད་#པ་དེ་ཡང་ཐ་སྙད་དོ། ། གང་སྒྲས་བརྗོད་པ་འདི་#འདྲ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཆོས་གང་ལ་ཡང་མངོན་པར་མི་ཆགས་སོ། ། གང་མངོན་པར་མི་ཆགས་པ་དེ་རྣམ་པར་མི་འཕྲོ། གང་རྣམ་པར་མི་འཕྲོ་བ་དེ་མི་འཁོར་རོ། །

"Noble son, what do you think? Do the sounds and voices of all sentient beings arise from within the interior of the body, or do they arise from the mind?" He replied, "Lord of the Kinnaras, they arise from neither the body nor the mind. Why is that? The body is inanimate, motionless, and without agency; it is like grass, clods of earth, walls, trees, or an optical illusion. The mind is formless, invisible, unimpeded, and without cognition; it is like a magical illusion." He asked, "Noble son, apart from the body and the mind, from where else could sound arise?" He replied, "Lord of the Kinnaras, one should understand that the sounds of sentient beings arise from space." He asked, "If space did not exist, from what would sound arise?" He replied, "Lord of the Kinnaras, apart from space, from what else could sound arise?" He said, "Noble son, therefore, by this reasoning, you should know that whatever conventional expressions of sound arise, they all arise from space. The very nature of space is sound; as soon as it is cognized, it ceases. Having ceased, it abides perfectly in the nature of space. Therefore, it is said that all phenomena are equal to space. Although that which is without cognition cannot be known, it is expressed by means of sounds and verbal conventions. Such expression is also a convention. One who thoroughly understands how sound expresses things in this way does not become attached to any phenomenon. One who is without attachment does not proliferate. One who does not proliferate does not wander in saṃsāra."

གང་མི་འཁོར་བ་དེ་ནི་མི་ཕྱེད་པའོ། ། གང་མི་ཕྱེད་པ་དེ་ནི་#མི་སྐྱེ་བའོ། ། གང་མི་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་མི་འཇིག་#པར་འདོད་དོ། ། གང་མི་འཇིག་#པ་དེ་དང་བའོ། ། གང་དང་བ་དེ་དག་པའོ། ། གང་དག་པ་དེ་དྲི་མ་མེད་པའོ། ། གང་#དྲི་མ་མེད་པ་དེ་འོད་གསལ་བའོ། ། གང་འོད་གསལ་བ་དེ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། ། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་འཇུག་པའོ། ། གང་འཇུག་པ་དེ་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་གནོན་#པའོ། ། གང་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་གནོན་#པ་དེ་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་སྟེ། དེས་ན་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། ། གང་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་དེས་ཐམས་ཅད་བཟོད་དོ། ། དེས་སྟོང་པར་ཡང་བཟོད། ། གང་ཟག་ཏུ་ཡང་བཟོད་དོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་ཟག་ལས་སྟོང་པ་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཟག་ཉིད་སྟོང་པའོ། ། དེ་མཚན་མར་ཡང་བཟོད་དོ། ། མཚན་མ་མེད་པར་བཟོད་དོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཚན་མའི་ངོ་བོ་ཉིད་མཚན་མ་མེད་པའོ། ། དེ་སྨོན་པར་ཡང་བཟོད། སྨོན་པ་མེད་པར་ཡང་བཟོད་དོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྨོན་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་སྨོན་པ་མེད་པའོ། ། དེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་ཡང་བཟོད། དེ་སེམས་ཅན་རྣམས་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བར་ཡང་བཟོད་དོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་ནི་སྒྱུ་མའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །

That which does not cycle is indivisible. That which is indivisible is unborn. That which is unborn is held to be indestructible. That which is indestructible is lucid. That which is lucid is pure. That which is pure is stainless. That which is stainless is luminous. That which is luminous is the nature of the mind. Whatever is the nature of the mind is engagement. That which is engagement is the subduing of all signs. That which subdues all signs is called "entering the faultless." That which is the bodhisattva’s entry into the faultless is the attainment of the patient acceptance of the non-arising of phenomena. Therefore, a bodhisattva who has entered the faultless is said to have attained the patient acceptance of the non-arising of phenomena. One who has attained that patient acceptance is patient with everything. They are patient with emptiness, and they are patient with the person. Why is that? Because emptiness is not other than the person; the person itself is emptiness. They are patient with signs and patient with the signless. Why is that? Because the very essence of signs is the signless. They are patient with aspirations and patient with the aspirationless. Why is that? Because the defining characteristic of the essence of aspiration is the aspirationless. They are patient with the fact that all sentient beings are by nature in a state of parinirvāṇa, and they are patient with the death, transition, and birth of sentient beings. Why is that? Because death, transition, and birth are of the nature of an illusion.

རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟར་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་འགལ་བ་#མེད་པ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་འགལ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་གསུང་གི་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཆེན་པོས་རྫོགས་པ་དང་མ་རྫོགས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་རྣམས་ཀྱི་ཉེས་པ་དང་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པའི་ཚིག་ཐོས་ནས་རྗེས་སུ་ཆགས་པར་མི་བྱ། ཡང་དག་པར་དགའ་བར་མི་བྱ། སྐྲག་པར་མི་བྱ། ཀུན་དུ་སྐྲག་པར་མི་བྱ། སྨོད་པར་མི་བྱའོ། ། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བསྟན་བཅོས་རྒྱུན་ཆགས་དང་རྐྱང་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་རྣམ་པར་དགོད་པའི་ཁྱད་པར་ཐོས་ནས་ཞེན་པར་མི་བྱ། སྨད་པར་མི་བྱ། རྨོངས་པར་མི་བྱ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འགྲོ་བ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། སྒྲའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཇི་སྐད་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་#ཆོས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་མདོ་ལས། ལྷའི་བུ་སྒྲ་གྲག་པ་ལ་འཇུག་པས་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་གལ་ཏེ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་བསྐལ་པར་མི་བདེན་ཞིང་བསྙེན་བཀུར་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་སྨྲས་པར་གྱུར་ཅིང་། ཡོངས་སུ་བརྗོད་པར་གྱུར་ཀྱང་དེ་དེ་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བར་མི་འགྱུར་རོ། ། གལ་ཏེ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དུ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད། བླ་མར་བྱེད་ཅིང་། བདེ་བའི་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་དང་ཆོས་གོས་དང་། བསོད་སྙོམས་དང་། མལ་སྟན་དང་། ན་བའི་གསོས་#སྨན་དང་། ཡོ་བྱད་རྣམས་ཀྱིས་མཆོད་ཅིང་རྗེད་ཀྱང་དེ་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པའི་སེམས་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །

Noble son, a bodhisattva who has thus attained the patient acceptance of the non-arising of phenomena is without contradiction; they are without contradiction with respect to all phenomena. Thus, a great yogi abiding in the vajra-like samādhi of speech, upon hearing words describing the faults and virtues of the realms of sentient beings—whether complete or incomplete—should not feel attachment, should not feel delight, should not feel fear, should not feel terror, and should not feel contempt. Upon hearing the distinctions in the arrangement of sounds in mundane and supramundane treatises, such as those in continuous or single-verse form, they should not feel clinging, should not feel disparagement, and should not feel delusion. This is because they realize the destiny of all sentient beings and because this is the suchness of sound. As the Blessed One said in the Sūtra Teaching the Thorough Engagement of All Phenomena: "Divine son, if bodhisattvas who have entered by way of engaging with the resonance of sound were to be spoken to with words that are untrue and disrespectful for as many eons as there are grains of sand in the river Ganges, and were to be reviled, they would not become angry. If they were to be honored, revered, and worshipped for as many eons as there are grains of sand in the river Ganges with all the requisites of happiness—robes, alms-food, bedding, and medicines for the sick—they would not give rise to a mind of attachment."

དེ་བཞིན་དུ་གསུང་གི་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་སྔགས་པ་#ས་བརྒྱད་པའི་དབང་ཕྱུག་ནི་རྙེད་པ་དང་། མ་རྙེད་པ་དང་། གྲགས་པ་དང་། མ་གྲགས་པ་དང་། བསྟོད་པ་དང་། སྨད་པ་དང་། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འཆིང་བར་མི་འགྱུར་རོ། ། ཡང་དག་པར་དགའ་བར་མི་འགྱུར་རོ། ། དེ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་འདས་པ་སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པ་ཚོལ་བར་འདོད་པས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱའོ། ། ངག་རྣམ་པར་དབེན་པ་བསྡུས་པའི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་སྟེ་ལེའུ་གསུམ་པའོ། ། ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། སློབ་དཔོན་གྱི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་རླུང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་རིམ་པས་སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་། ངག་རྣམ་པར་དབེན་པ་ལ་ཡང་སོམ་ཉི་མ་མཆིས་ཏེ། ད་ནི་སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པ་ལ་སློབ་པར་འཚལ་ན་ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བགྱི། ཟབ་མོ་ལ་ལྷག་པར་མོས་པ་རྣམས་ལ་ཕན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་#བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྟོན་པས་བཤད་དུ་གསོལ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མན་ངག་#ཡང་དག་པར་འགྲོ་བ་ལས་ཁ་ཕྱིར་བལྟས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ། ཤིན་ཏུ་ཟབ་པ། མཆོག་ཏུ་གཟུང་བར་དཀའ་བ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡོངས་སུ་དྲིས་པའི་སེམས་གང་ཡིན་པ་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རྩ་བ་མེད་པ། གནས་མེད་པ། གཞི་མེད་པ། མཚན་མ་མེད་པ#། དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་མེད་པ། དབང་པོ་ལས་འདས་པ།

Likewise, the mantrin who abides in the samādhi of the Vajra Speech, a lord of the eighth bhūmi, is not bound by any of the following: gain and loss, fame and insignificance, praise and blame, or pleasure and pain. Nor does he become truly delighted by them. Therefore, one who wishes to transcend the samādhi of the generation stage and seek the isolation of the mind by overpowering all worldly dharmas should attend upon a spiritual friend. This concludes the third chapter, which cuts through doubts regarding the summary of the isolation of speech. The Vajra Disciple said: "By the grace of the Master’s presence, I have no further uncertainty regarding the reality of the winds through the stages, nor regarding the reality of mantra and the isolation of speech. Now, as I wish to train in the isolation of the mind, how should I train? For the benefit of those with superior devotion to the profound, I pray that the Blessed One, the Vajra Master Teacher, explain this." The Vajra Master replied: "Great Being, excellent, excellent! This is the quintessential instruction of all the Tathāgatas. It is not the domain of those whose minds are directed outward; it is extremely profound, supremely difficult to grasp, and the very nature of the mind that is the object of inquiry for the Buddhas. That nature is rootless, placeless, groundless, signless, devoid of shape and color, and transcends the sensory faculties."

རྟོག་གེ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་#རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ལས་བསྟན་པའི་ཚིག་ལ་གསུངས་པའོ། ། དེ་ལྟ་བས་ན་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པ་ལ་གནས་ནས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པར་འདོད་པས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མཉེས་པར་བྱས་ནས་རང་གི་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བཙལ་བར་བྱའོ། ། ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་རྒྱུད་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་མཉམ་པར་གཞག་#པས་རང་གི་སེམས་སོ་སོར་རྟོགས་ཤིག་#ཅེས་གསུངས་པ་དང་། དཔལ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ནི་རང་གི་སེམས་ཡང་དག་པ་#ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། སྡེ་སྣོད་གསུམ་གྱི་ཚུལ་ལས་ཀྱང་། ། གཅིག་པུ་འགྲོ་ཞིང་རིང་དུ་རྒྱུ། ། ལུས་མེད་དབང་པོའི་ཕུག་ན་གནས། ། གདུལ་བར་དཀའ་བའི་སེམས་འདུལ་བྱེད། ། དེ་ནི་བྲམ་ཟེར་ངས་བཤད་དོ། ། བདུད་ཀྱི་བཅིང་བ་ལས་གྲོལ་འགྱུར། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། དེ་བས་ན་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པར་འདོད་པས་གཡེང་བ་དང་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མན་ངག་ཡང་དག་པར་ཐོབ་#པའི་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་མཉེས་པར་བྱས་ལ་དཔལ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་#སྣང་བ་རྟོགས་པར་བྱའོ། ། ཇི་སྐད་དུ་ལང་ཀར་གཤེགས་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་།

The Blessed One has stated in the words taught throughout all the tantras that this is not the domain of logicians. Therefore, those who, abiding in the Vajrayāna, desire to attain buddhahood should please a spiritual friend and seek the essential nature of their own mind. As the Blessed One said in the Tattvasaṃgraha Tantra: "Son of noble family, through meditative equipoise, discern your own mind!" And in the Śrī-Vairocanābhisambodhi Tantra: "Awakening is the thorough knowledge of one's own mind exactly as it is." Furthermore, from the system of the Three Baskets: "Wandering alone and traveling far, Bodyless, dwelling in the cave of the senses, Taming the mind that is difficult to tame— That, I declare, is the Brahmin. One will be liberated from the bonds of Māra." Therefore, those who wish to manifest the illusion-like samādhi should abandon all distractions and obscurations. Having pleased a Vajra Master who has correctly received the pith instructions of all the Tathāgatas, they should follow explanatory tantras such as the Śrī-Jñānavajrasamuccaya and realize the nature of the three consciousnesses as appearances. As it is said in the Laṅkāvatāra Sūtra:

ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་རང་གི་སེམས་ཀྱི་སྣང་བའི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འདོད་པས་འདུ་བ་དང་། འདུ་འཛི་དང་། གཉིད་དང་། སྒྲིབ་པ་མེད་པར་བྱའོ། ། དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་ནི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། མཐོ་རིས་དང་། ངན་འགྲོ་དང་། རྒྱུ་བ་དང་། མི་རྒྱུ་བ་དང་། གཟུང་བ་དང་། འཛིན་པ་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་། དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། སྣང་བ་དང་། མུན་པ་པ་#དང་། སྐྱེས་པ་དང་། བུད་མེད་དང་། མ་ནིང་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་། སྐྱེ་བ་དང་། གནས་པ་དང་། འཇིག་པ་སྟེ། མདོར་ན་ཁམས་གསུམ་པོའི་དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བཟང་སྐྱོང་གིས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བཟང་སྐྱོང་འཁྲུལ་འཁོར་དེ་ནི་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་འཇུག་སྟེ། ལས་དེ་ཡང་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་ཞིང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་མངོན་པར་གྲུབ་པའོ། ། དེ་བཞིན་དུ་ལུས་ཀྱི་འཁྲུལ་འཁོར་འདི་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དབང་གིས་འབྱུང་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་འདི་ནི་ལུས་སྣ་ཚོགས་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་འདི་ནི་ལུས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་པོ་ཡང་ཡིན་ནོ། ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་འདི་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་མི་ཟད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །

Furthermore, Mahāmati, a bodhisattva mahāsattva who wishes to thoroughly understand the sphere of conceptualization regarding the perceived and the perceiver—which are the appearances of one's own mind—should remain free from social gatherings, distractions, sleep, and hindrances. In this regard, the three consciousnesses are the cause of all things. That is to say: the higher realms and the lower realms; the moving and the non-moving; the perceived and the perceiver; the wheel of the twelve links of dependent origination; virtue and non-virtue; conceptualization; light and darkness; and the natures of male, female, and neuter, as well as birth, abiding, and destruction. In short, it is taught that the sensory spheres of the three realms are the three consciousnesses. As it is also stated in the Sūtra Requested by Bhadrapāla, the Blessed One said: "Bhadrapāla, that mechanical device functions through the power of karma, and that karma is formless and is fully established from consciousness. Likewise, this mechanical body also arises through the power of consciousness; this element of consciousness enters into various bodies. Because this element of consciousness produces the body, it is also the creator. Because this element of consciousness relies upon the dharmadhātu, it is also inexhaustible."

རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་འདི་ནི་སྔོན་གྱི་ལུས་ཀྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཕྱིར་བློ་གྲོས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡང་#ཡིན་ནོ། ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་འདི་ནི་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་དང་འདྲ་བར་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་ནི་དྲི་ང་བ་དག་དང་མི་གཙང་བ་དག་དང་། རོ་དག་ལ་ཡང་འབབ་པ་#སྟེ། འོན་ཀྱང་དྲི་དེས་གོས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། ཉི་མ་ཡང་དྲི་ང་བ་བོར་ཏེ་ཡང་མི་འགྲོའོ། ། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་འདི་ཡང་ཕྱི་ས་དང་། སྙག་སྙིག་ཟ་བའི་ཁྱི་དང་ཕག་གི་སྐྱེ་བ་དག་ཏུ་ཡང་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་སྤྱོད་པ་ངན་པ་དེ་དག་གིས་གོས་པ་མེད་དོ། ། དེ་ནས་སྨན་ཆེན་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་གཏུགས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལུས་ལས་འཕོ་བ་དེའི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། སྨན་ཆེན་ད་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་ང་ལ་ཇི་སྐད་དུ་བསྐུལ་བ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་ཏེ། ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། དྲི་བ་དེ་ནི་མཆོག་ཏུ་ཟབ་པོ། ། དྲི་བ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་སྟོན་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་གཏོགས་པ་གཞན་མེད་དོ། ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བཟང་སྐྱོང་གིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྒྱལ་པོའི་བུ་གཞོན་ནུ་སྨན་ཆེན་ནི་ཟབ་མོའི་དོན་ཞུ་བ་ལ་མཁས་ལགས་ཏེ། བློ་ཞིབ་ཅིང་མཛངས་#ལ་མཁས་པ་ལགས་སོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བཟང་སྐྱོང་དེ་དེ་བཞིན་ཏེ།

This consciousness element is also endowed with perfect intelligence because it recollects the locations of its former bodies. This consciousness element should be viewed as being like the rays of the sun. For example, the rays of the sun descend upon foul odors, impurities, and corpses; yet, they are not stained by those odors, nor does the sun depart having abandoned the foul odors. In the same way, this consciousness element also takes up rebirth even in the births of dogs and pigs that eat excrement and filth; nevertheless, the consciousness element is not stained by those evil conducts. Then Mahābhaiṣajya touched the feet of the Blessed One and addressed the Blessed One in this way: "What is the nature of that consciousness which transfers from the body?" The Blessed One replied: "Mahābhaiṣajya, it is exactly as you have now requested of me. Excellent, excellent! That question is supremely profound. This question is one that must be taught by a Tathāgata; there is no one other than a Tathāgata who can teach that consciousness." Then Bhadrapāla addressed the Blessed One in this way: "Blessed One, the young prince Mahābhaiṣajya is skilled in requesting the profound meaning; he is subtle-minded, wise, and learned." The Blessed One replied: "Bhadrapāla, it is just so."

རྒྱལ་པོའི་བུ་གཞོན་ནུ་སྨན་ཆེན་འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་གཟིགས་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ། ། བཟང་སྐྱོང་རྒྱལ་པོའི་བུ་གཞོན་ནུ་སྨན་ཆེན་འདི་#ནི་ཚེ་རབས་ལྔ་བརྒྱའི་བར་དུ་གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་དུ་གྱུར་ནས་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་འདི་ཅི་ཡིན། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་འདི་གང་ཡིན། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་འདི་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་སྙམ་མོ། ། བཟང་སྐྱོང་འོན་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་དེ་ངས་འདིའི་ཐེ་ཚོམ་བསལ་བར་བྱའོ། ། གཞན་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཅི་ཞེ་ན། ས་བོན་གྱིས་ལུས་ཀྱི་མྱུ་གུ་མངོན་པར་གྲུབ་པར་བྱེད་ལ། སེམས་པས་ཤེས་པ་དྲན་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ས་བོན་དང་ཤེས་པ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། ། དཔེར་ན་རྒྱ་ཤུག་དང་། འབྲ་གོ་དང་། ཨ་མྲ་དང་། ཉོ་ཏིང་#དང་། སེའུ་དང་། བིལ་བ་དང་། ཀ་པིཏྟ་#ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་རྣམས་ནི་རོ་དུ་མར་འགྲུབ་སྟེ། ཚ་བ་དང་། ཁ་བ་དང་། སྐྱུར་བ་དང་། མངར་བ་དང་། ལན་ཚྭའི་རོ་དང་། བསྐ་བ་ལ་སོགས་པའི་རོ་རེ་#རེར་རྣམ་པར་སྨིན་པར་འགྱུར་ཏེ། ལ་ལ་ནི་རོ་ཚ་བར་འགྱུར། ལ་ལ་ནི་སྐྱུར། ལ་ལ་ནི་མངར་རོ། ། འབྲས་བུ་དེ་དག་མེད་པར་གྱུར་པའི་ས་བོན་གང་དང་གང་དུ་འཕོ་བར་གྱུར་པ་དེ་དང་དེར་རོ་ཡང་འཕོ་བར་འགྱུར་རོ། ། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་འདི་གང་དང་གང་དུ་འཕོ་བ་དེ་དང་དེར་ཚོར་བ་ཡང་འཕོ་བར་འགྱུར་རོ། ། བསོད་ནམས་དང་བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་དང་དྲན་པ་ཡང་འཕོ་བར་འགྱུར་རོ། །

This young prince Mahauṣadha has planted roots of virtue under the Blessed One Vipaśyin. Bhadrapāla, for five hundred lifetimes this young prince Mahauṣadha was a non-Buddhist outsider and thought to himself: "What is this consciousness-element? What is this consciousness-element? Of what nature is this consciousness-element?" Bhadrapāla, because he did not understand the coming and going of consciousness, I shall dispel his doubt. Furthermore, what is the meaning of "consciousness"? The seed brings about the manifestation of the sprout of the body, and volition brings about the attainment of cognition and mindfulness; therefore, the seed and the cognition are called "consciousness." For example, the fruits of the jujube, the āmrātaka, the mango, the nyotīṅga, the pomegranate, the bilva, the kapittha, and so forth, are produced with many flavors. They ripen into each of the flavors such as pungent, bitter, sour, sweet, salty, and astringent. Some become pungent, some sour, and some sweet. When those fruits are gone, the flavor shifts to wherever the seed migrates. In the same way, wherever this consciousness-element migrates, feeling also migrates there; merit, non-merit, and mindfulness also migrate there.

གཞན་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་འདིས་ནི་ལུས་ཡོངས་སུ་བཏང་ནས་བདག་གི་#ལུས་འདི་ཡོངས་སུ་གཏོང་ངོ་སྙམ་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། དེ་བས་ན་འདི་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། ། དགེ་བའི་ལས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། ། མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། ། ལས་འདི་དག་ནི་བདག་གི་ཕྱི་བཞིན་འབྲང་ངོ་། ། བདག་ཀྱང་འདི་དག་གི་ཕྱི་བཞིན་འབྲང་ངོ་སྙམ་དུ་དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ་དེ་བས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། ། གཞན་ཡང་ལུས་འདིའི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ་དེ་བས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། ། ལུས་འདི་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ན་ཡང་མི་གནས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་ན་ཡང་ལུས་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། ། བཟང་སྐྱོང་དེའི་ཕྱིར་ཉོན་ཅིག། བདེན་པ་མ་མཐོང་བས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཁ་དོག་མེད་པ། མཚན་མ་མེད་པ། དབྱིབས་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཙམ་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་ལས་བསྟན་ཏོ། ། གཞན་ཡང་རྡོ་རྗེའི་ཐེག་པ་གསང་བ་འདུས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལ་མ་ཞུགས་པར་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་པ་སྙེད་ཀྱི་བསྐལ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་རང་གི་སེམས་ཀྱི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་ཉིད་ཤེས་པར་བྱ་བར་#མི་ནུས་ཤིང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་སོ། ། དེ་བས་ན་དཔལ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་#ནས། བླ་མའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱི་བཀའ་#དྲིན་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་གྱི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །

Furthermore, this consciousness element, having completely relinquished the body, thoroughly understands, "I am completely relinquishing this body of mine." Therefore, it is called the "consciousness element." It also thoroughly understands virtuous actions and thoroughly understands non-virtuous actions. It thoroughly understands, "These actions follow after me; I also follow after them." Therefore, it is called "consciousness." Furthermore, it thoroughly understands all the activities of this body; therefore, it is called "consciousness." Consciousness does not abide anywhere within this body, yet without consciousness, the body would not arise. Bhadrapāla, listen to this! It is said that those who have not seen the truth do not understand this consciousness. Thus, the Mahāyāna sūtras teach that consciousness is of the nature of being without color, without signs, and without shape, being merely the wisdom of self-reflexive awareness. Furthermore, without entering the Great Yoga Tantras such as the Secret Assembly of the Vajra Vehicle, one will be unable to know the true nature of one's own mind even in all the eons equal to the sands of the river Ganges, and one will not see the relative truth. Therefore, following the Great Yoga Tantra known as the Śrī-jñānavajrasamuccaya, one should understand the three consciousnesses exactly as they are through the kindness of the guru's presence.

རྒྱུད་དེ་ལས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཚིག་བཤད་པ་ཅུང་ཟད་གཅིག་ལ་འཇུག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་གཉིས་ལ་བཏུད་ནས་སླར་ཡང་ཞུས་པ། ཨེ་མའོ་སྟོན་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་ནི་རྟོགས་པར་དཀའ་ཞིང་མཆོག་ཏུ་རྟོགས་པར་དཀའ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཤད་དུ་གསོལ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་#བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་འོད་གསལ་བ་ལས་བྱུང་བའོ། ། དེ་ཉིད་ནི་སེམས་དང་ཡིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དེའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལས་བདག་དང་གཞན་དུ་རྟོག་པ་རྣམ་པ་གཉིས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་རླུང་ལ་#ཞོན་ཏེ་#བྱུང་། རླུང་ལས་ནི་མེའོ། ། མེ་ལས་ནི་ཆུའོ། ། ཆུ་ལས་ནི་སའོ། ། དེ་རྣམས་ལས་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། དབང་པོ་ལྔ་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་རླུང་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་དག་པར་འདྲེའོ། ། དེ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་སྣང་བ་ལ་རབ་ཏུ་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་གསལ་བར་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཞིང་སྣང་བའི་རྒྱུས་#རང་བཞིན་རྣམས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། ། མདོར་བསྟན་པའི་ཚིག་དེ་རྣམས་ཀྱིས་#རྒྱས་པར་བཤད་པའི་བསྡུས་པ་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་དང་པོ་ཁོ་ནར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་གྱི་རྣམ་གྲངས་དག་བཤད་པར་བྱའོ། །

I shall now engage with a brief explanation of the vajra-like words from that tantra. Then, the bodhisattva mahāsattva prostrated at the feet of the Blessed One, bowed at his two feet, and requested again: "O Teacher, the three consciousnesses are difficult to realize and supremely difficult to realize. I pray the Blessed One explain the divisions of the three consciousnesses; Sugata, I pray you explain them." The Blessed One replied: "Consciousness arises from the clear light. That itself is called 'mind' and 'intellect.' All phenomena, characterized by affliction and purification, have that as their root. From that, the two types of conceptualization—self and other—arise. That consciousness arises mounted upon the wind. From wind comes fire; from fire comes water; from water comes earth. From those come the five aggregates, the six sense bases, and the five faculties; all of these are perfectly blended with wind and consciousness. Then, one will experience the nature of the three consciousnesses as they manifest in the appearances, and through the cause of those appearances, the natures will arise." To demonstrate the summary of the detailed explanation through those words of the brief teaching, I shall first explain the enumerations of the three consciousnesses.

དེ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་གསལ་བའི་དགོངས་པས་བཤད་པ་འདིས་མ་ནིང་གི་ཚིག་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་ལ། ཉེ་བར་ཐོབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་གསལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་བས་ན་སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཀུན་བརྟགས་པ་དང་། གཞན་དབང་དང་། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་གྲངས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་ཐུན་མོང་དུ་གྱུར་པའོ། ། རྡོ་རྗེ་ཐེག་པ་འདིར་རྣམ་གྲངས་གསུངས་པ། སྣང་བ་དང་། སྣང་བ་མཆེད་པ་དང་། སྣང་བ་ཐོབ་པ་དང་། སྟོང་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་སྟོང་པ་དང་། སྟོང་པ་ཆེན་པོ་དང་། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དང་། མ་རིག་པ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། འདོད་ཆགས་བར་མ་ཞེས་བྱའོ། ། དེ་ལྟར་སེམས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་བསྟན་ནས། ད་ནི་སོ་སོ་#རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དག་གི་སྒོ་ལ་བརྟེན་ནས་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སེམས་ནི་དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་དང་བྲལ་བ་ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དང་། རྗེས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རྟོགས་པར་བྱའོ་ཞེས་ལུང་ལས་#བསྟན་ཏོ། ། དེ་བས་ན་དེའི་མན་ངག་ལ་འཇུག་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། དང་པོ་ཀུན་དུ་སྣང་བ་དང་། ཕྱི་ནས་རང་བཞིན་ནོ། ། དེ་ལ་སྣང་བ་དང་། སྣང་བ་མཆེད་པ་དང་། སྣང་བ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་སྣང་བ་གསུམ་མོ། ། དེ་ལ་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ལུས་དང་ངག་མེད་པ་སྟེ།

Furthermore, the Blessed One’s explanation using the terms "insight" (prajñā) and "method" (upāya) with the intention of clarifying [the nature of mind] indicates the term "neuter" (napuṃsaka), whereas the "wisdom of attainment" (prāptajñāna) is not clear. Therefore, the enumerations such as "mind," "intellect," and "consciousness"; "the imputed," "the dependent," and "the thoroughly established"; "attachment," "aversion," and "delusion"; and "the three natures" are common to the Mahāyāna. In this Vajrayāna, the enumerations taught are: "appearance," "increase of appearance," and "attainment of appearance"; "emptiness," "great emptiness," and "thorough emptiness"; "mind" and "mental factors"; and "ignorance," "attachment," "freedom from attachment," and "intermediate attachment." Having thus shown the enumerations of the mind, I shall now explain it by way of the specific characteristics of the essence of individual self-reflexive awareness (pratyātmavedya). The Blessed One stated, "The mind is devoid of shape and color, having the characteristic of space." Furthermore, the Blessed One taught in the scriptures that it should be realized as having the characteristic of appearance and the characteristic of experience. Therefore, one should engage in the pith instructions for this: first, the universal appearance, and subsequently, the nature. In that regard, there are the three appearances: appearance, increase of appearance, and attainment of appearance. What is the characteristic of appearance? It is a nature without aspects, devoid of body and speech.

ཇི་ལྟར་སྟོན་གྱི་དུས་སུ་ནམ་མཁའ་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འོད་ཟེར་སྣང་བར་བྱེད་པས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་གྱིས་གསལ་བའི་རྣམ་པར་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པས་ན་སྣང་བ་སྟེ། འདི་ནི་དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བ་སྟོང་པ་དང་པོ་སྟེ། ཨཾ་ཞེས་བྱ་བ་ངག་གི་སྒོ་ལ་བརྟེན་པའི་ས་བོན་བརྟན་#པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་སྟེ། མོས་པ་ཆུང་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དགོངས་ཏེ་གསུངས་པ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་བས་དེ་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་གཟུགས་སོ་ཞེས་དམིགས་པར་བྱེད་ཅིང་པདྨའམ། བུད་མེད་ཀྱི་གཟུགས་སམ། གཡོན་པའི་མིང་ངམ། མཚན་མོའི་མིང་དང་། འཇམ་པའི་དངོས་པོར་སེམས་ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་གཟུགས་གསལ་བའོ། ། སྣང་བ་མཆེད་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། དེ་ཡང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བའི་རྣམ་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ལུས་དང་ངག་མེད་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་སྟོན་ཀའི་དུས་སུ་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་གྱིས་ཁྱབ་པ་བཞིན་དུ་ཤིན་ཏུ་གསལ་ཞིང་དྲི་#མ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་དངོས་པོ་མ་ལུས་པར་དམིགས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་གཉིས་པ་སྟེ། རིམ་པ་གཉིས་པ་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཨཱཿ#ཞེས་བྱ་བ་ངག་གི་སྒོ་ལ་བརྟེན་པའི་ས་བོན་བརྟན་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་སྟེ། མོས་པ་ཆུང་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དགོངས་ཏེ་གསུངས་པ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་བས་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་བརྟེན་ནས་དམིགས་པར་བྱེད་ཅིང་རྡོ་རྗེ་རྩེ་ལྔ་པའམ། རིན་པོ་ཆེའམ། ཉིན་མོའམ། སྐྱེས་པའི་གཟུགས་སམ། གཡས་པ་ཞེས་བྱ་བའམ།

Just as in the autumn season the rays of the moon’s maṇḍala pervade and illuminate the stainless sky, so too, by focusing on all phenomena without exception in their naturally luminous aspect, there is "appearance" (āloka). This is the first emptiness, the appearance of insight, the ultimate bodhicitta. It is the seed syllable "AṂ," which serves as the cause for stabilizing the gateway of speech. Because sentient beings of lesser inclination do not realize what the Tathāgata has spoken with intentional meaning, they focus on it as the form of the moon’s maṇḍala, or as a lotus, the form of a woman, the name "left," the name "night," or as a soft substance; this is the clarity of the conventional form of the mind. What is the characteristic of "increase" (ābhāsa-vṛddhi)? It is also of a nature devoid of aspects, free from subject and object, and without body or speech. Just as in the autumn season the world is pervaded by the rays of the sun, so too, by focusing on all phenomena without exception in their extremely clear and stainless essence, there is the second bodhicitta, Samantabhadra. This is the second stage, characterized by "great emptiness" (mahāśūnyatā), the seed syllable "ĀḤ," which serves as the cause for stabilizing the gateway of speech. Because sentient beings of lesser inclination do not realize what the Tathāgata has spoken with intentional meaning, they focus on it by means of the sun’s maṇḍala, or as a five-pronged vajra, a jewel, the name "day," the form of a man, or the name "right."

རྩུབ་པའི་རྣམ་པ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་གཟུགས་སོ། ། སྣང་བ་ཐོབ་པ་གང་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་དུ་ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པའི་གཟུགས་ཅན་ལུས་དང་ངག་མེད་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་མཚམས་ཀྱི་སྨག་ལ་བབ་པའི་ངོ་བོར་ཁྱབ་པ་ཕྲ་ཞིང་བདག་མེད་པ་སྲོག་དང་རྩོལ་བ་མི་རྒྱུ་བས་#རྒྱུ་བ་མེད་པ་སྟེ། སེམས་#མེད་པ་མི་གཡོ་བ་ངག་གི་ས་བོན་ལ་བརྟེན་པའི་སྒོ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་སྣང་བ་ཐོབ་པ་མ་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་སྟེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་དུ་བཤད་དོ། ། དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མན་ངག་སྟོང་པ་#གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ནས། ད་ནི་ཡེ་ཤེས་རེ་རེ་འབྱུང་བ་ལ་རང་བཞིན་འབྱུང་བར་རྣམ་པར་གཞག་#པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་# རང་བཞིན་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་བར་མ་དང་། ཤིན་ཏུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་#གང་ཡིད་ཀྱིས་#འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་དག་དང་མྱ་ངན་དང་མྱ་ངན་བར་མ་དང་། ཤིན་ཏུ་མྱ་ངན་དུ་གྱུར་པ་དང#། ཞི་བ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། འཇིགས་པ་དང་། འཇིགས་པ་བར་མ་དང་། ཤིན་ཏུ་འཇིགས་པ་དང་། སྲེད་པ་དང་། སྲེད་པ་བར་མ་དང་། ཤིན་ཏུ་སྲེད་པ་དང་། ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་། བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། ཚོར་བ་བར་མ་དང་། ཤིན་ཏུ་ཚོར་བ་དང་། རིག་པ་པོ་དང་། རིག་པ་དང་། འཛིན་པའི་གཞི་དང་། སོ་སོར་རྟོག་པ་དང་། ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་དང་། བརྩེ་བ་དང་། བརྩེ་བ་བར་མ་དང་། ཤིན་ཏུ་བརྩེ་བ་དང་། དོགས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། སྡུད་པ་དང་། ཕྲག་དོག་སྟེ།

The aspect of harshness is the conventional form arising from the mind. What is the attainment of appearance? It is the characteristic of space, a formless entity devoid of body and speech. Just as when the darkness of twilight has fallen, it is pervasive, subtle, and selfless; because the vital winds and efforts do not circulate, it is without movement. It is the mindless, unmoving, and fully established gateway based on the seed of speech. This is called the great emptiness characterized by ignorance, the attainment of appearance, and is explained as the three consciousnesses. Having thus taught the characteristics of the three emptinesses, the pith instructions of all the Buddhas, one should now establish the natural arising of each wisdom as it occurs. In that regard, the nature of the wisdom of insight consists of: freedom from passion, intermediate freedom from passion, and extreme freedom from passion; that which goes and comes by way of the mind; sorrow, intermediate sorrow, and extreme sorrow; peace; conceptualization; fear, intermediate fear, and extreme fear; craving, intermediate craving, and extreme craving; grasping; non-virtue; hunger; thirst; feeling, intermediate feeling, and extreme feeling; the knower; knowledge; the basis of apprehension; discernment; a sense of shame; compassion; affection, intermediate affection, and extreme affection; suspicion; gathering; and envy.

མཚན་ཉིད་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་མོ། ། ཐབས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ཆགས་པ་དང་། ཀུན་དུ་ཆགས་པ་དང་། དགའ་བ་དང་། དགའ་བ་བར་མ་དང་། ཤིན་ཏུ་དགའ་བ་དང་། རངས་པ་དང་། རབ་ཏུ་མགུ་བ་དང་། ངོ་མཚར་བ་དང་། དགོད་པ་དང་། ཚིམ་པ་དང་། འཁྱུད་པ་དང་། འོ་བྱེད་པ་དང་། འཇིབ་པ་དང་། བརྟན་པ་དང་། བརྩོན་པ་དང་། ཁེངས་པ་དང་། བྱ་བ་དང་། དབྲོག་པ་དང་། སྟོབས་དང་། སྤྲོ་བ་དང་། དཀའ་བ་ལ་སྦྱོར་བ་དང་། དཀའ་བ་ལ་སྦྱོར་བ་བར་མ་དང་། ཤིན་ཏུ་དཀའ་བ་ལ་སྦྱོར་བ་དང་། དྲག་པ་དང་། རྣམ་པར་སྒེག་པ་དང་། འགྲས་པ་དང་། དགེ་བ་དང་། ཚིག་གསལ་བ་དང་། བདེན་པ་དང་། མི་བདེན་པ་དང་། ངེས་པ་དང་། ཉེ་བར་མི་ལེན་པ་དང་། སྦྱིན་པ་པོ་དང་། བསྐུལ་#པ་དང་། དཔའ་བ་དང་། ངོ་ཚ་མེད་པ་དང་། སྒྱུ་ཟིན་#པ་དང་། གདུག་#པ་དང་། མི་སྲུན་པ་དང་། གྱ་གྱུ་ཆེ་བ་སྟེ། མཚན་ཉིད་བཞི་བཅུ་ཐམ་པའོ། ། སྣང་བ་ཐོབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆགས་པ་བར་མ་དང་། བརྗེད་ངས་པ་དང་། འཁྲུལ་པ་དང་། མི་སྨྲ་བ་དང་། སྐྱོ་བ་དང་། ལེ་ལོ་དང་། ཐེ་ཚོམ་དང་བཅས་པ་སྟེ། འདིའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་བདུན་པོ་འདི་དག་གོ། ། རང་བཞིན་རྣམ་པ་བརྒྱད་ཅུ་པོ་དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་ནི་མངོན་སུམ་དུ་ཕྱེ་བར་གྱུར་ན་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་སྟེ། ཉིན་དང་མཚན་དུ་སྒོ་ང་ལས་སྐྱེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཉིན་དང་མཚན་དུ་སྤྱོད་དེ་ཕོ་དང་མོའི་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་དབྱེ་བས་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ།

The characteristics are thirty-three. The nature of the wisdom of method consists of: attachment, intense attachment, joy, intermediate joy, supreme joy, delight, great satisfaction, wonder, laughter, contentment, embracing, kissing, sucking, steadfastness, diligence, pride, activity, seizing, strength, enthusiasm, application to hardships, intermediate application to hardships, extreme application to hardships, ferocity, coquetry, hostility, virtue, clear speech, truth, untruth, certainty, non-appropriation, generosity, incitement, heroism, shamelessness, deceit, malice, cruelty, and great guile—these are the forty characteristics. The nature of the wisdom of the attainment of light is as follows: intermediate attachment, forgetfulness, delusion, silence, weariness, laziness, and doubt; these seven are its natural characteristics. If the characteristics of those eighty types of natures are explicitly distinguished, they become one hundred and sixty. This is because they are practiced day and night by those born from eggs and so forth, and not because they are distinguished by the division of male and female birthplaces. The Vajra Disciple asked:

རང་བཞིན་རྣམ་པ་བརྒྱད་ཅུའི་སེམས་ཉིན་དང་མཚན་དུ་རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་བདག་དང་#གཞན་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོ་རང་རིག་པ་ཡིན་པ་#ནི་སོམ་ཉི་མ་མཆིས་ན་འོན་ཀྱང་ལུང་གིས་ཡིད་ཆེས་པར་བགྱི་བ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྟོན་པས་བཤད་དུ་གསོལ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། སྔགས་ཀྱི་སྒྲའི་ངེས་པའི་ཚིག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཕྱི་མ་ལས་གསུངས་ཏེ། རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་གང་དང་གང་། ། དབང་པོ་དང་ནི་ཡུལ་གྱིས་ཡིད། ། ཡིད་དེ་མན་ཞེས་བྱ་བར་བཤད། ། ཏྲ་ནི་གསལ་བར་བྱེད་པའི་དོན། ། ཞེས་བྱའོ། ། རང་བཞིན་རྣམ་པ་#བརྒྱད་ཅུ་ལས། ཉོན་མོངས་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་འབྱུང་བ་དང་། ཡང་ལྟ་བ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། ཤེས་རབ་དང་སྟོང་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཟླ་བ་ལྟ་བུ་སྣང་བ་སྟོང་པ་ཉིད་ཙམ་མོ། ། ཐབས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ཉི་མའི་#སྣང་བ་ལྟ་བུ་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པ་ཉིད་ཙམ་མོ། ། དེ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ཉེ་བར་ཐོབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་མུན་ནག་ལྟ་བུ་སྟེ། སྟོང་པ་ཆེན་པོའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ནི་ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་ཅན་རྣམ་པ་མེད་པའི་ངོ་བོར་ཁྱབ་པ་འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་དང་བྲལ་བའོ་ཞེས་བཤད་ན། ཇི་ལྟར་ན་ཉིན་དང་མཚན་དུ་ལུས་ལས་#སྤྲོ་ཞིང་སྡུད་པར་བྱེད། གང་ཞིག་འདིར་མེལ་ཚེ་བྱེད། སུ་ཞིག་ནི་སེམས་པ་#མེད་པར་བྱེད། འདོད་ཆགས་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་།

There is no doubt that the eighty natural mental states, which circulate day and night, are the individual self-cognition of oneself and others; nevertheless, I pray that the Blessed One, the Vajra Master Teacher, explain this so that it may be confirmed by scripture. The Vajra Master replied: The Blessed One taught the etymological definition of the word "mantra" in the Explanatory Tantra of the Guhyasamāja: "Whatever arises from conditions, through the sense faculties and their objects, that mind is explained as 'man' (maṇ), and 'tra' (tra) has the meaning of 'making clear'." From the eighty natural states, the ninety-eight afflictions arise, and furthermore, the sixty-two views and so forth will emerge. The Vajra Disciple asked: If it is explained that the wisdom of insight and emptiness is like the moon, a mere appearance of emptiness; that the wisdom of method is like the sun, a mere extreme emptiness; and likewise, that the wisdom of the attainment of appearance is like darkness, the characteristic of great emptiness—and that these three consciousnesses are of the nature of space, formless in essence, pervasive, and free from coming and going—then how is it that they are projected from and withdrawn into the body day and night? Who is it that keeps watch here? Who is it that performs the mental activity? [And who is it that experiences] passion and the absence of passion?

འདོད་ཆགས་བར་མ་ལ་སོགས་པ་རང་བཞིན་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་གང་ལས་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་འདིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྟོན་པས་བཤད་དུ་གསོལ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་ནི་རྩ་བ་མེད་པ། གནས་པ་མེད་པ། གཞི་མེད་པ། མཚན་ཉིད་མེད་པ། ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་མེད་པ། དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཡིན་པར་ནི་བདེན་ཏེ། དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་སྣང་བ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ལ་དེས་ན་རླུང་གི་ཁམས་དང་ལྷན་ཅིག་མེལ་ཚེ་བྱེད་དེ་གང་གི་ཕྱིར་རླུང་གི་ཁམས་ནི་གཟུགས་མེད་ཀྱང་གཡོ་ཞིང་བསྐྱོད་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བ་སྟོན་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། ། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་#སྣང་བ་ཡང་གཟུགས་མེད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། འདོད་ཆགས་བར་མ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་རྣམས་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བའོ། ། ཇི་སྐད་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཕོ་བའི་མདོ་ལས། བཟང་སྐྱོང་དཔེར་ན་རླུང་གི་ཁམས་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་ཡང་བསྟན་དུ་ཡོད་ཅིང་གཟུང་དུ་མེད་པ་ལས་གཟུགས་སུ་སྣང་ངོ་། ། དེ་ལ་བསྟན་དུ་ཡོད་པ་ནི་ཤིང་འགུལ་ཞིང་གཡོ་བ་དང་སྒྲ་སྐད་འུར་འུར་པོའི་སྒྲ་སྐད་འབྱིན་པ་དང་། གྲང་བ་དང་དྲོ་བའི་རེག་པས་ཚོར་བ་སྐྱེད་#པ་ཡིན་ཡང་དེ་ལ་རྐང་ལག་དང་མིག་དང་གདོང་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། སྔོ་བསངས་དང་དཀར་བ་ཞེས་ཁ་དོག་ལྷག་པར་མི་དམིགས་སོ། ། བཟང་སྐྱོང་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་འདི་ཡང་གཟུགས་སུ་མི་དམིགས་ཤིང་གཟུགས་སུ་སྣང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ།

"Blessed One, Teacher, Vajra Master, please explain the cause from which the one hundred and sixty natures, such as middling passion and so forth, are experienced. The Vajra Master replied: 'It is true that the three consciousnesses are rootless, without abode, without foundation, without characteristics, without color or shape, and beyond the senses. Nevertheless, they are accompanied by appearances, and thus they remain watchful together with the wind element. Because the wind element, though formless, demonstrates activities such as moving and shaking, it is to be known through inference. Likewise, the consciousness of appearance, though formless, is to be inferred from the natures of passion, the absence of passion, middling passion, and so forth; therefore, it is to be inferred. As it is said in the Sūtra on the Transference of Consciousness: "Bhadrapāla, for example, although the wind element is not material, it appears as form despite being invisible and ungraspable. In that regard, its visibility consists of the shaking and moving of trees, the making of roaring sounds, and the production of sensations through cold and warm touches. Yet, its hands, feet, eyes, or face are not perceived, nor are colors such as dark blue or white specifically perceived. Bhadrapāla, in the same way, this element of consciousness is not perceived as form, nor does it appear as form.'"

ཁྱོད་ཀྱི་#རྒྱུའི་བྱེ་བྲག་དག་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་རྟོགས་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པས་སོ། ། གཏན་ཚིགས་དེས་ན་ཁམས་ཕྲ་བ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྣང་བ་དག་ནི་གཟུགས་མེད་པས་མར་གྱི་ནང་དུ་མར་བཅུག་པ་དང་འདྲ་བར་འདྲེས་པར་གྱུར་ནས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པར་བྱའོ། ། #ཇི་སྐད་དུ་དགོངས་པ་བླ་ན་མེད་པ་ལས། རང་རིག་ཙམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ནི། ། ནམ་མཁའ་འདྲ་བར་མཚན་ཉིད་མེད། ། འོན་ཀྱང་དེ་ལ་དབྱེ་ཡོད་དེ། ། བར་མཚམས་ཉིན་དང་མཚན་མོའི་བདག། སྣང་བ་དང་ནི་སྣང་བ་མཆེད། ། དེ་བཞིན་སྣང་བ་ཐོབ་པ་ཅན། ། སེམས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བཤད། ། དེ་ཡི་གཞི་ནི་བཤད་པར་བྱ། ། ཕྲ་བའི་གཟུགས་ཅན་རླུང་དང་ནི། ། ཡེ་ཤེས་དག་ནི་འདྲེས་གྱུར་པ། ། དབང་པོའི་#ལམ་ནས་བྱུང་ནས་ནི། ། ཡུལ་རྣམས་ལ་ནི་དམིགས་པར་འགྱུར། ། གང་ཚེ་སྣང་བ་ལྡན་གྱུར་པ། ། རླུང་གི་བཞོན་པར་གྱུར་པ་ཡིན། ། དེ་ཚེ་རང་བཞིན་དེ་ཐམས་ཅད། ། མ་ལུས་ལུས་པ་མེད་པར་འབྱུང་། ། རླུང་ནི་གང་དང་གར་གནས་པ། ། རང་བཞིན་དེ་དང་དེར་རྗེས་སྤྱོད། ། ཅེས་གསུངས་པ་དང་། དོན་འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་མར་ཡང་དག་པ་#འབྱུང་བ་ནམ་མཁའ་སྣང་བྱེད་ལྟ་བུ་ཕྱོགས་བཅུ་ཁྱབ་པར་རབ་ཏུ་འབར་བའོ་ཞེས་དགོངས་པས་བཤད་པ་#གསུངས་པས་སོ། ། ཇི་ལྟར་ན་ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་མར་འབྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སྐད་ཅིག་དང་ཐང་ཅིག་དང་། ཡུད་ཙམ་དང་། མིག་བཙུམས་དང་། ཐལ་མོ་བརྡབས་པ་ཙམ་དུ་སྣང་བ་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །

It is said: "The element of consciousness is to be realized through the specific distinctions of your causes." By that reasoning, the subtle elements and the appearances of consciousness, being formless, become blended like butter poured into butter; thus, all supramundane activities are to be perfected. As it is said in the Unsurpassed Intention: "The wisdom of mere self-awareness Is without characteristics, like space. Nevertheless, within it there are divisions: The natures of the intervals of day and night, Appearance, the increase of appearance, And likewise the attainment of appearance. The mind is explained as being of three types. I shall now explain their basis: When the subtle material wind And wisdom become blended, Emerging from the path of the sense faculties, They come to perceive objects. When appearance has arisen, It becomes the vehicle of the wind. At that time, all those natures Arise without exception or remainder. Wherever the wind abides, The natures follow after it." And in order to clarify this very point, it is stated in the Intention that the momentary arising of wisdom is like the illuminator of space, blazing intensely and pervading the ten directions. If one asks how wisdom arises momentarily, the meaning is that appearance arises in a single instant, a brief moment, a short duration, a blink of an eye, or the mere clapping of hands.

ནམ་མཁའ་སྣང་བྱེད་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནམ་མཁའ་ནི་#གསལ་བར་བྱེད་པས་#ནམ་མཁའ་གསལ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དོན་དེ་དང་འདྲ་བའི་དོན་གྱིས་ཕྱོགས་བཅུ་ཁྱབ་ཅིང་རབ་ཏུ་འབར་བའི་སྣང་བ་གསུམ་དུ་སྣང་སྟེ། མཁའ་སྣང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲིན་བུ་མེ་ཁྱེར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་བས་ན་ཁམས་ཕྲ་བ་ལ་འཇུག་པ་ལས་སྐད་ཅིག་དང་། ཐང་ཅིག་དང་། ཡུད་ཙམ་དང་། མིག་བཙུམས་དང་། ཐལ་མོ་བརྡབས་པར་སྣང་བ་གཡོ་བའོ། ། དེ་ནས་སྐད་ཅིག་དང་། ཐང་ཅིག་དང་། ཡུད་ཙམ་དང་། མིག་བཙུམས་དང་། ཐལ་མོ་བརྡབས་པ་ལས་རང་བཞིན་རྣམས་རྗེས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། ། སེམས་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། མ་རིག་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་མ་ལུས་པར་#འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། ། དེ་ནས་རླུང་གི་ཁམས་ཀྱི་རྒྱུས་རང་བཞིན་རྣམས་ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་ཡུལ་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་མ་ལུས་ཤིང་ལུས་པ་མེད་པ་རྣམས་ཉིན་དང་མཚན་དུ་རང་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་རྗེས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། ། དེ་ལྟར་ན་རང་བཞིན་གྱི་སྣང་བ་རླུང་གི་བཞོན་པ་དང་བཅས་པའི་#དབྱེ་བ་རྟོགས་པར་གྱུར་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་གཡོ་བ་ཤེས་པར་འགྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཇི་སྐད་དུ་མིའམ་ཅིའི་རྒྱལ་པོ་ལྗོན་པས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་དང་ལྡན་ནོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འདས་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཟད་པ་དང་། འགགས་པ་དང་། བྲལ་བ་དང་།

Regarding the phrase "like the illuminator of space": space is that which makes things clear; thus, it is the illuminator of space. By way of that same meaning, it pervades the ten directions and appears as the three appearances of blazing light. This "luminosity of space" is not the firefly. Therefore, through the entry into the subtle element, the appearances flicker for a moment, an instant, a brief duration, the blink of an eye, and the clap of hands. Then, in a moment, an instant, a brief duration, the blink of an eye, and the clap of hands, the natures are experienced. What is that which is without thought? It is ignorance; therefore, it arises without exception. Then, through the cause of the wind element, the natures mutually experience the enjoyments of objects—without remainder or exception—within their own and others' continuums, day and night. In that way, the yogi who has realized the distinctions of the appearances of the natures together with the mount of wind will know the shifting movements of the minds of all sentient beings of the past, future, and present. As the Blessed One said in the Sūtra of the Questions of Druma, King of the Kinnaras: "The perfectly enlightened Buddha possesses the vision of unimpeded wisdom. Why is that? Son of noble family, because the past mental continuums of all sentient beings—those that have been exhausted, ceased, and separated from..."

རྣམ་པར་འགྱུར་བ་#ཐམས་ཅད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རབ་ཏུ་མཁྱེན་ཏེ#། རྒྱུ་གང་དག་ལས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་དེ་དག་འབྱུང་བ་དང་། རྒྱུ་གང་དག་མེད་པས་ཟད་ཅིང་བྲལ་བར་བསྟན་པ་དགེ་བའམ། མི་དགེ་བའམ། ལུང་དུ་བསྟན་པའམ། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་དང་བཅས། གཞི་དང་བཅས། གཏན་ཚིགས་དང་བཅས་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། ། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་དུ་འབྱུང་བ་དགེ་བའམ། མི་དགེ་བའམ། ལུང་དུ་བསྟན་པའམ། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡང་རུང་སྟེ། སེམས་གང་གི་འོག་ཏུ་སེམས་གང་འབྱུང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྣམ་པ་དང་བཅས། ཡུལ་ཕྱོགས་དང་བཅས། གཞི་ཅི་ལས་གྱུར་པ་དང་བཅས་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། ། གང་མ་འོངས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་དང་། སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་དགེ་བའམ། མི་དགེ་བའམ། ལུང་དུ་བསྟན་པའམ། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡང་རུང་སྟེ། སེམས་གང་གི་འོག་ཏུ་སེམས་གང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྣམ་པ་དང་བཅས་ཡུལ་ཕྱོགས་དང་བཅས། གཞི་ཅི་ལས་གྱུར་པ་དང་བཅས་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། ། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ནི་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པས་སོ། ། རིགས་པ་འདིས་ན་ཐུགས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཅན་གྱིས་སྨོན་པ་པོ་དང་། སྨོན་ལམ་དང་།

The Tathāgata thoroughly knows all transformations. He thoroughly knows, with their aspects, their bases, and their reasons, all those causes from which the mental continuums arise, and those causes whose absence leads to their exhaustion and cessation—whether they be virtuous, non-virtuous, specified, or unspecified. Furthermore, regarding the mental continuums of all sentient beings in the present time, whether they be virtuous, non-virtuous, specified, or unspecified, the Tathāgata thoroughly knows every instance of one mind arising after another, along with its aspects, its direction, and its causal basis. Likewise, regarding the mental continuums of all sentient beings in the future, and their mental factors—whether virtuous, non-virtuous, specified, or unspecified—the Tathāgata thoroughly knows every instance of one mind arising after another, along with its aspects, its direction, and its causal basis. Noble son, it is because it has been said: "In this way, the Tathāgata, the Arhat, the perfectly complete Buddha, is endowed with unimpeded wisdom." By this reasoning, the one possessing the wisdom that abides in the meditative concentration of the mind [knows] the aspirant and the aspiration...

སྨོན་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤངས་ནས་བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་སྒོ་ལ་མངོན་པར་ཕྱོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། རྩ་བའི་རྒྱུད་ལས་རིགས་ཀྱི་བུ་མཉམ་པར་གཞག་པས་རང་གི་སེམས་ལ་སོ་སོར་རྟོགས་ཤིག་ཅེས་གསུངས་པས་སོ། ། དེ་ལྟར་བཤད་པའི་རྒྱུད་ལ་བརྟེན་ནས་རང་གི་རང་བཞིན་སྣང་བའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་#རང་གི་སེམས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་#བཞིན་དུ་མ་རྟོགས་པར་ལས་སུ་སྨྲ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས། འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་རང་གི་སེམས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་འཆིང་བས་དར་གྱི་སྲིན་བུ་བཞིན་དུ་རང་ཉིད་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་འདུས་བྱས་ནས་སྐྱེ་བ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་ཉེ་བར་བསགས་པའི་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་ལས་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མྱོང་ནས་ཡང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་འཇུག་པའི་རིམ་གྱིས་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ། རླུང་གི་ཁམས་ཀྱིས་བླངས་ནས་ཚོར་བ་དང་ལྡན་ཞིང་སྲེད་པས་རྗེས་སུ་བཅིངས་ལ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རྒྱུ་མཐུན་པ་ལས་བྱུང་བའི་དྲན་པས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་རྣམ་པའི་ཡིད་དང་ལྡན་པ། བྱིས་པ་ལོ་ལྔ་པ་དང་མཉམ་པ་ཐམས་ཅད་མཐོང་བ། དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ཚང་བ། དྲིའི་ཟས་ལ་སྤྱོད་པ། རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་མི་བཟློགས་ལ་#མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ། ལས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཤུགས་དང་ལྡན་པ།

Having abandoned attachment to the various external objects such as those to be aspired for, one will turn toward the gateway of self-consecration. This is because the Root Tantra states: "Son of noble family, through meditative equipoise, discern your own mind!" Relying on the explanatory tantras explained in that way, and following the appearance of one's own nature, sentient beings who speak of karma—failing to realize their own minds exactly as they are—have, since beginningless saṃsāra, themselves constructed a great aggregate of suffering through the bonds of karma and afflictions arising from the conceptualization of their own minds, like a silkworm in its cocoon. Having experienced the ripening results of the virtuous and non-virtuous actions accumulated from one birth to the next, they then gradually enter the maṇḍala of ultimate truth and completely relinquish the aggregates. Carried by the wind element, possessing sensation and bound by craving, they are sustained by mindfulness arising as the concordant cause of the dharmadhātu. Possessing a mind of virtuous and non-virtuous aspects, equal to a five-year-old child, they see everything, have all their sense faculties complete, subsist on the food of fragrance, and are endowed with all characteristics. They possess the power of karmic miraculous abilities and cannot be turned back even by vajras and the like.

ཉི་མ་བདུན་#གྱིས་འོང་བའི་བར་ལ་གནས་ནས་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལས་#དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བས་བསྐལ་པར་#གྱུར་པས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ཐོབ་ནས་འགྲོ་བ་ལྔ་རྣམས་སུ། ཟོ་ཆུན་གྱི་འཁྲུལ་འཁོར་གྱི་ཚུལ་གྱིས་ཡང་དང་ཡང་དུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ལེན་པར་བྱེད་ཅིང་། འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་རྗེས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། ། སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པ་བསྡུས་པའི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ལེའུ་བཞི་པའོ། ། ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་གཞན་དག་ཀྱང་ཞུ་བར་འཚལ་ལོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་གྱི་#སྣང་བ་ནི་གཟུགས་མེད་པ་ཡིན་ལ་རླུང་གི་ཁམས་ཀྱང་གཟུགས་མེད་པ་ཡིན་ཞིང་ལས་ཀྱང་གཟུགས་མེད་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་འདི་རྣམས་ཀྱི་ཕན་ཚུན་ཤེས་པ་མེད་པས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལུང་གི་ཚིག་ལས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གསུངས་ན། དེ་ཇི་ལྟར་ན་ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བས་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ལུས་དེ་བཅིངས་པར་མ་གྱུར། དེ་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་པོ་འདི་རྣམས་ཀྱི་#དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་རྣམས་ཉེ་བར་བསགས་ནས་དེ་འདི་ཉིད་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཏུ་སྐྱེ་ཞིང་རབ་ཏུ་འཇིག་པར་འགྱུར་ན་དེས་ཇི་ལྟར་ན་ཡང་ནས་ཡང་དུ་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཉེ་བར་དམིགས་པར་འགྱུར། ཡང་ན་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དེ་#དག་གཞན་དག་ལས་མཆི་བར་འགྱུར། ཡང་ན་རང་གི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ལགས། བདག་གི་འགྱོད་པ་འདི་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྟོན་པས་རྣམ་པར་བསལ་དུ་གསོལ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ།

Having remained until the arrival of the seven suns, through the virtuous and non-virtuous karma arising from one’s own conceptual thoughts, one acquires causes and conditions and, having become a kalpa, takes up rebirth again and again in the five migrations in the manner of a waterwheel, thereby experiencing the sufferings of saṃsāra. This concludes the fourth chapter, titled "Cutting Through Doubts Regarding the Summary of Mental Isolation." The Vajra Disciple asked: "Blessed One, I also wish to request an explanation of other various types of consciousness. Blessed One, if the appearances of the three consciousnesses are formless, and the wind element is also formless, and karma is also formless, and likewise these have no mutual cognition, then since the Blessed One has taught in the words of the scriptures that they are emptiness, how is it that the mental-nature body is not bound by virtuous and non-virtuous karma from beginningless saṃsāra? Likewise, if these one hundred and sixty natures, having accumulated virtues and non-virtues, arise and perish in a single moment, how is it that one is again and again perceived in the next world? Or do those virtues and non-virtues come from others? Or do they arise from the latencies of one's own mind? I pray that the Blessed One, the Vajra Master Teacher, may dispel these doubts of mine." The Vajra Master replied:

སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། ལས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཤིན་ཏུ་ཡང་ཟབ་པ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ནི་ལས་དང་པོ་པ་རྣམས་དང་ལས་སུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་བས་ན་ལུང་དང་རིགས་པ་དག་གིས་ལས་རྣམ་པར་དག་པ་སོ་སོར་རྟོགས་པར་བྱ་#ཡིས་རབ་ཏུ་འབད་པས་ཉོན་ཅིག། དེ་ལ་དང་པོ་ཁོ་ནར་ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཞག་#པར་བྱའོ། ། དེ་ལ་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་དང་། དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་ཏེ། ལས་ཀྱི་ལམ་འདི་རྣམས་ནི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ལས་ཀུན་དུ་བྱུང་བའོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྡོ་རྗེ་གཙུག་ཏོར་གྱི་རྒྱུད་ལས་གསུངས་པས་དེ་ལ་#འཇུག་པར་བྱ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། གསང་བའི་བདག་པོ་ཉོན་ཅིག། ལུས་ཀྱི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། ། ངག་གི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞིའོ། ། ཡིད་ཀྱི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། དེ་དག་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་བར་འགྱུར་རོ། ། ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེས་གསོལ་པ། ལུས་ཀྱི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དང་ངག་གི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། ཡིད་ཀྱི་#ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དུ་ཞིག་མཆིས་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཤད་དུ་གསོལ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། གསང་བའི་བདག་པོ་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དེ་ཉིད་ནི་ལྕི་བར་གྱུར་པ་དང་། ཐ་མལ་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་ལ་ཕ་དང་མ་དང་། བླ་མར་གྱུར་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་གསོད་པ་དང་བརྡེག་#པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་#ལྕི་བའོ། །

“Great being, excellent, excellent! The thorough knowledge of the complete purity of karma is extremely profound and is the domain of the buddhas. Noble son, this is not for beginners or for those who merely speak of karma. Therefore, listen with great diligence as you discern the complete purity of karma through scripture and reasoning. In this regard, first of all, the specific characteristics of virtuous and non-virtuous actions must be established. In that context, the ten paths of virtuous action and their opposites are the ten paths of non-virtuous action. These paths of action arise from body, speech, and mind; thus, one should engage with them as taught by the Blessed One in the Vajroṣṇīṣa Tantra: The Blessed One said: ‘Lord of Secrets, listen! There are three types of physical misconduct, four types of verbal misconduct, and three types of mental misconduct. Through these, one falls into the hells.’ Vajrapāṇi asked: ‘Blessed One, please explain the classifications of physical and verbal misconduct, and how many types of mental misconduct there are. Sugata, please explain them!’ The Blessed One replied: ‘Lord of Secrets, those very misconducts are either heavy or ordinary. Among them, killing, striking, and so forth, directed toward one’s father, mother, or those who have become gurus, are heavy misconducts.’”

སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པ་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་ནི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ཐ་མལ་པའོ། ། ངག་གིས་#ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་གང་ཞེ་ན། དམ་པའི་ཆོས་སྤོང་བའི་ཚིག་#སྨྲ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ངག་གི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པའི་ཚིག་ཉིད་དང་། ཕ་དང་མ་དང་བླ་མར་གྱུར་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ཚིག་ངན་པར་སྨྲས་པ་ནི་ངག་གི་#ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་#ལྕི་བའོ། ། སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་གང་ཟག་དད་པ་ཅན་གཞན་དག་ནན་ཏན་ཉམས་སུ་ལེན་ཅིང་དགེ་བ་རྩོམ་པའི་གཏམ་གྱི་སྐབས་སུ་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཚིག་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རྫུན་སྨྲ་བས་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་བར་ཆད་བྱེད་པ་དང་། ཚིག་འཁྱལ་པར་སྨྲ་བ་དང་། ལྐོག་འཕྱས་བྱེད་པ་དང་། མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་གཏམ་རྣམས་ནི་ངག་གི་#ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ཐ་མལ་པའོ། ། ཡིད་ཀྱི་#ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ནི། གང་དང་པོར་ནི་རྨུགས་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་སེམས་ཀྱི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དང་། སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་གྱི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དང་། མ་རིག་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པའོ། ། ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེས་གསོལ་པ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དང་། མ་རིག་པའི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་རྣམས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཤད་དུ་གསོལ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་#བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། གསང་བའི་བདག་པོ་ཉོན་ཅིག། རྣམ་པར་གསོད་པའི་སེམས་དང་མ་ཆགས་པའི་སེམས་དེ་དང་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་ལ་མ་ཆགས་པ་དེ་ཉིད་ནི་སེམས་ཀྱི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པའོ། ། རྒྱགས་པ་དང་། དྲེགས་པ་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། ཁྲོ་བ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམ་པར་འཇིག་པ་དང་།

The paths of unwholesome action, such as taking life and so forth, are ordinary misdeeds. What are the misdeeds of speech? Speaking words that reject the sublime Dharma is itself a misdeed of speech. Speaking harsh words to one’s father, mother, gurus, and so forth, is a grave misdeed of speech. When a certain person, during a discussion in which other faithful individuals are earnestly practicing and undertaking virtue, creates an obstacle to virtuous action by speaking the extensive words of the supramundane lie that "there is no next world," or by speaking idle gossip, backbiting, and stories of unwholesome actions—these are ordinary misdeeds of speech. As for the misdeeds of mind: first is lethargy; its nature consists of the misdeeds of the mental continuum, the misdeeds of the nature of mental factors, and the misdeeds of the nature of ignorance. Vajrapāṇi requested: "Blessed One, please explain the misdeeds of the mind, mental factors, and ignorance. Sugata, please explain them." The Blessed One replied: "Lord of Secrets, listen! The mind of killing and the mind of non-attachment, and the lack of attachment to the paths of the ten virtuous actions—these are the misdeeds of the mind. Arrogance, pride, conceit, anger, and the destruction of sentient beings..."

འདོད་ཆགས་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་གཞན་གྱི་བུད་མེད་ལ་ཆགས་པ་དང་། གཞན་གྱི་ནོར་འཕྲོག་པ་དང་། བླ་མར་གྱུར་པ་ལ་སེམས་གྱ་གྱུ་ཞིང་རབ་ཏུ་སྡང་བ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པའོ། ། དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་རྣམ་པར་འདོར་ཞིང་བརྗེད་#ངས་པ་དང་། སོམ་ཉི་མཚན་མའི་གདོང་དང་། ཡིད་ཤིན་ཏུ་རྨོངས་པར་གྱུར་པས་ན་མ་རིག་པའི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ཐ་མལ་པའོ། ། དེ་ལྟར་འདི་དག་ནི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པའོ་ཞེས་མི་ཤེས་ཤིང་རང་ཉིད་ཀྱིས་རང་བཞིན་གྱི་སྣང་བ་རླུང་གི་བཞོན་པའི་རང་བཞིན་ཅན་མ་ཤེས་ནས་ངའི་ལུས་དང་། ངའི་ངག་དང་། ངའི་སེམས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བདག་ཏུ་རློམ་པ་དང་། ངར་སེམས་པས་ལས་#དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་རྣམས་བྱས་ནས་བདེ་འགྲོ་དང་ངན་འགྲོར་མཆོག་ཏུ་གཞོལ་བར་འགྱུར་རོ། ། རང་བཞིན་སྣང་བའི་རིམ་གྱིས་སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཅན་ནི་ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱི་ལེགས་པར་སྤྱོད་པ་དང་། ཉེས་པར་སྤྱོད་པར་སེམས་པར་མི་བྱེད་ཅིང་རྟོགས་པར་མི་བྱེད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་རང་བཞིན་ནི་སྟོང་པ་གསུམ་ལས་ཀུན་དུ་བྱུང་བ་རླུང་གི་བཞོན་པའི་དབང་གིས་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ལ་འབྱུང་ཞིང་། ཡུལ་རྣམས་རྗེས་སུ་མྱོང་ནས་ཡོང་ནས་ཡང་དུ་འོད་གསལ་བར་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། ། ཇི་སྐད་དུ། དགོངས་པ་བླ་ན་མེད་པ་ལས། ཇི་ལྟར་སྤྲིན་ནི་སྣ་ཚོགས་ཤིང་། ། མདོག་དང་དབྱིབས་ནི་ཐ་དད་པ། ། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་སུ་བྱུང་ནས་ནི། ། དེ་ཉིད་དུ་ནི་ཐིམ་པར་འགྱུར། ། དེ་བཞིན་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་ནི། །

To be attached to the women of others with a mind of desire, to steal the wealth of others, and to be deceitful and intensely hostile toward one’s guru are the misdeeds of the mental factors. To abandon and forget the ten paths of virtuous action and the six perfections, and to be characterized by doubt, signs, and an utterly deluded mind, is the ordinary misdeed of ignorance. Thus, not knowing that these are the misdeeds of body, speech, and mind, and failing to understand that the natural appearance is of the nature of the mounting wind, one conceives of a self, thinking, "This is my body, this is my speech, and this is my mind." Through such ego-clinging, one performs virtuous and non-virtuous actions and becomes utterly intent upon the higher and lower realms. Those possessing the wisdom that realizes the isolation of the mind through the stages of the natural appearance do not conceive of or perceive the virtuous and non-virtuous conduct of body, speech, and mind. Why is this? Because the nature of virtue and non-virtue arises from the three emptinesses and, through the power of the mounting wind, occurs for a mere moment or instant. Having experienced the objects, they repeatedly re-enter the clear light. As it is said in the Unsurpassed Intention: "Just as various clouds, With diverse colors and shapes, Having arisen in the expanse of space, Dissolve back into that very space; So too are all natures."

སྣང་བ་གསུམ་གྱི་རྒྱུ་#ཅན་ཏེ། ། མ་ལུས་ཡུལ་ལ་#ཞུགས་ནས་ནི། ། འོད་གསལ་བར་ནི་འཇུག་པར་འགྱུར། ། དེ་འདྲའི་རང་བཞིན་མ་ཤེས་པས། ། མི་ཤེས་མུན་པས་ཁེབས་པ་རྣམས། ། དགེ་དང་མི་དགེའི་ལས་བྱས་ནས། ། འགྲོ་བ་ལྔར་ནི་འཁོར་བར་འགྱུར། ། མཚམས་མེད་ལ་སོགས་བྱས་ནས་ནི། ། དམྱལ་#ལ་སོགས་པར་འཚེད་#པར་འགྱུར། ། སྦྱིན་སོགས་དགེ་བ་བྱས་ནས་ནི། ། མཐོ་རིས་ལ་སོགས་དག་ཏུ་མཆོད། ། སྐྱེ་བ་དཔག་མེད་སྟོང་ཕྲག་ནི། ། འདི་#ནི་ཡང་དང་ཡང་ཐོབ་པ། ། འདི་ནི་སྔོན་ལས་རྣམ་སྨིན་ཞེས། ། རྨོངས་པ་རྣམས་ནི་མྱ་ངན་བྱེད། ། རང་བཞིན་སྣང་བའི་ཚུལ་གྱིས་ནི། ། གང་གིས་སྐྱེ་བོ་#ཉོན་མོངས་པ། ། དེ་ཉིད་ཤེས་ནས་ཡེ་ཤེས་ཅན། ། སྲིད་པའི་གཟེབ་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དོན་འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མི་འམ་ཅིའི་རྒྱལ་པོ་ལྗོན་པས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྣམས་ནི་འདུས་མ་བྱས་པ་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་དབྱེ་བས་རླུང་ཡང་ཐོགས་པ་མེད་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཤེས་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་པས་ན་ཉོན་མོངས་པར་འབྱུང་བར་#འགྱུར་བ་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་གསུངས་པས་སོ། ། ཡང་རིགས་པ་འདིས་སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཆེན་པོས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་ལྟོས་#པ་མེད་པར་ཐར་པ་ལ་མངོན་པར་ཕྱོགས་པར་འགྱུར་རོ། ། ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་#རྡོ་རྗེ་གཅོད་པ་ལས། ཆོས་ཀྱང་སྤང་བར་བྱ་ན་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཞེས་གསུངས་པ་དང་།

Having entered all objects without exception, which have the three appearances as their cause, one will enter into the clear light. Those who do not know such a nature, being shrouded by the darkness of ignorance, perform virtuous and non-virtuous actions and thus wander in the five migrations. Having committed the acts of immediate retribution and so forth, they are boiled in the hells and so on. Having performed virtues such as generosity, they are honored in the higher realms and so forth. Having obtained this [body] again and again throughout immeasurable thousands of births, the deluded mourn, thinking, "This is the ripening of my past karma." However, by knowing that very [nature] through the manner in which the nature appears, the wise are liberated from the cage of existence. Thus it is said. Furthermore, to clarify this very point, the Sūtra Requested by the Kinnara King Druma also states: "The movements of the mind are unconditioned and formless; because they are like the wind, which is unimpeded, knowing the nature of the mind of all the world is purity, and therefore it is impossible for afflictions to arise." Moreover, by this reasoning, the great yogi who has realized the isolation of the mind will turn toward liberation without depending on the results of virtuous and non-virtuous actions. As the Blessed One said in the Vajracchedikā: "If even the Dharma is to be abandoned, what need is there to mention what is not Dharma?"

གསང་བ་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུད་ཆེན་པོ་ལས་ཀྱང་། དགེ་བ་བཅུ་ཡི་ལས་ཀྱི་ལམ། ། བྱེད་པ་ཡེ་ཤེས་སྤངས་པའོ། ། ཞེས་གསུངས་པའོ། ། དེ་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་བྲལ་བས་རང་གི་སེམས་ཇི་ལྟ་བ་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་མ་རྟོགས་པས་#ངར་འཛིན་པ་དང་། ང་ཡིར་འཛིན་པ་དང་། གསོ་བ་དང་། གསོག་ལ་བརྟགས་ནས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པར་བརྟགས་པས་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ། ། ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བརྒྱད་སྟོང་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་ལེའུ་ལས། རབ་འབྱོར་གྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབེན་པ་དང་སྟོང་པ་ལགས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་#གདའ་བར་འགྱུར། ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་དབེན་པ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་ཡང་མི་འགྱུར། རྣམ་པར་བྱང་བར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་སྟོང་པ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་ཡང་མི་འགྱུར#། རྣམ་པར་བྱང་བར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དབེན་པའམ་སྟོང་པ་ཉིད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་མི་རྒྱ་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དབེན་པ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གུད་ན་ཆོས་གང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པའམ། མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བའམ། མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བའི་ཆོས་དེ་དམིགས་སུ་མ་མཆིས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་བཤད་པ་དེའི་དོན་ཇི་ལྟ་བུར་འཚལ་བར་བགྱི།

Also, from the great Yoga Tantra known as the Guhyasamāja: "The path of the ten virtuous actions is the abandonment of [conceptual] wisdom." Thus, because sentient beings are separated from a spiritual friend, they do not realize the thorough knowledge of the mind as it truly is. By conceptualizing a self-grasping, a grasping at "mine," a nourisher, and a collection, and by thus conceptualizing virtue, non-virtue, and so forth, they experience suffering from beginningless saṃsāra. As it is said in the Aṣṭasāhasrikā Prajñāpāramitā, in the chapter on the spiritual friend, Subhūti asked: "Blessed One, if all phenomena are secluded and empty, Blessed One, how is it that the afflictions of sentient beings occur? How is it that they become purified? Blessed One, that which is secluded does not become afflicted, nor does it become purified. Blessed One, that which is empty does not become afflicted, nor does it become purified. Blessed One, seclusion or emptiness does not manifestly awaken to unsurpassed, perfect, and complete enlightenment. Blessed One, since apart from seclusion and emptiness, no phenomenon is found that has awakened to unsurpassed, perfect, and complete enlightenment, or that will manifestly awaken, or that is the phenomenon which manifestsly awakens—if that is so, Blessed One, how should I understand the meaning of what you have said?"

བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟན་དུ་གསོལ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་བསྟན་དུ་གསོལ། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། ། རབ་འབྱོར་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་ཡུན་རིང་པོ་ནས་ངར་འཛིན་པ་དང་། ང་ཡིར་འཛིན་པ་ལ་སྤྱོད་དམ། རབ་འབྱོར་གྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་ངར་འཛིན་པ་དང་། ང་ཡིར་འཛིན་པ་ལ་སྤྱོད་དོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། འོན་ཀྱང་ངར་འཛིན་པ་དང་། ང་ཡིར་འཛིན་པ་སྟོང་པ་ཡིན་མོད། རབ་འབྱོར་གྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་སྟོང་པ་ལགས་སོ། ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་སྟོང་པ་ལགས་སོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས་ངར་འཛིན་པ་དང་། ང་ཡིར་འཛིན་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་འཁོར་བ་ན་འཁོར་རམ། རབ་འབྱོར་གྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། ངར་འཛིན་པ་དང་། ང་ཡིར་འཛིན་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་འཁོར་བ་ན་འཁོར་རོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་ཡང་སྣང་ངོ་། ། རྣམ་པར་བྱང་བར་ཡང་སྣང་#ངོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དག་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། དགེ་སློང་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། ཅི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་སྐྱེ་བའམ། འགག་པའམ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའམ། རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་རམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མ་ལགས་སོ། །

“Blessed One, please teach! Sugata, please teach!” When he had spoken thus, the Blessed One addressed the venerable Subhūti: “Subhūti, what do you think? Have sentient beings for a long time engaged in the grasping at a self and the grasping at ‘mine’?” Subhūti replied, “Blessed One, it is so. Sugata, it is so; sentient beings have engaged in the grasping at a self and the grasping at ‘mine.’” The Blessed One said, “Subhūti, what do you think? Is it not the case that the grasping at a self and the grasping at ‘mine’ are empty?” Subhūti replied, “Blessed One, they are empty. Sugata, they are empty.” The Blessed One said, “Subhūti, what do you think? Do sentient beings wander in saṃsāra because of the grasping at a self and the grasping at ‘mine’?” Subhūti replied, “Blessed One, it is so. Sugata, it is so; sentient beings wander in saṃsāra because of the grasping at a self and the grasping at ‘mine.’” The Blessed One said, “Subhūti, in that way, sentient beings appear to be afflicted, and they also appear to be purified.” Thus it was said. Likewise, in the Sūtra on the Complete Purification of All Karmic Obscurations, it is asked: “Monk, what do you think? Does that which is unborn arise, or cease, or become afflicted, or become purified?” He replied, “Blessed One, it is not so.”

བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དགེ་སློང་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། ཅི་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་རྣམས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འགྲོ་བར་འགྱུར་རམ། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སམ། གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་སྐྱེ་བ་མ་མཆིས་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་མཆིས་པ་ལགས་ན། ངན་འགྲོར་མཆི་བར་འགྱུར་བ་ལྟ་ག་ལ་མཆིས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དགེ་སློང་དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་ལྟར་འོད་གསལ་བ་ཡིན་ན་ཡང་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བརྟགས#། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་བརྟགས#། གསོབ་དང་། གསོག་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བརྟགས་#པས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་དང་གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། ། དགེ་སློང་ཅི་དེ་ལྟར་#སེམས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རམ། སེམས་རྣམ་པར་དག་པས་སེམས་ཅན་རྣམ་པར་#འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཛོད་ཀྱི་མདོ་ལས་ཀྱང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དད་པ་མེད་པས་མངོན་པར་དད་ཅིང་ལྷག་པར་མོས་ན་དེས་#ནི་སེམས་ཅན་དེ་ངན་འགྲོར་འགྲོ་བར་#མི་སྨྲའོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལ་ཕུང་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དབེན་པ་ལས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ཚོགས་པ་དང་ཕྲད་པ་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ལ། སྐྱེས་པ་ཙམ་གྱིས་འགག་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་#འཇིག་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས་དོན་འདི་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར།

The Blessed One said, "Monk, what do you think? Will phenomena that are unarisen go to the hells, or be born in the animal realm, or in the world of Yama?" He replied, "Blessed One, if even non-arising itself does not exist, how could there be going to the lower realms?" The Blessed One said, "Monk, although all phenomena are thus luminous, childish ordinary beings conceptualize unreal phenomena, conceptualize them erroneously, and conceptualize all phenomena as being hollow and empty. By doing so, they go to the hells, the animal realm, and the world of Yama. Monk, is it because the mind is thoroughly afflicted that sentient beings become thoroughly afflicted, or is it because the mind is purified that sentient beings become purified?" Furthermore, from the Tathāgatagarbha Sūtra: "If one has faith in all phenomena and, without [prior] faith, develops manifest faith and superior devotion, I do not say that such a sentient being will go to the lower realms. Why is that? Because the afflictions have no aggregates. All afflictions arise from the meeting and gathering of causes and conditions within a state of total isolation; as soon as they arise, they cease. That which arises and perishes is the destruction by the afflictions." To clarify this point, the venerable Nāgārjuna said:

གལ་ཏེ་འདི་ཀུན་སྟོང་པ་དང་། ། སྐྱེ་མེད་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན། ། བདེ་#དང་སྡུག་བསྔལ་སོགས་འཇུག་འདིར། ། ཇི་ལྟར་ལས་ཀྱིས་འཁོར་བར་འགྱུར། ། བདག་ཏུ་རློམ་པར་གྱུར་མ་ཐག། དེ་བཞིན་འདོད་ཆགས་སོགས་དྲི་མ། ། བརྟགས་པས་གཞན་གྱི་དབང་གྱུར་པས། ། བྱིས་པ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉོན་མོངས། ། འདི་དག་ཐམས་ཅད་སེམས་ཙམ་སྟེ། ། སྒྱུ་མའི་རྣམ་པར་ཡང་དག་འབྱུང་། ། དེ་ནས་དགེ་དང་མི་དགེའི་ལས། ། དེས་ནི་བདེ་འགྲོ་ངན་འགྲོར་སྐྱེ། ། ཞེས་གསུངས་པས་སོ། ། དེ་ལྟར་ན་རིགས་པ་འདིས་ལུང་དང་རིགས་པ་དག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དབའ་ཀློང་དུ་ལྷུང་བར་གྱུར་ཅིང་སྐྱབས་མེད་པ་དཔུང་གཉེན་མེད་པ་རྣམས་ལ་གཟིགས་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་དག་པར་མཛད་ཅིང་། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཡང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པས་རྣམ་པར་སྦྱངས་ནས་ཡང་དག་པའི་ཚུལ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཡང་དག་པར་འཇོག་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། ། ལས་ཀྱི་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་བསྡུས་པའི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་སྟེ་ལེའུ་ལྔ་པའོ། ། ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། ཁྱེད་ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་#བཤད་མ་ཐག་པའི་གསུང་རབ་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་སོ་སོར་བརྟགས་པས་ངེས་པར་འཚལ་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གཞན་གྱི་ཁྱད་པར་ཡང་རྗེ་བཙུན་གྱི་ཞལ་སྔ་ནས་གསོལ་ནས་གོང་ནས་གོང་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་ཞུ་བར་འཚལ་ལོ། །

If all this is empty and of an unborn nature, how can the engagement with pleasure, suffering, and so forth occur through karma in saṃsāra? As soon as the conceit of a self arises, the stains of attachment and so forth are imputed; being under the power of others, the childish are afflicted by suffering. All these are mind-only, arising truly in the manner of an illusion. From that, virtuous and non-virtuous karma leads to birth in the higher or lower realms. Thus it is said. In that way, by this reasoning, through both scripture and logic, all the Tathāgatas, whose nature is great compassion, behold all sentient beings fallen into the turbulent waves of suffering, without refuge and without a protector. By thoroughly knowing the nature of the afflictions through the mode of conventional truth, they bring about the purification of the afflictions. Having also purified conventional truth through ultimate truth, they establish beings in the meditative absorption (samādhi) that is the nature of the authentic mode. This is the fifth chapter, the "Resolution of Doubts: A Summary of the Analysis of the Limits of Karma." The Vajra Disciple said: "By the grace of your presence, following the scriptures just explained, I have gained certainty through the individual analysis of the characteristics of body, speech, and mind. Having also requested the distinctions of other meditative absorptions from the presence of the Venerable One, I wish to request the distinctions of meditative absorption further and further."

བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ་ལུས་རྣམ་པར་དབེན་པའི་མཐར་ཐུག་པའི་བར་དུ་རྡོ་རྗེ་གསུམ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་མཚན་ཉིད་ལ་ལྷག་པར་མོས་པ་ཙམ་ལགས་ཏེ། དེ་བས་ན་ལུས་རྣམ་པར་དབེན་པ་ལ་ཡང་ལྷའི་གཟུགས་མེད་དེ། ལུས་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་བསགས་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ངག་རྣམ་པར་དབེན་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཡང་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་གྱིས་རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་ཙམ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཡང་ལྷའི་རྣམ་པ་མེད་དེ་སྒྲ་རྣམས་ནི་བྲག་ཅ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་སྣང་བ་ཙམ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་པས་དེར་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་ལྷའི་སྐུའི་ངོ་བོར་རྙེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ནི་སྣང་བ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། #རིགས་པ་འདིས་ནི་#ཀུན་རྫོབ་ལ་བརྟེན་ནས་གནས་པ་རྙེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། ། དེ་བས་ན་ཡེ་ཤེས་ཙམ་གྱིས་ལྷ་ཉིད་དུ་བསྐྱེད་པ་སློབ་དཔོན་གྱི་ཞལ་སྔ་ལས་རྟོགས་#པར་བགྱིད་འཚལ་ལོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། ལྷའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བཤད་པ་#བླ་མ་བརྒྱུད་པའི་རིམ་པ་ལས་འོངས་པ། ས་བཅུའི་དབང་ཕྱུག་རྣམས་ཀྱི་ཡང་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་དེ་ངས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། ། རང་གི་སེམས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་#ཞེས་བྱ་བ་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་ཡང་མེད་པ། ཡེ་ཤེས་ཙམ་དུ་ཡོངས་སུ་སྣང་བ་ཙམ་གྱིས་མཚན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་ལྷའི་སྐུར་གཟུང་བ་དེ་ཡང་སྒྱུ་མ་དང་།

From the generation stage up to the culmination of the isolation of the body, even the three vajras and so forth are merely a matter of intense conviction regarding their characteristics. Therefore, even in the isolation of the body, there is no form of a deity, because the body is merely an accumulation of subtle particles. The culmination of the isolation of speech is also the thorough knowledge of the vajra recitation through the stages of inhalation and so forth; in that too, there is no aspect of a deity, because sounds are like echoes. The culmination of the isolation of mind is also merely the thorough knowledge of appearances as being by nature mere appearances; thus, even there, the essence of the deity’s body endowed with the supreme of all aspects will not be found, because the mind is mere appearance. By this reasoning, one will not find a state based upon the conventional. Therefore, one must seek to realize from the presence of the master the generation of the deity itself through wisdom alone. The Vajra Master said: "Great being, well done, well done! I shall cause you to understand the inconceivable suchness of the deity, as explained by all the Buddhas, which has come down through the lineage of the gurus, and which is not even the domain of the lords of the ten grounds. That which is called 'thoroughly knowing one's own mind exactly as it is' does not exist even within the aggregates, elements, and sense bases. By the mere appearance of wisdom alone, one grasps the deity’s body endowed with all the marks; and that too is like an illusion."

རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་དཔེ་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་འདི་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྐུ་ཡིན་ནོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། བརྟེན་པའི་ལུས་མེད་པར་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་མེད་པ#། སེམས་མེད་པར་ཡང་ལུས་དམིགས་སུ་མེད་དོ་ཞེས་ལུང་གི་ཚིག་ལས་གསུངས་ན། དེ་ཇི་ལྟར་ན་སེམས་འབའ་ཞིག་ཙམ་གྱིས་ཕྱག་དང་ཞབས་ལ་སོགས་པ་མཚན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་ལྷའི་སྐུ་རྫོགས་པར་འགྱུར། དམིགས་པའི་ལྟ་བ་ཅན་རྣམས་ནི་ལུང་དང་རྟོགས་པ་མེད་པར་ཡིད་ཆེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། ། དེ་བས་ན་དེ་རྣམས་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ལྷའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བདེ་བླག་ཏུ་མངོན་དུ་བྱ་བའི་ཐབས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྟོན་པས་བཤད་དུ་གསོལ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། གང་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་ལ་ཞུགས་པ་དང་། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལ་གནས་པའི་སྒོམ་པ་པོ་རྣམས་ཀྱང་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང་། རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་དང་། གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་ཞེས་དཔེར་བརྗོད་ཅིང་ལྷག་པར་མོས་ཀྱང་དེ་རྣམས་དཔེས་བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་#པའི་མན་ངག་#ཤེས་ཙམ་གྱིས་ཡིད་ཀྱི་#རང་བཞིན་གྱི་ལྷའི་སྐུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བ་ཤེས་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། ། དེ་བས་ན་ངས་རྣལ་འབྱོར་གྱི་#རྒྱུད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ཁྱོད་ལ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། ། བདེན་པར་ན་སེམས་ནི་དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་དང་བྲལ་བ་སྣང་བ་ཙམ་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་དང་འདྲ་བར་རེག་པར་དཀའ་བའོ། །

This, which is illustrated by the twelve examples such as dreams and so forth, is the mental-nature body (manomaya-kāya) of the buddhas. The vajra disciple asked: "Since the scriptural words state that without a supported body there is no nature of mind, and without mind the body cannot be observed, how can the divine body of a deity, complete with all the marks such as hands and feet, be perfected by mind alone? Those who hold to the view of objective observation will not gain conviction without scripture and realization. Therefore, O Blessed One, Vajra Master Teacher, please explain the method for those individuals to easily manifest the suchness of the deity, which is beyond observation." The Vajra Master replied: "Great being, excellent, excellent! Those who have entered the systems of the sūtras and so forth, as well as the meditators who abide in the generation stage (utpattikrama), may indeed use examples such as 'all phenomena are like an illusion, like a dream, and like a reflection' and have great devotion toward them. Yet, by merely knowing the pith instructions on the self-consecration (svādhiṣṭhāna) through those examples, they will not understand how the mental-nature divine body is perfected. Therefore, following the Yoga Tantras, I shall make you understand the causes and conditions for the perfection of Vajrasattva. In truth, the mind is devoid of shape and color; it is a mere appearance, equal to space, and like the ultimate truth (paramārtha-satya), it is difficult to touch."

དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་སྣང་བ་ཙམ་གྱི་སྣང་བ་གསུམ་པོ་རླུང་ལ་བརྟེན་པར་གྱུར་པ་དང་། ཐུན་མོང་དུ་གྱུར་པས་ཡང་བ་#སྟེ། དེ་བས་ན་རླུང་གིས་#རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཅིངས་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ནས་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ཀྱི་སྣང་བ་གཉིས་འོད་ཟེར་ལྔ་དང་བཅས་ཤིང་སྣ་ཚོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ལྷའི་སྐུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། ། འདིའི་བཞོན་པ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། རླུང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་སེམས་རྡོ་རྗེ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རླུང་ལ་ཞོན་ནས། གང་དུ་འདོད་པ་དེར་འཕོ་བར་འགྱུར་རོ། ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཕོ་བའི་མདོ་ལས་ཀྱང་གསལ་བར་གསུངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། སྨན་ཆེན་ངས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཕྱེད་ཀྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་བྲག་གི་རྩེ་མོ་ནས་ལུས་བོར་ཏེ་དཀའ་བ་རྣམ་པ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མ་#ཉམས་སུ་མྱོང་ངོ་། ། སྨན་ཆེན་ཁྱོད་ཅི་དང་ཅི་འདོད་པ་དྲིས་ཤིག་དང་། ངས་ཁྱོད་ལ་ལན་གདབ་བོ། དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སྨན་ཆེན་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདིའི་རང་བཞིན་ཅི་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། སྨན་ཆེན་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱི་མིའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དང་། མིའི་གྲིབ་མ་ཆུའི་ནང་དུ་འབྱུང་བ་གསལ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་མི་གསལ་བའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དང་། མིག་དང་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དང་། # སྲིད་པའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་ནོ། ། གང་ཡང་སྨན་ཆེན་ཁྱོད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་ཐོག་མར་འཆི་བས་བྱས་པའི་གཟུགས་བལྟ་བར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པར་བྱའོ། ། འདི་ལྟ་སྟེ།

Nevertheless, because the three appearances, which are mere appearances, depend upon the winds and are common to all, they are light; therefore, consciousness is bound by the winds. Then, the two appearances of wisdom and method, together with the five-colored rays of light and endowed with all diverse qualities, arise as the illusory body of the deity. If one asks what its vehicle is, it is called "wind"; by mounting such a wind, which is the mind-vajra, one transfers to wherever one desires. This is also clearly taught in the Sūtra on the Transfer of Consciousness, where the Blessed One said: "Great Physician, for the sake of the meaning of half a verse, I cast my body from the peak of a rocky mountain and underwent many hundreds of thousands of hardships. Great Physician, ask whatever you desire and I shall answer you." When he had spoken thus, Great Physician addressed the Blessed One: "Blessed One, what is the nature of this consciousness?" The Blessed One replied: "Great Physician, it is like the nature of a man created by a magician; it is like the nature of a man's reflection appearing in water, which is neither clear nor unclear; it is like the nature of the eye and the sky; it is like the nature of existence. Furthermore, Great Physician, regarding your question of how one who is unborn can first be seen in a form created by death, I shall explain it as follows:"

ཆུའི་ནང་དུ་བྱུང་བའི་སྐྱེས་བུའི་གྲིབ་མའི་གཟུགས་བཞིན་དུ་བལྟ་བར་བྱའི་#དེའི་ནང་དུ་བྱུང་བའི་སྣང་བ་བཞིན་དུ་ནི་#བལྟ་བར་མི་བྱའོ། ། ཡང་སྨན་ཆེན་དེའི་མགོ་བོ་དང་ལག་པ་དང་རྐང་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་ཡང་ཆུའི་ནང་དུ་བྱུང་བའི་སྐྱེས་བུ་ཉིད་བཞིན་ནོ། ། དེ་ལ་ནི་གྲང་བའམ་དྲོ་བའམ་ལུས་དུབ་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་དེ། དེ་ལ་ཤ་དང་ཉ་ཤ་ལ་སོགས་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དང་། གྲིབ་མ་ནི་ཁམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གཞིག་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ན་ཆུའི་ནང་དུ་བྱུང་བའི་སྐྱེས་བུའི་གཟུགས་བརྙན་ནི་བདེ་བའི་སྒྲའམ་སྡུག་བསྔལ་བའི་སྒྲ་བརྗོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། ། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་ཡང་ཐོག་མར་འཆི་བའི་ལུས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་དེས་བྱས་པའི་གཟུགས་སུ་གྱུར་པའོ། ། དེ་ལྟར་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་སྲིད་པ་བར་མ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འཁོར་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། ། དེ་ཉིད་བླ་མ་བརྒྱུད་པའི་རིམ་གྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མན་ངག་ཐོབ་པ་རྣམས་ནི་བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་#པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལྟར་རྩིག་པའི་རས་རིས་མེ་ལོང་གི་ནང་དུ་ཉེ་བར་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་#སྐུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་སྤྲུལ་ཏེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་སྐུ་བལྟ་བས་ཆོག་མི་ཤེས་པ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ལ་སོགས་པས་ལུས་ལ་བརྒྱན་པ་སྟེ། མདོར་ན་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གྱིས་བརྒྱན་པ་ཞེས་པའི་བར་དུའོ། ། ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུད་ལས། འཇའ་ཚོན་ལྟ་བུའི་ལུས་དག་ནི། །

One should view it like the reflection of a person appearing in water, but one should not view it like the actual appearance of a person within that water. Furthermore, Mahābhaiṣajya, even though it possesses a head, hands, and feet, it is just like the person appearing in the water. In that [reflection], there is no cold, heat, physical fatigue, or the like, because flesh, fish, and so forth are impossible there, and because a shadow cannot be analyzed by the elements. Thus, the reflection of a person appearing in water will not utter sounds of pleasure or sounds of suffering. In the same way, this consciousness also, having first completely abandoned the nature of the dying body, becomes a form produced by that [body]. In this way, it becomes the cause of cyclic existence for the childish ordinary beings known as those in the intermediate state. However, those who have received the pith instructions of all the Tathāgatas through the stages of the guru lineage perform what is called "self-consecration" (svādhiṣṭhāna) in this manner: just as a mural painting appears in a mirror, they emanate themselves as the very essence of the body of Vajrasattva. They are endowed with the supreme of all aspects, a body one can never tire of beholding, adorned with the thirty-two marks of a great being and so forth; in short, they are adorned with the qualities of all the Buddhas. As the Blessed One said in the Vairocanābhisambodhi Tantra: "Bodies like a rainbow..."

དེ་ཉིད་བསྒོམས་པས་ཐོབ་པར་འགྱུར། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། འདིའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འཇའ་ཚོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷའི་དབང་པོའི་གཞུ་སྟེ། དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། དངོས་སུ་འོད་ཟེར་ལྔས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་འཇའ་ཚོན་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་ན་ཁ་དོག་ལྔའི་དབྱེ་བ་ཡོངས་སུ་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ཀྱང་དེ་དང་#འདྲ་བར་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་ཕྱིར། འཇའ་ཚོན་ལྟ་བུའི་ལུས་དག་ནི། ། ཞེས་བྱ་བའི་#དོན་ཏོ། ། དེ་ཉིད་བསྒོམས་པས་ཐོབ་པར་འགྱུར། ། ཞེས་བྱ་བ་ནི་བླ་མ་ལས་མན་ངག་ཡང་དག་པར་ཐོབ་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྒོམ་ཞིང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པས་འཐོབ་པའི་དོན་ཏོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་སོམ་ཉིར་གྱུར་པ་གཞན་འགའ་ཞིག་བདག་ལ་མཆིས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཡུན་རིང་པོར་གཉིད་ལོག་ནས་ཅིའི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་ཁོག་པ་བོར་ཏེ། རྨི་ལམ་དུ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་གནས་སམ། ཡུལ་ཕྱོགས་གཞན་དག་ཏུ་སོང་ནས་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ཉམས་སུ་མྱོང་སྟེ། ཡང་ཡུལ་འདིར་འོངས་ནས་ཅིའི་ཕྱིར་རྨི་ལམ་ན་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་མཐོང་བའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་འགྱུར། དེ་བཞིན་དུ་གཉིད་ལོག་པའམ། གཉིད་མ་ལོག་པའི་གནས་སྐབས་དག་ཅི་ཐ་དད་པར་མཆིས་སམ། འོན་ཏེ་མ་མཆིས། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། ཐོག་མ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ལུས་ལ་དངོས་པོར་བལྟས་ནས་འཛིན་པ་རྣམས་ཀྱི་#ཐེ་ཚོམ་བསལ་བའི་ཕྱིར་དང་། བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པར་བཤད་པ་རྣམ་པར་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྨི་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་འདྲི་བར་བྱེད་པ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །

"By meditating on that very [reality], it will be attained," so it is said. The meaning of this is as follows: "Rainbow" refers to the bow of the Lord of Gods. What is that? It is directly characterized by the five rays of light. Just as a rainbow in the midst of the sky is clearly distinguished by the five colors, the body is also characterized in a similar way; this is the meaning of the phrase, "Bodies like a rainbow." "By meditating on that very [reality], it will be attained" means that having correctly received the pith instructions from the guru, one meditates on suchness and, by focusing on the ultimate truth, it is attained. The Vajra Disciple asked: "Blessed One, I have some other doubts. Why is it that after sleeping for a long time, one leaves the physical body and goes in a dream to the abode of the Thirty-Three or to other regions, experiences the five sensory qualities, and then returns to this place? Why is it that one obtains the results of seeing virtuous and non-virtuous deeds in a dream? Likewise, are the states of being asleep and not asleep different, or are they not?" The Vajra Master replied: "Great Being, excellent, excellent! It is excellent that you ask about the characteristics of dreams in order to clear away the doubts of those who perceive and grasp the body—which is by nature beginningless—as a real entity, and in order to clarify the explanation of self-consecration."

དེ་བས་ན་རྨི་ལམ་གྱི་སྒོ་ནས་གཟུགས་བརྙན་དུ་བཤད་པའི་ལྷའི་སྐུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སོ་སོ་རང་རིག་པར་གྱུར་པ་རྒྱུད་དང་མདོ་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་རབ་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱ་ཡིས་རྩེ་གཅིག་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཉོན་ཅིག། ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དབང་སོགས་ལ། ། ཤེས་པ་གཉིས་པོ་དེ་འདིར་རབ་འདུས་ནས། ། སྟོང་ཆེན་གྱུར་པ་གང་ཞིག་གཉིད་ལོག་པ། ། རླུང་གི་ཤུགས་ཀྱིས་རྨི་ལམ་མཐོང་བར་འགྱུར། ། རྨི་ལམ་སད་ལ་བྱེ་བྲག་གཞན་མེད་པར། ། ཀུན་དུ་རྟོག་པས་རྨི་ལམ་འབྲས་འདོད་པས། ། འགྲོ་བ་ཉིན་མཚན་ཉེ་བར་གཉིད་ལོག་ཅིང་། ། ས་མཐུག་གྱུར་པས་རབ་#ཏུ་རིང་གཉིད་ལོག། འབྲས་བུ་མ་སྨིན་བྱས་པའི་ལས་རྣམས་ཀྱིས། ། སྐྱེ་འདིར་རླུང་ནི་སླར་ཡང་འཇུག་པར་འགྱུར། ། འབྲས་བུ་སྨིན་པར་གྱུར་ན་རླུང་འདི་ཉིད། ། འཇིག་རྟེན་འཆི་བ་གཞན་དུ་མྱུར་འགྲོར་འགྱུར། ། ཇི་ལྟར་ཕྱོགས་བཅུར་བཞུགས་པའི་རྒྱལ་དབང་པོ། ། དེ་ཡི་སྐུ་ལ་རྐང་རུས་ཤ་མེད་ཀྱང་། ། སེམས་ཅན་ཕན་ཕྱིར་ཁམས་ལ་འཇུག་མཛད་ཅིང་། ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡིས་བྱ་བ་མཛད་པ་ཡིན། ། རིམ་པ་དེ་བཞིན་གཉིད་ལོག་སད་པའི་སེམས། འབྲས་བུ་འདོད་པའི་རྣམ་རྟོག་དྲ་བ་ཅན། ། དེ་བས་ཆོས་ཀུན་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་སྟེ། ། བདེན་དང་རྫུན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་མ་ཡིན། ། ཞེས་བྱའོ། ། དོན་འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དག་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། དགེ་སློང་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། ཅི་ཁྱོད་ཀྱིས་གཉིད་ལོག་པའི་རྨི་ལམ་ན་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་ཚེ་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་མྱོང་ངམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱོང་ལགས་སོ། །

Therefore, following the tantras and sūtras, you should thoroughly realize that all the bodies of the deities explained as reflections through the gateway of dreams are to be personally experienced. Listen with a one-pointed mind! Regarding the aggregates, elements, sense bases, faculties, and so forth, when those two types of consciousness are fully gathered here, one who has fallen asleep into the state of great emptiness will see dreams through the force of the winds. There is no difference between the dream and waking states; yet, through conceptualization, one desires the results of the dream. Beings sleep closely throughout day and night, and as the earth becomes thick, they fall into a very deep sleep. Through the ripening of the results of actions performed, the winds will enter again in this life. If the results have ripened, these very winds will cause one to go quickly to another world, death. Just as the Lords of Victors residing in the ten directions have no bones, flesh, or limbs in their bodies, yet for the sake of sentient beings they enter the elements and perform activities through the nirmāṇakāya; in the same sequence, the mind of one who has awakened from sleep is a web of conceptualization desiring results. Therefore, all phenomena are like dreams; they exist as neither true nor false. To clarify this very point, the Sūtra on the Complete Purification of All Karmic Obscurations also says: "Monk, what do you think? When you are conceptualizing in a dream while asleep, do you experience the practice of desire?" He replied, "Blessed One, I do experience it."

བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དགེ་སློང་སེམས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་སྤྱད་པར་ཁྱོད་ཀྱིས་མི་ཤེས་སམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ལགས་སོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དགེ་སློང་ཅི་ཁྱོད་ཀྱིས་རྨི་ལམ་གྱི་སེམས་དང་། གཉིད་མ་ལོག་པའི་སེམས་འདི་ལ་བྱེ་བྲག་དང་ཐ་དད་དུ་བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་པར་མཐོང་ངམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གིས་ནི་རྨི་ལམ་གྱི་སེམས་དང་གཉིད་མ་ལོག་པའི་སེམས་ལ་#ཐ་དད་དུ་བགྱི་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་མཐོང་ལགས་སོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དགེ་སློང་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རྨི་ལམ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་ངས་མ་བསྟན་ཏམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་དེ་ལྟར་ལགས་སོ་ཞེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དོན་འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གསང་བ་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་། ཀྱེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་རྡོ་རྗེའི་གནས་ལྟ་བུ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཡང་ལུས་ལ་མི་གནས། ངག་ལ་མི་གནས། སེམས་ལ་མི་གནས་སོ། ། ཆོས་གང་ཁམས་གསུམ་ན་མི་གནས་པ་དེ་ལ་སྐྱེ་བ་ཡང་མེད་དེ། འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བའི་རྡོ་རྗེའི་གནས་དེ་ཡིན་ནོ། ། ཀྱེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་འདི་ནི་བདག་གིས་ཁམས་གསུམ་དུ་རྨི་ལམ་མཐོང་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་སོ། ། མི་ཡང་བདག་གིས་རྨི་ལམ་མཐོང་ངོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་ཏེ།

The Blessed One said, "Monk, do you not know that desire is practiced by the mind?" He replied, "Blessed One, it is so." The Blessed One said, "Monk, do you see any distinction or difference between the mind in a dream and the mind when one is not asleep?" He replied, "Blessed One, I do not see even the slightest difference between the mind in a dream and the mind when one is not asleep." The Blessed One said, "Monk, what do you think? Have I not taught that all phenomena are like a dream?" He replied, "Blessed One, it is so." When he had spoken thus, in order to clarify this very point, the Blessed One also cited from the Guhyasamāja, the Great Yoga Tantra: "O Blessed One, all Tathāgatas, it is like this: for example, bodhicitta is like a vajra locus that gives rise to the wisdom of all Tathāgatas. That bodhicitta does not abide in the body, does not abide in speech, and does not abide in the mind. Whatever phenomenon does not abide in the three realms has no birth; this is the vajra locus from which wisdom arises. O Blessed One, all Tathāgatas, this dream does not think, 'I shall see a dream in the three realms,' nor does the person think, 'I am seeing a dream.'"

ཁམས་གསུམ་གྱི་བྱ་བ་དེ་རྣམས་ཀྱང་#རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་རྨི་ལམ་དང་འདྲ་བ་རྨི་ལམ་ལས་བྱུང་བའོ། ། དེ་བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཇི་སྙེད་པ་རྣམས་དང་། སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྨི་ལམ་ལྟར་བདག་མེད་པའི་གནས་སུ་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོ་ནི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། ། དེ་ནི་སྒྱུ་མའི་དཔེས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང་། ཆུ་ཟླ་ལྟ་བུ་དང་། མིག་ཡོར་ལྟ་བུ་དང་། སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་དང་། རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་#དང་། བྲག་ཅ་དང་། དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་དང་། མིག་འཕྲུལ་དང་། འཇའ་ཚོན་དང་། གློག་དང་། ཆུའི་ཆུ་བུར་དང་། མེ་ལོང་གི་གཟུགས་བརྙན་ཏེ། སྒྱུ་མའི་དཔེ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཉེ་བར་མཚོན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་གནས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པའི་བར་དུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་བཞུགས་ནས་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་རྣམས་ཀྱིས་རོལ་པར་མཛད་ཅིང་དགའ་བར་མཛད་པས་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པར་མཛད་ལ།

Those activities of the three realms are also like a dream, similar to a dream, and arisen from a dream. Likewise, it is said that the Blessed One, all the Tathāgatas, as many Buddhas and Bodhisattvas as there are in the world systems of the ten directions, and all sentient beings without exception, should be understood as being in a state of selflessness, just like a dream. Furthermore, in order to clarify this very illusion-like samādhi, the Mahāyoga Tantra titled the Jñānavajrasamuccaya states: "The great yoga of the mind and mental factors is the samādhi of great bliss. This is illustrated by the example of an illusion. Therefore, all the Tathāgatas in Buddha-fields as numerous as the sands of the river Ganges are like an illusion, like the moon in water, like an optical illusion, like a mirage, like a dream, like an echo, like a city of Gandharvas, like a magical display, like a rainbow, like lightning, like a bubble on water, and like a reflection in a mirror. Thus, the samādhi of great bliss is illustrated by these twelve examples of illusion. In this way, all the Tathāgatas dwelling in the world systems of the ten directions remain through the illusion-like samādhi for as long as saṃsāra endures, sporting with, delighting in, and enjoying the five sensory qualities."

ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པས་བདག་ཉིད་བཞེད་པ་ཙམ་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་གཤེགས་པར་མཛད་དོ། ། དེ་ལྟར་དུས་གསུམ་གྱི་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་རྗེས་སུ་དྲན་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འདོད་པས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་འབད་པས་མཉེས་པར་བྱས་ལ་བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རིམ་པའི་མན་ངག་ཐོབ་ནས། དེ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཐབས་བཙལ་བར་བྱའོ། ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་བསྡུས་པའི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་སྟེ་ལེའུ་དྲུག་པའོ། ། ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་ནི་སོམ་ཉི་མ་མཆིས་ན། ད་ནི་སྣང་བ་རྣམ་པར་དག་པའི་གནས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་ཆ་བླ་མའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་ཆེས་ཤེས་པར་འཚལ་ལོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རིམ་གྱིས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་སྐུར་རྫོགས་པ་ནི་སྒྱུ་མའི་དཔེ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བསྟན་པར་ནུས་ཀྱི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་ཡང་ལུས་མེད་པ། དཔེ་མེད་པ། རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་བླ་མའི་ཁ་ལས་བསྟན་པ་མེད་པར་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། ། ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པའི་ཚིག་ལས་ཀྱང་། ཇི་ལྟར་མར་མེ་བུམ་ནང་གནས། ། ཕྱི་རོལ་དུ་ནི་སྣང་མི་འགྱུར། ། བུམ་པ་དེ་ཉིད་བཅག་གྱུར་ན། ། དེ་འོག་མར་མེ་འོད་སྣང་འགྱུར། ། དེ་བཞིན་བུམ་པ་རང་ལུས་ཉིད། ། དེ་ཉིད་མར་མེ་ལྟ་བུ་ཉིད། ། བླ་མའི་ཁ་ཡིས་ལེགས་བཅག་ན། ། སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་གསལ་བར་འགྱུར། ། ནམ་མཁའ་ལས་ནི་ནམ་མཁའ་འབྱུང་། །

Possessing the qualities of omniscience, he travels from buddha-field to buddha-field by the mere power of his own intention. Thus, having recollected the suffering of saṃsāra throughout the three times and desiring complete liberation, one should diligently please the Vajra Master and, having received the pith instructions on the stages of self-consecration, seek the methods for its purification. This is the sixth chapter, which cuts through doubts concerning the summary of the relative truth. The Vajra Disciple asked: "I have no uncertainty regarding the relative truth. Now, through the kindness of the Guru’s presence, I wish to understand more thoroughly the ultimate truth, the state in which appearances are purified." The Vajra Master replied: "What is called the relative truth is the perfection of the body of Vajrasattva through the stages of self-consecration, which can be illustrated by the twelve examples of illusion. The ultimate truth, however, is bodiless, beyond example, free from all composition, and is to be personally realized. Therefore, it cannot be known without the Guru’s oral instruction. As it is said: Just as a lamp inside a vase Does not appear to the outside, If that very vase is broken, The light of the lamp will then appear. Likewise, the vase is one’s own body, And the lamp is suchness itself. When the Guru’s mouth breaks it well, The wisdom of the Buddha will shine clearly. From space, space itself arises."

མཁའ་ཡིས་ནམ་མཁའ་མཐོང་འགྱུར་བའི། ། དེ་ཉིད་བླ་མའི་ཁ་ཉིད་ལས། ། སྦྱོར་བ་ལེགས་པར་སྟོན་པ་ཡིན། ། ཞེས་གསུངས་ཏེ། རིགས་པ་འདིས་ན་སྒྲའི་རྣམ་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པས་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་ཅིང་། དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་གང་ཡིན་པའི་སྒོ་ནས་རབ་ཏུ་བསྟན་པའོ། ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་དེ་ཡང་མ་བཅོས་པའི་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པ་དྲི་མ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་དོན་འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚུལ་གཅིག་པར་བསྟན་པའི་མདོ་ལས། ཆོས་འདི་སྒྲ་སྐད་དག་གིས་ལུང་བསྟན་ཏེ། ། ཆོས་དང་སྒྲ་དག་འདིར་ནི་རྙེད་མི་འགྱུར། ། ཆོས་ཉིད་ཚུལ་གཅིག་དངོས་ལའང་འཇུག་བྱེད་པ། ། བཟོད་མཆོག་བླ་ན་མེད་ལ་རེག་#པར་འགྱུར། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། དེ་ལྟར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཉིས་སུ་མེད་པར་#ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་སློབ་མས་བླ་མས་# བསྟན་པའི་ལུང་ཐོབ་ནས་རྒྱུད་ལས་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཆོ་ག་དང་། འབྱོར་པ་ཅི་ཡོད་པས་ཚོགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བྱས་ལ་ནམ་ཕྱེད་ན་ལེགས་པར་བསླབས་#པའི་ཕྱག་རྒྱ་ལུས་དྲི་ཞིམ་པོས་བྱུགས་ཤིང་རྒྱན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་པ་བླ་མ་ལ་ཕུལ་ཏེ། གསང་བ་དང་དེ་ལས་གཞན་པའི་མཆོད་པས་ཡང་དག་པར་མཆོད་ལ་བླ་མའི་མདུན་དུ་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བྱས་ལ་འཁོར་བ་ལས་སྐྱོབ་པའི་ཡིད་ཀྱིས་སློབ་དཔོན་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་ལྷག་པར་མོས་པ་དང་། བསྟོད་པའི་མཆོད་པ་འདིས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པར་གསོལ་བ་གདབ་པར་བྱའོ། ། མཆོག་སྦྱིན་རྡོ་རྗེ་མཆོག་ཁྱོད་འདུད། །

"Space sees space; that very reality is shown through the mouth of the guru by means of the excellent application." Thus it is said. By this reasoning, because it arises from the aspect of sound, it is without beginning or end. That which is the essence of non-substantiality, free from subject and object, is thoroughly taught by way of whatever sound is the definition of conventional truth. Furthermore, the ultimate truth is the uncontrived space, the stainless essence. To clarify this very point, the Sūtra of the Single Mode states: "This dharma is prophesied by means of sounds and languages, Yet here, neither dharma nor sound is to be found. Entering the reality of the single mode, One will touch the supreme, unsurpassed patience." Thus, the disciple who has realized the non-duality of cause and effect, having received the oral instructions taught by the guru, should perform the ritual as explained in the tantras. With whatever wealth is available, they should arrange the maṇḍala of the assembly. At midnight, they should offer to the guru a well-trained mudrā who has been anointed with fragrant scents and adorned with all ornaments. Having made perfect offerings of the secret and other types, they should kneel with the right knee on the ground before the guru, join their palms, and with a mind weary of saṃsāra, cultivate intense devotion toward the master as if he were a tathāgata in person. Then, they should offer this praise and supplication for awakening: "I bow to you, the supreme vajra, the bestower of the supreme."

ཡང་དག་མཐའ་གྱུར་ཁྱོད་ལ་འདུད། ། སྟོང་ཉིད་ལས་བྱུང་ཁྱོད་ལ་འདུད། ། སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་ཕྱག་འཚལ་འདུད། ། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་མཐོང་བ་ནི། ། སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་བདག་འཚལ་ལོ། ། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཆེ། ། ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་བླ་ན་མེད། ། རང་མྱོང་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཉིད། ། སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྩལ་དུ་གསོལ། ། ལས་དང་སྐྱེ་ལས་རྣམ་གྲོལ་བའི། ། ཚེ་འདིར་བྱང་ཆུབ་ཉིད་འཐོབ་པ། ། ཁྱེད་ཞབས་པདྨ་སྤངས་ནས་ནི། ། གཙོ་བོ་གཞན་དུ་སྐྱབས་མ་མཆིས། ། འགྲོ་བའི་དཔའ་བོ་ཐུབ་ཆེན་པོ། ། དེ་བས་སངས་རྒྱས་མཆོག་མཉེས་མཛོད། ། དེ་ལྟར་གསོལ་བའི་ཆོ་ག་མཆོག། དམ་པ་དེ་ནི་ཐོས་གྱུར་ནས། ། བླ་མ་དཔལ་ལྡན་ཡོན་ཏན་མཚོ། ། སྙིང་རྗེས་སློབ་མ་ལ་སྐྱེད་ལ། ། བཞིན་ནི་རབ་ཏུ་དང་གྱུར་པས། ། རང་གི་བརྩེ་བས་རབ་དགའ་ཞིང་། ། རྣལ་འབྱོར་རྒྱུད་ལས་བྱུང་བའི་མཆོག། དམ་ཚིག་བཟང་པོ་བསྟན་པར་བྱ། ། དེ་ནས་སློབ་དཔོན་སྙོམས་ཞུགས་ནས། ། བུམ་པའམ་ཡང་ན་དུང་ཆོས་སུ། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་གཞག་#པར་བྱ། ། དེ་ནས་སློབ་མ་དེ་བོས་ཏེ། ། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱིས་བྱིན་བརླབས་ལ། ། རྒྱལ་བའི་ཕྱག་རྒྱར་བཅས་པ་ཡིས། ། དམ་ཚིག་དག་ནི་བསྟན་པར་བྱ། ། རྡོ་རྗེ་ཅན་ནི་གཉིས་པ་ཡིས། ། དབང་བསྐུར་བ་ནི་སྦྱིན་པར་བྱ། ། བཀྲ་ཤིས་སྒྲ་ནི་བསྒྲགས་པ་དང་། ། རོལ་མོའི་སྒྲ་སྐད་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས། ། ཁམས་གསུམ་པ་ཡི་དབང་བསྐུར་བས། ། སློབ་མ་འདུད་ཅིང་ཐལ་སྦྱར་བ། ། དེར་ནི་རབ་ཏུ་བསྐུལ་བ་ཡིས། ། རྗེས་སུ་གནང་བ་དེ་ནས་སྦྱིན། ། ཕྲེང་བ་ཆུ་དང་རྫོགས་སངས་རྒྱས། ། རྡོ་རྗེ་དྲིལ་བུ་མེ་ལོང་དང་། །

I bow to you, the ultimate reality; I bow to you, born from emptiness. I prostrate and bow to the awakening of the Buddha. As for the vision of manifest enlightenment, I seek the great master. The great wisdom of all Buddhas, the unsurpassed emptiness of all, the single characteristic of self-experience—O Great Being, please grant it to me. Liberated from karma and rebirth, may I attain awakening itself in this very life. Having abandoned your lotus feet, O Lord, I have no other refuge. O Hero of beings, Great Sage, therefore, please delight the Supreme Buddha. Having heard this supreme and holy ritual of supplication, the glorious Guru, an ocean of qualities, should generate compassion for the disciple. With a face that has become exceedingly clear, and with great joy through his own affection, he should teach the excellent samaya that arises from the Yoga Tantras. Then, the master, having entered into meditative equipoise, should place the bodhicitta in a vase or a conch-shell vessel. Then, having summoned the disciple, who is blessed by all the Buddhas, the master should teach the samayas together with the mudrā of the Victor. With the second vajra-holder, the empowerment should be bestowed. While the sounds of auspiciousness are proclaimed and various musical instruments resound, the disciple, bowing with palms joined, is empowered over the three realms. Having been thus thoroughly exhorted, the permission is then granted. [The empowerments of] the garland, the water, the perfect Buddha, the vajra, the bell, and the mirror.

མིང་དང་སློབ་དཔོན་རྗེས་གནང་སྟེ། ། དབང་བསྐུར་རིམ་པ་འདི་ཡིན་ནོ། ། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་མཚན་ཉིད་ནི། ། བླ་མ་བརྒྱུད་རིམ་ལས་འོངས་པ། ། མན་ངག་གི་ནི་གཞི་ཐོབ་པ། ། དེ་ནས་དེ་ལ་སྦྱིན་པར་བྱ། ། དེ་ལ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རིམ་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ། འདི་ལྟ་སྟེ་ཕྱི་དང་ནང་གིའོ། ། དེ་ལ་དང་པོར་ཕྱིའི་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། ། ཐོ་རངས་ཀྱི་ཐུན་མཚམས་སུ་མ་རིག་པའི་སྣང་བ་འདས་ནས་ཇི་སྲིད་ཉི་མ་གསལ་བར་མ་གྱུར་པ་སྟེ། འདི་ལ་ནི་འོད་གསལ་བ་དྲི་མ་མེད་པའི་རྣམ་པ་གསལ་ཞིང་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་དང་བྲལ་བ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནོ། ། ཉི་མ་ཤར་བ་ནི་སྣང་བ་མཆེད་པའོ། ། ཉི་མ་ནུབ་པའི་ཐུན་མཚམས་སུ་མ་རིག་པའོ། ། ཟླ་བ་ཤར་བའི་ཚེ་ནི་སྣང་བའོ། ། དེ་ལྟར་སྟོང་པ་ཉིད་རྣམ་པ་བཞི་ཕྱི་རོལ་ལ་ངེས་པར་བསྟན་པ་བཤད་ནས། ད་ནི་ནང་གི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་རིམ་པ་འདིས་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། དང་པོར་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ལ་འོད་ཟེར་ལྔའི་ཚོགས་དང་ལྡན་པར་མཐོང་ངོ་། ། གཉིས་པ་ནི་སྣང་བ་སྟེ། ཟླ་བའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུའོ། ། གསུམ་པ་ནི་སྣང་བ་མཆེད་པ་སྟེ་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུའོ། ། བཞི་པ་ནི་སྣང་བ་ཐོབ་པ་སྟེ་མུན་པ་ལྟ་བུའོ། ། དེ་ནས་མུན་པ་དང་བྲལ་བའི་སྐད་ཅིག་ལ་འོད་གསལ་བ་སྟེ། ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་རྟག་ཏུ་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མིག་གིས་མཐོང་ངོ་། ། དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ནས་རིམ་པ་འདིས་བསམ་གཏན་རྣམ་པ་ཉིད་#ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། ། དེའི་རིམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ།

The name, the master, and the permission: this is the sequence of empowerment. Then, the characteristics of awakening, which have come down through the lineage of gurus and obtained the foundation of the pith instructions, should be bestowed upon that [disciple]. In that regard, the stages of manifest awakening are of two types: namely, the outer and the inner. First, the outer shall be explained. At the juncture of dawn, after the appearance of ignorance has passed and before the sun has become clear, there is the aspect of the stainless clear light, which is luminous, free from body, speech, and mind, and characterized by total emptiness. The rising of the sun is the increase of appearance. The juncture of sunset is ignorance. The time of the moon’s rising is appearance. Having thus explained the four types of emptiness as definitively taught externally, now the inner manifest awakening, characterized by individual self-cognition, shall be explained through this sequence. First, one sees something like a mirage, endowed with a collection of five-colored rays of light. The second is appearance, like the rays of the moon. The third is the increase of appearance, like the rays of the sun. The fourth is the attainment of appearance, like darkness. Then, in the instant free from darkness, there is the clear light; it is extremely luminous, characterized by constant manifestation, and the self-characteristic of the ultimate truth is seen with the eye of primordial wisdom (jñāna). Having thus directly realized total emptiness, one focuses on the meditative concentrations through this sequence. This is the sequence:

ཆུ་བོའམ་ལྟེང་ཀའི་ཆུ་ནི་དྲི་མེད་དག་ལ་གོར་བུ་གནས་པ་ལྟར། ། དེ་བཞིན་དེ་ལ་རིམ་གྱིས་རྗེས་སུ་གཞིག་པར་བྱེད་པས་རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་རྟག་ཏུ་བསམ། ། མེ་ལོང་ལ་ནི་རླུང་དག་རིམ་གྱིས་ཟད་པར་བྱེད་པ་བཞིན་དུའང་བལྟ་བྱ་སྟེ། ། རིལ་པོར་འཛིན་ལའང་བྱ་བའི་རིམ་པ་འདིར་ནི་དེ་བཞིན་ཡང་དག་བརྟག། ད་ནི་མིང་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ཀྱིས་འཁྲུལ་པ་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་འགའ་ཞིག་ལ་འཇུག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་དང་པོར་ནི་འོད་གསལ་བ་དང་། ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་དང་། སངས་རྒྱས་#ཡེ་ཤེས་དང་། རྡོ་རྗེའི་ཡེ་ཤེས་དང་། བླ་ན་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། དྲི་མ་མེད་པ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ་དང་། སྣང་བ་མེད་པ་དང་། བདག་མེད་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། སེམས་ཅན་མེད་པ་དང་། སྲོག་མེད་པ་དང་། གང་ཟག་མེད་པ་དང་། གསོ་བ་#མེད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པ་དང་། ཡི་གེ་མེད་པ་དང་། ཚིག་མེད་པ་དང་། དམིགས་སུ་མེད་པ་དང་། བླ་ན་མེད་པ་དང་། བརྗོད་དུ་མེད་པ་དང་། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། མཐའ་ཡས་པ་དང་། གྲངས་མེད་པ་དང་། དབང་པོ་ལས་འདས་པ་དང་། གནས་མེད་པ་དང་། མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང་། འདུས་མ་བྱས་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། མི་གཡོ་བ་དང་། དམིགས་པ་དང་བྲལ་བ་དང་། རྣམ་པར་མི་ཤེས་པ་དང་། བརྟག་ཏུ་མེད་པ་དང་། ཟད་པ་མེད་པ་དང་། འཕེལ་བ་མེད་པ་དང་། ཚིག་མེད་པ་དང་། སྒྲིབ་པ་མེད་པ་དང་། ཚུལ་གཅིག་པ་དང་། ཞི་བ་དང་། ཞི་བ་ཉིད་དང་། ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་དང་། ཐོག་མ་མེད་པ་དང་། དབུས་མེད་པ་དང་། ཐ་མ་མེད་པ་དང་།

Just as the water of a river or a pond is stainless and pure, and remains in a state of stillness, so too should the yogi always contemplate by means of gradual subsequent dissolution. It should also be viewed as the wind gradually subsiding upon a mirror; likewise, this sequence of practice should be correctly examined even in the context of "total apprehension." Now, in order to clear away the delusions of those who are attached to names, I shall engage with some synonyms for the ultimate truth. In that regard, first are: luminosity, the all-empty, the buddha-wisdom, the vajra-wisdom, the unsurpassed wisdom, the stainless, the non-existent, the non-apparent, selflessness, nirvāṇa, the absence of sentient beings, the absence of a life-force, the absence of a person, the absence of a nourisher, the unborn, the unceasing, the letterless, the wordless, the non-referential, the unsurpassed, the inexpressible, the inconceivable, the infinite, the innumerable, that which transcends the senses, the placeless, the characteristicless, the unconditioned, the signless, the immovable, that which is free from focal objects, the non-cognizable, the unanalyzable, the inexhaustible, the non-increasing, the wordless, the unobscured, the single mode, the peaceful, the very peace, that which is equal to space, naturally pure, without beginning, without middle, and without end.

འགྲོ་བ་མེད་པ་དང་། འོང་བ་མེད་པ་དང་། རིང་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཉེ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། གཅིག་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། རེག་པར་དཀའ་བ་དང་། རྣམ་པར་བསྒོམ་པར་དཀའ་བ་དང་། བསམ་གཏན་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང་། ཆགས་པ་མེད་པའི་མཐའ་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་། ལུས་མེད་པ་དང་། རྡུལ་མེད་པ་དང་། མཐའ་མེད་པ་དང་། གྲུབ་པ་དང་། གསང་བ་གྲུབ་པ་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ལྟ་བ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། རྒྱུ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། འབྲས་བུ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ཁམས་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། བསོད་ནམས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། སྡིག་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ལས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། སྐྱེ་བ་རྣམ་པར་#དག་པ་དང་། དེ་དག་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུམ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་། ལམ་གྱི་རྣམ་#པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། མ་ནོར་བ་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། མཉམ་པ་ཉིད་དང་། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་ཉིད་དང་། ཡེ་ཤེས་འབའ་ཞིག་པ་ཉིད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པ་དང་། ཉན་ཐོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུམ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་བསྐྲུན་# པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་འབྱིན་པ་དང་། ལྷའི་མིག་རྣམ་པར་དག་པར་བྱེད་པ་དང་། ལྷའི་རྣ་བ་རབ་ཏུ་སྟེར་བར་བྱེད་པ་དང་། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པར་བྱེད་པ་དང་། སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པར་བྱེད་པ་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་བྱེད་པ་དང་།

It is without going and without coming; it is neither distant nor near; it is neither one nor many; it is difficult to touch and difficult to cultivate. It is meditative concentration itself, the authentic, the dharmakāya, the limit of reality, the limit of non-attachment, the expanse of phenomena, the bodiless, the stainless, the boundless, the accomplished, the secret accomplishment, the purity of the perfections, the purity of views, the purity of causes, the purity of results, the purity of the three realms, the purity of merit, the purity of non-virtue, the purity of afflictions, the purity of karma, and the purity of birth. These are the perfection of wisdom, the mother of all buddhas, omniscience, the knowledge of all aspects, the knowledge of the aspects of the path, suchness, unerring suchness, sameness, the inexhaustibility of the accumulations of merit and wisdom, the state of wisdom alone, the progenitor of all bodhisattvas, the mother of all śrāvakas, the producer of all pratyekabuddhas, the bringer forth of all worlds, that which purifies the divine eye, that which bestows the divine ear, that which makes the minds of others known, that which causes the recollection of former abodes, and that which brings about immeasurable miraculous powers.

ཉོན་མོངས་པ་#ཐམས་ཅད་ཟད་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། ། དེ་བཞིན་དུ་གསང་བ་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་། དངོས་པོ་མེད་པ་སྒོམ་པའི་དངོས། ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དྲུག་གི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྣམས་ཀྱིས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་མཚན་ཉིད་གསུངས་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་གཞན་དག་ལས་ཀྱང་། ཡན་ལག་ཀུན་བསྒོམ་#ལས་འདས་ཤིང་། ། རྟོག་དང་རྣམ་རྟོག་སྤངས་ནས་ཀྱང་། ། གུག་སྐྱེད་ཐིག་ལེ་ལས་#འདས་པ། ། འདི་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་མཆོག་ཡིན་ནོ། ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཇུག་པ་ནི། ། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་དྲི་མེད་ལ། ། སེམས་ནི་བསྐུལ་ཞིང་རྟོགས་བྱས་པའི། ། དཀྱིལ་འཁོར་དཀྱིལ་འཁོར་ལྟ་བུའོ། ། ཡོད་དང་མེད་པ་གཉི་ག་མཐའ་ཡིན་ཏེ། ། དག་དང་མ་དག་འདི་ཡང་མཐའ་ཉིད་ཡིན། ། དེ་བས་མཐའ་གཉིས་རྣམ་པར་སྤངས་ནས་ནི། ། མཁས་པ་དབུས་ལ་#གནས་པར་མི་བྱེད་དོ། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། ནམ་མཁའ་མཐའ་མེད་བརྟག་པའི་དོན། ། སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་གནས་ཆེན་པོ། ། དཔལ་གྱི་འབྱོར་པས་འབྱོར་པའི་རྒྱལ། ། བསམ་པ་ཐམས་ཅད་རྫོགས་བྱེད་པ། ། ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། ། དགོངས་པས་བཤད་པའི་ཚིག་མང་པོའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་བསྡུས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེ་ན། ཇི་སྲིད་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་སྒྲའི་དོན་དཀའ་བ་དང་། མཚན་ངེས་པ་མེད་པའི་ཚིག་འདི་དག་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་པར་#གྲགས་སོ། ། དེ་ནས་རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རིམ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་དང་།

It is called "that which exhausts all afflictions." Likewise, in the Guhyasamāja, the Great Yoga Tantra, the characteristics of manifest enlightenment are taught through the verses of the six bodhicittas, beginning with: "The reality of meditating on the non-existent," and so forth. Furthermore, in other Great Yoga Tantras, it is said: "Transcending the meditation on all limbs, Having abandoned conceptualization and discursive thought, Transcending the curved lines and bindus— This is the supreme maṇḍala. The entry of all sentient beings Into the stainless form and formless; The mind is stirred and realized— This is the maṇḍala of maṇḍalas. Existence and non-existence are both extremes; Purity and impurity are also extremes. Therefore, having completely abandoned the two extremes, The wise do not abide even in the middle." And it is said: "The meaning of examining the limitless sky, The great abode of all sentient beings, The king enriched by glorious wealth, Who fulfills all intentions." If one asks, "What is the purpose of summarizing these many synonymous terms explained through intentional language?" it is because the meanings of the sounds of the eighty-four thousand heaps of Dharma are difficult to fathom, and these words of indeterminate names are renowned as relying upon the ultimate truth. Then, the vajra disciple [should understand] the two stages of manifest enlightenment...

བསམ་གཏན་རྣམ་པ་གཉིས་རྟོགས་པར་གྱུར་ཅིང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་མིང་གི་#རྣམ་གྲངས་ཐོས་ནས་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤངས་ཏེ། བཞིན་རབ་ཏུ་དང་བ་དང་། ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བྱས་ཏེ་ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་ཚིག་འདི་སྨྲས་སོ། ། ཨེ་མའོ་སངས་རྒྱས་ཨེ་སངས་རྒྱས། ། ཆོས་བཤད་པ་ནི་ངོ་མཚར་ཆེ། ། ཡང་དག་དོན་ནི་དག་པའི་དོན། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། ། དེ་ནས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས། ། སློབ་དཔོན་གཉིས་པ་ལྟར་བལྟས་ནས། ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ། ། ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ། གཟུང་དང་འཛིན་པ་རྣམ་སྤངས་པ། ། ཆོས་ལ་བདག་མེད་མཉམ་ཉིད་པས། ། རང་སེམས་གཟོད་ནས་མ་སྐྱེས་པ། ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། ། ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྗོད་ནས་གཉིས་སུ་མེད་པར་དམིགས་ཏེ། ཤེས་རབ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་བསྐུར་བ་སྦྱིན་པར་བྱའོ། ། རིམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔལ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སེ་གོལ་གྱི་སྒྲས་བསྐུལ་བར་གྱུར་པས་མི་གཡོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བཞེངས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་དྲུང་ལ་བཞུགས་ནས་མཚན་ཕྱེད་ཀྱི་དུས་སུ་འོད་གསལ་བ་མངོན་དུ་མཛད་དེ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བཞེངས་ནས། འགྲོ་བ་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། ། དེང་ནས་བརྩམས་ཏེ་དམ་པའི་ཆོས་ཇི་སྲིད་གནས་པ་དེ་སྲིད་དུ་བླ་མའི་ཁ་ནས་བླ་མའི་ཁར་བརྒྱུད་པ་ཡིན་ནོ། ། རྣལ་འབྱོར་གཉིས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་དགའ་བ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རིམ་པ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་བསྡུས་པའི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་སྟེ་ལེའུ་བདུན་པའོ། ། ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ།

Having realized the two types of meditative concentration and having heard the synonyms for the ultimate truth, they abandoned all clinging. With faces beaming with joy and palms joined, they uttered this inspired speech: "O, Buddha! O, Buddha! How wondrous is the teaching of the Dharma! The ultimate meaning is the pure meaning; I prostrate to the mind of awakening!" Then the Vajra Master, looking upon the second master as if he were the second [Buddha], recited these verses: "Free from all entities, Abandoning aggregates, elements, and sense bases, And the duality of subject and object— Through the equality of the selflessness of phenomena, One's own mind is primordially unborn, Its very nature is emptiness." Having spoken these verses, he focused on non-duality and conferred the empowerment of insight and wisdom. By this very sequence, the Blessed One, the glorious Śākyamuni, was exhorted by all the Tathāgatas with the sound of snapping fingers. He arose from the immovable samādhi, sat beneath the Bodhi tree, and at the hour of midnight, he manifested the clear light. Rising from the illusion-like samādhi, he proceeded to teach the Dharma to wandering beings. From this day forward, for as long as the sublime Dharma remains, this has been transmitted from the mouth of one master to the mouth of another. This is the seventh chapter, which cuts through doubt regarding the stages of manifest awakening for those who delight in the purity of the two yogas, summarizing the ultimate truth. The Vajra Disciple then requested:

དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་རྟོགས་པ་ལ་ནི་སོམ་ཉི་མ་མཆིས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ན་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་ཞུགས་ཏེ་དངོས་པོ་མེད་པར་གྱུར་ནས་ལྡང་བར་བགྱིད། འདིར་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་གང་ཞིག་ལགས། #མི་ལྡོག་པར་གྱུར་པ་ནི་གང་ཞིག་ལགས། ཐར་པའི་དོན་ནི་གང་ཞིག་ལགས། ཅིའི་ཕྱིར་ན་གྲོལ་བར་འགྱུར། གྲོལ་བ་ནི་སུ་ཞིག་ལགས། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། འོད་གསལ་བ་ལས་ལྡང་བའི་རིམ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མན་ངག་ལས་ཁ་ཕྱིར་བལྟས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་གསང་བ་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་ཁྱོད་ལ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་#ཡིས། རྩེ་གཅིག་པའི་ཡིད་ཀྱིས་ཉོན་ཅིག། རྡོ་རྗེ་ཐེག་པ་འདི་ལ་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལ་བསླབས་ནས་ས་བརྒྱད་པ་ཐོབ་སྟེ། ཡང་ནས་ཡང་དུ་བདེ་འགྲོར་སྐྱེ་ཞིང་ཇི་སྲིད་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་མ་ཐོབ་པ་དེ་སྲིད་དུ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མཉེས་པར་བྱའོ། ། སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་མངོན་པར་རྟོགས་ནས་ཀྱང་ས་བཅུ་ཐོབ་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སོ་སོར་ཐོབ་ཅིང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡང་དག་པར་རྟོགས་ནས་སྣང་བ་རྣམ་པར་དག་པ་སོ་སོར་ཐོབ་སྟེ། སྣང་བ་མེད་པ་ལས་ལངས་ནས་ཟུང་དུ་འཇུག་པར་གནས་པའི་རིམ་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱ་བ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ནས། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་ནས་གནས་པར་འགྱུར་རོ། ། ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལང་ཀར་གཤེགས་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་།

“If there is no doubt regarding the realization of the ultimate truth, Blessed One, how is it that one enters the ultimate truth, becomes non-existent, and then arises? What is the experience of being oriented toward this? What is the state of being irreversible? What is the meaning of liberation? Why is one liberated? Who is it that is liberated?” The Vajra Master replied: “Great Being, excellent, excellent! I shall cause you to understand the stages of arising from the clear light, which are not the domain of those who look outward, following the instructions of the Tathāgatas from the Great Yoga Tantra known as the Guhyasamāja. Listen with a one-pointed mind! In this Vajrayāna, having trained in the generation stage, one attains the eighth ground. Repeatedly taking birth in the higher realms, until the completion stage is attained, one should please the spiritual friend. Having realized the body, speech, and mind, one attains the tenth ground and the individual samādhi of the illusion-like. Having correctly realized the illusion-like samādhi, one attains the individual samādhi of pure appearance. Arising from the absence of appearance, one dwells in the stage of union. Having actualized the activities of a Buddha, one will abide adorned with all the qualities of the vajra-like samādhi. As it is said in the Laṅkāvatāra Sūtra by the Blessed One:”

བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་དང་། གཟུགས་བརྙན་དང་། མཉམ་པ་ཉིད་དང་། རྐྱེན་གྱིས་མ་བརྩམས་པས་ཕྱི་དང་ནང་གི་#ཡུལ་རྣམ་པར་དབེན་པ་དང་། སེམས་ཕྱི་རོལ་དུ་ལྟ་བས་མཚན་མ་མེད་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་#དང་ལྡན་པ་རྣམས་རིམ་གྱིས་སའི་རིམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་ན། ཁམས་གསུམ་དག་གི་སེམས་སྒྱུ་མར་ཤིན་ཏུ་མོས་པར་#རབ་ཏུ་བསྒོམ་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་#ལྟ་བས་ན་བདག་གི་སེམས་སྣང་བ་མེད་པ་ཙམ་ལ་འཇུག་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པ་སྐྱེ་བ་དང་། བྱ་བ་དང་བྲལ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྡོ་རྗེའི་གཟུགས་ལྟ་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུའི་རྗེས་སུ་སོང་བ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་དང་ལྡན་པའི་སྟོབས་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། དབང་དང་། སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། སྙིང་རྗེ་དང་། ཐབས་ཀྱིས་བརྒྱན་པ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞིང་གི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་གནས་སུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་སེམས་དང་། ཡིད་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བྲལ་ནས་#རིམ་གྱིས་གནས་འཕོས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་། སེམས་དང་། རྒྱུ་དང་། རྐྱེན་དང་། བྱ་བ་དང་ལྡན་པ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་།

Mahāmati, when those who possess the spontaneous application of great compassion and skillful means, who view all realms of sentient beings as being like illusions, reflections, and equality, and who—because they are not produced by conditions—are secluded from external and internal objects, and who possess the blessing of signlessness through the mind’s non-observation of the external, gradually enter the objective domain of the meditative absorptions of the successive stages, they will thoroughly cultivate the intense conviction that the minds of the three realms are like illusions, and thus attain the illusion-like meditative absorption. Mahāmati, therefore, by entering into the mere non-appearance of one’s own mind, bodhisattvas who abide in the perfection of wisdom and are free from birth and activity will attain the vajra-like meditative absorption. Following the body of the Tathāgata, they will possess the emanations of suchness, adorned with the powers, superknowledges, masteries, affection, compassion, and skillful means. Free from the mind, the intellect, and the mental consciousness, they will gradually undergo the transformation of the basis and attain the body of a Tathāgata. Mahāmati, therefore, for those bodhisattva mahāsattvas who have attained the following of the Tathāgata’s body, their aggregates, elements, and sense bases, as well as their minds, causes, conditions, and activities, and their births—[are transformed].

གནས་པ་དང་། འཇིག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བར་སེམས་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་#པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཇི་སྲིད་དུ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་སྲིད་ཀྱི་བར་དུ་ནི་ཕྱིར་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཇི་སྲིད་དུ་སྣང་བ་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པར་#མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཀུན་དུ་རྟོག་པའོ། ། ཇི་སྲིད་དུ་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་དེ་སྲིད་དུ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུན་ནོ། ། ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུན་གྱིས་ནི་ཡང་སྲིད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ། གང་སེམས་དཔའ་#གཞན་དག་དང་བྲལ་བ་དེ་ནི་རྣམ་པར་དག་པའི་གནས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་དཔལ་མཆོག་དང་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་འདི་ལྟ་སྟེ་འདོད་ཆགས་རྣམ་པར་དག་པའི་གནས་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གནས་སོ། ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཞེ་སྡང་རྣམ་པར་དག་པའི་གནས་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གནས་སོ། ། འདི་ལྟ་སྟེ་གཏི་མུག་རྣམ་པར་དག་པའི་གནས་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གནས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། རྡོ་རྗེ་# སློབ་དཔོན་ཀམྦ་ལའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས་ཀྱང་ནང་གི་བདག་ཉིད་སྒྲུབ་ཐབས་ལས་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པའི་རང་བཞིན་སྦོམ་པོར་བཤད་ལ། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་དཔའི་རང་བཞིན་ནི་ཕྲ་བ་སྟེ། སེམས་དཔའ་དང་བྲལ་བ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་གི་གནས་སོ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །

It is taught that one should follow the Mind-Only (cittamātra) perspective, free from the conceptual elaborations of abiding and disintegration. Thus, even those who have entered into the illusion-like samādhi will regress as long as they have not attained the direct realization of ultimate truth. Why is this? Because as long as the three appearances have not been purified, there is the conceptualization of consciousness. As long as there is conceptualization, there is the continuity of the latencies of the afflictions. Through the continuity of the latencies of the afflictions, one is subject to rebirth. That which is free from the [conceptual] "hero" (sattva) is the state of total purity. As it is said in the Yoga Tantra known as the Śrīparamādya: "The state of the purification of desire is the state of a bodhisattva; the state of the purification of hatred is the state of a bodhisattva; the state of the purification of delusion is the state of a bodhisattva." Furthermore, the Vajra Master Kambala, in his Antarātmasādhana, explains the literal nature as "coarse," whereas the nature of the "hero" is "subtle." He states that for yogins, the state free from the "hero" is the supreme state.

གང་རིགས་པ་འདིས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རིམ་པ་འདིས་འོད་གསལ་བ་ཡང་དག་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་པ་དེའི་ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་དྲི་མ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ནི་སེམས་པ་མེད་ཅིང་སྨྲ་བ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཁམས་ཏེ། གཟུགས་མེད་པ། རེག་པར་དཀའ་བ། ལས་དང་སྐྱེ་བ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ། ཉི་མ་དང་། ཟླ་བ་དང་། མེ་དང་། ནོར་བུའི་འོད་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་བཞིན་དུ་གསལ་བའོ། ། དེ་ལས་ནི་མུན་པའི་སྣང་བ་སྟེ་སྣང་བ་ཉེ་བར་ཐོབ་པ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་རོ། ། སྣང་བ་ཉེ་བར་ཐོབ་པ་ལས་གསལ་བའི་ཉི་མའི་འོད་ཀྱི་སྣང་བའི་ཚ་བའི་ངོ་བོ་སྣང་བ་མཆེད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། ། དེ་ལས་ནི་གསལ་བ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར་བསིལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྣང་བས་ཁྱབ་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། ། དཔལ་མཆོག་དང་པོ་ལས་ཀྱང་། ནམ་མཁའ་ལས་ནི་ནམ་མཁའ་འབྱུང་། ། ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ནམ་མཁའ་ཆེ། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། དེ་བས་ན་སྟོང་པ་ཉིད་གཞི་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པའི་སྣང་བའི་ཚོགས་ནམ་མཁའ་སྣང་བྱེད་ལྟ་བུས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱས་ཏེ། ཁམས་ཕྲ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གྲིབ་མ་དང་འདྲ་བར་གཅད་#དུ་མེད་པ་དང་གཞིག་ཏུ་མེད་པའི་རྡོ་རྗེའི་སྐུའི་ངོ་བོ་ཉིད་འཕོ་བ་མེད་ཅིང་ཟག་པ་མེད་པས་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་#དབང་དུ་གྱུར་པ་ཐོབ་པ་ཆུ་ལས་ཉ་ལྟ་བུའམ།

By this reasoning, through this stage of manifest enlightenment, one attains the authentic clear light. Since the body, speech, and mind of that [attainer] are of a stainless nature and are the emptiness of all things, the three consciousnesses are purified. This essence of the perfection of insight is without thought and without speech; it is the realm of nirvāṇa, formless, difficult to touch, and liberated from karma and birth. It is luminous by its very nature, like the light of the sun, the moon, fire, and jewels. From that, the appearance of darkness arises, such as the "near-attainment of light" (ālokopalabdha). From the near-attainment of light, the "increase of light" (ālokavṛddhi) arises, which is the nature of the heat of the light of the clear sun. From that, the "all-pervading light" (spharaṇa) arises, which is the wisdom of insight (jñāna-prajñā) characterized by the cool light of the clear moon. As it is said in the Śrīparamādya: "From space, space arises; the great space is the emptiness of all." Therefore, the collection of appearances, which have become one with the ground of emptiness, illuminates all world systems like the light of the sky. Together with the subtle constituent, it is like a shadow—incapable of being cut or destroyed—and is the essence of the vajra body. Being without transition and without outflows, it is liberated from all habitual tendencies of the afflictions; it is attained through mere desire, like a fish leaping from water.

མྱུར་བར་གཉིད་ལོག་ཅིང་སད་པ་བཞིན་དུ་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་ལུས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་#གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་མིང་ནི་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། ། འཁོར་བའི་འཆིང་བ་ལས་ངེས་པར་གྲོལ་བས་ན་ཐར་པ་ཞེས་བྱའོ། ། དོན་འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དཔལ་གསང་བ་གྲུབ་པ་ལས#། རང་གིས་རིག་པའི་དེ་ཁོ་ན། ། གཞན་གྱིས་#བརྗོད་ལས་མི་འབྱུང་སྟེ། ། མོས་དང་བསྒོམས་པས་རྟོགས་འགྱུར་གྱི། ། དམ་ཚིག་དེ་ནི་གཞན་དུ་མིན། ། དེ་ཉིད་དེ་ཉིད་མིན་སྤངས་ཏེ། ། མོས་པའི་བསམ་པས་ཉིན་མཚན་དུ། ། ཞི་བའི་གོ་འཕང་བླ་ན་མེད། ། མཆོག་ཏུ་མྱ་ངན་འདས་པ་དེར། ། དེ་དང་དེ་མོས་པ་ཡི་མཐུས། ། བསྒོམས་#པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གང་སྤྲུལ་པ། ། དེར་ནི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་གཟུགས། ། ཀུན་དགའ་ལས་འབྱུང་མཆོག་སྐྱེས་པའང་། ། སྐད་ཅིག་ཙམ་གྱིས་འབྱུང་བ་སྟེ། ། སྤྲོ་དང་སྡུད་པར་བྱེད་པའོ། ། ཁམས་གསུམ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི#། ། འགྲོ་དང་མི་འགྲོ་བཅས་སྣང་བྱེད། ། བསྒོམ་པའི་དེ་ཉིད་མཐུ་ཡིས་ནི། ། ཐབས་ཤེས་བདག་ཉིད་ཅན་ཞི་བ། ། ཉོན་མོངས་ཀུན་ལས་རྣམ་གྲོལ་ཞིང་། ། མཚན་རྣམས་ཀུན་གྱིས་རབ་བརྒྱན་པར། ། སྟོང་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ལས་བྱུང་བ། ། གཉིས་མེད་མཆོག་ཏུ་ཞི་བ་ཉིད། ། རྣམ་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག་ལྡན་ཞིང་། ། གཟུང་དང་འཛིན་པ་རྣམ་སྤངས་པ། ། ཡེ་ཤེས་སྒྱུ་མ་འདྲ་ཞིང་དག། འོད་གསལ་རང་བཞིན་དྲི་མ་མེད། ། སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་ལས་འདས། ། དེ་བཞིན་རེག་པ་རྣམ་སྤངས་པ། ། ཏིང་འཛིན་ཡེ་ཤེས་མིག་ཅན་གྱི། ། མཆོག་གཅིག་གིས་ནི་མཐོང་བར་འགྱུར། ། གྲིབ་མ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་མཆོག།

Just as one quickly falls asleep and then awakens, the form of the essence of the body of supreme joy arises. That which possesses the nature of form is called the Great Vajradhara. Because one is definitively liberated from the bonds of saṃsāra, it is called liberation. To clarify this very point, the Śrī Guhyasiddhi states: "The reality known by oneself does not arise from the speech of others; it is realized through devotion and meditation. That samaya is not otherwise. Having abandoned what is and what is not that very reality, through the intention of devotion day and night, one reaches the unsurpassed state of peace. In that supreme nirvāṇa, by the power of devotion to this and that, whatever is emanated through the force of meditation, that is the form in which one is born. Arising from universal joy, the supreme birth also occurs in a mere instant; it performs the functions of expansion and withdrawal. It illuminates all these three realms, including the moving and the non-moving. By the power of the reality of meditation, the peaceful one who is the nature of method and wisdom, completely liberated from all afflictions, and beautifully adorned with all the marks, arises from the wisdom of emptiness. It is non-dual, supremely peaceful, endowed with the excellence of all aspects, and completely free from subject and object. Like an illusion of wisdom, it is pure, its nature is luminosity, and it is stainless. It transcends sound, smell, and taste, and likewise abandons touch. It is seen by the single supreme one who possesses the eye of meditative concentration and wisdom. It is the supreme, like a shadow or an illusion."

མཆོག་གི་དབྱིབས་དང་ཡང་དག་ལྡན། ། ཡེ་ཤེས་ཆུ་རླབས་འཕྲོས་པ་ཡིས། ། རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དཔག་མེད་གཟུགས། ། འཇའ་ཚོན་ལྟ་བུའི་ལུས་ཉིད་ནི། ། དེ་ཉིད་བསྒོམས་པས་ཐོབ་པར་འགྱུར། ། བསྒོམ་པའི་སྦྱོར་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི། ། དམ་ཚིག་དག་ནི་བསྲུངས་པ་ཡིས། ། རྒྱལ་བས་ཀྱང་ནི་བརྗོད་མེད་པའི། ། འདི་འདྲའི་གཟུགས་ནི་ཐོབ་པར་འགྱུར། ། གང་དུ་སེར་སྣའི་གནས་གྱུར་པའི། ། ལུས་ངག་ཡིད་དང་བྲལ་བའི་མཆོག། དེར་ནི་ཡང་དག་བསྟན་དབང་གིས། ། རང་གི་གཟུགས་ནི་རྣམ་པར་བསྒོམ། ། ཨེ་མའོ་ཤིན་ཏུ་རྨད་བྱེད་པ#། ། ཨེ་མའོ་ཞི་བ་དབང་པོ་འདས། ། ཨེ་མའོ་མཆོག་ཏུ་ཟབ་པ་ཉིད། ། སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་#གནས་མཆོག་ཡིན། ། ཞེས་བཤད་པ་དང་། ལྡང་བའི་རིམ་པ་འདི་ཉིད་གསང་བ་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་ཏེ། ཨེ་མའོ་རྡོ་རྗེ་ཨེ་རྡོ་རྗེ། ། ཨེ་མའོ་རྡོ་རྗེ་ཆོས་བསྟན་པ། ། གང་དུ་ལུས་ངག་སེམས་མེད་པ། ། དེར་ནི་གཟུགས་སུ་རྣམ་པར་བསྒོམ། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། རྗེ་བཙུན་གྱི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས་ཀྱང་། ཁོང་སྟོང་ཁྱོད་ཀྱི་སྐུ་ལ་མེད། ། ཤ་དང་རུས་པ་ཁྲག་ཀྱང་མེད། ། ནམ་མཁའ་ལ་ནི་འཇའ་ཚོན་ལྟར། ། ཁྱེད་ཀྱི་སྐུ་ནི་སྟོན་པར་མཛད། ། སྐུ་ལ་བསྙུན་#མེད་མི་གཙང་མེད། ། བཀྲེས་དང་སྐོམ་པ་འབྱུང་མེད་ཀྱང་། ། ཁྱེད་ནི་འཇིག་རྟེན་འཇུག་པའི་ཕྱིར། ། འཇིག་རྟེན་བྱ་བ་སྟོན་པར་བྱེད། ། ཅེས་བཤད་པ་དང་། རྟོག་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལས་ཀྱང་། དག་པའི་སེམས་ནི་གཟུང་གྱུར་ན། ། རྡོ་རྗེ་ལུས་ནི་རྣམ་བསྒོམས་པས། ། བརྟན་ལུས་ཁོང་སྟོང་མ་ཡིན་པ། །

Possessing the supreme form, through the radiating waves of primordial wisdom, the body itself—variegated, immeasurable, and like a rainbow—is attained by meditating upon that very reality. By the power of the application of meditation and by guarding the samayas, even the Victors will attain such an inexpressible form. Where there is the state of non-attachment, the supreme state free from body, speech, and mind, there, by the power of the authentic teaching, one should meditate upon one’s own form. "Emaho! How truly wondrous! Emaho! Peace that transcends the senses! Emaho! The most profound itself! This is the supreme abode of Buddhahood itself." Thus it was said. Furthermore, this very sequence of arising was spoken by the Tathāgatas in the Guhyasamāja, the Great Yoga Tantra: "Emaho! O Vajra! O Vajra! Emaho! The teaching of the Vajra Dharma! Where body, speech, and mind do not exist, there one should meditate upon form." Thus it was said. And from the presence of the Venerable [Lord]: "In your body there is no hollow interior; there is no flesh, bone, or blood. Like a rainbow in the sky, you manifest your body. Your body is without illness and without impurity; though hunger and thirst do not arise, for the sake of engaging with the world, you demonstrate worldly activities." Thus it was said. And from the Compendium of All Conceptions: "If the pure mind is grasped, by meditating upon the vajra body, one attains a stable body that is not hollow."

རྡོ་རྗེའི་སྐུ་ནི་དེས་ཐོབ་འགྱུར། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོའི་མདོ་ལས། ཟླ་འོད་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུར་བཤད་དེ། ནམ་མཁའ་འདྲ་ཞིང་རྡུལ་བྲལ་གཟུགས་བཟང་འཆང་། ། ཤེས་རབ་སྲས་པོ་ལུས་དང་མཚན་མི་མངའ། ། ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་རབ་ཟབ་ཐུགས་རྗེ་ཅན། ། མཚུངས་མེད་ཕྱག་ནི་བདག་གི་སྤྱི་བོར་ཞོག། ཅེས་གསུངས་པ་དང་། འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བརྒྱད་སྟོང་པ་ལས་ཀྱང་རབ་འབྱོར་གྱིས་སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ་དག་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་སྨྲའོ། ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལས་ཆེས་ལྷག་པའི་ཆོས་གཞན་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་དེ་ཡང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་སྨྲའོ་ཞེས་གསུངས་པས་སོ། ། དེ་ནས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་། གཟུགས་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། བདེན་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྫུན་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྟག་པ་མེད་པ་དང་། ཆད་པ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྣམ་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཆོས་མ་ཡིན་པ་དང་། ཆོས་མ་ཡིན་པའང་མ་ཡིན་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། འཁོར་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྟག་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། མི་རྟག་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། བདག་མ་ཡིན་པ་དང་། གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དང་། ནང་མ་ཡིན་པ་དང་། ཕྱི་རོལ་མ་ཡིན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། གཉིས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། གཉིས་སུ་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །

"The vajra body is attained by that," it is said. Furthermore, in the Samādhirāja Sūtra, the youth Candraprabha also describes the body of the tathāgata: "Possessing a beautiful form like space, free from dust, the Son of Insight has no body and no signs. He is an ocean of qualities, profoundly deep and compassionate. Place your peerless hand upon the crown of my head." Thus it is said. Also, in the Arya-āṣṭasāhasrikā-prajñāpāramitā, Subhūti says: "O sons of the gods, I declare that even nirvāṇa is like a dream, like an illusion. Even if there were another phenomenon superior to nirvāṇa, I would declare that too to be like a dream, like an illusion." Therefore, its specific characteristics are: it is not material, yet not immaterial; it is not true, yet not false; it is not an entity, yet not a non-entity; it is not eternal, yet not annihilated; it is not with aspects, yet not without aspects; it is not a phenomenon, yet not a non-phenomenon; it is not afflicted, yet not purified; it is not saṃsāra, yet not nirvāṇa; it is not permanent, yet not impermanent; it is not a self, yet not the nature of another; it is not internal, yet not external; it is not mundane, yet not supramundane; it is not dual, yet not non-dual.

ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་སྐུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་འདི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་འགའ་ཞིག་ལ་འཇུག་པར་བྱ་སྟེ། རིག་པ་ཆེན་པོའི་སྐྱེས་བུའི་གཟུགས་དང་། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་གནས་པ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་། འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་། དུས་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་། ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་། དཀྱིལ་འཁོར་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་། ཐབས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དང་། སྐྱེས་བུ་མཆོག་དང་། སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་དང་། སྐྱེས་བུ་ཅང་ཤེས་དང་། སྐྱེས་བུ་དཔའ་བོ་དང་། སྐྱེས་བུ་#བརྟན་པོ་དང་། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བ་དང་། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བ་པོ་དང་། སྐྱེས་བུ་མཆོག་དང་། སྐྱེས་བུ་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ་དང་། སྐྱེས་བུ་སེང་གེ་དང་། སྐྱེས་བུ་ནམ་མཁའ་དང་། སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་#བདག་ཉིད་ཅན་དང་། སྐྱེས་བུ་དག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་བ་ལས་རྒལ་#བ་དང་། སྐམ་སར་ཕྱིན་པ་དང་། བདེ་བ་ཐོབ་པ་དང་། འཇིགས་པ་མེད་པ་ཐོབ་པ་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ་བས་འབར་བ་དང་། ཚེར་མ་དཀྲུགས་པ་དང་། སྤྲོས་པ་མེད་པ་དང་། དགེ་སློང་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་དང་། ཟག་པ་ཟད་པ་དང་། ཅི་ཡང་མེད་པ་དང་། དགེ་སྦྱོང་#དང་། བྲམ་ཟེ་དང་། རྒྱལ་རིགས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་དང་། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་། དབང་དུ་གྱུར་པ་དང་། སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། ཤེས་རབ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། ཀུན་ཤེས་པ་དང་། གླང་པོ་ཆེན་པོ་དང་། བྱ་བ་བྱས་པ་དང་། བྱེད་པ་བྱས་པ་དང་། ཁུར་བོར་བ་དང་།

This fully perfected body of union should be understood through several synonymous terms: the form of the Great Knowledge Being (mahāvidyāpuruṣa); that which abides in the manner of the two truths; that which is of the nature of natural luminosity; that which is of the nature of method and insight; that which is of the nature of the three worlds; that which is of the nature of the three times; that which is of the nature of the three vehicles; that which is of the nature of the three maṇḍalas; and that which is of the nature of method. Likewise, it is called the sublime being, the supreme being, the great being, the thoroughbred being, the heroic being, the steadfast being, the being who tames, the tamer of beings, the most excellent being, the charioteer of beings, the lion of beings, the sky-like being, the being who is the nature of all, and the being who is the nature of purity. Similarly, it is the one who has crossed over saṃsāra, the one who has reached dry land, the one who has attained bliss, the one who has attained fearlessness, the one who blazes as he goes to the far shore, the one who has shaken off the thorns, the one who is free from conceptual proliferation, the monk, the arhat, the one whose outflows are exhausted, the one who has nothing, the ascetic, the brahmin, the kṣatriya, the son of the Buddha, the one without afflictions, the one who has attained mastery, the one whose mind is liberated, the one whose insight is liberated, the one who possesses all-knowledge, the great elephant, the one who has done what was to be done, the one who has performed his task, and the one who has laid down the burden.

བདག་གི་དོན་རྗེས་སུ་ཐོབ་པ་དང་། སྲིད་པ་#སྦྱོར་བ་ཡོངས་སུ་ཟད་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་བཀས་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། #སེམས་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་ཐོབ་པ་དང་། མཆོག་ཏུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། འཁོར་བའི་ཕ་རོལ་གྱི་མཐའ་ལ་གནས་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་དང་། རང་བྱུང་ཞེས་བཤད་དོ། ། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མདོ་ལས་ཀྱང་། གང་གི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་དག་ཐོབ་པའི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་མཆིས་པ་ལགས་སོ། ། རང་དབང་གི་ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བགྱིད་པ་ལགས་སོ། ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་ང་མི་སྨྲའོ། ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པའོ་ཞེས་ང་མི་སྨྲའོ། ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་#མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ནི་སྦྱང་བ་བྱས་པའོ་ཞེས་ང་མི་སྨྲའོ། ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ནི་སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བཟོད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། བསམ་གཏན་དང་། ཤེས་རབ་དང་། ཐབས་དང་ལྡན་པའོ་ཞེས་ང་མི་སྨྲའོ། ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ནི་མང་དུ་ཐོས་པ་ཞེས་ང་མི་སྨྲའོ། །

It is explained that he has attained his own purpose, completely exhausted the fetters of existence, liberated the mind through the authentic word, attained mastery over all minds, reached the supreme perfection, dwells at the far limit of cyclic existence, possesses the body of wisdom, and is self-arisen. Regarding the specific qualities of this very vajra-like samādhi, the Blessed One also stated in the Śūraṅgamasamādhi Sūtra: "The sublime person who attains these Śūraṅgama samādhis enters the domain of all buddhas and exercises mastery over independent wisdom. Because they have not attained this Śūraṅgama samādhi, I do not call that bodhisattva a 'bodhisattva.' Because they have not attained this Śūraṅgama samādhi, I do not call that bodhisattva one who has attained the superknowledges. Because they have not attained this Śūraṅgama samādhi, I do not call that bodhisattva one who has undergone purification. Because they have not attained this Śūraṅgama samādhi, I do not call that bodhisattva one who possesses generosity, ethical discipline, patience, diligence, meditative concentration, insight, skillful means, and so forth. Because they have not attained this Śūraṅgama samādhi, I do not call that bodhisattva one who is learned."

དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ནི་སྤོབས་པ་དང་ལྡན་པའོ་ཞེས་ང་མི་སྨྲའོ། ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་བས་ན་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ལམ་ཐམས་ཅད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འདོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རློམ་སེམས་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་ཕྱིར་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། ། མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཁམས་བསྡུས་པའི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་སྟེ་ལེའུ་བརྒྱད་པའོ། ། ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། ཐོས་པ་དང་བསམ་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པའི་རིམ་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་བླ་མས་རྗེས་སུ་གནང་#བ་བྱས་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་སློབ་པར་འདོད་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས་རྒྱུའི་གནས་སྐབས་སུ་ཇི་ལྟར་གནས་པར་བགྱི། ཇི་ལྟར་བསྒོམ་#པར་བགྱི། ཇི་ལྟར་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་#པར་བགྱི་བ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྟོན་པས་ལུང་བསྟན་དུ་གསོལ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ཐོབ་ཅིང་བརྩོན་འགྲུས་འབར་བ་རྣམས་དང་། ལུས་དང་སྲོག་ལ་ལྟོས་#པ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་རང་གི་གཟུགས་སུ་འཛིན་པ་ལས་ཡོངས་སུ་ལོག་ནས། ཡོན་ཏན་གྱི་དབང་ཕྱུག་བརྒྱད་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་འདྲི་བར་བྱེད་པ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། དངོས་པོར་འཛིན་པ་རྣམ་པར་བསལ་ནས་ཐར་པ་#འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྒོམ་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་།

Because they have not attained this Śūraṅgama Samādhi, I do not say of those bodhisattvas that they possess eloquence. Therefore, sons of noble family, bodhisattvas who wish to emerge through all the paths of definitive emergence should train in this Śūraṅgama Samādhi, because they are free from all conceit. Thus it was said. This is the eighth chapter, which cuts through doubt regarding the inclusion of the realm of non-abiding nirvāṇa. The Vajra Disciple asked: "O Blessed One, Teacher, Vajra Master, please grant your prophecy: how should a yogi who desires to train in the perfection of omniscience abide during the causal stage? How should they meditate? How should they engage in the conduct of ascetic observances? This is the complete determination of the realization of suchness through the stages of the results of hearing and reflection, as authorized by the guru." The Vajra Master replied: "Great Being, excellent, excellent! It is excellent that you ask this in order to eliminate the doubts of those who, having attained the special causes and possessing blazing diligence, are indifferent to body and life, and who desire to perfect the fruit of the eight masteries of qualities by completely turning away from grasping at their own forms in this very life. It is excellent that you ask this for the sake of the pure meditation of those who desire liberation by thoroughly clearing away the grasping at entities."

སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ཁྱེད་ལ་རིམ་བཞིན་དུ་བཤད་ཀྱིས་ཉོན་ཅིག། འདི་ལ་བདེན་པ་རྣམ་པ་གཉིས་གཉིས་སུ་མེད་པས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ཀྱང་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཡིན་ལ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཉིས་སུ་མེད་པས་ཐོབ་#པ་དང་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དག་ཀྱང་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཡིན་ལ། ཐོབ་པ་དང་ཐོབ་#པར་བྱ་བ་གཉིས་སུ་མེད་པས་སྒོམ་#པ་དང་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་དག་ཀྱང་གཉིས་སུ་མེད་པ་སྟེ། གཉིས་སུ་མེད་པ་ལ་ནི་སྒྲུབ་པ་པོ་དང་། སྒྲུབ་པ་དང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། ། དེ་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་བས་འདིས་#གང་ཞིག་ལ་ནི་བསྒོམ་པར་བྱ་བའམ། སུ་ཞིག་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པར་འགྱུར་ཞེས་རྣམ་པར་བརྟགས་ནས་#སློབ་པར་བྱེད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དག་ལ་ཁྱད་པར་མེད་དེ། མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་མྱ་ངན་འདས། ། བྱ་བ་བྱས་པའང་དེ་ཉིད་ཡིན། ། ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འོན་ཀྱང་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པ་ན་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་དུ་སྣང་སྟེ། གཞན་དུ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཉེས་པ་དང་བཅས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། ། དེ་བས་ན་སློབ་བཞིན་པའི་གནས་#སྐབས་སུ་ནི་སྒོམ་པ་པོ་དང་སྒོམ་པ་དང་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པ་པོ་དང་། སྒྲུབ་པ་དང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་#སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱང་ཡོད་དོ་ཞེས་པའམ#། མེད་དོ་ཞེས་སོམ་ཉིར་མི་བྱ་སྟེ། འདིར་སྒྲུབ་པ་པོ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་རྟོགས་པའོ། ། སྒྲུབ་པ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ། ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། ། དེ་བས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་གཉིས་སུ་མེད་པར་བྱ་བ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི་འདིར་སྒོམ་པ་ཉིད་དུ་བཤད་དོ#། །

Listen, for I shall explain to you in due order the completely pure conduct. In this regard, because the two truths are non-dual, cause and effect are also non-dual. Because cause and effect are non-dual, the attainment and that which is to be attained are also non-dual. Because attainment and that which is to be attained are non-dual, meditation and that which is to be meditated upon are also non-dual. In non-duality, the practitioner, the practice, and the object to be accomplished are not perceived. Since they are not perceived, one should not train by conceptualizing, "What is to be meditated upon?" or "Who is to engage in the conduct?" There is no distinction between the stages of training and the state of perfection, for it is said: "Nirvana is in this very life; that itself is the completion of what was to be done." Nevertheless, when the distinctions of the temporary states are attained, cause and effect do appear in the world; otherwise, it would follow that there is the fault of causelessness. Therefore, during the stage of training, one should not harbor doubt as to whether the meditator, the meditation, the object of meditation, the practitioner, the practice, and the conduct to be accomplished exist or do not exist. Here, the practitioner is the realization of the relative truth; the practice is the ultimate truth; and the object to be accomplished is non-dual wisdom. Thus, the thorough knowledge of cause and effect as non-dual is explained here as meditation itself.

ཇི་སྐད་དུ་ཐམས་ཅད་གསང་བའི་རྒྱུད་ལས། འབྲས་བུས་རྒྱུ་ནི་རྒྱས་བཏབ་ཅིང་། ། རྒྱུ་ཡང་འབྲས་བུས་#རྒྱས་བཏབ་པར། ། བསྒོམ་གྱི་གཞན་དུ་དངོས་གྲུབ་ནི། ། བསྐལ་པ་བྱེ་བར་འབྱུང་མི་འགྱུར། ། ཞེས་གསུངས་པས་སོ། ། སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་དག་པ་བཤད་པ་ནི། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པར་གྱུར་ནས་མཉམ་པར་གཞག་#པ་དང་། མཉམ་པར་མ་བཞག་པའི་གནས་སྐབས་སུ་གཉིས་སུ་མེད་པར་འགྱུར་ལ། དེ་གཉིས་སུ་མེད་ན་#སུ་ཞིག་སྤྱོད་པ་རྣམས་སྤྱོད་དེ། ཇི་ལྟར་བྱེད་པ་པོ་མེད་པར་གྱུར་པས་བྱ་བ་རྣམས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། ། ཡང་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་མེད་པར་ཐོག་མ་མེད་པའི་#ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཟད་པར་བྱ་བར་ནི་མི་ནུས་སོ། ། ཞེས་ལུང་ལས་བཤད་པ་དང་འཇིག་རྟེན་དུ་གྲགས་སོ། ། ཇི་སྐད་དུ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ལས། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་རྒྱལ་པོ་ཆེ། ། ཡང་དང་ཡང་དུ་བསྐུལ་བར་བྱ། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། ཇི་སྐད་དུ་གསང་བ་གྲུབ་པ་ལས་ཀྱང་། རྐང་བརྒྱད་བྱ་བ་སྤངས་ན་#ནི། ། འཁོར་བའི་ཚོགས་ནི་དོར་ནས་སུ། ། རྟག་ཏུ་བརྩོན་དང་ལྡན་ཡིད་ཀྱིས། ། རྡོ་རྗེ་སེམས་མཆོག་བསྒྲུབ་པར་བྱ། ། འགྱོད་དང་གཉིད་དང་རྨུགས་ལ་སོགས། ། རབ་ཏུ་འབད་དེ་སྤང་བར་བྱ། ། གཞན་དུ་བསྐལ་པ་བྱེ་བར་ནི། ། བརྒྱར་ཡང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། དེ་བས་ན་མཚན་མ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་ཐོག་མ་མེད་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་སྤངས་ནས།

As it is said in the Sarvarahasyatantra: "The cause is sealed by the result, And the result is sealed by the cause. Otherwise, the siddhis Will not arise even in ten million eons." Regarding the explanation of the pure conduct: once non-dual wisdom is realized, one becomes non-dual during both the states of meditative equipoise and non-equipoise. If one is non-dual in those two, who is there to engage in conduct? It is a certainty in the world that if there is no agent, there can be no actions. Furthermore, it is explained in the scriptures and is well known in the world that without the conduct of ascetic observances (vrata), it is impossible to exhaust the habitual tendencies of the afflictions (kleśa) from beginningless time. As it is said in the Guhyasamājatantra: "The great king Vajrasattva Should be exhorted again and again." And as it is said in the Guhyasiddhi: "If one abandons the eight activities, Having cast off the host of cyclic existence, With a mind possessed of constant diligence, One should accomplish the supreme Vajrasattva. Regret, sleep, lethargy, and so forth— One should strive to abandon these. Otherwise, even in ten million eons, Success will not be achieved even in a hundred [lives]." Therefore, by entering into the meditative absorption (samādhi) of signlessness, one abandons the power of the habitual tendencies of the afflictions from beginningless time.

ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་འདོད་པས་སྤྱོད་པ་སྤྱད་#ན་སྤྱོད་དོ་ཞེའམ་མི་སྤྱོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྤངས་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་བརྒྱད་ཟིལ་གྱིས་མནན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་སྤྱོད་པ་ལ་སྤྱད་པར་བྱའོ། ། དེ་བས་ན་ཡང་དག་པར་གྱུར་པའི་སྤྱོད་པ་དེ་བླ་མའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱི་དྲིན་གྱིས་ཅི་ནུས་པར་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་བྱའོ། ། དེ་ལ་ཐོག་མ་ཁོ་ནར་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྤྱོད་པ་མཛད་པའི་སྤྱོད་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གནས་སྐབས་སུ་གླིང་ལ་སོགས་པ་ལ་གཟིགས་པར་མཛད་དེ་དགའ་ལྡན་གྱི་གནས་ནས་བབ་#པར་མཛད་ནས་རྒྱུད་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་རྣམ་པ་བཞིར་བསྟན་ཏེ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་གཟུགས་སུ་མངོན་པར་སྤྲུལ་ནས། དམན་པ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ལ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་རྣམ་པ་བཞི་རྟོགས་པར་མཛད་ཅིང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་སྤྱོད་པ་བསྟན་པ་དང་། ཡང་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་བརྒྱད་ལ་སོགས་པ་ཆོས་བདག་མེད་པ་རྟོགས་པར་མཛད་ཅིང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྤྱོད་པ་སྟོན་པར་མཛད་པ་དང་། ཡང་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་གཟུགས་སུ་མངོན་པར་སྤྲུལ་ནས། ཟབ་མོ་ལ་ལྷག་པར་མོས་པ་རྣམས་ལ་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་བདེན་པ་གཉིས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཆོས་#སྟོན་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་བས་ན་བདེན་པ་གཉིས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ལུས་དངོས་པོའི་དོན་མ་ལུས་པ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་བྱེད་ཅིང་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་འབྲས་བུའི་མཆོག་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་རྣམས་ལ་ཉན་ཐོས་དང་མདོ་སྡེའི་ཚུལ་དང་ལྡན་པའི་སྤྱོད་པ་མ་གསུངས་ཏེ།

Desiring to attain the spontaneously accomplished fruit, one should abandon the mental engagement of thinking, "I am practicing" or "I am not practicing," and having overwhelmed the eight worldly concerns, one should engage in the conduct of yoga as it has been explained. Therefore, this authentic conduct shall be analyzed as much as possible through the kindness of the guru’s presence. In this regard, first of all, the Blessed One, while in the state of a bodhisattva, surveyed the continents and so forth, and having descended from the Tuṣita heaven, taught the four modes of the tantras and so forth. Manifesting in a form free from passion, he caused those with inferior inclinations to realize the four noble truths and taught the conduct of freedom from passion. Furthermore, for those with attachment to the vast, he caused them to realize the selflessness of phenomena, such as the eight collections of consciousness, and taught the conduct of the stages and perfections. Moreover, manifesting in the form of a universal monarch, he taught the dharma of passion to those with a superior inclination for the profound, in order to realize the two truths through passion. Therefore, for those who delight in the supreme fruit of great bliss and who thoroughly discern the entire reality of the body that fully embraces the two truths, he did not teach the conduct associated with the systems of the Śrāvakas and the Sūtras.

གང་གི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ནི་དམན་པ་ལ་ལྷག་པར་མོས་ཤིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སྤྱོད་པ། བདག་ལ་བསྒྲུབ་པ་དང་བྲལ་བ། སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བའི་ལམ་ལ་ཞུགས་པ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་དད་པ་མེད་པ། ཐར་པ་དང་རྒྱང་རིང་བ་ཞེས་བྱ་བ་བདེ་བའི་ཐབས་མ་རྟོགས་པ་སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་བཅུ་གཉིས་ལ་སོགས་པ་སྤྱོད་པ་དགའ་#བ་རྣམས་ཀྱིས་དུས་རིང་པོར་བྱང་ཆུབ་ཚོལ་བར་བྱེད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཐོབ་པར་མི་བྱེད་དེ། རྫོགས་པའི་རིམ་པ་མ་རྟོགས་ཤིང་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་བས་ན་འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། གང་ཞིག་དགེ་སློང་དངོས་གནས་དང་། ། གང་ཡང་རྟོག་ལ་དགའ་བའི་མི། ། གང་ཞིག་རྒན་པོར་གནས་གྱུར་པ། ། དེ་ལ་དེ་ཉིད་མི་བསྟན་ཏོ། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། རྣམ་པར་སྣང་མཛད་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་སྤྱོད་པའི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་། ཐབས་དང་མི་ལྡན་ཡེ་ཤེས་དང་། ། བསླབ་པ་དག་ཀྱང་བཤད་པ་ནི། ། དཔའ་བོ་ཆེན་པོས་ཉན་ཐོས་རྣམས། ། དེ་ལ་གཟུད་པའི་#ཕྱིར་བཤད་དོ། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། རྩ་བའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། དགེ་བ་བཅུ་ཡི་ལས་ཀྱི་ལམ། ། བྱེད་པ་ཡེ་ཤེས་སྤངས་པའོ། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དེ་བས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། དགེ་སློང་ཉན་ཐོས་ཐེག་པ་ལ་མི་བསླབ། ། བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་པ་དེ་ལ་བསླབ་བྱ་སྟེ། ། བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་པ་#སངས་རྒྱས་ཡོན་ཏན་དང་། ། གླེང་གཞི་འདི་ལས་རང་འབྱུང་དག་ཏུ་འགྱུར། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། དེ་བས་ན་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ལས་ཁྱད་པར་གྱི་འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །

Because śrāvakas and the like are excessively inclined toward the inferior and engage in conceptualization, they lack the practice of the self, have entered the path of activities such as generosity and ethical discipline, lack faith in the wisdom of suchness, and are far removed from liberation. Not having realized the method for bliss, they delight in practicing the twelve ascetic virtues and so forth, and although they seek enlightenment for a long time, they do not attain it because they have not realized or understood the completion stage. Therefore, the Blessed One said: "To those who are monks in name only, To those who delight in conceptualization, And to those who remain as mere elders— Suchness should not be shown to them." Furthermore, the Vairocanābhisambodhi-tantra states: "The Great Hero taught the trainings And wisdom that lack the methods In order to lead the śrāvakas into them." And the Root Sūtra says: "The path of the ten virtuous actions Is the abandonment of wisdom." Therefore, the Blessed One said: "A monk should not train in the śrāvaka vehicle; He should train in the conduct of enlightenment. Through the conduct of enlightenment and the qualities of a buddha, One will become self-arisen from this very context." Thus, from a distinguished cause, a distinguished result will arise.

དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་འདོད་པ་ལྔའི་ཡུལ་རྣམས་ལ་ཁྱད་པར་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པས་ཁྱད་པར་གྱི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་#ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། ། གཞན་དུ་སྤྱོད་པ་དཀའ་བ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་འཐོབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དབང་པོ་ལྔ་ཚར་བཅད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དཔལ་མཆོག་དང་པོའི་རྒྱུད་ལས། དཀའ་ཐུབ་སྡོམ་པ་མི་བཟད་པས། ། ལུས་སྐམ་#འགྱུར་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་ལ། ། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་#ནི་སེམས་གཡེངས་པས། ། གཡེངས་པས་དངོས་གྲུབ་གཞན་དུ་འགྱུར། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། རྩ་བའི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་། དཀའ་ཐུབ་དཀའ་སྤྱད་མི་བཟད་པས། ། བསྟེན་#ན་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་གྱི། ། འདོད་པ་ཀུན་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཅིང་། ། བསྟེན་#ན་མྱུར་དུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། ། ཞེས་གསུངས་པས་སོ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་སྟེ། ། འདི་དག་འཇིག་རྟེན་དུག་གསུམ་མོ། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་རྣམས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཡིན་པས་ངན་སོང་གི་རྒྱུ་ཡིན་པར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་ན། ཇི་ལྟར་ན་ཡང་དེ་དག་བསྟེན་པར་གྱུར་པས་བླ་ན་མེད་པའི་གོ་འཕང་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བགྱི་བ་ཕན་ཚུན་འགལ་བར་མི་འགྱུར་ལགས་སམ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མ་ཁྱོད་གང་འདོད་ཆགས་ལ་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར#། ཡོངས་སུ་འདྲི་བར་བྱེད་པ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། དེ་བས་ན་དོན་ཆེན་པོ་བསྟན་པར་བྱ་ཡིས་ཉོན་ཅིག།

In the same way, it should be understood that by engaging with the objects of the five sensory desires, such as form and so forth, in the manner of special enjoyments, one will attain a special result. Otherwise, through difficult ascetic practices, one will not attain one-pointedness of mind, because the five sense faculties are thereby suppressed. As the Blessed One said in the Śrīparamādya Tantra: "Through unbearable austerities and vows, The body withers and suffers. Because the mind is distracted by suffering, Through that distraction, the siddhi is lost." And as it is said in the Root Tantra: "If one relies on unbearable austerities and hardships, Accomplishment will not be attained. But by enjoying all desires And relying upon them, one will quickly achieve accomplishment." The Vajra Disciple asked: "It has been said, 'Desire, hatred, and ignorance—these are the three poisons of the world.' Likewise, the Blessed One has taught that objects such as form and so forth are the causes for the arising of afflictions and are thus the causes of the lower realms. If so, how is it that by relying upon them one can achieve the unsurpassed state? Do these two statements not contradict each other?" The Vajra Master replied: "Vajra Disciple, it is excellent, excellent, that you ask this in order to eliminate the doubts of those who engage in desire. Therefore, listen as I explain this great significance."

ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པར་ལྟ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ངོ་བོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་ན་#ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་#མདོ་སྡེ་དག་ལས་གསུངས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་དཔལ་མཆོག་དང་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་། འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་གསུམ། ། འཛིན་པས་དུག་ཏུ་འགྱུར་བ་ཡིན། ། དུག་ཉིད་ཉེ་བར་ཞི་གྱུར་ན། ། དུག་ནི་དུག་མེད་བྱས་པ་ཡིན། ། བདུད་རྩི་རིམ་གྱིས་བརྟེན་ནས་ནི། ། བདུད་རྩི་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའང་ཡིན། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། འོད་སྲུངས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོའི་ལུད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བུ་རམ་ཤིང་གི་ཞིང་དག་དང་། འབྲས་ཀྱི་ཞིང་དག་དང་། རྒུན་འབྲུམ་གྱི་ཞིང་དག་ལ་ཕན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། ། འོད་སྲུངས་#དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཉོན་མོངས་པའི་ལུད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་ཕན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། ། འོད་སྲུངས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་སྔགས་དང་སྨན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པའི་དུག་གིས་འཆི་བར་བྱེད་མི་ནུས་སོ། ། འོད་སྲུངས་དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་མཁས་པས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་དུག་གིས་ཀྱང་ལོག་པར་ལྟུང་བར་བྱེད་མི་ནུས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། གཞན་ཡང་འདུལ་བ་དོན་ཡོད་པར་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་། གང་གིས་བླུན་པོ་འཆིང་གྱུར་པ། ། དེ་ཡིས་མཁས་པ་ཡོངས་གྲོལ་ཞེས། །

The afflictions (kleśa) serve as the conditions for the afflictions of those such as the Śrāvakas who hold to the view of objective referents, because they have not fully understood the essential nature (svabhāva) of the afflictions. The Blessed One has taught in the sūtras that if their essential nature is fully understood, they become the cause of awakening (bodhi). As it is said in the Śrīparamādya-mahāyoga-tantra: "Desire, hatred, and ignorance—these three become poisons through grasping. If the poisons themselves are pacified, the poison is rendered poisonless. By relying on the stages of nectar (amṛta), they also become nectar itself." And in the Ratnakūṭa-sūtra: "Kāśyapa, it is like this: for example, the manure from a great city is beneficial for fields of sugarcane, fields of rice, and fields of grapes. Kāśyapa, in the same way, whatever manure of afflictions a bodhisattva has is also beneficial for omniscience (sarvajñatā). Kāśyapa, it is like this: for example, poison that is thoroughly held by mantras and medicine cannot cause death. Kāśyapa, in the same way, the poison of afflictions that is thoroughly held by insight (prajñā) and skillful means (upāyakauśalya) cannot cause one to fall into the lower realms." Furthermore, in the Amoghasiddhi-vinaya-mahāyoga-tantra: "That which binds the fool, by that the wise are completely liberated."

བྱང་ཆུབ་རྣམ་པར་བསྒོམས་ནས་ནི། ། འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཕྱིན་ཅི་ལོག། གང་གིས་རྨོངས་པ་འཆིང་འགྱུར་ཞིང་། ། ངུ་འབོད་མཐར་ནི་ངེས་འགྱུར་བ། ། དེ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་གྲོལ་འགྱུར་ཞིང་#། ། ཤེས་རབ་སྟོབས་ཀྱིས་བདེ་བ་ཐོབ། ། ཅེས་གསུངས་ཏེ། རིགས་པ་འདིས་ནི་ཁྱད་པར་ཅན་བསྐུལ་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐུལ་བར་#གྱུར་པས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་ཡིད་དུ་འོང་བ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པར་ཞུགས་པའི་བླ་ན་མེད་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་སྒྲུབ་པ་གཞན་མེད་དེ། དེའི་དོན་དུ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་བཟའ་བ་#དང་གནས་ལ་སོགས་པ་བདེ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོན་ཏན་གྱི་དབང་ཕྱུག་བརྒྱད་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། ། བདེ་མཆོག་ལས་ཀྱང་། དེས་ན་བདེ་བ་#བདེ་ཉིད་ཀྱིས#། ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཉིད་ཐོབ་འགྱུར། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། དེ་ལ་འདོད་ཆགས་ལས་བྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། སྤྲོས་པ་མེད་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། ། དེ་ལ་སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པའི་སྤྱོད་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དབུགས་དབྱུང་བ་དང་། རྡོ་རྗེ་འཆང་བའི་དབུགས་དབྱུང་བ་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཨ་ར་ལི་རྒྱས་པ་དེ་ནི་སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པའོ། ། དེ་ལ་སྤྲོས་པ་མེད་པ་#ནི་གང་ཡིན་ཞེ་ན། རྟག་ཏུ་ཁྱབ་པ་ལས་དགོས་པའི་དབང་དུ་འགའ་ཞིག་ལ་རོལ་པ་དེ་ནི་སྤྲོས་པ་མེད་པའོ། །

"Having meditated upon awakening, all these are erroneous. That very thing by which the deluded are bound and destined for the cries of the hells, by that very thing they are liberated and attain bliss through the power of insight." Thus it is said. By this reasoning, the extraordinary is impelled, and being thoroughly impelled by the extraordinary, it becomes the cause for producing the desirable extraordinary fruit. There is no other practice for attaining the fruit of unsurpassed great bliss; for that purpose, through that very [practice], by means of enjoyments such as food and dwellings, one will manifest the perfection of omniscience endowed with the eight masteries of qualities and so forth. As it is said in the Cakrasaṃvara: "Therefore, by bliss itself, the state of all Buddhas is attained." In that regard, the conduct of a bodhisattva arising from passion is of three types: namely, with elaboration, without elaboration, and utterly without elaboration. Among these, what is conduct with elaboration? It is the extensive arali of all the Tathāgatas, as taught in the "Consolation of the Tathāgatas" and the "Consolation of Vajradhara"; that is conduct with elaboration. What is that which is without elaboration? It is the play with certain [objects] for a specific purpose, despite being eternally pervasive; that is without elaboration.

ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། འདུ་འཛི་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྤངས་ནས་བསམ་གཏན་གྱི་ཟས་དང་། གནས་པ་འབའ་ཞིག་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལས་གོམས་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་པ་མེད་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ཤིང་ཚིག་པར་གྱུར་ཀྱང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། ། ཏཱ་#ལའི་ལོ་མ་ཚིག་པར་གྱུར་#ཀྱང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། ། རས་བལ་གྱི་ལོ་མ་ཚིག་པར་གྱུར་ཀྱང་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། ། དེ་བཞིན་དུ་སྤྱོད་#པ་གསུམ་ཆར་#གྱིས་ཀྱང་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་གོ་འཕང་མངོན་པར་འདོད་པ་ཉིད་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། ། ཡང་སྒྲུབ་པ་པོ་ལ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་#པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་ལག་པའི་ཕྱག་རྒྱ་དང་། གླུའི་མཆོད་པ་དང་། སྟང་#སྟབས་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་དང་། གར་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་རྟག་ཏུ་བརྩོན་པའི་ཡིད་དང་། ཉིན་དང་མཚན་དུ་སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པའི་མཆོད་#པས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། ། དེ་བཞིན་དུ་ལ་ལ་ནི་དཔལ་མཆོག་དང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་གི་འདུག་སྟངས་དང་། ཉམས་རྣམ་པ་དགུ་ལ་སོགས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རོལ་མོ་སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པའི་སྤྱོད་པས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་བྱེད་དོ། ། གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་འདི་ལས་ནི་སྤྲོས་པ་མེད་པ་དང་ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་གནས་འབའ་ཞིག་སྟོན་ཏོ། །

What is the utterly unelaborated? Having completely abandoned all bustle, it consists of subsisting solely on the food of meditative concentration and remaining in the mudrā of wisdom and meditative absorption. Through familiarity with these, it is the utterly unelaborated. For example, even if wood is burned, it becomes ash; even if palm leaves are burned, they become ash; even if cotton leaves are burned, they become ash—all of them become ash. Likewise, through all three modes of conduct, the very aspiration for the state of the Vajra Holder will arise. Furthermore, the practitioner, following tantras such as the Tattvasaṃgraha, achieves the siddhi of Mahāmudrā through constant mental diligence in the application of hand mudrās, song offerings, ritual postures, and dance, performing elaborate offerings day and night. Similarly, some, relying on Mahāyoga tantras such as the Śrīparamādya, achieve the state of Mahāmudrā through the elaborate conduct of the music of all the Tathāgatas, including the cross-legged posture and the nine moods. In this Guhyasamāja Tantra, however, only the states of the unelaborated and the utterly unelaborated are taught.

ད་ནི་སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པའི་སྤྱོད་པ་དཔལ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་མཉམ་པར་སྦྱོར་བ་མཁའ་འགྲོ་མ་སྒྱུ་མ་བདེ་བའི་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལ་འཇུག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ནས་ཡང་དག་བཤད་བྱ་བ། ། རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མཆོག་གྱུར་པ། ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མཉམ་སྦྱོར་བ། ། མཁའ་འགྲོ་སྒྱུ་མ་བདེ་བའི་མཆོག། གསང་བ་མཆོག་གི་དགྱེས་པ་ན། ། ཐམས་ཅད་བདག་ཉིད་རྟག་ཏུ་བཞུགས། ། དཔལ་ལྡན་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་དངོས། ། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་བདེ་འབྱུང་བ། ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ལྷ་རྫས་མཆོག། རིན་ཆེན་རྒྱན་ལ་སོགས་པས་སྤྲས། ། དྲིལ་བུ་རྒྱལ་མཚན་མཆོག་ལྡན་པའི། ། བླ་རེ་དམ་པ་བྲེས་པ་ན། ། རྡོ་རྗེ་གླུ་དང་མཆོད་ལ་སོགས། ། གླུ་དང་སིལ་སྙན་རྣམ་པར་འཕྲུལ། ། མེ་ཏོག་བདུག་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། ། མར་མེ་དྲི་དང་སོགས་ལྡན་པར། ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མཉམ་སྦྱོར་བ། ། མཁའ་འགྲོ་སྒྱུ་མ་བདེ་མཆོག་བསྒྲུབ། ། ཡང་ན་སྲིད་པ་གསུམ་དག་གམ། ། ཡང་ན་བདག་གི་གནས་དག་གམ། ། སྐྱེད་མོས་ཚལ་ལ་སོགས་པར་བསྒྲུབ། ། དེར་ནི་དང་པོར་གདན་བཤམ་སྟེ#། ། འཇམ་ཞིང་རེག་ན་བདེ་འགྱུར་བ། ། སྣ་ཚོགས་པདྨོ་#རས་ཀྱིས་གཡོགས། ། དེར་ནི་ཐམས་ཅད་དག་པའི་གདན། ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མཉམ་སྦྱོར་བས། ། སྦྱོར་བའི་དབང་ཕྱུག་རྣམ་འཕྲུལ་བས། ། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་དཔལ་གྱི་ལྷ། ། དེ་ནི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པར་མཛད། ། ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་དང་། ། དེ་བཞིན་སྲོག་དང་རྩོལ་ལས་བྱུང་། ། རང་གི་ལྷ་ལ་མངོན་ཕྱོགས་པའི། ། གྲུབ་པའི་ཕྱག་རྒྱས་རབ་ཏུ་བསྐོར། ། ལུགས་མའམ་ཡང་ན་འབུར་དང་ནི། །

Now, one should enter the Mahāyoga Tantra known as the Śrī Sarvabuddhasamāyoga-Ḍākinījālasaṃvara, the conduct with elaboration: Then, I shall correctly explain the supreme variety, the Sarvabuddhasamāyoga, the Ḍākinījālasaṃvara. In the supreme secret joy, the self of all dwells eternally. The glorious essence of all buddhas, the source of the bliss of Vajrasattva, the supreme divine substance of the Tathāgatas, adorned with jewel ornaments and the like, and beneath a sublime canopy provided with bells and supreme victory banners, where vajra songs and offerings, and the emanations of songs and cymbals resound, and with the application of flowers and incense, and possessing lamps, perfumes, and so forth—one should accomplish the Sarvabuddhasamāyoga-Ḍākinījālasaṃvara. Alternatively, one should accomplish it in the three realms, or in one's own dwelling, or in a pleasure grove and the like. There, first, one should arrange a seat that is soft and pleasant to the touch, covered with a multicolored lotus cloth. There, upon that pure seat, through the union of all buddhas, the glorious deity Vajrasattva, the lord of union, performs his emanations. All the natures of the elements, as well as those arising from prāṇa and āyāma, are completely surrounded by the mudrās of accomplishment, facing toward one's own deity. Whether in cast metal or in relief...

མངོན་པར་འདུས་བྱས་ལེགས་བྲིས་པ། ། རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་བརྙན་ནི། ། མཚན་མའི་ཕྱག་རྒྱ་རབ་ཏུ་བརྟག། སྟན་དེ་དག་ནི་ཐམས་ཅད་ལ། ། ཇི་ལྟར་གནས་པ་བཞིན་དུ་དགོད། ། གྲུ་བཞི་པ་ལ་སྒོ་བཞི་པ། ། རྟ་བབས་བཞི་ཡིས་མཛེས་པར་བྱས། ། རྡོ་རྗེ་རིན་ཆེན་པདྨ་སོགས། ། སྒོ་སྲུང་དང་ནི་ལྡན་པར་བྱ། ། རང་གི་ལྷ་དང་ལྡན་པ་ཡི། ། བུད་མེད་དག་ནི་ལེགས་བསླབས་པ། ། སྐལ་བཟང་རང་བཞིན་ཕྱག་རྒྱས་མཚན། ། ཚོགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བརྟག་པར་བྱ། ། ཞེས་གསུངས་པའོ། ། #མདོའི་ཚིག་དེ་རྣམས་ཀྱི་དོན་རྒྱ་ཆེར་དགྲོལ་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་དང་པོ་ཁོ་ནས་#སྐྱེད་མོས་ཚལ་ལ་སོགས་པ་ཡིད་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་རྣམ་པར་དབེན་པའི་གནས་སུ་ཚུལ་དང་མི་མཐུན་པ་ལ་སོགས་པ་སྐལ་བ་ངན་པ་རྣམས་དང་བྲལ་བའི་གནས་དག་ཏུ་སོ་ཕག་ལས་བྱས་པའི་ཁང་པ་སུམ་བརྩེགས་ལ་རྒྱན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པར་བྱེད་དུ་གཞུག་གོ། ། དེ་ལ་ཁང་པ་དང་པོར་ནི་ཚང་མང་གཞག་#པར་བྱའོ། ། ཁང་པ་གཉིས་པར་ནི་པི་ཝང་ལ་སོགས་པ་གླུ་གར་དང་རོལ་མོའི་མཆོད་པའི་ཡོ་བྱད་རྣམས་གཞག་#པར་བྱའོ། ། ཁང་པ་གསུམ་པར་ནི་རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་དཔལ་སྣ་ཚོགས་སྐལ་བ་བཟང་པོའི་མཆོག་གནས་པར་བྱའོ། ། ཡང་ན་སའི་ཁང་པར་#རབ་ཏུ་བརྟན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་རྒྱན་རྣམ་པ་#སྣ་ཚོགས་དང་། རྡོ་རྗེའི་རང་བཞིན་གྱི་#སའི་ཆ་ལ་ཤེལ་དང་། བཻ་ཌཱུཪྻ་དང་། ཨིནྡྲ་ནཱི་ལ་དང་། མརྒད་དང་། པདྨ་རཱ་གའི་རང་བཞིན་ཅན་རིའི་རྒྱལ་པོ་རི་རབ་ལ་རྡོ་རྗེ་རྩེ་མོ་ཅན་གྱི་གཞལ་ཡས་ཁང་དུ་རྣམ་པར་བསམས་ཏེ། གྲུ་བཞི་པ་ལ་སྒོ་བཞི་པ། །

"Having well-drawn the manifest construction, the various types of reflected images, one should thoroughly examine the symbolic mudrās. Upon all those seats, one should arrange them according to how they abide. It is square with four doors, beautified by four archways. It should be provided with gatekeepers such as Vajra, Ratna, Padma, and so forth. One should examine the maṇḍala of the assembly, consisting of well-trained women who possess their own deities and are marked by the mudrās of the fortunate nature." Thus it was said. To explain the meaning of those words from the sūtra in detail: first of all, in a secluded place such as a grove that is agreeable to the mind, free from ill-fated individuals such as those of improper conduct, one should have a three-storied house made of brick constructed and adorned with various ornaments. In the first story, the kitchen should be placed. In the second story, the implements for offerings of song, dance, and music, such as the lute and so forth, should be placed. In the third story, one should dwell together with the yoginīs in the supreme abode of the glorious and various fortunate ones. Alternatively, one should visualize a celestial palace with a vajra pinnacle upon Mount Meru, the king of mountains, which is composed of crystal, lapis lazuli, sapphire, emerald, and ruby, and is situated upon a very stable ground of vajra nature, complete with various ornaments. It is square with four doors.

རྟ་བབས་བཞིས་ནི་མཛེས་པར་#བྱས། ། ཐིག་བཞི་དང་ནི་ཡང་དག་ལྡན། ། ཀ་བ་བརྒྱད་ཀྱིས་མཛེས་བྱས་པ། ། དྲ་བ་དྲ་བ་ཕྱེད་པས་སྤྲས། ། དར་དང་མེ་ཏོག་ཕྲེང་བས་བརྒྱན། ། དྲིལ་བུ་བ་དན་ལེགས་པར་མཛེས། ། རྔ་ཡབ་ལ་སོགས་རྣམས་ཀྱིས་བརྒྱན། ། སྒོ་ཡི་མཚམས་ནི་ཐམས་ཅད་དང་། ། མཚམས་སུ་ཟླ་ཕྱེད་རྡོ་རྗེར་ལྡན། ། སྐས་#དང་རྟ་བབས་སྒོ་ལ་སོགས། ། སྣ་ཚོགས་པདྨས་མཛེས་བྱས་པ། ། ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་ཏེ། ། དེར་སྒྲུབ་#པོ་བླ་མ་ལས་གནང་བ་ཐོབ་པས་རྫོགས་པ་དང་མ་རྫོགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་དབང་ཕྱུག་རྣམས་ལེགས་པར་མཆོད་པ་#ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པ་དང་། རྗེས་སུ་སྤྱོད་པ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཐ་མལ་པའི་ང་རྒྱལ་བསལ་བ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཛེམ་པ་མེད་པར་གྱུར་པའི་སེམས་ཀྱིས་སེམས་སེང་གེ་འདྲ་བས་རིམ་པ་འདིས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྒྲུབ་#པ་ལ་འཇུག་པར་བྱའོ། ། དེ་ལ་རིམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རིམ་གྱིས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་#སྐུར་བདག་ཉིད་བསྐྱེད་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བདག་པོའི་ཚུལ་གྱིས་འདུག་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ། ། དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་བུད་མེད་ཀྱི་#སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་རབ་ཏུ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལ་ལ་ནི་བདེ་མཆོག་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་#ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་#སྤྱན་སྔར་འདུག་ལ། ལ་ལ་ནི་ཨེ་མའོ་བདེ་བ་ལྟ་བུས་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གཡས་ཕྱོགས་སུ་གནས་སོ། །

Adorned with four archways, perfectly endowed with four lines, beautified by eight pillars, and decorated with lattices and half-lattices; ornamented with silks and flower garlands, beautifully graced with bells and banners, and adorned with fly-whisks and the like; at all the corners of the gates and in the intermediate spaces, there are half-moons and vajras; the staircases, archways, gates, and so forth, are beautified by various lotuses. Thus it is taught. Therein, the practitioner, having received permission from the guru, should engage in the accomplishment of Mahāmudrā through this sequence, with a mind free of hesitation and having eliminated ordinary pride, together with the lords of yoga—both those who have completed and those who have not completed the practice—along with their consorts and attendants. As for that sequence: preceded by focusing on the ultimate truth, one generates oneself in the form of Vajrasattva through the stage of self-consecration and remains in the manner of the lord of the maṇḍala, engaging with the object of form. Then, in order to demonstrate that all the Tathāgatas are like the illusion of a woman: some, in the nature of the Passion Tantra through the illusion of Cakrasaṃvara, sit before the Blessed One; others, in the nature of the Joy Tantra through the "Emao! Bliss" [mudrā], abide on the right side.

ལ་ལ་ནི་སྒྲོན་མ་ལྟ་བུས་དྲག་པོའི་རྒྱུད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་ཤ་ཤི་ལྟ་བུས་སྲོག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་བྱང་ཕྱོགས་སུ་གནས་ཏེ་འདི་དག་ནི་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པའོ། ། ལ་ལ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལྟ་བུས་གཏི་མུག་རྣམ་པར་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་ཤར་ལྷོའི་མཚམས་སུ་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལྟ་བུས་ཁམས་གསུམ་རྒལ་#ཅིང་གནོན་པའི་གནས་རྣམ་པར་སྦྱོང་བས་ལྷོ་ནུབ་མཚམས་སུ་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་ཁམས་གསུམ་རྣམ་པར་རྒྱལ་མ་ལྟ་བུས་ཞེ་སྡང་རྣམ་པར་བསལ་བའི་ཕྱིར་ནུབ་བྱང་མཚམས་སུ་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་འདོད་པའི་ལྕུག་མ་ལྟ་བུས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མུན་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཤར་གྱི་མཚམས་སུ་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་གླིང་བུ་མ་ལྟ་བུས་ཕྱི་རོལ་གྱི་མེའི་ཕྱོགས་སུ་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་རྒྱུད་མང་ལྟ་བུས་སྒེག་ཅིང་པི་ཝང་#ལེན་པས་ཁམས་གསུམ་དབང་དུ་བྱེད་ཅིང་ཕྱི་རོལ་གྱི་བདེན་བྲལ་#གྱི་ཕྱོགས་སུ་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་རྒྱུད་གཅིག་པ་ལྟ་བུས་རྔ་བོ་ཆེ་རྡུང་ཞིང་དུག་དང་རིམས་རྣམ་པར་སེལ་བས་ཕྱི་རོལ་གྱི་རླུང་གི་ཕྱོགས་སུ་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་རྒྱུད་སྟུག་པོ་ལྟ་བུས་རྫ་རྔ་རྡུང་ཞིང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དབང་ལྡན་གྱི་ཕྱོགས་སུ་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་རྡོ་རྗེ་མེ་ཏོག་མ་ལྟ་བུས་ལག་ན་མེ་ཏོག་ཐོགས་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཤར་ལྷོའི་མཚམས་སུ་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་རྡོ་རྗེ་བདུག་པ་མ་ལྟ་བུས་སྤོས་ཁང་ཐོགས་ནས་ལྷོ་ནུབ་ཀྱི་མཚམས་སུ་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་རྡོ་རྗེ་མར་མེ་མ་ལྟ་བུས་མར་མེ་ཆེན་པོ་ཐོགས་ནས་ནུབ་བྱང་གི་མཚམས་སུ་གནས་སོ། །

Some, like a lamp, abide in the western direction by the very nature of the Wrathful Tantra. Some, like Śaśī, abide in the northern direction by the very nature of the Life-force Tantra; these are the companions. Some, like the Awakening of the Buddha, abide in the southeast in order to dispel delusion. Some, like the Wheel of Dharma, abide in the southwest to purify the abodes that transcend and subdue the three realms. Some, like the Conqueror of the Three Realms, abide in the northwest in order to eliminate hatred. Some, like the Vine of Desire, abide in the northeast in order to dispel the darkness of attachment. Some, like the Flute Player, abide in the direction of the external Fire. Some, like the Lute Player, abide in the direction of the external Nairṛti, subduing the three realms by playing the lute with grace. Some, like the Single-stringed Lute Player, abide in the direction of the external Wind, dispelling poisons and epidemics by beating the great drum. Some, like the Thick-stringed Lute Player, abide in the direction of the external Īśāna, beating the clay drum. Some, like Vajrapuṣpā, abide in the external southeast, holding flowers in their hands. Some, like Vajradhūpā, abide in the southwest, holding incense burners. Some, like Vajradīpā, abide in the northwest, holding great lamps.

ལ་ལ་ནི་རྡོ་རྗེ་བྱུག་པ་མ་ལྟ་བུས་དྲིས་ཡོངས་སུ་གང་བའི་དུང་ཕོར་ཐོགས་ནས་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྣམ་བུའི་བྱང་ཤར་མཚམས་སུ་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་རྟ་གདོང་ལྟ་བུས་རྟ་མཆོག་གི་ཁ་ནས་འབྱུང་བའི་དབུགས་ཀྱིས་སྲིད་པ་གསུམ་སྐེམས་ཤིང་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་སྒོ་སྲུང་བྱེད་པར་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཕག་གདོང་ལྟ་བུས་ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་སྡུད་ཅིང་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་སྒོ་སྲུང་བྱེད་པར་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་རྡོ་རྗེ་སྣང་བའི་གཟུགས་ཀྱིས་ཁམས་གསུམ་ལ་ལྟ་#ཞིང་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་སྒོ་སྲུང་བྱེད་པར་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་ཐལ་བ་རབ་ཏུ་འཇིགས་པའི་རོ་ལངས་མ་ལྟ་བུས་ས་འོག་དང་ས་སྟེང་དང་མཐོ་རིས་སུ་དབུགས་འབྱིན་ཅིང་ཐལ་བར་གྱུར་པ་ཡང་འཚོ་བར་བྱེད་དེ་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་སྒོ་སྲུང་བྱེད་པས་གནས་སོ། ། དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་ནི་སྔོན་བྱུང་བའི་ཚུལ་གྱི་#བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དགོངས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་རང་གི་སྐུའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་གནས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཚིམ་པར་བྱའོ་ཞེས་ཁྱད་པར་གྱི་ང་རྒྱལ་བསྐྱེད་ལ། དང་པོ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་རྣམ་པ་གསུམ་ཉམས་སུ་མྱོང་ནས་དེའི་རྗེས་སུ་སྦྱོང་#བ་ལ་སོགས་པ་ཆོ་ག་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ཟས་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་སྦྱངས་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ནང་གི་ཐབ་ཁུང་རྗེས་སུ་དྲན་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་སེམས་དཔའི་ཞལ་དུ་རྩེ་གསུམ་པའི་མེའི་ནང་དུ་སྦྱིན་སྲེག་དབུལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བའི་ང་རྒྱལ་བསྐྱེད་ནས་ཟས་ལ་སྤྱད་པར་བྱ་སྟེ། དེའི་འོག་ཏུ་བདེ་བར་ཡོངས་སུ་ཞུ་ནས་ར་ས་ཡ་ནར་འགྱུར་རོ། ། དེ་ལྟར་སྒྲུབ་པ་པོས་བཟའ་བ་དང་།

Some, like Vajralepā, hold conch bowls completely filled with fragrant substances and abide in the northeast corner of the outer terrace. Some, like Hayāsyā, dry up the three realms with the breath issuing from the mouths of supreme horses and abide as the guardians of the eastern gate. Some, like Vajrasūkarāsyā, gather all the three realms and abide as the guardians of the southern gate. Some, in the form of Vajrālokā, gaze upon the three realms and abide as the guardians of the western gate. Some, like the terrifying Vetālī of ashes, provide relief to the subterranean, terrestrial, and celestial realms and restore even those turned to ash to life, abiding as the guardians of the northern gate. In that regard, the Blessed One, the Great Bliss Universal Monarch, preceded by the intention of the samādhi whose nature is the manner of past events, generates the special pride: "I shall satisfy all the Tathāgatas residing in the maṇḍala of my own body." First, having experienced the three types of objects such as form and so forth, he subsequently purifies all food through the three types of rituals such as cleansing. Recalling the naturally established inner hearth, he generates the pride: "I shall offer the burnt offering into the three-pronged fire within the mouth of the Samādhisattva," and then partakes of the food. Thereafter, it is completely and blissfully digested and becomes rasāyana. In that way, the practitioner [partakes of] the food and—

བཅའ་བ་དང་། བཏུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་སྐུ་རྡོ་རྗེ་ཡང་དག་པར་ཚིམ་པར་བྱས་ལ། མཐར་རིམ་པ་འདིས་ལྔ་པ་རེག་བྱའི་ཡུལ་ལ་སྤྱོད་པར་བྱ་སྟེ། ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལྷ་མོའི་ཚོགས་རྗེས་སུ་མཉེས་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་#མཁས་པ་ལ་བརྟེན་#ནས་ཇི་ལྟར་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཕྱག་རྒྱ་བླངས་ནས་ཉེ་བར་བཞག་སྟེ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་རྫོགས་པར་བྱའོ་ཞེས་ལྷག་པར་མོས་པ་བརྟན་པ་བསྐྱེད་ནས། ཨཱ་ལིངྒ་ཎ་དང་། ཙུམྦ་ན་དང་། ཙུ་ཤ་#ན་དང་། ན་ག་པྲ་ཧ་ར་ཎ་དང་། སཱི་ཏ་ཀ་ར་དང་། ཀོ་ཀི་ལ་དང་། བུང་བའི་སྒྲ་དང་། ནཱ་ལི་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་དང་། རྡོ་རྗེའི་#སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་དང་། རིན་པོ་ཆེའི་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་དང་། པདྨའི་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་དང་། ལས་ཀྱི་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་ལ་སོགས་པ་བཅས་ནས་ལས་ལ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། ། དེ་ནས་རྡོ་རྗེ་དང་པདྨ་ཡང་དག་པར་#འདུས་པ་ལས་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱི་བོ་ནས་བརྩམས་ཏེ། ནཱ་ལི་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ལས་དྲི་མ་མེད་པའི་ཆུ་རྒྱུན་ལྟ་བུས་ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་འཇུ་བར་གྱུར་པས་འདོད་ཆགས་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། ཆགས་པ་བར་མའི་རིམ་གྱིས་འབབ་པོ། ། དེ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། ། དེ་ལྟར་དཔལ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སློབ་པའི་མཆོག་ཐོབ་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས་ཚོགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་གཟུང་བ་དང་།

Having thoroughly satisfied the body-vajra with solid foods and drinks, one should finally engage in the fifth object, the tangible, through this sequence. Relying on a wise consort and so forth, and by pleasing the assembly of goddesses such as the co-practitioner, one should take and place the mudrā as desired, generating firm resolve with the thought, "I shall perfect the siddhi of Mahāmudrā." Then, having performed the āliṅgana (embracing), cumbana (kissing), cuṣaṇa (sucking), nāgapraharaṇa (the serpent-strike), sītākara (the cool-maker), kokila (the cuckoo), the humming of bees, and the nāli-saṃcodana (the perfect stimulation), one assumes the postures such as the Tathāgata-paryaṅka, the Vajra-paryaṅka, the Ratna-paryaṅka, the Padma-paryaṅka, and the Karma-paryaṅka, and abides in the activity. Then, through the perfect union of the vajra and the lotus, by entering into the equipoise of method and insight, a stream of stainless water-like fluid flows from the crowns of all the Tathāgatas—the essence of the aggregates and so forth—through the seventy-two nāḍīs. As the āli and kāli are dissolved, it flows in the sequence of passion, the absence of passion, and intermediate passion. Thereafter, one perfects the individual self-knowing awareness that is the essence of the Perfection of Insight (prajñāpāramitā). Thus, the yogin who has attained the supreme training in the samādhi of glorious Great Bliss is sustained within that very maṇḍala of the assembly.

ཚར་གཅོད་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། ། གདུལ་བྱ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་ཅན་ལ་ལ་དག་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔལ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱིས་#ཞི་བ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། སྟོང་པ་མ་ཡིན་མི་སྟོང་མིན། ། ཞེས་བྱ་བ་#མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་རབ་ཏུ་བསྟན་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་ཅན་#ཚར་གཅོད་པར་མཛད་དོ། ། དེ་བཞིན་དུ་ཤིན་ཏུ་གདུག་ཅིང་གདུལ་བར་དཀའ་བ་རྣམས་ལ་དཔལ་རྡོ་རྗེ་ཧེ་རུ་ཀའི་ཁྲོ་བོའི་རྒྱལ་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ལྟ་བ་ངན་པ་ཚར་བཅད་ནས་ཕན་འདོགས་པར་མཛད་དོ། ། ལོག་པར་ལྟ་བ་རྣམས་ནི་པདྨ་གར་གྱི་དབང་ཕྱུག་གི་གཟུགས་ཀྱིས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་བསྟན་ནས་དབང་དུ་མཛད་དོ། ། ཤིན་ཏུ་དམན་ཞིང་སེར་སྣ་ཅན་བརྐམ་པ་རྣམས་ལ་དཔལ་རྡོ་རྗེ་ཉི་མའི་གཟུགས་དང་། རྒྱས་པ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་#ཉོན་མོངས་པའི་ལྟ་བ་ཚར་གཅོད་པར་མཛད་དོ། ། བརྩོན་འགྲུས་ཤིན་ཏུ་དམན་པ་རྣམས་ལ་ནི་རྟ་མཆོག་གི་གཟུགས་དང་། དྲག་པོའི་སྦྱོར་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ཕ་རོལ་གནོན་པས་བརྩོན་འགྲུས་ཞན་པ་རྣམས་ཚར་གཅོད་པར་མཛད་དོ། ། དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔལ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ནི་ཆོས་འབྱུང་བའི་ཨ་ར་ལི་ཆེན་པོའི་རོལ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་རབ་ཏུ་བརྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཐུགས་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བ་དང་། ཕན་ཚུན་རབ་ཏུ་དགའ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རིམ་པ་འདིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རོལ་མོ་མཛད་དེ། ཕྱག་རྒྱ་དང་། ཕྱག་རྒྱའི་ལན་དང་། ཕྱག་དང་། ཕྱག་གི་ལན་དང་། མཆོད་པ་དང་། མཆོད་པའི་ལན་དང་། གར་དང་། གར་གྱི་ལན་དང་། གླུ་དང་། གླུའི་ལན་དང་།

Through subduing, he brings sentient beings to maturity. To certain disciples who hold the view of emptiness, the Blessed One, the glorious Great Bliss (Mahāsukha), in the form of Vairocana, teaches the samādhi of great peace and the characteristic of non-abiding nirvāṇa, saying: "It is neither empty nor non-empty." Having thus taught, he subdues those who hold the view of emptiness. Likewise, for those who are extremely fierce and difficult to tame, he subdues their wrong views and benefits them through the samādhi of the wrathful king, the glorious Vajra Heruka. To those with wrong views, he brings them under his power by teaching the ultimate truth in the form of Padmanarteśvara. To those who are extremely base, stingy, and greedy, he subdues their afflicted views through the form of the glorious Vajrasūrya and the samādhi of great enrichment. To those whose diligence is extremely weak, he subdues those of feeble diligence by overpowering them through the form of Hayagrīva and the samādhi of fierce application. In this regard, the Blessed One, the glorious Great Bliss, in order to make firm the essence of the play of the great arali of the source of phenomena (dharmodaya), performs the dance of the Buddha through this sequence in order to ensure his mind does not waver and to bring about mutual joy: the mudrā and the response to the mudrā, the prostration and the response to the prostration, the offering and the response to the offering, the dance and the response to the dance, the song and the response to the song.

ལུས་ཀྱི་བརྡ་དང་། ངག་གི་བརྡ་ཐ་སྙད་རྣམས་སུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལ་ངག་གི་བརྡ་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། ཨོཾ་ཨ་ཏི་ཧོ་ཞེས་པ་ནི་བརྡའི་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། ། ཨོཾ་པྲ་ཏི་ཀ་ཞེས་པ་ནི་སླར་ཕྱག་ལན་ཏོ། ། ཙྪེཾ་ཙྪེཾ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སློབ་དཔོན་ལ་ཕྱག་བྱ་བའོ། ། བྷཀྵ་ནི་ཞུགས་ཤིག་པའོ། ། ཙྪོཾ་#ནི་ལེགས་པར་འོངས་སམ་ཞེས་པའོ། ། ཙྪ་#ནི་འདུག་ཤིག་ཞེས་པའོ། ། ཁཾ་#ནི་ཟོ་ཤིག་པའོ། ། ཁ་ནི་རབ་ཏུ་ཟོ་ཤིག་པའོ། ། ཏྲཾ་ཏྲཾ་ནི་ཤའོ། ། ཤྲཾ་ཤྲཾ་ནི་ཁྲག་གོ། ། དྲེཾ་དྲེཾ་ནི་ཤ་ཟོ་ཤིག་པའོ། ། ཛཾ་#ཕཾ་ནི་རྡོ་རྗེའི་ཆུའོ། ། སོ་མ་ནི་བདུད་རྩིའི་ཆུའོ། ། ཨི་ད་ཡ་ནི་ཆང་ངོ་། ། ཤཾ་པ་རི་ནི་བཏུང་བའོ། ། སཾ་བ་རི་ནི་ཆུའོ། ། སུ་པྲི་ཡཾ་ནི་མེ་ཏོག་(ག,གོ)། ། སན་#ཚ་ཡཾ་ནི་འབྲས་བུའོ། ། ཛ་ལ་ཀཾ་ནི་གོས་སོ། ། སྐཾ་ནི་ཁྱིམ་མོ། ། ཀྵོ་རྣམས་ནི་རང་གི་ཁྱིམ་མོ། ། ཀ་མ་དཾ་#ནི་ལྷའི་ཁང་པའོ། ། ཀྵེ་པ་ན་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་རོ། ། བྷོ་ད་ན་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་སློབ་དཔོན་ནོ། ། ཨུ་པཱ་ཡ་ནི་སློབ་མའོ། ། མི་ཏྲ་ཏ་རཾ་ནི་སྤུན་ནོ། ། རཉྫི་ན་ནི་ལྷ་མོའོ། ། ཀོ་#བི་ཏ་ནི་རྡོ་རྗེ་རྣལ་འབྱོར་མའོ། ། ཏརྨ་རི་ནི་མཁའ་འགྲོ་མའོ། ། བི་གླ་བ་ནི་མའོ། ། སྭ་མུ་ཁ་ནི་ཕའོ། ། ཀ་ཡོ་ཀྱ་ནི་བུའོ། ། པྲིཾ་པྲིཾ་ནི་བུ་མོའོ། ། བ་ཧུ་ལ་ནི་གཟུགས་བཟང་མའོ། ། ལོ་ཊ་ཊ་ནི་འགྲོ་བ་དང་འོང་བའོ། ། བ་ཧ་རི་#ནི་ཟོ་ཤིག་པའོ། ། དྷ་ནུ་ད་ནི་རྫས་བྱིན་ཅིག་པའོ། ། ཤེ་ཤེ་ནི་སོང་ཤིག་པའོ། ། པྲེ་པྲེ་ནི་ཤོག་ཤིག་པའོ། ། ཏྲཾ་ནི་མེད་པའོ། ། བི་ཏྲུ་མོ་ནི་ཁྲོས་པའོ། །

These are the conventions of the body and the conventions of speech. Regarding those, the conventions of speech shall be explained: oṃ ati ho indicates the homage of the convention. oṃ pratika is the return greeting. ccheṃ ccheṃ is the prostration to the master. bhakṣa is "enter!" cchoṃ is "have you come well?" ccha is "sit!" khaṃ is "eat!" kha is "eat well!" traṃ traṃ is "meat." śraṃ śraṃ is "blood." dreṃ dreṃ is "eat the meat!" jaṃ phaṃ is "vajra water." soma is "nectar water." idaya is "wine." śampari is "drink." samvari is "water." supriyaṃ is "flower." santṣayaṃ is "fruit." jalakaṃ is "clothing." kaṃ is "house." kṣo refers to "one's own house." kama daṃ is "the temple of the deity." kṣepana is "maṇḍala." bhoḍana is "the master of the maṇḍala." upāya is "the disciple." mitrataraṃ is "brother." rañjinī is "goddess." kovidā is "Vajrayoginī." tarmari is "ḍākinī." viglava is "mother." svamukha is "father." kayokya is "son." priṃ priṃ is "daughter." bahula is "the beautiful one." loṭṭaṭṭa is "going and coming." bahari is "eat!" dhanudana is "give the substance!" śe śe is "go!" pre pre is "come!" traṃ is "not." vitrumo is "angry."

ཚོ་ར་ནི་གསད་#པའོ། ། ཛི་བ་ནི་བསྲུང་བའོ། ། ནཱི་ར་ནི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའོ། ། ཧྲི་ནི་ཆགས་པའོ། ། དྲ་བ་ནི་རྫས་སོ། ། རིམ་པ་བཞིན་དུ་མཆོད་པ་ནི་#སུ་ར་ཏ་སྟྭཾ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། ། རང་གི་ལྷ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ལ་སུ་ར་ཏོ་ཧཾ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། ། ཨ་ནུ་ཏ་རཱ་ག་ཡཱ་མི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་ཏེ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་སྒྲུབ་པ་ལའོ། ། དཔལ་རྡོ་རྗེ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་ལ་ནི་ཨ་ནུ་བོ་ད་ཡཱ་མི་ཞེས་བྱ་བ་ལན་ཡིན་ནོ། ། དཔལ་ཧེ་རུ་ཀའི་རྡོ་རྗེ་སྒྲུབ་པ་ནི་ཨ་ནུ་མོ་ད་ཡཱ་མི་ཞེས་བྱ་བ་ལན་ཡིན་ནོ། ། དཔལ་པདྨ་གར་གྱི་དབང་ཕྱུག་གི་སྒྲུབ་པ་ལ་ནི་ཡང་ཨ་ནུ་རཱ་ག་ཡཱ་#མི་ཞེས་བྱ་བ་ལན་ཡིན་ནོ། ། རྟ་མཆོག་གི་སྒྲུབ་པ་ལ་ནི་ཨ་ནུ་བཪྵ་ཡཱ་མི་ཞེས་བྱ་བ་ལན་ཡིན་ནོ། ། ལྷ་མོ་གང་ཡིན་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོད་པའི་ལན་ཡིན་ཏེ། ས་མ་ཡ་སྟྭཾ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ལྔས་སོ། ། རང་གི་ལྷ་རྗེས་སུ་དྲན་པར་བྱ་བ་ལ་ནི་ས་མ་ཡོ་ཧཾ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་ནི་དཔལ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ་ཚོགས་ཀྱི་མཆོད་པའོ། ། ངག་གི་བརྡའི་ལེའུའི་རིམ་པའོ། ། #ད་ནི་ལུས་ཀྱི་བརྡ་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། སྤྱི་བོར་ཉུག་པ་ནི་ཕྱག་འཚལ་བའོ། ། དཔྲལ་བར་རེག་པ་ནི་ཕྱག་གི་ལན་ནོ། ། གཡས་པའི་སྨིན་མ་བསྐྱོད་པ་ནི་སྐུའི་དངོས་གྲུབ་པོ། ། གཡོན་པས་ནི་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའོ། ། མིག་གཡོན་པ་ལ་རེག་པ་ནི་བུད་མེད་བཟང་མོ་ཡིན་ཞེས་པའོ། ། གཡས་པས་ནི་སྐྱེས་པ་བཟང་པོའོ། ། རྣ་བ་གཡོན་པ་ལ་རེག་པ་ནི་ལེགས་པར་འོངས་པའོ། ། གཡས་པས་ནི་ལེགས་པར་སྨྲས་པའོ། ། སྣ་ཁུང་གཡས་པ་ལ་རེག་པ་ནི་སྤོས་སོ། །

Tsora means "to kill." Jiva means "to protect." Nīra means "free from attachment." Hrī means "attachment." Drava means "substance." The offering should be made in sequence by reciting suraṭastvaṃ. For the recollection of one's own deity, one should recite suraṭo haṃ. Anurāgayāmi is the response for the practice of Vajrasattva. For the practice of the glorious Vairocana, the response is anubodhayāmi. For the practice of the glorious Heruka Vajra, the response is anumodayāmi. For the practice of the glorious Padmanarteśvara, the response is again anurāgayāmi. For the practice of Hayagrīva, the response is anuvardhayāmi. These are the responses for the offerings of whichever goddesses are present, using the five phrases beginning with samayas tvaṃ. For the recollection of one's own deity, the phrase samayo haṃ refers to the maṇḍala of the glorious Vajrasattva, which is the offering of the assembly. This is the sequence of the chapter on verbal symbols. Now, the physical symbols will be explained: touching the crown of the head is the gesture of homage. Touching the forehead is the response to the homage. Moving the right eyebrow signifies the siddhi of the body. With the left, it signifies victory. Touching the left eye signifies "a beautiful woman." With the right, it signifies "a noble man." Touching the left ear signifies "you have come well." With the right, it signifies "you have spoken well." Touching the right nostril signifies "incense."

གཡོན་པ་ལ་ནི་དྲི་སློང་བའོ། ། ལྕེ་གཡས་སུ་སྒུལ་བ་ནི་ཤའོ། ། གཡོན་དུ་ནི་ཆང་སློང་བའོ། ། མཆན་ཁུང་གཡོན་པར་རེག་པ་ནི་ཟས་སོ། ། གཡས་པར་རེག་པ་ནི་ཚོད་མོ་#སློང་བའོ། ། ལུས་ཀྱི་བརྡའི་ལེའུའི་རིམ་པའོ། ། #དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་པའི་བསམ་གཏན་རྣམ་པར་བསལ་ཞིང་ཡིད་ལ་རེ་བ་རྣམས་སྤངས་ནས་རྟག་ཏུ་#དགའ་བའི་ཡིད་ཅན་གྱི་#རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་དགའ་བཞིན་པས་ནི་ཇི་ལྟར་རྒྱལ་པོ་ཨིནྡྲ་བྷཱུ་ཏི་དང་འདྲ་བར་ཕུང་པོའི་ཁོག་པ་བརྗེས་ཏེ། རྡོ་རྗེའི་ལུས་སུ་གྱུར་ནས་བཙུན་མོའི་ཚོགས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་མི་སྣང་བར་གྱུར་ཏེ། ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་འགྲོ་སྟེ་ཇི་སྐད་དུ་རྩ་བའི་མདོ་ལས། ལྷ་མོ་ཀུན་གྱི་#ལོངས་སྤྱོད་ལ། ། ཅི་བདེ་བར་ནི་བརྟེན་བྱ་བ། ། བདག་ནི་ཆེ་བའི་ལྷར་སྦྱོར་བས། ། བདག་ལ་བདག་གིས་རབ་ཏུ་མཆོད། ། རྣལ་འབྱོར་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ཡི། ། རྗེས་སུ་སྦྱོར་བས་མཆོད་བྱེད་ཅིང་། ། རྟག་ཏུ་མྱོང་#བར་བྱེད་པ་ན། ། ཤིན་ཏུ་སྦྱོར་བས་རབ་འགྲུབ་#འགྱུར། ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་བདག་ཉིད་ཀྱི། ། ར་ས་ཡ་ནའི་#བདེ་བ་དེས། ། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་དཔལ་ཚེ་དང་། ། ལང་ཚོ་ནད་མེད་བདེ་མཆོག་འགྲུབ། ། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་སྐུ་ཆེན་དང་། ། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསུང་སྙན་དང་། ། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་ཐུགས་ཆེན་པོ། ། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་མཆོད་པ་ཆེ། ། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་རྒྱལ་ཆེན་པོ། ། རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཀུན་གྱི་བདག། འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་ཀུན་གྱི་གཙོ། ། #རིན་ཆེན་དབང་ཕྱུག་ཀུན་གྱི་བདག #། དེ་དག་དང་ནི་དགའ་སྤྱོད་ན། །

Touching the left [hand] is a request for perfume. Moving the tongue to the right is meat; to the left is a request for wine. Touching the left armpit is food; touching the right is a request for vegetables. This is the sequence of the chapter on bodily signs. Thus, having cleared away mundane meditative concentrations and abandoned mental expectations, the yogis, possessing a mind of constant joy, rejoice together. Just like King Indrabhūti, they cast off the shell of the aggregates and, having become a vajra body, they become invisible along with the assembly of queens. Endowed with the eight qualities, they travel from buddha-field to buddha-field. As it is said in the Root Tantra: "Regarding the enjoyments of all goddesses, One should rely upon them as one pleases. By uniting with me, the Great Deity, I offer worship to myself. By uniting with the bliss of all yogas, One performs worship; When one experiences this constantly, Through such thorough union, supreme accomplishment is attained. Through that bliss of the rasāyana of the nature of all Buddhas, The glory of Vajrasattva, longevity, Youth, health, and supreme bliss are achieved. The great body of all Buddhas, The melodious speech of all Buddhas, The great mind of all Buddhas, The great offering of all Buddhas, The great sovereignty of all Buddhas, The lord of all Vajra-holders, The chief of all worldly lords, The lord of all jewel lords— When one enjoys and sports with these..."

འདོད་པ་བཞིན་དུ་འགྲོ་འོང་ལྡིང་། ། ལྷ་མོ་ཐམས་ཅད་གྲུབ་ཆེན་པོ། ། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་རབ་ཏུ་འགྲུབ། ། ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཡང་ན་འབྱོར་པ་ཆུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་བཤད་མ་ཐག་པའི་རིམ་པས་རོལ་མོའི་#སྤྲོས་པ་རྒྱ་ཆེ་བ་དང་། རྟག་ཏུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་མི་ནུས་པ་དེས་ནི་སྤྲོས་པ་མེད་པ་དང་ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་པ་མེད་པ་འདི་ཉིད་བདེ་མཆོག་ཏུ་བསྟན་པའི་སྤྱོད་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ཉིན་རེའམ་ཡང་ན་ཟླ་རེའམ། ། ཡང་ན་དེ་བཞིན་ལོ་རེར་ནི། ། ཇི་བཞིན་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་ཀྱང་། ། སངས་རྒྱས་བདེ་མཆོག་གར་བྱའོ། ། ཞེས་བྱ་བ་དང་། ལངས་པའམ་ནི་འདུག་པའམ། ། འཆག་གམ་ཇི་ལྟར་གནས་པ་དང་། ། དགོད་དམ་རབ་ཏུ་སྨྲ་ཡང་རུང་། ། གང་ན་ཇི་ལྟར་སྤྱོད་ཀྱང་རུང་། ། ཞེས་བྱ་བ་དང་། དབང་པོ་གང་དང་གང་ལམ་གྱུར། ། དེ་དང་དེ་ཡི་ངོ་བོར་བྱ། ། མཉམ་པར་མ་བཞག་སྦྱོར་བ་ཡིས། ། ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་རང་བཞིན་བྱ། ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འདོད་ཆགས་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་བསྟན་པའི། ། རྣམ་པར་རོལ་པ་སྤྲོས་པ་ནི། ། ནམ་མཁའ་མཉམ་པས་མཁའ་ལྟ་བུ། ། མཐའ་མེད་རྒྱ་མཚོ་དག་དང་མཚུངས། ། སློབ་མས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར། ། དངོས་པོ་ཙམ་ཞིག་བླངས་པ་ཡིན། ། འདོད་ཆགས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ནི། ། སྐྱེ་བ་དུ་མས་བཤད་ནུས་སམ། ། དཔལ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་མཉམ་པར་སྦྱོར་བ་མཁའ་འགྲོ་མ་སྒྱུ་མ་བདེ་བའི་མཆོག་གི་ཚུལ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྤྱོད་པ་ཆོས་འབྱུང་བའི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པ་བསྡུས་པའི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་#པ་སྟེ་ལེའུ་དགུ་པའོ། ། ། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ།

"Moving, coming, and soaring according to one's desire, all goddesses are great siddhas; the universal monarch is perfectly accomplished." Thus it is said. Alternatively, for those with limited resources who are unable to constantly provide the extensive elaborations of music and the like in the manner just explained, the conduct taught in the Cakrasaṃvara as being without elaboration and utterly without elaboration should be explained: "Whether daily, or monthly, or likewise yearly, having been duly consecrated, one should perform the dance of the Buddha Cakrasaṃvara." And: "Whether rising or sitting, walking or however one remains, laughing or speaking, or whatever conduct one engages in," And: "Whichever sense faculty becomes the path, one should make it the essence of that very [deity]. Through the application of non-meditative equipoise, one should make everything the nature of the Buddha." Thus it is said. "The elaborations of the playful display that teach the way of the dharma of passion are equal to space, like the sky; they are like the infinite ocean. In order for the disciples to comprehend [this], only a mere portion of the reality has been taken up. How could the teaching of passion be fully explained in many lifetimes?" From the Śrī Sarvabuddhasamāyoga-Ḍākinījālasaṃvara, this is the ninth chapter, which cuts through doubts by summarizing the elaborations of the awakening that arises from the conduct of the bodhisattva mahāsattvas. The Vajra Disciple asked:

སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པའི་སྤྱོད་པ་ནི་ཡོངས་སུ་གསལ་བར་གྱུར་ལགས་ན། སྤྲོས་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྟོན་པས་བཤད་དུ་གསོལ། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། ། དཔལ་གསང་བ་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ཀྱི་མན་ངག་གིས་རབ་ཏུ་བསྟན་པར་བྱ་ཡིས། རྩེ་གཅིག་པའི་ཡིད་ཀྱིས་ཉོན་ཅིག། རི་བོ་ཤིན་ཏུ་དབེན་པ་དང་། ། དགོན་པ་ཆེན་པོའི་ས་ཕྱོགས་ན#། ། འབྲས་བུ་མེ་ཏོག་རྣམས་ཀྱིས་བརྒྱན། ། འདིར་ནི་བསམ་གཏན་བསྡུས་པའོ། ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་#རྒྱུད་ལས་གསུངས་པའི་ཡིད་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ས་ཕྱོགས་སུ་སའི་ཁང་པ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་བཞིན་མངོན་པར་སྦྱངས་ལ་དེར་ཟུར་བཞི་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུའི་རྩེ་མོ་ཅན་གྱི་གཞལ་ཡས་ཁང་བསྐྱེད་ལ། དེའི་འོག་ཏུ་ཐ་མལ་པའི་ང་རྒྱལ་དང་བྲལ་བའི་རྣལ་འབྱོར་པ་#ཆེན་པོས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཕྱག་རྒྱ་མངོན་པར་སྦྱངས་ལ་རིགས་#གཅིག་ཏུ་གཏོགས་པའི་རང་གི་སློབ་མ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འོག་ནས་བཤད་པའི་རིམ་གྱིས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྒྲུབ་པ་བརྩམ་པར་བྱའོ། ། དེའི་རིམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དང་པོ་ཁོ་ནར་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་ནས་བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རིམ་གྱིས་མི་བསྐྱོད་པ་ཕྱུང་སྟེ་རྗེས་སུ་བཅུག་ནས་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བདག་པོ་ཉིད་དུ་གནས་ལ། དེ་ནས་ཐ་མལ་པའི་ང་རྒྱལ་བསལ་ཏེ།

“Since the conduct with elaboration has been fully clarified, I pray that the Blessed One, the Vajra Master Teacher, explain the conduct without elaboration.” The Vajra Master replied, “Great Being, excellent, excellent! I shall teach this through the pith instructions of the Great Yoga Tantra known as the Śrī Guhyasamāja. Listen with a one-pointed mind! ‘In a place that is extremely secluded, such as a great wilderness, adorned with fruits and flowers—herein is the summary of meditative concentration.’ In a location such as this, which accords with the mind as taught in the Tantra, one should thoroughly purify the earthen chamber exactly as described. There, one should generate a celestial palace with a vajra-jewel pinnacle, possessing qualities such as four corners. Following that, the great yogi, free from ordinary pride, should thoroughly purify the external mudrā and, together with his own disciple belonging to the same family, begin the practice of the Mahāmudrā according to the sequence explained below. The sequence is as follows: first, focusing on the ultimate truth, one should emanate Akṣobhya through the stage of self-consecration and, having dissolved him back in, abide as the lord of the maṇḍala. Then, having eliminated ordinary pride...”

མི་ཕྱེད་པའི་འཁོར་རྣམས་རང་གི་སྐུའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལྟ་བུའི་#ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པའི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ལ་སོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་རྣམས་སུ་ལྷག་པར་མོས་པས་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོའི་ལྷ་མ་ལུས་པ་རྗེས་སུ་མཉེས་པར་བྱས་ལ་རང་གི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ལྷན་ཅིག་རིལ་པོར་འཛིན་པའམ། གཞིག་པའི་རིམ་གྱིས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་གོ། ། དེ་ནས་སྤྱན་ལ་སོགས་པའི་ལྷ་མོ་རྣམས་ཀྱིས་ཚངས་པའི་གནས་བཞིའི་དོན་གྱི་#རྡོ་རྗེ་སེམས་ཁྱོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་བས་བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རིམ་གྱིས་སྐད་ཅིག་གིས་ལངས་ནས་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་རོ་མྱང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཉམས་རྣམ་པ་དགུས་རོལ་པ་མཛད་དོ། ། དེ་ལྟར་ཡང་ནས་ཡང་དུ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་ནས་ཡང་ནས་ཡང་དུ་བཞེངས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་རྣམས་མྱོང་བར་མཛད་དེ། ཇི་ལྟར་ཡིད་ཞུམ་པར་མི་འགྱུར་བ་#དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཨ་ར་ལི་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་རང་གི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་གཟུགས་ཀྱི་ཡུལ་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་རྗེས་སུ་སྤྱོད་པ་བྱེད་པ་དང་། གླུ་དང་པི་ཝང་ལ་སོགས་པའི་སྒྲའི་ཡུལ་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་རྗེས་སུ་སྤྱོད་པར་བྱེད་པ་དང་། སྤོས་དང་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་དྲི་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་རྗེས་སུ་སྤྱོད་པར་བྱེད་པ་དང་། ཁ་བ་དང་། ཚ་བ་དང་། བསྐ་བ་དང་། སྐྱུར་བ་དང་། ལན་ཚྭ་ལ་སོགས་པའི་རོ་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་རྗེས་སུ་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ། །

Through the intense conviction that the indivisible retinue has become the limbs of one’s own body, like the maṇḍala of Vairocana and the other deities of the maṇḍala, one pleases the entire circle of deities of the maṇḍala without exception. Then, together with one’s own mudrā, one enters the ultimate truth either by means of the stage of grasping the whole or by the stage of dissolution. Then, the goddesses such as Locanā and the others, having perfectly exhorted [the practitioner] with verses such as "O Vajrasattva," [the practitioner] arises in an instant through the stage of self-consecration. In order to savor the taste of supreme joy, one performs the play of the nine moods. Thus, having repeatedly entered the limit of reality and repeatedly arisen, one becomes the very essence of the five Tathāgatas and experiences the five sensory qualities. In such a way that the mind does not become discouraged, one completes the arali of all the Tathāgatas. In that regard, one engages with the three types of objects of form, such as one’s own form; one engages with the three types of objects of sound, such as song and the lute; one engages with the three types of smells, such as incense and flowers; and one engages with the three types of tastes, such as bitter, pungent, astringent, sour, and salty.

དེ་ནས་ལོ་བཅུ་དྲུག་མ་སྐྱེ་གནས་མ་ཉམས་ཤིང་ནུ་མ་མཁྲང་ཞིང་རྒྱས་པའི་ན་ཆུང་ཇི་ལྟ་བུའི་#སྨེ་ཤ་ཅན་དང་། བཙོ་བླག་མཁན་དང་། གར་མཁན་མ་དང་། ཕྲེང་བརྒྱུད་#མ་དང་། མདའ་མཁན་མའམ། བཟོ་བྱེད་མའམ། གཞན་གང་#ཡང་རུང་ཡན་ལག་མི་དམན་པའམ། རྩ་ལག་ཏུ་གྱུར་པའི་བུད་མེད་དང་གཞན་ལའང་དེས་བགྲོད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ནས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་པས་བདག་ཉིད་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་པས་སྨད་པའི་དམ་ཚིག་རྣམས་གང་ཡིན་པ་ལ་སྤྱད་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་གྱིས་མངོན་པར་འདུས་བྱས་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་མཚན་མ་དམིགས་པ་སྤངས་ཏེ་རབ་ཏུ་གསང་བའི་གནས་ན་འདུག་སྟེ་ལོངས་སྤྱད་པར་བྱའོ། ། དེ་བཞིན་དུ་ཕྱག་རྒྱ་མི་བཅིང་བ་དང་། དཀྱིལ་འཁོར་མེད་པ་དང་། ཐབ་ཁུང་མེད་པ་དང་། མཆོད་རྟེན་གྱི་ལས་མི་བྱ་བ་དང་། གླེགས་བམ་མི་ཀླག་པ་དང་། ལུས་ཀྱི་ངལ་དུབ་སྤང་བ་དང་། རས་རིས་དང་ཤིང་དང་རྡོའི་གཟུགས་བརྙན་ལ་ཕྱག་མི་བྱ་བ་དང་། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་སྐྱབས་སུ་མི་འགྲོ་བ་དང་། ཚེས་གྲངས་དང་བྱེད་པ་དང་ཐང་ཅིག་དང་། སྐད་ཅིག་#མའི་དུས་ལ་ལྟོས་#པར་མི་བྱེད་དེ། འདི་དག་ཐམས་ཅད་#ནི་ནང་གི་བདག་ཉིད་ཁོ་ནས་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། ། གལ་ཏེ་འབྱོར་པ་མ་ཚང་བས་བསྡུས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྫོགས་པར་བྱ་བར་མི་ནུས་པར་གྱུར་ན་སྒྲུབ་པ་པོ་དེས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྣམ་པ་ལྔས་ཀྱང་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་རིམ་པ་འདིས་བསླབ་#པར་བྱའོ། ། དེའི་རིམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། ལ་ལ་ནི་གཟུགས་རྡོ་རྗེ་མ་#ལྟ་བུས་ལག་པའི་པདྨ་འཇམ་པ་དང་།

Then, a young woman of sixteen years whose place of birth is intact and whose breasts are firm and full—whether she be a śvapākī (outcaste), a dyer, a dancer, a garland-maker, an archer, a craftswoman, or any other woman whose limbs are not deficient and who has become a consort—one should approach her. Then, the yogin, whose nature is non-conceptual, in order to demonstrate that he is the essence of all phenomena, should engage in the sequence of practicing the samayas that are disparaged by the world and so forth. Having abandoned the observation of worldly signs, he should remain in a most secret place and enjoy her. Likewise, he does not bind mudrās, there is no maṇḍala, no sacrificial hearth, no construction of stūpas, no reading of books, and he avoids physical exhaustion. He does not prostrate to images made of cloth, wood, or stone, nor does he go for refuge to Śrāvakas or Pratyekabuddhas. He does not depend on lunar dates, astrological configurations, tatkṣaṇa (moments), or kṣaṇa (instants); all of these are perfected solely through the inner self. If, due to a lack of resources, one is unable to complete the condensed maṇḍala, that practitioner should train in the conduct free from conceptual elaboration through these five aspects of suchness (tattva) according to this sequence. That sequence is as follows: some, like Rūpavajrā, have soft lotus-like hands, and...

མེ་ལོང་ཐོགས་ནས་ཞི་བའི་མིག་གིས་ལྟ་ཞིང་མུ་ཏིག་གི་ཆུན་འཕྱང་མ་ལུས་པར་འཁྲོལ་ཞིང་རྣམ་པར་#ཕྱེ་བ་དང་། ནུ་མ་རྒྱས་ཤིང་ཅུང་ཟད་མཉེན་པ་དང་། གོས་གྲོལ་ཞིང་རོ་སྨད་ཅུང་ཟད་སྟོན་པས་བདེ་བ་ཆེན་པོས་#རྗེས་སུ་མཉེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཤར་ལྷོའི་མཚམས་སུ་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་སྒྲ་རྡོ་རྗེ་མ་#ལྟ་བུས་མིག་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་ལྟ་བ་དང་། སྒེག་པའི་ཉམས་དང་ལྡན་པས་རོལ་ཅིང་འགྱིང་བག་དང་བཅས་པས་འདོད་ཆགས་ལ་སྤྱོད་པའི་ཆོས་སྟོན་པ་འཆད་པ་ལ་མཁས་ཤིང་དགེ་བའི་གཏམ་སྨྲ་ཞིང་རབ་ཏུ་གླུ་ལེན་ལ་ཀོ་ཀི་#ལའི་གླུའི་རྗེས་སུ་པི་ཝང་གི་རོལ་མོ་རབ་ཏུ་རྡུང་#བས་ལྷོ་ནུབ་གྱི་མཚམས་སུ་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་དྲི་རྡོ་རྗེ་མ་#ལྟ་བུས་འཛུམ་པ་དང་བཅས་པའི་མིག་གིས་ལྟ་བར་བྱེད་ཅིང་སོར་མོ་མཐོན་པོ་བིམྦ་ལྟ་བུའི་འོད་ཀྱིས་#རྣམ་པར་མཛེས་པ་ཟངས་ལྟར་དམར་ཞིང་དྲ་བས་འབྲེལ་པའི་ལག་པའི་རྩེ་མོས་གར་བྱེད་པ་ལྟ་བུས་ནོར་བུའི་རང་བཞིན་གྱི་སྣོད་#འཛིན་ཅིང་གུར་ཀུམ་དང་། ཨ་ག་རུ་དང་། གླ་རྩི་དང་། ཙནྡན་སྦྲུལ་གྱི་སྙིང་པོ་དང་། ག་པུར་ལ་སོགས་པའི་དྲི་རྣམས་ཀྱིས་བསྒོས་པས་ཕྱོགས་བཅུ་མ་ལུས་པ་དྲིས་#ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་དྲིའི་སྣོད་ཐོགས་ཏེ་ནུབ་བྱང་གི་མཚམས་སུ་གནས་སོ། ། ལ་ལ་ནི་རོ་རྡོ་རྗེ་མ་#ལྟ་བུས་བརྩེ་བ་དང་བཅས་པའི་མིག་གིས་ལྟ་བར་བྱེད་ཅིང་གསེར་དང་དངུལ་ལ་སོགས་པ་དང་། རིན་པོ་ཆེ་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་སྣོད་ཐོགས་ཏེ། ཚོད་མ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བཀང་བའི་རོའི་མཆོག་རྣམས་དང་། ལྷའི་ཁ་ཟས་བདུད་རྩི་ཆེན་པོ་དང་བཅས་པ་#མཐུན་པའི་ཁ་ཟས་ཐོགས་ནས་བྱང་ཤར་མཚམས་སུ་གནས་སོ། །

Holding a mirror and gazing with peaceful eyes, she causes all the pearl necklaces to ring and is fully displayed; with full and slightly supple breasts, her garments loosened to reveal her lower body, she dwells in the southeast to please others with great bliss. Some, like Śabdavajrā, open their eyes to gaze, and possessing a graceful air, they sport with a haughty bearing. Skilled in teaching the Dharma of engaging in passion, they speak virtuous words, sing beautifully, and play the lute in accompaniment to the kokila song; thus they dwell in the southwest. Some, like Gandhavajrā, gaze with smiling eyes, their fingers beautiful with the light of high bimba-like nails. With the tips of their hands—copper-red and webbed—they perform a dance as if holding a vessel of jewels. Holding a fragrant vessel infused with saffron, agarwood, musk, uragasāra sandalwood, camphor, and so forth, they pervade the ten directions without exception with fragrance; thus they dwell in the northwest. Some, like Rasavajrā, gaze with eyes full of affection, holding vessels of gold, silver, and immeasurable precious gems. Holding supreme flavors consisting of various kinds of curries, along with divine food and great nectar, they dwell in the northeast.

ལ་ལ་ནི་རེག་རྡོ་རྗེ་མ་#ལྟ་བུས་ལུས་མཚན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་པ་ཁྲོ་#གཉེར་གསུམ་གྱིས་མངོན་པར་མཛེས་པ། དབུས་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་རྒྱལ་མཚན་ལྟར་ལྟེ་བ་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་གཡས་ཕྱོགས་སུ་འཁྱིལ་ཞིང་#ཟབ་པ་སྐུ་སྨད་ལྕི་བ་འགྲོས་དལ་ཞིང་ཤིན་ཏུ་སྒེག་པ་བཞིན་འཛུམ་པ་དང་བཅས་ཤིང་ཞི་བས་ལྟ་#བ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རྗེས་སུ་མཉེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཕང་པར་ཉེ་བར་བཞག་ནས་གནས་སོ། ། དེ་ནས་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་དཔལ་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སྤྱོད་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཨཱ་ལིངྒ་#ན་དང་། ཙུམྦ་#ན་དང་། ཙུ་ཤ་#ན་དང་། ཀུ་ཙ་ཀྲ་ཧ་ན་དང་། པུ་ལ་ཀ་ཏཱ་#ཌ་ན་དང་། ད་ཤ་ན་ཁ་ད་ན་དང་། མརྡ་ན་དང་། དོ་ལ་དང་། སཱུ་#ཙི་དང་། ཀུར་པ་ར་ལ་སོགས་པའི་ཀ་ར་ན་དང་། རབ་ཏུ་རྨོངས་པས་མུ་ཏིག་གི་ཆུན་འཕྱང་བསྐྱེད་ཅིང་གདུ་བུ་དང་། དབུ་རྒྱན་དང་། རྐང་གདུབ་ཀྱི་སྒྲ་དང་ལྡན་པར་ཡུལ་དང་། དབང་པོ་དང་། རྡོ་རྗེ་དང་། པདྨ་དང་། ཐབས་དང་། ཤེས་རབ་དང་། ཡེ་ཤེས་དང་། ཤེས་བྱ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཤིང་ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་དང་། མ་ད་ན་པ་ཏྲ་དང་། ཀུརྨ་ཀཎྛ་དང་། ཤ་ཤཱངྐ་སྟེ། ནཱ་ཌི་གསུམ་ཏྲྱཾ་ཀུ་ལས་རབ་ཏུ་བསྐུལ་བས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་དྲི་མ་མེད་པའི་རྒྱུན་ལྟ་བུས་ཞུ་བར་གྱུར་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་ཐོབ་ནས་མཆོག་ཏུ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་གནས་ཡང་དག་པར་རིག་པར་འགྱུར་རོ། ། དོན་འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རྩ་བའི་མདོ་ལས། ཆགས་ཅན་ཡེ་ཤེས་འདོད་པ་ཡིས། ། རྟག་ཏུ་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་བསྟེན། ། ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །

Some, such as Sparśavajrī, are adorned with all the marks of a beautiful body, exquisitely graced by three frowns. With a waist so slender it is like a victory banner, a broad navel that curls to the right and is deep, and a lower body that is heavy, she moves slowly with great grace. With a smiling face and a peaceful gaze, she remains seated upon the lap in order to please him with great bliss. Then, in order to demonstrate the conduct of the glory of great bliss, she performs the āliṅgana (embracing), cumbana (kissing), cuṣaṇa (sucking), kucagrahana (grasping the breasts), pulakatāḍana (striking with the fingertips), daśanakha-dana (biting with the teeth and nails), mardana (rubbing), dola (swinging), sūci (pricking), kūrpara (elbow-striking), and other such karaṇas. Through intense passion, she produces clusters of pearl-like sweat, and accompanied by the sounds of bracelets, crowns, and anklets, she enters into meditative equipoise upon the objects and the senses, the vajra and the lotus, method and wisdom, and primordial wisdom and the objects of knowledge. By being thoroughly incited by the three nāḍīs and the tryaṅku (the three points), the Tathāgatas who are the very nature of the aggregates and so forth melt like a stainless stream. Having attained the stage of primordial wisdom, they come to perfectly realize the state of supreme great bliss. To clarify this very point, the Root Tantra states: "Those possessed of passion who desire primordial wisdom should always rely upon the qualities of desire."

གལ་ཏེ་གཟུགས་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་མེད་ན་དེའི་ཚེ་རེག་བྱ་#རྡོ་རྗེ་གཅིག་པུ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བས་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་སྒྲུབ་པ་པོའི་ལུས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་འདུས་པ་ཡིན་ལ་ལྷ་མོ་ཐམས་ཅད་ནི་རེག་བྱ་#རྡོ་རྗེའི་ལུས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་འདུས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་མི་ཕྱེད་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་#རྣམ་པར་མི་རྟོག་པར་བསླབ་#པར་བྱའོ་ཞེས་རབ་ཏུ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རྩ་བའི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་། དེ་ནས་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་པོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རིག་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཡང་དག་པར་ལེན་པའི་སྤྱོད་པ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་ལས་ཕྱུང་ངོ་། ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་རྣམས། ། ལུས་དང་ངག་སེམས་བསྒོམས་པས་#ནི། ། རང་གི་ངོ་བོར་དེ་བྱས་ན། ། མྱུར་དུ་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར། ། དེ་ལ་འདི་ནི་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་རྡོ་རྗེའི་རིག་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་སོ། ། ཐོར་ཚུགས་དབུ་རྒྱན་ཅན་གྱི་གཟུགས། ། ཆེན་པོ་ཁ་དོག་དཀར་པོ་འདྲ། ། སྔགས་ཀྱི་སྡོམ་པས་ཀུན་ཏུ་བསྡམས། ། ཆོ་ག་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་བྱ། ། ལོ་གྲངས་བཅུ་དྲུག་ལོན་པ་ནི། ། རྒྱན་རྣམས་ཀུན་གྱིས་རྣམ་པར་བཀླུབས#། ། བཞིན་སྡུག་མིག་ནི་དཀྱུས་རིང་པ། ། རྙེད་ནས་རིག་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་སྤྱད། ། སྤྱན་གྱི་གོ་འཕང་ལོངས་སྤྱོད་པས། ། རྡོ་རྗེ་མཚན་མས་བསྒོམ་པར་བྱ། ། ཕྱག་རྒྱ་སྔགས་ཀྱི་ཆོ་ག་ཤེས། ། སྔགས་དང་རྒྱུད་ནི་ལེགས་པར་བསླབས། ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བཙུན་མོར་བྱ། །

If even the Form Vajrā and the others are absent, then at that time one should accomplish [the practice] through union with the single Touch Vajrā alone. This is because all the Tathāgatas are gathered within the maṇḍala of the practitioner’s body, and all the goddesses are gathered within the maṇḍala of the body of the Touch Vajrā. Therefore, in order to demonstrate that one should train in non-conceptuality with the pride of indivisibility, the Root Tantra states: Then Vajrapāṇi, the Lord of all the Tathāgatas, brought forth from the Vajra Body, Speech, and Mind the very conduct of correctly assuming the knowledge-vow of all the Tathāgatas: "By meditating on the Vajras of Body, Speech, and Mind As the body, speech, and mind, And having made them one's own essence, One will swiftly attain the siddhi. In this regard, this is the knowledge-vow of the Vajras of Body, Speech, and Mind: With the form of a topknot and crown, Great and white in color, Completely bound by the mantra vows, One should perform everything according to the ritual. Having found a sixteen-year-old girl, Adorned with all ornaments, With a beautiful face and long, wide eyes, One should practice the knowledge-vow. Enjoying the state of Locanā, One should meditate with the vajra sign. Knowing the ritual of mudrās and mantras, And having well studied the mantras and tantras, One should act as the consort of the Tathāgata."

སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་རབ་གནས་པ#། ། བརྟུལ་ཞུགས་ཆེན་པོ་དུས་བཞིར་ནི། ། གསང་བའི་མཆོད་པ་རབ་ཏུ་བྱ། ། སྡོང་བུ་རྩ་བ་འབྲས་བུ་ཡི#། ། བཟའ་དང་བཅའ་བ་སྤྱད་པར་བྱ། ། འོན་ཀྱང་མྱུར་དུ་སངས་རྒྱས་འགྱུར#། ། བདག་པོ་ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོ་ཆེ། ། ཟླ་བ་དྲུག་གིས་དེ་དག་ཀུན། ། གདོན་མི་ཟ་བར་འགྲུབ་པར་འགྱུར། ། སྒྲུབ་པ་པོ་ནི་བློ་བརྟན་པས། ། ནགས་ཚལ་རྟག་ཏུ་བསོད་སྙོམས་བསླང་། ། ཁ་ཟས་བཟང་པོ་བསྟར་བ་དག། སྐྲག་ནས་དེ་དག་སྟེར་བར་འགྱུར། ། འདས་ན་རྡོ་རྗེ་གསུམ་བདག་ཉིད། ། རྡོ་རྗེ་མི་འགྱུར་མ་རུང་འགྱུར། ། ལྷ་མོ་ཀླུ་མོ་གནོད་སྦྱིན་མོ། ། ལྷ་མ་ཡིན་ནམ་མི་མོའང་རུང་། ། རྙེད་ནས་རིག་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་སྤྱད། ། རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་#ཡེ་ཤེས་བསྟེན། ། ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་#དྲུག་སྟེ། གཉིས་གཉིས་འཁྱུད་པ་དང་། ལག་པ་བཅངས་པ་དང་། བལྟས་པ་དང་། དགོད་པའི་འཁྲིག་པས་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་བདེ་བ་སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་ལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱེད་དོ། ། རྫོགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་འཁོར་བ་དག་ལས་རྟག་ཏུ་དགའ་བའི་གཟུགས་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། ། དོན་འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལྷ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་འདུས་པའི་རྒྱུད་ལས། དབང་པོ་གཉིས་ནི་མཉམ་སྦྱར་#ཏེ། ། རྩོལ་བའི་ཆོ་གའི་འོག་ཏུ་ནི། ། དགའ་བའི་སེམས་ཀྱིས་ཐུགས་འགྲུབ་པ། ། བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། ། སྤྲོས་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་བསྡུས་པའི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་སྟེ་ལེའུ་བཅུ་པའོ། ། ། ། ད་ནི་ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་སྟེ། རི་བོ་ཤིན་ཏུ་དབེན་པའམ། །

The Buddha, abiding in enlightenment, Should perform secret offerings during the four periods of the great ascetic observance. One should consume food and snacks consisting of stalks, roots, and fruits. Nevertheless, one will swiftly become a Buddha. The Lord, the great ocean of wisdom, Will undoubtedly achieve all these within six months. The practitioner, with a stable mind, Should always seek alms in the forest. Terrified, they will offer excellent food. If one transgresses, the nature of the three vajras Will become the unchanging vajra, the destroyer. Whether it be a goddess, a nāga woman, a yakṣī, An asura, or even a human woman— Having found one, one should practice the observance of knowledge And rely upon the wisdom of the three vajras. Thus it is said. In that way, there are the six modes of conduct in the desire realm: through the union of the two, holding hands, gazing, and laughing, one experiences the bliss of supreme joy moment by moment. Even in the state of perfection, one will always possess a form of joy beyond cyclic existence. To clarify this very point, the Sarvadevasaṃnipāta-tantra states: "By joining the two organs together, Following the ritual of exertion, The mind of joy accomplishes the heart-essence; This is called 'Great Bliss'." This concludes the tenth chapter, which resolves doubts regarding the summary of the unelaborated conduct. Now, one should enter the extremely unelaborated conduct. On a mountain that is utterly secluded, or...

ཆུ་ངོགས་འབབ་ཆུའི་གནས་རྣམས་དང་། ། དུར་ཁྲོད་ལ་སོགས་གནས་རྣམས་སུ། ། བསམ་གཏན་བསྡུས་པ་འདི་བྱའོ། ། ཞེས་རྒྱུད་ལས་གསུངས་པའི་ཡིད་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ས་ཕྱོགས་སུ་ཁ་ཟས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་གནོད་སྦྱིན་མོ་མངག་གཞུག་#མོ་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། ། ཡང་ན་སྒྲུབ་#པའི་གྲོགས་མཆོག་གམ། ། ཚོགས་ཆེན་པོའི་#ཁ་ཟས་ཙམ་བསྒྲུབས་ནས་རིམ་པ་འདིས་ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱའོ། ། དེའི་རིམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་དང་པོ་ཁོ་ནར་སྒྲུབ་པ་པོས་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དྲན་པར་བྱས་ལ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བདེ་བ་འདོད་པས་འདུ་འཛི་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱ་ཞིང་ཐ་ན་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ལའང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འདུ་ཤེས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། གཉིས་པ་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ་ལའང་དངོས་པོར་འཛིན་པའི་བློ་སྤང་བར་བྱའོ། ། གསུམ་པ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་དད་པས་ལུས་དང་སྲོག་ལའང་ལྟོས་#པ་མེད་པར་བྱའོ། ། ཇི་སྐད་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོའི་མདོ་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བས་ན་#བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འདོད་ཅིང་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པས་ལུས་དང་སྲོག་ལ་ལྟོས་#པ་མེད་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པས་སོ། ། དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་པའི་དངོས་གྲུབ་ཕྲ་མོ་དང་། གྲུབ་པ་ཆེན་པོ་བརྒྱད་ལ་དོན་དུ་གཉེར་བར་མི་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་གཡེང་བར་#འགྱུར་བ་དང་། ཕྱིར་ལྡོག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །

"In places such as riverbanks, streams, and charnel grounds, one should perform this condensed meditation." In accordance with this statement from the Tantra, one should accomplish the service of yakṣiṇīs and the like in a location that is pleasing to the mind in order to provide food. Alternatively, having accomplished the food for a supreme spiritual companion or for a great assembly, one should enter the practice of the utterly unelaborated conduct through this sequence. The sequence is as follows: First, the practitioner should reflect upon the suffering of saṃsāra, which has no beginning. Desiring the bliss of nirvāṇa, one should completely abandon all worldly distractions and cultivate the perception of even the sovereignty of a kingdom as suffering. Second, one should abandon the mind that grasps at even a sesame seed as a real entity. Third, through faith in the ultimate truth, one should become indifferent even to body and life. As it is said in the Samādhirāja Sūtra: "Therefore, noble son, a bodhisattva mahāsattva who desires this samādhi and wishes to swiftly and perfectly awaken to unsurpassed, true, and complete enlightenment should become indifferent to body and life." Likewise, one should not strive for minor worldly accomplishments or the eight great siddhis, for they lead to distraction and cause one to turn back.

ཇི་སྐད་དུ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གསང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས། དེ་ནས་གཞན་ཡང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དངོས་གྲུབ་གང་ཅི་ཡང་རུང་བ་ལ་ཚོལ་བར་མི་བྱེད་དེ། འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པའི་ངག་གི་དངོས་གྲུབ་དང་། མངག་གཞུག་པའི་དངོས་གྲུབ་དང་། བུམ་པ་བཟང་པོའི་དངོས་གྲུབ་དང་། ས་འོག་གི་དངོས་གྲུབ་དང་། རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་དངོས་གྲུབ་དང་། རྒྱས་པའི་དངོས་གྲུབ་དང་། དབང་དུ་བྱ་བའི་དངོས་གྲུབ་དང་། མངོན་སྤྱོད་ཀྱི་དངོས་གྲུབ་རྣམས་དོན་དུ་གཉེར་བར་མི་བྱ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དངོས་གྲུབ་ཆེན་པོའི་དོན་དུ་དངོས་གྲུབ་ཕྲ་མོ་ལ་#འདོད་པ་བསྐྱེད་པར་མི་བྱའོ། ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་དངོས་གྲུབ་འབའ་ཞིག་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པར་གྱུར་པར་#བྱའོ། ། དེ་སྐད་དུ་གསང་བ་གྲུབ་པ་ལས་ཀྱང་། སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་འབད་པ་ནི། ། དེ་ཉིད་རིག་པས་སྤང་བར་བྱ། ། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ངེས་འཇུག་#པ། ། སྤངས་ནས་གཞན་དུ་མི་བྱའོ། ། དག་པའི་དེ་ཉིད་ལ་གནས་པས། ། སྦྱོར་བ་རྣམས་ཀྱང་མི་བྱ་སྟེ། ། བདག་ཉིད་#གནས་པའི་སྦྱོར་བ་ཡིས། ། ཇི་སྲིད་བར་དུ་སོ་སོར་བརྟག། དངོས་མེད་གོ་འཕང་ལ་གནས་དང་། ། ཐབས་བཟང་དག་དང་ལྡན་པ་ཡིས། ། རྟོག་ལས་གང་ཅིའང་#འབྱུང་བ་རྣམས། ། མ་བརྟགས་#པར་ནི་འགྲུབ་པར་འགྱུར། ། བསྒོམ་པའི་སྦྱོར་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི། ། དངོས་གྲུབ་མཚན་ཉིད་གང་ཅི་འང་རུང་། ། དེ་ཀུན་སྐད་ཅིག་ཙམ་ལ་ནི། ། རང་ཉིད་གནས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། །

As it is said in the Uncommon Secret Mahāyoga Tantra: "Furthermore, in order to attain the siddhi of omniscience, one should not seek any siddhi whatsoever. One should not strive for the siddhis of the Lokāyata, the siddhis of servants, the siddhi of the kalasa-bhadra (excellent vase), the siddhi of the underworld, the siddhi of sovereignty, the siddhi of enrichment, the siddhi of subjugation, or the siddhis of wrathful activity. Why is that? Because for the sake of the great siddhi, one should not generate desire for minor siddhis. One should become single-pointed in mind toward the siddhi of non-conceptuality alone." As it is also said in the Guhyasiddhi: "Efforts such as ritual applications and the like, The knower of reality should abandon. Having abandoned the entry into Vajrasattva, One should not act otherwise. Abiding in the purity of reality, One should not perform ritual applications. By means of the application of abiding in oneself, One should investigate for as long as necessary. Abiding in the state of non-substantiality, And possessing excellent methods, Whatever arises from conceptualization Will be accomplished without [further] investigation. By the power of the application of meditation, Whatever characteristics of siddhi there may be, All of them, in a mere instant, Will become established in oneself."

དེ་བས་ན་#ཕྱི་རོལ་གྱི་བུད་མེད་རྣམ་པར་སྤངས་ནས་སྙིང་གར་གནས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ལྷན་ཅིག་སྙོམས་པར་འཇུག་པས་ཤིན་ཏུ་མྱུར་བར་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་གོ་འཕང་རྫོགས་པར་བྱའོ་ཞེས་སྤྲོས་པས་དམིགས་ཏེ། གཅིག་པུ་ཁོ་ནར་འོག་ནས་བཤད་པའི་རིམ་པ་བཞིན་དུ་བསམ་པར་བྱའོ། ། དེ་ཡི་རིམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྲིད་ཕུང་པོའི་ཟ་མ་ཏོག་ཡོད་པ་དེ་སྲིད་ཀྱི་བར་དུ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་གྱི་ངོ་བོ་སྟེ། རང་བཞིན་གྱིས་སྣང་བ་འགྲོ་བ་དག་དང་གཞན་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། དང་པོ་ནི་སྣང་བའོ། ། གཉིས་པ་ནི་རང་བཞིན་ནོ། ། དེ་རླུང་དང་བཅས་པས་གང་ཕྱོགས་བཅུར་འཁོར་བ་སྟེ། གང་གིས་ཤེ་ན། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། འདོད་ཆགས་བར་མ་ལ་སོགས་པ་དང་། གཞན་ཡང་དྲག་པོ་དང་། ཞི་བ་དང་། དགའ་བ་དང་། མྱ་ངན་དང་། བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པ་དང་། ཚོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རང་བཞིན་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་ཉིན་མཚན་དུ་#ཡིད་ལ་བྱས་ནས་མ་རིག་པ་རང་འགགས་ཤིང་ཡང་ལངས་ནས་རླུང་གི་དབང་གིས་འཁོར་བར་འགྱུར་བ་སྟེ། དེས་ལུས་དཀྲུགས་#ནས་ཇི་སྲིད་དུ་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་ཡུལ་ལ་དམིགས་པ་དེ་སྲིད་དུ་དེ་ཉིད་དུ་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་གོམས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ནས་སྐྱེ་བ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་གོམས་པས་བདག་མེད་པའི་ཆོས་ལ་བསླབས་པས་རྣམ་པར་བསྲེས་པའི་སྦྱོར་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་སྣང་བ་དང་གཅིག་ཏུ་འདྲེ་བར་བྱ་སྟེ། རིམ་པ་འདིས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པར་བྱའོ། ། དེའི་རིམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཁམས་ཕྲ་བ་ལ་གཞུག་གོ། །

Therefore, having completely abandoned external women, one should focus on the elaboration that by entering into union with the wisdom mudrā residing in the heart, the state of the Great Vajradhara will be swiftly perfected. One should contemplate this alone according to the sequence explained below. That sequence is as follows: as long as the casket of the aggregates exists, the three consciousnesses are its essence, and their natural appearances will manifest to oneself and to others. How so? The first is appearance; the second is the nature. Together with the winds, they circulate throughout the ten directions. By what means? By attending to the one hundred and sixty natures day and night—such as freedom from passion, intermediate passion, and so forth, as well as the fierce, the peaceful, joy, sorrow, hunger, thirst, and what is called feeling—and so on. Thus, ignorance is naturally suppressed and then arises again, circulating by the power of the winds. Having agitated the body, as long as the sense faculties such as the eyes perceive objects, they will perceive them as such, because of habituation since beginningless time. Then, through habituation from one birth to the next and training in the dharma of selflessness, one understands the application of the blending and should merge the natural appearances into one. By this sequence, one should focus on the ultimate truth. The sequence for that is as follows: the aggregates and so forth are to be dissolved into the subtle elements.

#ཁམས་ཕྲ་བ་ནི་ཡང་སེམས་ལ་གཞུག་གོ། ། སེམས་ནི་ཡང་མ་རིག་པ་ལ་གཞུག་སྟེ། དེ་ལྟར་སྦྱར་ནས་གཉིད་ལོག་པར་བྱེད་དོ། ། དེ་ལ་དུས་འདིར་ནི་སེམས་དང་སེམས་པ་མ་#རིག་པ་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པའི་སྐད་ཅིག་ལ་དྲན་པ་བརྗེད་པའོ། ། ཕྱིས་ནི་བརྗོད་#པ་ཡང་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་འོད་གསལ་བའོ། ། ཡང་གྲོལ་བ་ན་རླུང་གི་རང་བཞིན་རྙེད་དེ། གང་གི་ཚེ་རྨི་ལམ་གཞན་དག་འབྱུང་བ་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་གཡོ་བ་དེ་སྲིད་དུ་གཉིད་ལོག་ནས་འོད་གསལ་བ་ལ་བལྟ་སྟེ། དེ་ནི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་དང་བྲལ་བའི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནང་གི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། ། རིམ་པ་འདིས་ལུས་ཀྱི་#དཀྱིལ་འཁོར་ལ་གནས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཚོགས་རྣམས་གསད་#པར་བྱ་ཞིང་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་#གཞུག་པར་བྱས་ནས་སྐལ་བ་བཟང་པོའི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པ་དང་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པས་ཤིན་ཏུ་མྱུར་བར་འདིར་རང་གི་གཟུགས་ཡོངས་སུ་བརྗེད་#པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། དོན་འདི་ཉིད་དགོངས་པ་ལུང་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས། གཟུགས་སོགས་ནང་གི་ཆོས་རྣམས་ནི། ། མཐོང་བ་ལྷག་མཐོང་ཞེས་བརྗོད་ལ། ། མི་བསྐྱོད་ལ་སོགས་གྲངས་བཞིན་དུ། ། བརྟགས་པ་དག་ནི་ཞི་གནས་ཡིན། ། འདི་དག་དངོས་མེད་གྱུར་པ་ཡི#། ། དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་ཞི་བར་བཤད། ། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ། ། རྣལ་འབྱོར་པ་ཡིས་སངས་རྒྱས་གཞུག། ཅེས་གསུངས་པ་དང་། ཡང་ལྷ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་འདུས་པའི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་།

The subtle elements are then absorbed into the mind; the mind is further absorbed into ignorance. Having applied [the practice] in this way, one falls asleep. At that time, the moment when the mind and mental factors have thoroughly entered into ignorance is the forgetting of mindfulness. Subsequently, the very nature of wisdom, which is beyond expression, is the clear light. Furthermore, upon awakening, the nature of the winds is regained. As long as other dreams do not arise and consciousness remains unmoving, one should look upon the clear light while asleep. This is called the "inner awakening," the ultimate truth free from body, speech, and mind, which is personally experienced by oneself. By this sequence, the hosts of Tathāgatas residing in the maṇḍala of the body are to be "slain" and absorbed into suchness, whereby the siddhi of good fortune is attained. Without depending on conduct with or without conceptual elaboration, one’s own form is here completely forgotten; this is the meaning. This very point is stated in the Mahāyoga tantra known as the Sandhivyākaraṇa: "The internal phenomena of form and so forth, Seeing them is called vipaśyanā; The conceptualizations of Akṣobhya and the rest, In their respective order, are śamatha. When these have become non-existent, Suchness is explained as peace. Into the maṇḍala of suchness, The yogi should absorb the Buddhas." Furthermore, it is also said in the Sarvadevasaṃnipāta-tantra:

མྱ་ངན་འདས་པའི་མི་བཟད་མེས#། ། ཐལ་བའང་#ལུས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ། དེས་ན་དེར་ནི་དབང་དོན་དང་། ། ཁམས་རྣམས་འདིར་ནི་ཡོད་མ་#ཡིན། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། རིམ་པ་འདིས་ནི་ལུང་དང་རིགས་པ་དག་གིས་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུམ་ངེས་པར་བྱས་ནས། ཡུལ་ལ་ཞེན་པ་དང་རོལ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཏེ། རིམ་པ་འདིས་བྷུ་སུ་ཀུ་ཙམ་གྱི་#སྤྱོད་པ་ལ་སྤྱད་དེ། དེའི་རིམ་པ་ནི་འདིའོ། ། བྷུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟས་ལ་སྤྱོད་པ་སྟེ་དེ་ཙམ་ཞིག་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་འདུ་འཛི་སྤོང་བར་བྱེད་ཅིང་དཀའ་ཐུབ་དང་བརྟུལ་ཞུགས་སོ་ཞེས་གང་ལའང་བསམ་པར་མི་བྱའོ། ། སུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིད་ལོག་པ་སྟེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་དག་མ་རིག་པས་ཉེ་བར་མཚོན་པས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་དོ། ། མ་རིག་པ་ལྕགས་ཀྱུ་ལྟ་བུ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ལའང་འདྲེ་བར་མི་བྱེད་དེ། འོད་གསལ་བ་ཉིད་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་ཅིང་དྲི་མ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། ། ཀུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤང་སར་འགྲོ་བ་སྟེ། བཤང་བ་དང་གཅི་བ་འདོར་བའི་ཕྱིར་དེ་ཙམ་ཞིག་རྗེས་སུ་དྲན་པར་བྱེད་ཅིང་འདུ་འཛི་སྤོང་བར་#བྱེད་ལ། ལུས་དང་ཚོར་བ་དང་ཡུལ་དང་དབང་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་སེམས་པར་མི་བྱེད་དོ། ། ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་སྨྱོན་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་བཤད་པའི་མདོ་ལས་གསུངས་པའི་རིམ་པས་ཀྱང་བཤད་པར་བྱའོ། ། དེ་ཡི་#རིམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་ཚེ་བརྟན་པར་མི་རྟོག་ལ། ། གནས་ཤིང་འཇིག་རྟེན་པ་སྤངས་ཏེ། ། སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་བྱས་ན། ། དེ་ལ་དེ་ཚེ་སངས་རྒྱས་གཟིགས། ། ཀུན་དུ་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་ཡིས། །

"By the unbearable fire of nirvāṇa, even the ashes will not remain; therefore, the sense faculties, their objects, and the elements do not exist there." Thus it is said. By this sequence, having ascertained the nature of clear realization as the Mother of all Buddhas through scripture and reasoning, one abandons all attachment to and play with objects. By this sequence, one engages in the conduct of a bhusuku. This is its sequence: Bhu refers to the consumption of food; one merely maintains mindfulness of that and abandons bustle, without thinking of anything as "austerity" or "vow." Su refers to sleeping; these consciousnesses are directly realized as they are characterized by ignorance. That very ignorance, like a hook, does not cause consciousness to mingle with anything; it actualizes the luminosity itself, the stainless nature. Ku refers to going to the latrine; one merely maintains mindfulness of that for the sake of discarding excrement and urine and abandons bustle, without thinking about the nature of the body, feelings, objects, or sense faculties. This should also be explained according to the sequence taught in the Sūtra Explaining the Conduct of the Mad Vow, the conduct of utter non-elaboration. Its sequence is as follows: "When one is stable and non-conceptual, abiding and having abandoned the worldly, and all conduct is gathered within, then at that time the Buddha beholds one. By completely cutting through doubt..."

རིགས་པས་བྱིས་པ་ཇི་བཞིན་སྤྱད། ། གང་ཚེ་ཆགས་མེད་རྣལ་འབྱོར་པ། ། དེ་ཚེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་འཕེལ་འགྱུར། ། སྡིག་པ་མ་ལུས་ལྡན་པ་དང་། ། གཏི་མུག་སྡིག་ལ་#རབ་གནས་ན། ། སྨྱོན་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་སྦྱོར་བ་ཡིས། ། ཟླ་བ་དྲུག་གིས་དོན་ཡོད་འགྲུབ། ། རང་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀུན་མཐོང་ཞིང་། ། འདོད་པ་ཀུན་གྱིས་རབ་ཏུ་འགེངས། ། ཟད་མེད་གཞོམ་དུ་མེད་པ་དང་། ། དང་བའི་ཚེ་ལུས་འབྱུང་བར་འགྱུར། ། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་མཆོག། འབད་པ་མེད་པར་ཡང་དག་འཐོབ། ། འདོད་པ་ཀུན་གྱི་དགའ་མོས་#རྣམས། ། འབད་དང་བྲལ་བས་འགྲུབ་པར་འགྱུར། ། འགྲོ་དང་འདུག་དང་གནས་པ་ན། ། མཆོག་ཏུ་ཟབ་པའི་གནས་ལ་བརྟག། འོད་གསལ་ཡེ་ཤེས་ལ་མཁས་པ། ། མཚན་ཉིད་རྟག་པར་རྣལ་འབྱོར་པའི། ། བསམ་གཏན་སྦྱོར་བ་འདི་ཡིས་ནི#། ། སེམས་ཀྱི་རིན་ཆེན་བརྟན་པར་འགྱུར། ། སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་རབ་ཞུགས་པ། ། བྱིན་གྱི་#བརླབ་པ་མཛད་པར་འགྱུར། ། དེ་ལྟར་གྱུར་པར་ཞུགས་ནས་ཀྱང་། ། ཇི་སྲིད་སེམས་ནི་མི་སྐྱོའི་ཕྱིར། ། མཉམ་གཞག་ཡིད་ནི་བཟང་པོ་ཡིས། ། དེ་ལ་འབད་པས་བསྒོམ་པར་བྱ། ། དེ་ཡི་འོག་ཏུ་ཅི་དགའ་བའི། ། སྤྱོད་པ་ཡིས་ནི་སྤྱད་བྱས་ནས། ། ཅུང་ཟད་སྤྱན་ཕྱེའི་མཚན་ཉིད་ཅན། ། བྱང་ཆུབ་རྒྱ་ཆེན་འཐོབ་པར་འགྱུར། ། དགོད་དམ་སྨྲའམ་འདུག་པ་དང་། ། ལ་ལ་རབ་ཏུ་གར་བྱེད་པར། ། ཇི་སྲིད་སྐྱོ་བར་མི་འགྱུར་བར། ། སྒོམ་པའི་སེམས་ལ་ཞེན་པར་བྱ། ། དེ་ལྟའི་དམ་ཚིག་ལྡན་འགྱུར་ཞིང་། ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་སྔགས་པ་ཡིས། ། དུས་ཀྱི་ངེས་པ་ཡོངས་སྤངས་ནས། ། བླ་མེད་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་འགྱུར། ། དེ་ལྟར་ཆུང་ངུ་དང་།

Acting just like a child through reasoning, when the yogi is free from attachment, then excellence will increase. If one possesses all sins without exception and abides in the sin of delusion, by engaging in the conduct of a madman, one will achieve the meaningful goal in six months. One will see oneself as all the Buddhas, and all desires will be perfectly fulfilled. Exhaustless and indestructible, a pure body will arise. The supreme, unsurpassed enlightenment will be perfectly attained without effort. All the delights of desire will be accomplished without exertion. Whether walking, sitting, or staying, one should examine the most profound state. For the yogi who is skilled in the wisdom of clear light and always possesses the characteristics, by this application of meditative concentration, the jewel of the mind will become stable. The Buddhas who have entered supreme enlightenment will grant their blessings. Having entered in that way, as long as the mind does not grow weary, one should meditate with effort through a mind of excellent meditative equipoise. Following that, having practiced whatever conduct one pleases, one will attain the vast enlightenment characterized by slightly opened eyes. Whether laughing, speaking, or sitting, or even while performing a dance, one should remain attached to the meditating mind until weariness arises. Possessing such a samaya, the mantra practitioner who is free from conceptualization and has completely abandoned fixed times will attain the unsurpassed state. Thus, the small...

འབྲིང་དང་། ཆེན་པོའི་དབྱེ་བ་དང་། ན་ཚོད་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པས་སྤྱོད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཟླ་བ་ཕྱེད་དམ། ཟླ་བ་གཅིག་གམ་ཟླ་བ་དྲུག་བཟླས་པར་འགྱུར་བས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པའི་མཚན་མ་ཉེ་བར་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་མཚན་མ་#ནི་འདི་དག་ཡིན་ནོ། ། གཟུགས་ཕྲ་བ་དང་། རེག་པ་ཡང་བ་དང་། ཁྱབ་པ་དང་། ཡང་དག་པ་#ཐོབ་པ་ཉིད་དང་། རབ་ཏུ་སྣང་བ་ཉིད་དང་། བརྟན་པ་དང་། དབང་དུ་གྱུར་པ་དང་། འདོད་དགུར་སྒྱུར་བ་ཞེས་བྱའོ། ། ཡང་རྨི་ལམ་གྱི་མཚན་མ་གསང་བ་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས། བྱང་ཆུབ་ཡེ་ཤེས་མཆོག་ཐོབ་པས། ། སངས་རྒྱས་སྐུ་དང་མཚུངས་པར་མཐོང་། ། སངས་རྒྱས་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ། ། བདག་མེད་པ་ནི་མྱུར་དུ་མཐོང་། ། སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཁམས་གསུམ་པས། ། མཆོད་པ་བྱེད་པ་དེས་མཐོང་ངོ་། ། ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་འདི་ཡི་#གཟུགས། ། སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡིས། ། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་རྣམས་ཀྱིས། ། རྟག་ཏུ་མཆོད་པ་བྱེད་པ་མཐོང་། ། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་#གཟུགས་ཆེན་དང་། ། གྲགས་ཆེན་རྡོ་རྗེ་མཆོག་དག་ཏུ། ། རྨི་ལམ་དག་ན་རང་གཟུགས་མཐོང་། ། གྲགས་ཆེན་རྡོ་རྗེ་གསང་བ་དང་། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེ་ཅན། ། སངས་རྒྱས་ཆེན་པོ་ཕྱག་འཚལ་བའི། ། རྨི་ལམ་འདི་འདྲ་མཐོང་འགྱུར་བ། ། ལུས་ངག་སེམས་ཀྱི་མཐུ་ལས་སྐྱེས། ། རྒྱན་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་པའི། ། ལྷ་ཡི་བུ་མོ་ཡིད་འོང་དང་། ། ཁྱེའུ་དང་#བུ་མོ་དག་མཐོང་ན། ། དེ་ནི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར། ། ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་རྣམས། །

Through the distinctions of medium and great [capacities], and in accordance with one's age, the three types of conduct are to be practiced for half a month, one month, or six months. Consequently, the signs of attaining the siddhi of Mahāmudrā will arise. In that regard, the signs are as follows: subtlety of form, lightness of touch, pervasiveness, the attainment of perfection, clarity, stability, mastery, and the ability to transform at will. Furthermore, regarding the signs in dreams, the Guhyasamāja, the Great Yoga Tantra, states: "By attaining the supreme wisdom of enlightenment, one sees oneself equal to the body of a Buddha. One quickly sees the Buddha’s Sambhogakāya, which is selfless. One sees the Great Being being honored by those of the three realms. One sees the form of this great wisdom being constantly honored by Buddhas and Bodhisattvas with the five sensory qualities. In dreams, one sees one's own form as the great form of Vajrasattva, or as the renowned and supreme Vajra. One sees such dreams as these, in which one pays homage to the renowned and secret Vajra and the Bodhisattvas who possess the Vajra, and the Great Buddhas. Born from the power of body, speech, and mind, if one sees delightful goddesses, boys, and girls, complete with all ornaments, one will attain siddhi. One sees all the Buddhas of the ten directions..."

ཞིང་ན་གནས་པ་ངེས་པར་མཐོང་། ། ཐུགས་ནི་དགྱེས་པར་གྱུར་ནས་ཀྱང་། ། ཆོས་མཛོད་ཡིད་དུ་འོང་བ་སྩོལ། ། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་སྐུ། ། སེམས་ཅན་ཀུན་གྱིས་ཡོངས་བསྐོར་བ། ། བསམ་གཏན་རྡོ་རྗེ་ལ་གནས་པའི། ། དམ་ཚིག་སྦྱོར་བས་མཐོང་བར་འགྱུར། ། རྡོ་རྗེ་སློབ་མས་གསོལ་པ། གལ་ཏེ་སྒྲུབ་པ་པོ་བདེན་པ་མཐོང་ཡང་སྔོན་གྱི་བག་ཆགས་ལ་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞིང་དང་། ལས་དང་། ཚོང་དང་། བསྙེན་བཀུར་ལ་སོགས་པས་གཡེངས་ནས་#སྤྱོད་པ་རྣམ་པ་#གསུམ་སྤྱོད་པ་#མི་བྱེད་པ་དང་། སྒྲུབ་པ་པོ་གཞན་དག་འབྱོར་བ་མ་ཚང་བས་རྒྱུད་ལས་ཇི་སྐད་གསུངས་པའི་ཆོ་ག་རྫོགས་པར་བྱེད་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་མི་སྤྱོད་པ་དེ་དག་ནི་འཆི་བའི་དུས་བྱས་ན་#ཡང་སྲིད་པ་གཞན་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་རམ། ཡང་ན་རྡོ་རྗེ་འཆང་བ་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། འདི་ལ་བསལ་བྱ་གང་ཡང་མེད། ། གཞག་པར་བྱ་བ་ཅི་ཡང་མེད། ། ཡང་དག་ཉིད་ལ་ཡང་དག་ལྟ#། ། ཡང་དག་མཐོང་ན་#རྣམ་པར་གྲོལ། ། ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་ལ་གནས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཚིག་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཡང་དག་པ་མཐོང་བ་#ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པའི་མཐོང་བས་རྟག་པ་དང་། ཆད་པ་དང་། འཕོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བ་ངན་པ་འགག་#པར་འགྱུར་རོ། ། འོན་ཀྱང་ཐ་སྙད་ལ་བརྟེན་ནས་འཕོ་བ་རྣམ་པར་དག་པ་ངེས་པར་སྤྱད་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཏུ་འཕོ་བར་མི་(བྱད་,བྱེད་)དེ། རྟག་པའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་འཆི་བ་ལས་གཞན་པ་ཉིད་#ལས་ཀྱང་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ།

One will certainly see [the deity] residing in the field. Having become joyful in heart, he bestows the delightful treasury of Dharma. The body of the Universal Monarch of Dharma, completely surrounded by all sentient beings, will be seen through the application of the samaya of one abiding in the vajra of meditative concentration. The Vajra Disciple asked: "If a practitioner, despite having seen the truth, is distracted by the power of habitual tendencies from the past—such as fields, labor, trade, and service—and thus does not engage in the three types of conduct, or if other practitioners, due to incomplete resources, are unable to complete the rituals as taught in the tantras and thus do not engage in them, will they, upon the time of death, go to another existence, or will they attain the state of Vajradhara himself?" The Vajra Master replied: "In this, there is nothing to be removed, and nothing to be added. Look truly at reality itself; seeing reality, one is liberated." These words are spoken with reference to abiding in the completion stage. That is to say, "seeing reality" means that through the vision of reality, evil views such as permanence, nihilism, and transmigration are ceased. Nevertheless, relying on conventional terminology, one must certainly practice the purification of transmigration. This is because the aggregates and so forth do not transmigrate to the next world, as that would entail the fault of [the self being] permanent. Nor does the next world arise from something other than death.

རྒྱུ་མེད་པའི་ཉེ་བར་#ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། འདི་ལྟ་སྟེ། མར་མེ་ལས་མར་མེ་དང་། རྒྱ་ལས་རྒྱ་དང་། སྒྲ་ལས་བྲག་ཅ་དག་ནི་དེ་ཉིད་དམ་དེ་ལས་གཞན་པ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་ནུས་སོ། ། དེ་བས་ན་གསེར་འོད་དམ་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་མི་འདའ་ཞིང་། ། ཆོས་ཀྱང་ནུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ། སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་གདུལ་བའི་ཕྱིར། ། མྱ་ངན་འདའ་བར་བསྟན་པ་ཡིན། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་། #ལང་ཀར་གཤེགས་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། འདི་ལ་གང་ཡང་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས། ། སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་འགག་པ་མེད། ། བཏགས་#པའི་རྐྱེན་རྣམས་ཁོ་ན་ནི། ། སྐྱེ་#ཞིང་འགག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། ། ཞེས་གསུངས་པས་སོ། ། རིགས་པ་འདིས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་མཛད་པ་ཐམས་ཅད་མཛད་#ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་བཞིན་དུ་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་རྟོགས་པར་གྱུར་པས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་བྱས་ནས་འཇིག་རྟེན་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་བ་འདི་ལ་སོམ་ཉི་མི་བྱའོ། ། དེ་བས་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་#ཤེས་པ་ནི་རྐྱེན་མ་ཚང་བས་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྤྱོད་པ་གལ་ཏེ་མ་སྤྱད་དུ་ཟིན་ཀྱང་། ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྤངས་ནས་འཆི་བར་འགྱུར་བ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཡིན་ལ། སྐྱེ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་#ཀྱི་བདེན་པའོ་ཞེས་ཡང་དག་པར་མངོན་པར་རྟོགས་ནས་བརྒྱ་ལམ་ན་འོད་གསལ་བར་ཞུགས་ནས། ཐ་མལ་པའི་ཕུང་པོ་བོར་ནས་བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རིམ་གྱིས་#ལྡང་བར་བྱའོ་ཞེས་བརྟན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ། དེ་#ཡིད་ལ་བྱེད་པས་གནས་པར་བྱེད་ན། དེ་སྐྱེ་བ་གཞན་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་འདོར་བར་མི་འགྱུར་ཏེ།

This is because it would follow that there is no cause. For example, a lamp from a lamp, a seal from a seal, and an echo from a sound cannot be said to be either identical to or different from them. Therefore, the Suvarṇaprabhāsa-sūtra also states: "The Buddha does not pass into nirvāṇa, nor does the Dharma ever perish; it is only to discipline sentient beings that he demonstrates passing into nirvāṇa." And the Laṅkāvatāra-sūtra also states: "In this, there is nothing whatsoever that arises or ceases through conditions; it is only through imputed conditions that there is arising and ceasing." By this reasoning, the Blessed One Śākyamuni, having performed all his deeds, demonstrated the passing into nirvāṇa. Likewise, one who has realized the completion stage should have no doubt that after performing all deeds, they will pass into nirvāṇa in the world. Therefore, for one who knows suchness, even if they do not engage in the aforementioned conduct because conditions are incomplete, if they correctly realize that death after abandoning all views is the ultimate truth and birth is the conventional truth, and then generate a firm resolve thinking, "Having entered the clear light at some point and discarded the ordinary aggregates, I shall arise through the stage of self-consecration," and abide with that mental engagement, they will not lose that mental engagement in future lives.

དེ་བས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་འགྱུར་རོ། ། དེ་བས་ན། བསམ་པ་གང་དང་གང་གིས་ནི། ། མི་རྣམས་ཡིད་ནི་ཡང་དག་སྦྱོར། ། དེས་#ནི་དེ་ཡི་རང་བཞིན་འགྱུར། ། སྣ་ཚོགས་ནོར་བུ་ཇི་བཞིན་ནོ། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། དེ་བས་ན་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བས་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བཞིན་པས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། ། འདིར་བཤད་པ། གང་ཞིག་སྐྱེ་བ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་ཞེས་བྱ། ། འཆི་བའི་མིང་ཡང་དོན་དམ་བདེན་པ་ཡིན། ། རིམ་གཉིས་དེ་དག་བླ་མའི་དྲིན་གྱིས་ནི། ། རྙེད་པ་འདི་ནི་མ་འོངས་སངས་རྒྱས་ཡིན། ། བདེན་གཉིས་དེ་ལ་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ནི། ། མི་འཆད་བཞིན་དུ་དེ་དག་ཁྱད་པར་མེད། ། མི་གཉིས་མཐའ་མ་གཅིག་པུ་ཁོ་ནར་ནི། ། ཤེས་པ་དེ་འདིར་བཅིངས་ནས་གྲོལ་བ་ཡིན། ། རི་དབང་རྩེ་ལས་འགའ་ཞིག་ལྷུང་གྱུར་ན། ། ལྟུང་བར་མི་འདོད་ཀྱང་ནི་ལྟུང་བར་འགྱུར། ། བླ་མའི་དྲིན་གྱིས་ཕན་པའི་ལུང་ཐོབ་ན། ། གྲོལ་བར་མི་འདོད་ཀྱང་ནི་གྲོལ་བར་འགྱུར། ། འཇིག་རྟེན་དག་ན་དོན་ཡོད་གསུང་གི་དེ་ཉིད་རྟོགས་མཐུ་འགྲོ་བ་ལ་མེད་དེ། ། མཚོ་ཆེན་ཆུ་ལ་དྲག་པོའི་རླུང་གིས་ཀུན་དུ་གཡེངས་པའི་ཏིལ་མར་ཐིགས་པ་འདྲ། ། དེས་#ན་བདག་གིས་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཞིག་བླངས་ནས་བསྡུ་བར་བྱས་པ་ནི། ། མཐར་ཐུག་ཀུན་རྫོབ་ཀྱིས་འཇིགས་སྐལ་ལྡན་སྐྱེ་བོའི་བློ་ལ་སྒྲོན་མ་ལྟ་བུ་ཡིན། ། ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་པ་#མེད་པའི་སྤྱོད་པ་བསྡུས་པའི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་སྟེ་ལེའུ་བཅུ་གཅིག་པའོ། ། ། ། སྤྱོད་པ་བསྡུས་པའི་སྒྲོན་མ་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་ཨཱརྱ་དེ་བའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ། ། ། །

Therefore, one will become omniscient. As it is said: "By whatever intention the minds of humans are perfectly applied, they will take on that very nature, just like a multifaceted gem." Therefore, because all these are being completely transformed through their specific transmutation, a sublime result will arise. Here it is explained: "That which is called birth is the conventional truth; Even the name 'death' is the ultimate truth. These two stages, obtained through the kindness of the guru, Are the future Buddha. The union of these two truths Is without interruption and without distinction. Knowing them to be non-dual and as one alone, That is what is bound and liberated here. If someone should fall from the peak of the king of mountains, They will fall even if they do not wish to fall. If one receives the beneficial instructions through the kindness of the guru, One will be liberated even if one does not wish to be liberated. In this world, beings lack the power to realize the reality of the meaningful speech; It is like a drop of sesame oil tossed about by a fierce wind upon the waters of a great lake. Therefore, I have gathered and compiled just a small portion, Which serves as a lamp for the minds of fortunate beings who fear the ultimate conventional." This concludes the eleventh chapter, "Cutting Through Doubts Regarding the Summary of the Conduct of Utterly Non-elaboration," from the Lamp Summary of Conduct (Caryāmelāpakapradīpa) composed by the great master Āryadeva. The Lamp Summary of Conduct is hereby complete.

རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཤྲདྡྷ་#ཀ་ར་ཝརྨ་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་དགེ་སློང་རིན་ཆེན་བཟང་པོས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ#། ། #

Translated, edited, and finalized by the Indian abbot Śraddhākaravarman and the chief editor and translator, the monk Rinchen Zangpo.