In Praise of the Jātaka Tales

༄༅༅། ། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཛཱ་ཏ་ཀ་སྟ་བ། ཀྵེ་དནྡཱ་ཤ་བ་ལཾ་གུ་ཎཻ་ར་ཤ་ཝ་ལཾ་ཙརྱཱ་བི་བྷུ་ཏྭཾ་བི་བྷོ། ། ཛནྨ་སྱནྡ་ནི་ཀཱ་བི་བརྟྟ་ན་ཛ་ཌཉྩཻ་ཏ་ཀྭ་ཙེ་དམྨ་མ། ཡེ་ནཱ་བནྡྷྱ་ཕ་ལོ་ད་ཡསྟྭ་ཡི་བྷ་བནྟྱ་བྱཱ་ཧི་ཏཱཿཡཱཾ་ཤ་བ། སྟེ་ནསྟུ་ཏྱ་ནུ་བནྡྷི་ནཱ་མུ་ཁ་ར་ནཱ་མཱ་ལམྦ་ཏེ་བྷཱ་ར་ཏཱི། ཙིཏྟཱ་ལམྦྷ་ན་ལངྒྷི་ནཿཤ་མ་དྲྀ་ཤཱ་མཱ། ༄༅། ། བོད་སྐད་དུ། སྐྱེས་པ་རབས་ཀྱི་བསྟོད་པ། ཁྱབ་བདག་སྟོབས་བཅུ་མངའ་བའི་མ་འདྲེས་སྤྱོད་པ་དབང་འབྱོར་བའི། ། སྐྱེ་བའི་རྒྱུད་དུ་རྣམ་པར་འཇུག་འདི་བླུན་ཡང་བདག་གི་ནམ་ཡང་ནི། དོན་ཡོད་འབྲས་བུ་འབྱུང་ཕྱིར་ཁྱོད་ལ་རྡུལ་ཙམ། དེས་ན་བསྟོད་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་ཅ་ཅོ་ཚིག་དང་མིང་དག་དམིགས། སེམས་ཀྱི་དམིགས་ལས་འགོངས་ཞི་བའི་ལྟ་བ་ བེ་ཎི་ཀཱཿསངྐུ་ཎཱ། བཱ་ཙཱཾ་གོ་ཙ་ར་ཏཱཾ་ཏུ་ཡཱནྣི་ཀ་ལ་ཡཱ་སྠུ་ལཱ་ཧི་བོ་མཱ་དྲྀ་ཤཱཾ། རཏྣ་ནྱསྦུ་ནི་དྷེ་རུ་པཱ་བྷུ་པུ་ལི་ནེ་ཥྭཱ་སིརྦྷ་བནྟྱ་ཪྠི་ནཱ་མནྟ་རྦྷིནྣ་ཏ་རཾ་གདྱཽ་ཏ་རུ་བ་ཀ་ཛྱོཏྶྣཱ་ནི་གྲྀཧྞཱ་ཏི་ཀཿ། ཡཱ་བོ་བོ་དྷི་པ་ཐཱ་ནུ་ཡཱ་ན་མ་ཧཱ་ཏཱ་མུཏྶཱ་ཧི་ནཱི་ཀརྨྨ་ཎཱ མཱ་མཱིལླེ་ཀ་ཧི་ཏོ་ད་ཡེ་ཛི་ནཱ་ཀྲྀ་ཡཱ་བི་པྱནྡི་ནཱི་སནྟ་ཏིཿ། སཻ་ནཱི་ཀཱ་པ་ཙི་ཏཿཔུ་ན་ཏི་བྷ་ག་བཱན་སཾ་ཀཱིརྟྱ་ མ་འདྲེས་ཡོན་ཏན་མཆོག། ཚིག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་ཉིད་གྱུར་ཆ་ཤས་ཆེ་ལོང་འདི་འདྲ་བ། ཆུ་གཏེར་ས་ཡི་སྒང་བུར་རིན་ཆེན་གསལ་གྱུར་དོན་མེད་རྣམས་ཀྱིས་ནི། ། ཐ་དད་ནང་ནས་ཟབ་ཅིང་གསལ་ལ་འོད་ལྡན་ལེན་པར་བྱེད་པ་བཞིན། ། གང་བྱང་ཆུབ་ལམ་རྗེས་སུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྤྲོ་བ་ལས་ཀྱིས།

In the language of India: Jātakastava-kṣedandāśavalaṃguṇair-āśavalaṃcaryā-vibhūtvam-vibho | janmasandānikā-vivarttana-jāḍyacaitakve-dammam | yenābandhyaphalodayas-tvayi bhavanti vyāhitāyāṃ śava | tenastuty-anubandhinā-mukhara-nāmālam-bate bhāratī | cittālam-bhana-laṅghinaḥ-śama-dṛśām || In the language of Tibet: Skyes pa rabs kyi bstod pa (Praise of the Birth Stories). O Pervasive Lord, who possesses the ten powers, whose unadulterated conduct is mastered through the qualities of sovereignty—this entry into the continuum of your births, though it may seem dull to me, shall never be in vain, for it shall produce a meaningful fruit. Therefore, I perceive the sounds and names associated with your praise. The view of peace transcends the objects of the mind. These supreme, unadulterated qualities, which have become the very domain of speech, are like a vast portion of this [ocean]. Just as those who are purposeless [might take] from the depths of the ocean, where jewels shine upon the surface of the earth, taking only the deep, clear, and luminous from among the various [treasures], so too, through the exertion of the Great Vehicle that follows the path to awakening, the Lord [Buddha] repeatedly proclaims [these deeds].

བདག་ལ་ཕན་པ་འབྱུང་རྒྱལ་བ་བརྩེ་བ་རྒྱུད་སྡེ་ཚན་དག་བྱེད་བཅོམ་ལྡན་ཡང་དག་གྲགས་ མཱ་ནཱ་དྲ་དྷུ་ནཱ་ཛྷེ་ཡཱ་བྷོ་ག་བི་སཱ་རི་ཎོ་ག་ཏ་མཱ་ལཱཿཔྲཱ་གེ་བ་བོ་དྷཽ་གུ་ཎཿ། ཨུདྡཱ་མ་དྭི་ར་དསྱ་རཱ་ག་བ་ཤི་ནོ་བྲྀཏྟིཾ་པུ་རོནྨཱ་དི་ནཱི། མཱ་ལོ་ཀྱཱ་བྱ་ཏི་བརྟི་ནཱ་པྲ་ཎི་ཧི་ཧཱ་བོ་དྷོ་དྷི་ཡོ་ཡནྟྭ་ཡཱ། བིནྱ་སྱནྟ་ཨི་བཱ་མ་རཱསྟྭ་ཡི་ཙི་རཾ་དྷརྨཱ་བྷི་ཥེ་ཀ་ཤྲི་ཡནྟེ་ནཱཾ་ཀམྤི་ཏ་ཀེ་ཤ་རཱནྟ་མ་སྲྀ་ཛ་ན་པུཥྤོ་པ་ཧཱ་རཾ་དི་བཿ། ཀྵུདྡུཿཁ་གླ་པི་ཏོ་ད་རཱི་གི་རི་ད་རཱི་རཱནྟྲནྟ་ ད་ན་ཤེས་བྱའི་ལོངས་སྤྱོད་དྲི་བྲལ་ལྟ་ཅི་སྨོས་བྱང་ཆུབ་ཡོན་ཏན་གླང་པོ་མྱོས་པ་ཆགས་པའི་དབང་གྱུར་གནས་ཀྱི་མྱོས་མ་ལ། ། བཟློག་པར་མ་ནུས་ཞུགས་པ་གཅིག་ནས་ཁྱོད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ། ལྷ་རྣམས་རིང་ནས་ཁྱོད་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབང་བསྐུར་དཔལ་བཞིན་ཐུགས་དག་བཀོད། དེ་ཡིས་མགུལ་རལ་པ་ཐ་མ་སྤྲོ་མེ་ཏོག་ཉེ་བར་ཟ་བ། བཀྲེས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ནད་ཀྱིས་རི་སུལ་བར་དུ་ ར་ལ་སྠི་ཏཱཾ། དྲྀཥྚཱ་ཤཱ་བ་ཀ་གྷཱ་ཏ་ནཻ་ཀ་ར་བྷ་སཱཾ་བྱཱ་གྷྲཱིཾ་ད་ཡཱ་གྷྲཱ་ཏ་དྷཱིཿ། ཡསྟྭཾ་བལྐ་ལི་ནཱིཾ་ཛ་ཊི་ཛ་ན་བ་ཏཱིཾ་མུརྟིཾས་མུཏྶྲྀཥྚ་བཱན་སྟྲཱ་ཎནྟེ་ན་བྷ་བཱན་བྷ་བཱ་དྲི་བི་བ་ར་བྱཱ་བརྟི་ནཱཾ་དེ་ཧི་ནཱཾ། ཡཱཏྤྲ་ལེ་ཡ་སི་ཏོ་པ་ལཱ་དྲི་བ་ཧ་ལཾ་མཱ་ཏཾ་ག་ཏཱཾ་བི་བྷ་ཏཱ་ཀཱནྟཱ་རཱཾ་ན་ར་བརྟི་ནཱཾ་ཏ་ནུ་བྷྲྀ་ཏཱ་མུཙྖིཏྟ་ཡེ་བྱཱ་པ་དཱམ། ཤཻ་ལེནྡྲཾ་ཤི་ཐི་ལོ་པ་ལཾ་ཙ་ལ་ཡ་ཏཱ་མུཀྟསྟྭ་ གནས་གྱུར་པའོ། ། སྟག་མོ་ཕྲུ་གུ་མཐོང་ནས་ཟ་བར་རྩོམ་གཟིགས་གཅིག་ཏུ་བརྩེ་བས་བསྐྱབ་པའི་བློས། །

Benefit arises for me from the Victorious One, the Compassionate One, the Purifier of the classes of tantra, the Blessed One, the Truly Renowned. What need is there to mention the stainless enjoyment of the objects of knowledge? Yet, regarding the intoxicated female elephant of the qualities of awakening, you—who are under the power of passion—entered her state without being able to turn back. From that very moment, the gods, as if long ago, established your mind in the glory of the empowerment of the Dharma for the sake of awakening. Because of that, the flowers at the tips of your hair, which were being consumed, were released; and by that act of protection, you became the one who liberates the bodies of those wandering in the cycle of existence from the suffering of hunger and disease in the mountain ravines. Seeing a tigress about to devour her cubs, you, with a mind of singular compassion to protect them, released your own body. By that, you liberated the hungry ghosts who were wandering in the terrifying, desolate, and beautiful valleys of the netherworld, and you liberated the mountain lords and the city of Śrīla from the ocean of cyclic existence. You are the one who has attained the transformation of the state. Seeing the tigress about to devour her cubs, you, with a mind of singular compassion to protect them, [acted].

གང་ཁྱོད་ཤིང་ཤུན་གྱིས་ནི་རལ་པ་བཅིངས་ཏེ་བཏགས་ནས་སྐུ་དག་བོར་དེས་ན་སྐྱོབ་པ་ཁྱོད་སྲིད་པའི་རི་བོའི་ཁུང་བུར་འཁོར་བའི་ལུས་ཅན་རྣམས་ལ། དཀར་རྡོབ་རི་གླང་པོ་ཉིད་བཟུང་དགོན་པར་མི་འཁྱམ་པ་ལུས་བཟུང་ཆང་འཕོངས་པ་རྣམས་ལ་རི་དབང་ཡངས་པ་རྡོ་བ་གཡོ་བ་བོར་ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་ ཡཱཏྨཱ་ཏ་ཊཱ་ཏྲ། མ་ནྱེ་མཏྶ་རི་ཎཱཾ་ནི་ཏཱནྟ་མ་ལི་ནཱསྟེ་ན་ཀྵ་ཏཱ་བྲྀཏྟ་ཡཿ། ཡལློ་ཀཱམྦ་ར་ཙནྡྲ་ཙནྡྲ་བ་པུ་ཥཱ་ཙནྡྲ་པྲ་བྷ་ཏྭེ་ཏྭ་ཡཱ། ཀལྨཱ་ཥཱནྟ་ཤི་ཁཾ་ཤི་ཁཱ་མ་ཎི་རུ་ཙཱ་དཏྟཾ་དྭི་ཛཱ་ཡཱརྠ་ནེ། ནཱ་ལཱལླཱུ་ན་མི་པཱ་ར་བིནྡ་མ་སི་ནཱ་པྱོཏྐྲྀཏྟ་མཱུ་ལཾ་ཤི་ར། སྟེ་ནཻ་ཥཱཉྫཱ་ག་ཏཱཾ་ག་ཏོ་སི་གུ་རུ་ཏྲཱ་མུཥྞཱིཥ་བནྨཱུརྡྷ་ནི། བཱ་ལཱནྦཱ་ལ་ས་རོ་ཛ་ཀོ་མ་ལ་ཏ་ནཱུ་ནྱཏྤུ་ འགྲམ་དུ་སེམས་སེར་སྣ་དྲི་མ་ཅན་དེས་ཉམས་སྤྱོད་པ་རྣམས་གང་འཇིག་རྟེན་ནམ་མཁར་ཟླ་བ་ཟླ་བའི་ལུས་ཟླ་འོད་ཉིད་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱིས་སྐྱོན་མཐར་བྱེད་གཙུག་ཕུད་གཙུག་གི་ནོར་བུ་འོད་ལྡན་བྱིན་གཉིས་སྐྱེས་སློང་བ་ལ། སྡོང་བུ་བཅད་བཞན་པདྨ་རལ་གྲིས་བཅད་རྩ་བ་དབུ། དེས་ན་འདི་དག་འགྲོ་རྣམས་ལ་བླ་མ་རྣམས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་བཞིན་དུ་མགོ་ལའོ། ། བྱིས་པ་བྱིས་པ་མཚོ་སྐྱེས་འཇམ་པ་ ཏྲ་ཀཱ་ནཱརྠ་ན། པཪྻཱ་སྟཱཧྣ་ཙ་ལཙྪི་ཁཎྜ་ཀ་བྷྲྀ་ཏོ་དཱ་རཱཾཤྩ་བྷཱ་བཱ་ནུ་གཱན། པྲཱ་དཱཾ་སྟྱཾ་ཛི་ན་ཏེ་ན་ནཱུ་ན་མ་བྷ་བནྨཱ་རངྒ་ནཱ་ནཱཾ་མུ་ཁཾ་སངྒོ་བཱཉྩི་ཏ་པཀྵྨ་ལོ་ཙ་ན་ད་ལཾ་ཡཛྙཱ་ལ་སཱ་མནྠ་རཾ། ཤ་ཡྻ་སྭཔྣ་བཱི་ཙཱ་རི་ཎཱ་བ་ན་བྷུ་བཱ་བྷཱུ་ཏྲཱ་པུ་རཱ་པཀྵི་ཎཱ། བྷིནྣཱ་ཤེཥ་ཀ་ལེ་ཛ་ག་ཏྱ་བི་ཀ་ལེ་ཛྱཱ་ཡཿཔ་ཐཱ་ཤཾ་སི་ནཱ།

Because you bound your matted locks with tree bark and cast off your body, O Protector, for the sake of embodied beings wandering in the hollows of the mountain of existence, you abandoned the vast mountain-king, the shifting stone, and the elephant-like white boulder, so that they would not wander in the wilderness. yātmātaṭātra manye matsariṇāṃ nītāntamalināste nakṣatravṛttayaḥ | yallokāmbaracandra candravapuṣā candraprabhatve tvayā kalmaṣāntaśikhaṃ śikhāmaṇirucā dattam dvijārthine || nālālūnam apāravindam asināpy utkr̥ttamūlaṃ śiraḥ | tenaiṣāṃ gatāṃ gatāsi gurutrām uṣṇīṣavanmūrdhani bālābālasarojako malatanūnyatpū- ārthāna | paryāsthānacalacchikhanda-kabhr̥to dārāṃśca bhāvānugān | prādāṃstyam jinatenānunam abhavanmāraṅganānāṃ mukhaṃ saṅgocitapakṣmalocanadalaṃ yajñālasāmantharam || śayyasvapnavicāriṇāṃ vanabhuvā bhūttrāpurāpakṣiṇā | bhinnāśeṣakale jagatyavikalajyāyāḥ pathāṃ śāṃsinā || For the sake of the twice-born, you gave the crest-jewel of radiant light, which puts an end to faults, to one who was like a lotus stalk cut by a sword, its root severed and its head [offered]. Therefore, you have become the crown of the heads of these beings, like the uṣṇīṣa of the gurus. O Child, Child of the Lake-born, Gentle One... trākārthāna | paryāsthānacalacchikhanda-kabhr̥to dārāṃśca bhāvānugān | prādāṃstyam jinatenānunam abhavanmāraṅganānāṃ mukhaṃ saṅgocitapakṣmalocanadalaṃ yajñālasāmantharam || śayyasvapnavicāriṇāṃ vanabhuvā bhūttrāpurāpakṣiṇā | bhinnāśeṣakale jagatyavikalajyāyāḥ pathāṃ śāṃsinā ||

བིསྟཱ་རཾ་ག་མི་ཏཾ་བྲ་ཏ་བྷྲྀ་ཏཱཾ་ཡནྣཱ་ཐ་ཀཱ་ ལུས་བུ་དོན་གཉེར་ལ། གཙུག་ཕུད་བཟུང་ཆུང་མ་ཡང་དང་པོ་དང་རྗེས་མཐུན། རྒྱལ་བ་དེ་ཡིས་བདུད་ཀྱི་བུ་མོ་རྣམས་ཀྱིས་རྫི་མ་མིག་འདབ་མ་གང་དྲ་བ་སྙན་ཚིག་འདར་མལ་གཉིད་རྣམ་དཔྱོད་ནགས་ས་གྱུར་ནས་གྲོང་བྱ་ཡིས་ཐ་དད་མ་ལུས་འགྲོ་ལ་མ་ཚང་མེད་རྒན་པོའི་ལམ་བསྔགས་རྒྱ་ཆེན་བགྲོད་པ་བརྟུལ་ཞུགས་བཟུང་གང་ བིཉྫ་ལཾ། ཏེ་ནཱ་ཛྙཱ་མ་རུ་ཏཱཾ་ཀི་རཱི་ཊ་ཀི་ར་ཎ་ཙྪཱ་ཡཾ་ཡཱསྤ་དཾ་བོ་ག་ཏཱ། ཡཏྤ་རྞྞཾམྦུ་ཕ་ལཱ་ཤི་ནཱི་ཤ་ཤ་ཏ་ནུཾ་ཏྭཾ་ནཱ་ཐ་བི་བྷྲ་ཏཱུ་རཱ། ཏཏྐཱ་ལཱ་ཏི་ཐ་ཡེ་ཀྲྀ་པཱ་རི་ཙ་ཡཱ་དཱ་ཏི་ཥྱ་མཱ་བེ་ད་ན་ཡ་ན། ཨཱཿརཱུ་ཌྷཿསྥུ་ཊ་བི་སྥུ་ལིངྒ་མ་ན་ལནྟེ་ནཱ་དྷུ་ན་པི་ཀྵི་ཏཱ། བིནྡོ་མཎྜ་ལ་ལཱཉྩ་ནཾ་ཤ་ཤ་མ་ཡཾ་ཡུཥྨ་ཪྻ་ཤོ་ལཀྵྱ་ཏེ། ཡཏྐོ་པཱ་རུ་ཎ་དྲྀཥྚི་ནཱ་ཀ་ལ་ མགོན་དེ་ཡིས་ཤེས་ཅོད་པན་འོད་མཛེས་གོ་འཕང་། གང་ཞིག་ལོ་མ་ཆུ་དང་འབྲས་བུ་ཟ་བའི་རི་བོང་ལུས་ནི་མགོན་ཁྱོད་བཟུང་བ་ན། དེ་དུས་འགྲོན་ལ་བརྩེ་བས་ཡོངས་སུ་འགྲིས་པས་སྦྱིན་བྱར་རིག་ནས་ཞུགས་འཕྲོ་མེ་སྟག་མེ་ལ་དེ་ནས་ལྟོས་པ་མེད་ཐིག་ལེའི་དཀྱིལ་འཁོར་མཚན་མ་རི་བོང་རང་བཞིན་ཁྱོད་ཀྱིས་གྲགས་པ་མཚོན་པར་བྱེད། གང་འཁྲོས་སྐྱ་རངས་ བྷུ་བཱ་ཀྲྀ་ཏྭཱ་བྷཱུ་བོ་བྷངྒ་ནཱི་ལེ་ཁཱ་མུལླ་སི་ཏཱ་སི་ནཱ་བི་ད་ལི་ཏ་པྲངྒ་མཱ་སངྒི་ནཱ། ཏྭཱ་མཱ་སཱི་ཏ་ཀྵ་ཎ་མ་པྱ་བི་ཀྵ་ཏ་དྷི་ཡཾ་ཏྱཀྟུ་ཀྵ་མཱ་ན་ཀྵ་མཱ་ནྱེ་ཏེ་ན་ནི་རངྐུ་ཤཱཿསྨ་ར་ཤ་རཱཿཔུདྑེ་ཥུ་བྷངྒངྒ་ཏཱ།

Viṣṭāraṃ gamitaṃ vratadhṛtāṃ yan nāthakā... For the sake of the body, the crest-lock and the wife were first and then followed. That Victorious One, by the daughters of Māra, whose eyelashes were like petals, whose speech was like a trembling bed, and whose discernment became a forest of the earth, traversed the path of the aged for all wandering beings without exception, having taken up the ascetic discipline. Viṃśaṃ tenājñām arutāṃ kīrīṭakiraṇacchāyāṃ yāsyāmaḥ padam... yad bharṇaṃbuphalāśinī śaśatanuṃ tvaṃ nāthavibhratū rāḥ. Tatkālātithaye kṛpāparicayād dātavyam āvedayan, āruḍhaḥ sphuṭavisphuliṅgamanalante nādhunāpi kṣiptaḥ. Bindormaṇḍalālañcanaṃ śaśamayaṃ yuṣmāryaśo lakṣyate, yat kopārudṛṣṭinākala... That Protector, having attained the beautiful state of the crown-light of wisdom, when you, O Protector, took hold of the rabbit-bodied one who eats leaves, water, and fruit, then, out of compassion for the guest, perceiving it as something to be given, you entered the fire without hesitation, even as the sparks and embers were blazing. The mark of the drop-maṇḍala, the nature of the rabbit, you symbolize your fame. When the dawn was angry... Bhuvā kṛtvā bhūvo bhaṅganīlekham ullasitāsinā vidalitapraṅgam āsajjinaḥ. Tvām āsītakṣaṇam apy avikṣatadhīṃ tyaktukṣamānyakṣamānyetenanirankuśāḥ smaraśarāḥ puṃkveṣu bhaṅgaṅgatāḥ. Having made the earth a bowstring with the blade of the sword flashing, he struck the enemy. Even for a moment, you, whose mind was unharmed, were unable to abandon those who were not capable of enduring; thus the arrows of Smara, though unrestrained, were shattered upon hitting your body.

ཡདྡྭེ་ཥཱི་ཧ་རི་ཎཱ་ཙི་རཱ་ཏ་ན་དྷ་ནུ་ཏ་ན་དྷ་ནུརྡནྟེསྟྭ་ཡཱ྅བྷྱརྩི་ཏཿཥཌྡནྟེ་ན་ས་ཏཱ་སི་ཏོནྣ་ཏ་བྲྀ་ཧཛྫཱི་མཱུ་ཏ་པུཉྫ་ཏྭི་ཥཱ། ཀོ་ཤཱ་ཀརྵ་ཎ་བཱནྟ་བྷཱུ་རི་རུ་དྷི་ར་ མཐོང་བྱས་ནས་སྨིན་མ་གཡོ་རི་མོ་རལ་གྲིས་རྣམ་པར་བཅོམ། ཉིང་ལག་ཤ་ཁྱོད་ལ་སྐད་ཅིག་ཀྱང་བློ་བཏང་བཟོད་དང་མི་བཟོད་སེམས་པ་དེས་ན་ལྕགས་ཀྱུ་མེད་དྲན་པའི་མདའ་བཅོམ་པར་གྱུར། གང་སྡང་འཕྲོག་པས་རིང་ནས་གཞུ་སོ་ཁྱོད་ཀྱིས་མངོན་པར་མཆོད་སོ་དྲུག་པ་ཡིས་དཀར་ཞིང་མཐོ་བ་ལྷ་ཡི་ཆར་སྤྲིན་ཕུང་པོ་འོད་འབར་བ། ། སྦུབས་ནས་བཀུག་པས་ ཀྵོ་དཱ་རུ་ཎཻ་སྟེ་ན་བཿ། པཱ་ཏཱ་ལེ་པི་བྷུ་ཛཾ་ག་མེཿཤླ་ཐ་ཕ་ཎཻ་ར་དྱཱ་པི་དཾཥྚཱ་རྩྱ་ཏ། སཾ་རམྦྷཱཏྥ་ཎི་ནཱཾ་ཕ་ཎཱ་ཧ་ཏི་ཙ་ལཱདྦྷཱི་ལོརྨི་མཱ་ལཱ་ད་པཱམྤ་ཏྱུརྻཏྨ་ཀཙྪ་ཊཱ་བི་ལུ་ལི་ཏཱཏྤརྱསྟ་ནཽ་ཀཱ་ན་རཱཿ། པྲེམྞཱ་ཀཱ་ཡ་མ་ཧཱ་པྨ་བེ་ན་བྷ་བ་ཏཱ་ཏཱི་རཱནྣ་མཱ་པཱ་དི་ཏཱ་ཏཏྐརྨཱ་ཏི་ཤ་ཡེ་ན་ཏེ་ན་ནི་ཁི་ལཱ་ལོ་ཀཱཿཀ་ལ་ཏྲཱི་ཀྲྀ་ཏཱ། ཤཻ་ ཤུགས་པ་མང་པོ་ཁྲག་མི་བཟད། ། ས་འོག་ཏུ་ཡང་ལག་འགྲོ་རྣམས་ཀྱིས་ལྷོད་པའི་གདེངས་ཀས་དཔུང་ཡང་འཚོ་བ་མཆོད་པར་བྱེད། ཡང་དག་བརྩམས་པ་གདེངས་ཀ་ གཡོ་བ་འཇིགས་སུ་རུང་རླབས་ཕྲེང་ཆུ་བདག་ཆུ་སྲིན་ལུས་རྒྱལ་ཆེན་པོས་ཁྱོད་ཀྱིས་འགྲམ་དུ། དེའི་ལས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དེས། མ་ལུས་སྣང་བ། རི་ཡི་ ལཱཏྨཎྜ་ལི་ནོ་བི་ལངྒྷྱ་བི་ཥ་ཡཱཾ་སྟོ་ཡཱ་བ་ལཱི་མེ་ཁ་ལཱནྲ། ཡཙྩིནྟཱ་མ་ཎི་ནཱ་ན་རེ་ཎྱ་བ་ད་ར་དྭཱི་པཱནྣ་རཱ་ལོ་ད་རཱཏྲ། ལབྡྷྭ་པཱུརྞྞ་ཕ་ལཱ་ཏྭ་ཡཱ་པྲ་ཎ་ཡི་ནཱ་མཱ་ཤཱ་བ་བནྡྷཱ་ཀྲྀ་ཏཱ།

Having seen [him], the curved eyebrows were severed by the sword; the flesh of the minor limbs was [offered] to you. Even for a moment, the mind that considers what is endurable and what is not was destroyed by that [act]. Thus, the hookless arrow of mindfulness was defeated. By you, who long ago [severed] the bow of hatred, the sixty-fourth [tooth] was worshipped, white and high, a mass of divine rain-clouds with blazing light. From the hollow, drawn in— By the many, fierce, and unbearable blood of the serpents, even in the underworld, the hoods of the snakes, with their relaxed crests, offer sustenance to your arms. From the perfectly initiated, the hoods, the moving, terrifying, and formidable waves, the Lord of Waters, the Makara-bodied Great King, at your shore—by that excellence of his action, the entire world was made into a mountain-circle. In the field of the moving, the garlands of the waves—by the jewel of the Cintāmaṇi, the various islands were not far away. Having obtained the fruit of fulfillment, the devoted ones were made into a bond. By the many, fierce, and unbearable blood of the serpents, even in the underworld, the hoods of the snakes, with their relaxed crests, offer sustenance to your arms. From the perfectly initiated, the hoods, the moving, terrifying, and formidable waves, the Lord of Waters, the Makara-bodied Great King, at your shore—by that excellence of his action, the entire world was made into a mountain-circle. In the field of the moving, the garlands of the waves—by the jewel of the Cintāmaṇi, the various islands were not far away. Having obtained the fruit of fulfillment, the devoted ones were made into a bond.

སྟྭཏྟ་སྟེ་ན་ས་མུདྦྷ་བནྟི་བི་དུ་ཥཱཾ་དྡྷརྨྨ་རཏྣཱངྐུ་རཿ། སཱནྡྲམྟཱནྟ་བི་ཏཱ་ན་ནཱི་ལ་བ་པུ་ཥཱ་མོ་ཛོ་མུ་པཾ་རཀྵ་སཱཾ་ཁཌྒོཏྐྲྀཏྟ་ད་ལཻརྦི་བཱ་ཊི་ཏ་ཤི་རཱ་རནྡྷྲ་སྲ་བལློ་ཧི་ཏཻཿ། དཀྱིལ་འཁོར། འགོངས་ནས་ཕུལ་ཆུ་ཕྲེང་བ་སྐེ་རགས། གང་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ། རྒྱ་ཤུག་གླིང་བར་ལྟོ་བ་ལས་ཐོབ་ནས་གང་བའི་འབྲས་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་བྱས་ཁྱོད་ལས་དེས་བྱུང་བ་མཁས་རྣམས་ཀྱིས་དམ་ཆོས་རིན་ཆེན་མྱུ་གུ། བླ་རེ་སྔོན་པོ་ལུས་གཟི་མདངས་སྲུང་རྣམས་རལ་གྲིས་བཅད་ཅིང་དྲལ་བས་རྩ་ཡི་བུ་ག་ནས་འཛག་ཁྲག་རྣམས་ཀྱིས་ ཡཏྨཱ་སཻ་ར་ཀྲྀ་པཱཿཀྵུ་དྷཱ་བྱུ་པ་ཤ་མཾ་སྭཻ་ར་བྱ་པེ་ཏོཔྶ་བྷིཪྻོ་གཱ་ཛནྨ་རུ་དྷོ་བྷ་བྷོདྦྷ་ཝ་ཏྲྀ་ཥཱ་མུཙྪེ་དི་ན་སྟེ་ན་བཿ། ཤྱེནོཏྟ་ས་བི་ཤུཥྐ་པམྦི་ཏ་ག་ལ་སྱོཏྶཾ་ག་སཾ་ས་པི་ཎོ། ཡནྣིཿསཾ་ག་ར་ཏཱ་ཤི་བཱ་ཡ་ཤི་བི་ནཱ་ར་ཛྙཱ་མ་ཏཱ་པཀྵི་ཎཿ། རཀྟོདྒཱ་ར་ཀ་ལཾ་ཀི་ཏཱ་ཏུ་ལ་ཏུ་ལཱ་མཱ་རོ་པི་ཏཱ་ཏེ་ཏ་ནུརྨཱ་ར་སྟེན་དུ་ཀཱུ་ལ་པཀྵྨ་ཏ་ར་ལཾ་ནཱི་ཏསྟུ་ལཱ་ལཱ་གྷ་བཾ། ལཀྵྨེ་ བརྩེ་མེད། བཀྲེས་པ་ཉེར་ཞི་རང་འདོད་རྣལ་འབྱོར་སྐྱེ་བ་སྲིད་པ་ལས་བྱུང་སྐོམ་པ་ཆད་ཁྲ་ཡིས་སྐྲག་སྐམས་ཤིང་མགུལ་མགྲིན་པ་འགགས། གང་ཞིག་ཆགས་མེད་དགའ་བ་ཞི་ཕྱིར་ཞི་ལྡན་རྒྱལ་པོས་འདབ་ཆགས་ཁྲག་སྲང་ལ་གཞལ་ཡང་ལུས་ནི་བདུད་ཀྱིས་དུ་ཀཱུ་ལ་ཡི་ཟེགས་མ་བཞིན་སྲང་ལ་ཤིན་ཏུ་ཡང་བར་བྱས་དཔལ་ མ་པྱ་བ་དྷཱུ་ཡ་བཱཉྩི་ཏ་ཕ་ལཱ་མཱ་ཁཎྜ་མཱགྷྱཾ་སི་ནཱི། ཡཏྟིཪྻགྣ་ཏཱི་སནྡྷི་བནྡྷ་མ་དྷ་མཾ་ཀྲྀ་ཏྭཱ་བྷ་བཱན་ཛཻནྨི་ནཱཾ། ཙཀྲེ་མརྨ་བྷི་དཱཾ་རུཛཱཾ་སྭ་པི་ཤི་ཏཻཿཔྲཱ་བནྡྷ་ཀཱི་ནཱཾ་ཤ་མཾ།

*stottra-stena-samudbhavanti viduṣāṃ dharma-ratnāṅkuraḥ | sāndramānta-vitāna-nīla-vapuṣāṃ ojo-mupaṃ rakṣasāṃ khaḍgotkṛtta-dalaiḥ vivāṭita-śirā-randhra-sravat-lohitaiḥ || maṇḍala | Having transcended, the garland of water, the belt, that which is the wish-fulfilling jewel, the fruit obtained from the belly of the jujube island, which you have made full—by that action arising from you, the wise [attain] the sprout of the precious Dharma. With blue canopies, the luster of the body, and those who protect, the blood dripping from the channels of the veins, severed and torn by swords, [is offered]. yad-mā-saira-kṛpāḥ kṣudhā-vyupaśamaṃ svaira-vyape-toṣa-bhīryā-ga-janma-rudho-bhava-bhok-tṛṣā-mucchedina-stena-vaḥ | śyenot-sava-viśuṣka-paṃ-bita-gala-syotsaṃga-saṃ-sapiṇo | yan-niḥ-saṃgata-āśivā-ya-śivi-nāra-jñā-matā-pakṣiṇaḥ || rakto-dgāra-kalaṃ-kita-tula-tulā-māro-pitā-te-tanu-māra-sten-du-kūla-pakṣma-tara-laṃ nītas-tulā-lāghavaṃ | lakṣme || Compassionless, the pacification of hunger, the yogi’s own desire, birth, becoming, the cessation of thirst, terrified by the hawk, withered, the throat constricted. That which is for the sake of the joy of non-attachment and peace, for the sake of peace, the peaceful king weighed the bird’s blood on a scale; yet the body was made extremely light on the scale by Māra, like a speck of dukūla cloth. Glory! mā-vya-vadhāya-vāñcita-phalā-mā-khaṇḍa-māghyā-sinī | yat-tirya-gatī-sandhi-bandha-madhaṃ kṛtvā-bhavān-jainmi-nāṃ | cakre-marma-bhidāṃ rujaṃ sva-piśitaiḥ prā-bandhakī-nāṃ śamaṃ || The fruit of the unobstructed, the unbroken portion of the middle, the moon-like one. Having made the bond of the transition to the animal realm, you, the Lord, [brought] the piercing of the vital points and the pain of those bound by their own flesh to peace.

ཏེ་ན་ཀླེ་ཤ་བི་ཥཙྪི་དཱཾ་ཏ་བ་དྷི་ཡཱ་མ་བྱཱ་ཧ་ཏཱཿཤཀྣ་ཡཿ། ཡཏྶནྡོ་ཧ་མི་བ་ཤྲི་ཡཱ་ཕ་ལ་མི་བ་པྲོཙྪྲ་ཡི་པུ་ཎྱཽ་ཛ་སཾ། དིགྦྷཾ་ནཀྟ་ཀཎཻཿསྥུ་རཏྐུ་བ་ལ་ཡཙྪཱ་ཡཱ་བྷི་ནཱི་ལཱ་ཡ་ཏཾ། མོས་ཡང་ནི་འདར་ནས་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་དུམ་བུ་ཡང་བ། གང་དུད་འགྲོའི་མཚམས་སྦྱོར་འཆིང་བ་ཐ་མར་བྱས་ནས་ཁྱོད་ཀྱི་སྐྱེ་བའོ། ། འཁོར་ལོའི་གནད་འབྱེད་ནད་ཀྱིས་རང་གི་ཤ་རྣམས་ཀྱིས་རབ་བཅིངས་ཞི་བ་དེ་ཡིས་ཉོན་མོངས་དུག་བཅད་ཁྱོད་ཀྱི་བློ་ཡིས་ཐོགས་མེད་ནུས། གང་ཐེ་ཚོམ་བཞིན་དུ་དཔལ་གྱི་འབྲས་བུ་བཞིན་བསོད་ནམས་མཚན་མོའི་ཟེགས་མ་འཕྲོད་དང་ཨུཏྤལ་ལྟར་མཛེས་མངོན་པར་ ཨུཏྤཱ་ཊྱཱཀྵ་ཎི་དྭ་ཎཾ་དྭ་ཡ་ས་དཱརྦི་པཱ་ཡ་ནི་ཤྩཀྵུ་ཥེ། ཏེ་ནནྡྷ་སྱ་ཏ་མ་སྭ་ཏོ་སྱ་ཛ་ག་ཏསྟུངྒཻ་ཀ་དཱི་པོ་བྷ་བཱན། ཨི་ཏྱཱཏྨཱརྠནི་བནྡྷི་ཀེ་ན་མྲྀ་ཥི་བཱཀྱ་ལཾ་དརྴི་ཏཾ། ལེ་ཤ་སྱཱ་པི་ན་ཀཱིརྟ་ནཉྫི་ན་ཀྲྀ་ཏཾ་ཏྭདྦརྞྞ་རཱ་ཤེརྨྨ་མཱ། ཏཱ་རབྡྷཱན་པ་ཏཱཉྫ་ལཾ་ཛ་ལ་པུ་རཱ་མཱ་ཀརྵ་ཏཱ་བཱ་རི་དྷེ། བེ་ལཱནྟེ་ཤྭི་བ་རོ་དྷ་སྭཱ་ཛ་ལ་ལ་བཙྪེ་དོ་ཧ་སཾ་ལཀྵྱ་ཏེ། ཏྭཙྩརྱཱ་ཏི་ཤ་ཡཱཾ་ཤ་ལེ་ཤ་ར་ཙ་ནཱ་དྱཿཤྲེ་ སྔོ་ཞིང་ཡངས་པ་ཡི། སྤྱན་གཉིས་རྨ་མེད་ཕྱུང་ནས་བྲམ་ཟེ་མིག་མེད་ལ། དེ་ཡིས་ལོང་བའི་མུན་རང་འགྲོ་བ་མཐོན་པོའི་སྒྲོན་མེ་གཅིག་པུ་ཁྱོད། ། དེ་ལྟར་བདག་དོན་གྱིས་བཅིངས། དྲང་སྲོང་གསུང་གི་རྒྱན་བསྟན་པ། ཆ་ཤས་ཀྱིས་ཀྱང་གྲགས་རྒྱལ་བྱས་ཁྱོད་ལ་བསྔགས་པའི་ཕུང་པོ་བདག། དེ་ཐོབ་སར་པ་ཉིད་ཆུ་ཆུ་གྲོང་བཀུག་ཆུ་གཏེར་དུས་མཐའ་རྣམས་སུ་ཆུ་བཞིན་ཆད་པ་ཡང་དག་མཚོན། ཁྱོད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཕུལ་ ཡ་སཱ་མུདྦྷ་བ།

The afflictions are severed by your wisdom, which is like a sharp sword. Your merit is like the fruit of a wish-fulfilling tree, and your fame is like the spray of the night. You have cast off the bonds of animal rebirth; your birth is the end of such fetters. By opening the vital points of the wheel and binding your own flesh with the disease of [discipline], you have severed the poison of the afflictions; your intellect is unimpeded in power. Like a lotus, beautiful and emerging, your two eyes are blue and wide; having extracted them without injury for the sake of a blind brahmin, you alone have become a lamp for the world, dispelling the darkness of the blind. Thus, bound by the purpose of others, the ornament of the sage’s speech was displayed. Even a fraction of your fame has made you a heap of praise. Having reached that state, you are like the water of the ocean at the end of an eon, drawing in the waters of the city. At the end of the world, your conduct is marked by the exhaustion of the ocean of existence. Through the excellence of your miraculous deeds, you are the supreme one. The afflictions are severed by your wisdom, which is like a sharp sword. Your merit is like the fruit of a wish-fulfilling tree, and your fame is like the spray of the night. You have cast off the bonds of animal rebirth; your birth is the end of such fetters. By opening the vital points of the wheel and binding your own flesh with the disease of [discipline], you have severed the poison of the afflictions; your intellect is unimpeded in power. Like a lotus, beautiful and emerging, your two eyes are blue and wide; having extracted them without injury for the sake of a blind brahmin, you alone have become a lamp for the world, dispelling the darkness of the blind. Thus, bound by the purpose of others, the ornament of the sage’s speech was displayed. Even a fraction of your fame has made you a heap of praise. Having reached that state, you are like the water of the ocean at the end of an eon, drawing in the waters of the city. At the end of the world, your conduct is marked by the exhaustion of the ocean of existence. Through the excellence of your miraculous deeds, you are the supreme one.

སཾབྷཱ་རོ་བི་བུ་ལ་པྲ་སཱ་ད་བི་ཀ་སདྦྷ་ཀྟྱ་ཙི་ཏཱཾ་ཤ་སྱ་མེ། ཏེ་ནཱ་ཏྱནྟ་པ་རོ་པ་ཀཱ་ར་ནིར་ཏཿསྭཱརྠེ་བི་མནྡཱ་ད་རོ། བྷཱུ་ཡཏྶརྦ་བི་དཱཾ་པ་རཱརྠ་བི་དུ་ཥཱཾ་ཡཱ་ནཻ་ཀ་ཏཱ་ནོ་ཛ་ནཿ། ཛཱ་ཏ་ཀསྟ་བ་ཨཱ་ཙཱརྱཱ་ཛྙཱ་ན་ཡ་ཤ་སཿ། ། ། ། འདི་ནི་རྒྱ་དཔེ་ལས་བོད་ཀྱི་སྐད་དུ། ཞྭ་ལུ་ལོ་ཙཱ་བ་དགེ་སློང་དྷརྨ་པཱ་ལ་བྷ་དྲས་བསྒྱུར་བའོ། ། ། ། བྱུང་ཆ་ཤས་བག་ཙམ་བཀོད་པ་དང་། ལེགས་པ་ལས་བྱུང་། ཚོགས་ཡངས་པ་རབ་དང་རྒྱས་པ་གུས་པ་སྟུག་པོའི་ཆ་ཡིས་བདག། དེ་ཡིས་ཤིན་ཏུ་གཞན་ཕན་ངེས་དགའ་རང་གི་དོན་ལ་གུས་པ་ཞེན། ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་གཞན་དོན་ལ་མཁས་ཐེག་པ་གཅིག་པར་སྐྱེ་བོ་རྣམས་གྱུར་ཅིག། སྐྱེས་རབས་ཀྱི་བསྟོད་པ་སློབ་དཔོན་ཡེ་ཤེས་གྲགས་པས་མཛད་པའོ། ། ། །

saṃbhāro vipulaḥ prasāda-vikasat-sadbhāktacittāśayaḥ | tenātyantaparopakāranirataḥ svārthe vimandādaraḥ || bhūyātsarvavidāṃ parārthaviduṣāṃ yānaikatāno janaḥ | jātakastava ācāryajñānaśriyā kṛtaḥ || This was translated from the Sanskrit into the Tibetan language by the Shalu Lotsāwa, the monk Dharmapālabhadra. With a vast accumulation of merit, a mind of pure faith and expanding devotion, and a deep sense of respect, I have composed this, though my own interest in my own welfare is but slight, being instead intent on the certain joy of supreme benefit for others. May all beings become those who are omniscient, skilled in the welfare of others, and devoted to the single vehicle. This Jātakastava was composed by the master Jñānaśrī.