{"slug":"msc","id":"georgian:titus:msc","title":"Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","author":"Anonymous","genre":"hagiography","date":"","tradition":"georgian","coverage":"not-located","coverage_claim":{"status":"not-located","text":"No English translation was located by an automated check of the source corpus and one library catalogue. That is not evidence that none exists: the check matches English title words, so works catalogued under a Latin or original-language title are missed."},"publication":{"status":"machine-draft","reviewed_by":null,"model":"deepseek/deepseek-v4-flash:floor","provider":"Relace","generated":"2026-11-15T04:54:04Z","cost_usd":0.011057},"source":{"registry_id":"georgian:titus:msc","work_id":"msc","edition":"titus","language":"","license":"This text is part of the TITUS edition of Mamata scavlani. Copyright TITUS Project, Frankfurt a/M, 30.11.2024. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder.","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"},"stats":{"passages":22,"english_words":4581,"coptic_letters":0,"commentary_units":122,"commentary_kinds":8,"derived_notes":4,"ambiguities":41,"work_notes":4,"external_links":4,"timeline":4},"summary":{"work":"msc","abstract":"This entry describes an anonymous, undated hagiographical and homiletic text preserved solely in the Georgian manuscript 'Mamata scavlani'. The work survives in a single witness, limiting textual criticism and precluding reconstruction of its earlier transmission. Its inclusion in a medieval Georgian collection suggests a monastic or liturgical context, but no external evidence fixes its composition century. The text is attributed pseudepigraphically to John Chrysostom, a common practice in Georgian homiletics, and draws on sapiential and ascetic themes such as fear of the Lord and the vice of sloth.","historical_context":"The text is preserved only in 'Mamata scavlani', a Georgian collection of hagiographical and homiletic works. The manuscript's title indicates it was compiled for liturgical or monastic reading, likely in a Georgian ecclesiastical setting. The work is anonymous and undated; its inclusion in the collection suggests a medieval Georgian origin, but no external evidence fixes its composition century. The single manuscript basis precludes reconstruction of the text's earlier transmission history. The incipit attributes the text to John Chrysostom, a common pseudepigraphic practice in Georgian homiletics, especially for texts on repentance and moral exhortation. The Georgian term 'ზუაობაჲ' (rendered as 'laziness' or 'sloth') reflects a key vice in ascetic teaching. The text echoes Proverbs 1:7 and similar sapiential calls to fear of the Lord, and invokes David the prophet as an authority, typical in Georgian homilies linking Old Testament wisdom with Christian teaching.","significance":"This text is significant as a witness to medieval Georgian hagiographical and homiletic traditions, particularly the pseudepigraphic attribution to John Chrysostom and the use of sapiential and ascetic themes. Its survival in a single manuscript highlights the fragility of Georgian ecclesiastical literature and the importance of collections like 'Mamata scavlani' for preserving otherwise lost works. The text relates to broader traditions of Georgian homiletics and monastic reading practices.","timeline":[{"date":"Unknown","event":"Composition of the anonymous hagiographical/homiletic text."},{"date":"Medieval period (century uncertain)","event":"Inclusion of the text in the Georgian manuscript 'Mamata scavlani'."},{"date":"Medieval period (century uncertain)","event":"Copying of 'Mamata scavlani' for liturgical or monastic use."},{"date":"Modern period","event":"Survival of the text only in this single manuscript witness."}],"relations":[{"work":"Mamata scavlani","relation":"The sole manuscript containing this text","key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"},{"work":"Homilies of John Chrysostom","relation":"Pseudepigraphically attributed to John Chrysostom, a common practice in Georgian homiletics","key":"","label":null,"url":null},{"work":"Proverbs 1:7","relation":"Echoed in the text's sapiential call to fear of the Lord","key":"","label":null,"url":null},{"work":"David the prophet","relation":"Invoked as an authority, typical in Georgian homilies","key":"","label":null,"url":null}],"external_links":[{"key":"wikipedia:John Chrysostom","label":"John Chrysostom","url":"https://en.wikipedia.org/wiki/John_Chrysostom","reason":"The text is pseudepigraphically attributed to John Chrysostom, a key figure in Georgian homiletics."},{"key":"wikipedia:Georgian language","label":"Georgian language","url":"https://en.wikipedia.org/wiki/Georgian_language","reason":"The text is written in Georgian, reflecting the linguistic context of its transmission."},{"key":"wikipedia:Hagiography","label":"Hagiography","url":"https://en.wikipedia.org/wiki/Hagiography","reason":"The work belongs to the hagiographical genre."},{"key":"wikipedia:Homily","label":"Homily","url":"https://en.wikipedia.org/wiki/Homily","reason":"The work is also homiletic in nature."}],"cautions":["The text is anonymous and undated; no external evidence fixes its composition century.","The sole manuscript witness limits textual criticism and precludes reconstruction of earlier transmission.","The attribution to John Chrysostom is pseudepigraphic and not historically reliable.","The edition provides no critical apparatus or variant readings."],"model":"deepseek/deepseek-v4-flash:floor","provider":"Relace","cost_usd":0.000438,"generated":"2026-11-15T00:55:34Z"},"checks":{"work":"msc","status":"pass","blocking":[],"warnings":[],"stats":{"passages":22,"translated":22,"commentary_passages":22,"commentary_units":122,"english_words":4581,"source_letters":19502,"commentary_kinds":8},"model":"deepseek/deepseek-v4-flash:floor"},"work_notes":[{"unit":"transmission","kind":"transmission","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The text survives only in the manuscript 'Mamata scavlani', a Georgian collection of hagiographical and homiletic works. Its sole witness limits textual criticism.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"dating","kind":"chronology","basis":"background","lemma":"","severity":"caution","text":"The work is anonymous and undated. Its inclusion in 'Mamata scavlani' suggests a medieval Georgian origin, but no external evidence fixes its composition century.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"background","lemma":"","severity":"info","text":"The text was copied for liturgical or monastic reading, as the manuscript title indicates. Its later use in Georgian ecclesiastical tradition is otherwise unrecorded.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"sense","kind":"sense","basis":"text","lemma":"","severity":"caution","text":"This edition provides no critical apparatus or variant readings. The single manuscript basis precludes reconstruction of the text's earlier transmission history.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"derived_work_notes":[{"kind":"coverage","severity":"info","text":"No English translation was located by an automated check of the source corpus and one library catalogue. That is not evidence that none exists: the check matches English title words, so works catalogued under a Latin or original-language title are missed."},{"kind":"limit","severity":"caution","text":"The English is a machine draft produced passage by passage from the transcribed Coptic; no human has verified it. The commentary is model-written and cites only keys the pipeline could resolve."},{"kind":"register","severity":"info","text":"Register: hagiography in Old Georgian; the English keeps the liturgical formulae and the vocatives rather than normalising them."},{"kind":"structure","severity":"info","text":"Passages: 22 narrative."},{"kind":"caution","severity":"caution","text":"4 passage(s) are fragmentary in the source; the English bridges each break and says so in the note."},{"kind":"source","severity":"info","text":"Source edition: titus — This text is part of the TITUS edition of Mamata scavlani. Copyright TITUS Project, Frankfurt a/M, 30.11.2024. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder."}],"derived_structure":{"narrative":22},"term_index":[],"citations":{"ed:msc":{"label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}},"segments":[{"i":1,"ref":"p1","source":"თქუმული წმიდისა იოვანე ოქროპირისაჲ * შიშისათჳს ღმრთისა და სინანულისა * სწავლასა ჭეშმარიტსა გუასწავებს ჩუენ დავით წინაწარმეტყუელი და იტყჳს: \"მოვედით, შვილნო, ისმინეთ ჩემი და შიში უფლისაჲ თქუენ\"1) * . და * რამეთუ დასაბამი სიბრძნისაჲ არს შიში უფლისაჲ, ამისთჳს გასწაო ჯერ-არს * ჩუენდა, რაჲთა ყოვლისა პირველად ვისწაოთ შიში ღმრთისაჲ, რამეთუ ცხორებასა საუკუნესა განგჳმზადებს ჩუენ, და განსდევნის ცოდვასა და * სიკუდილსა. და არა ხოლო თუ ცხორებასა ოდენ მოგუატყუებს ჩუენ შიში ღმრთისაჲ, არამედ დიდებასაცა და ქებასა. აწ უკუე ვინაჲთგან შიში ღმრთისაჲ ესევითართა კეთილთა მომატყუებელ არს ჩუენდა, ჯერ-არს, ძმანო საყუარელნო, რაჲთა ვჰმონებდეთ უფალსა შიშით, ჭეშმარიტით[ა] მონებითა, არა ხოლო სიტყჳთ, არამედ * საქმით. და ვყოთ საფუძველ მონაგებისა ჩუენისა სიმბდაბლე, რაჲთა მივემსგავსნეთ სიმდაბლესა და სიყუარულსა მაცხოვრისა ჩუენისასა. იხილეთ, ძმანო, ნუმცა რაჲთ ნებითა ამის ქუეყანისაჲთა შეურაცხ-ვჰყოფთ მცნებათა უფლისა თჳსისათა. უწყოდით, რამეთუ განხრწნადნი ჴორცნი გუმოსიან * და არა უწყით, თუ ხვალემ[დე] ცოცხალ ყოფად ხარ, რამეთუ დღენი შენნი აღრაცხილ არიან. რასა უკუე ზუაობ ურგებთათჳს, რომელი უკუე ქუეყანისა * საქმეთაგანი ჰგიეს სამარადისოდ, რაჲთა შევიკრძალოთ იგი, ძმანო, რომელი იშვა და არა მოკუდა.","english":"The saying of Saint John Chrysostom concerning the fear of God and repentance. The true teaching teaches us, David the prophet, and says: \"Come, children, hear me, and the fear of the Lord to you.\" And because the beginning of wisdom is the fear of the Lord, it is fitting for us that before all else we learn the fear of God, for it prepares us for eternal life and drives away sin and death. And not only does the fear of God bring us life, but also glory and praise. Now, since the fear of God is such a bringer of good things to us, it is fitting, beloved brothers, that we serve the Lord with fear, with true service, not only in word but in deed. And let us make the foundation of our acquisition humility, that we may resemble the humility and love of our Savior. See, brothers, that you do not by the will of this world despise the commandments of your Lord. Know that the corruptible flesh you have, and you do not know if you are alive tomorrow, for your days are numbered. Why then do you boast of useless things, which are of the works of this world, for eternity, that we might preserve that, brothers, which was born and did not die.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"თქუმული წმიდისა იოვანე ოქროპირისაჲ","severity":"info","text":"The incipit attributes the text to John Chrysostom, a common pseudepigraphic practice in Georgian homiletics.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"მოვედით, შვილნო, ისმინეთ ჩემი და შიში უფლისაჲ თქუენ","severity":"info","text":"This quotation is not a direct biblical verse but echoes Proverbs 1:7 and similar sapiential calls to fear of the Lord.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"შიში ღმრთისაჲ","severity":"info","text":"The phrase 'fear of God' is a central ascetic and homiletic concept, often linked to the beginning of wisdom (Proverbs 1:7).","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"background","lemma":"დავით წინაწარმეტყუელი","severity":"info","text":"David the prophet is invoked as an authority, typical in Georgian homilies to link Old Testament wisdom with Christian teaching.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"ხვალემ[დე]","severity":"caution","text":"The Georgian text has a bracketed restoration 'ხვალემ[დე]' (tomorrow), indicating a manuscript lacuna or scribal uncertainty.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"text","lemma":"იოვანე ოქროპირი","severity":"info","text":"John Chrysostom was a widely attributed author in Georgian homiletic collections, often for texts on repentance and moral exhortation.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The attribution to John Chrysostom is traditional and likely pseudepigraphic; the exact source of the biblical quotation is unclear, as it is not a direct citation from the canonical text."],"confidence":"high","notes":[{"kind":"lacuna","severity":"caution","text":"The source is fragmentary here: the edition marks a break or an editorial bracket, and the English carries across it. Treat the bridge as supplied, not translated."}]},{"i":2,"ref":"p2","source":"რომელი შუენიერებაჲ არა იცვალა უკუანაჲსკნელ, გინა რომელი ჭაბუკი არა დაბერდა. ნუუკუე და-ვინ-იმკჳდრა სადა * ქუეყანაჲ ესე საუკუნოდ, -- არა სამე, აწ უკუე გულისჴმა-ყვენ ესევითარნი საქმენი და განაგდე შენგან ზუაობაჲ და უწყოდე, ვითარმედ კაცი ამაოებასა მიემსგავსა და დღენი მისნი ვითარცა აჩრდილნი წარჴდეს. ოდეს უკუე იხილო მდელოჲ ქუეყანისაჲ, ამსგავსე მას ბუნებაჲ კაცისაჲ, რამეთუ ვითარცა-იგი მდელოჲ ქუეყანისაჲ მარადის შეიცვალების, ეგრეცა ყოველნი საქმენი ძეთა კაცთანი. უფალსა შენსა აღუთქუამს შენდა ცხორებაჲ წარუვალი, და შენ შეგიყუარებიეს ცხორებაჲ წარმავალი. შეურაცხ-ყვენ გემონი და მძლე-ექმენ ნებასა მუცლისასა, და ნუ უდებ იქმნები მცირედთა ამათ დღეთა, რაჲთა არა შეგიყვანონ შენ სატანჯველთა მათ საუკუნეთა, დაულევნელთა, რამეთუ უმჯობეს არს შენდა, რაჲთა აქა მცირედ შრომაჲ თავს-იდვა, და განერე საუკუნეთა მათ სატანჯველთა, და არა წარხჳდე * ტჳრთ-მძიმე ცოდვითა და იქმნე შენ საჭმლად ცეცხლისა მის უშრეტისა. ამისთჳს გევედრები, საყუარელო, რაჲთა არა უგულებელს-ჰყო * სული შენი, და მიიწიო შენ სუფევასა მას დაუსრულებელსა და შუებასა მას გამოუთქუმელსა ანგელოზთა თანა, და ზეცისა ცხორებასა და საღმრთოთა სამკჳდრებელთა, * რამეთუ ვართ ჩუენ ჟამიერნი, რაჲთა მცირედ ვიღუაწოთ და საუკუნოდ განვისუენოთ.","english":"Who has not changed his youthfulness in old age, or who that was young has not grown old? Surely no one has ever taken this earth as a permanent dwelling—no, not at all. Now, therefore, understand such matters and cast away from yourself laziness, and know that man is like vanity, and his days pass away like shadows. When you behold the meadow of the earth, liken to it the nature of man, for just as the meadow of the earth is ever changing, so too are all the works of the sons of men. Your Lord has promised you an imperishable life, and you have loved a perishable life. Despise the belly and master the desire of the flesh, and do not be idle in these few days, lest they lead you into those eternal, unquenchable torments. For it is better for you to take upon yourself a little labor here and escape those eternal torments, rather than to pass away burdened with sin and become food for that unquenchable fire. For this reason I beseech you, beloved, not to neglect your soul, and to hasten to that unending kingdom and that ineffable joy with the angels, and to the life of heaven and the divine abodes, for we are temporal, so that we may labor a little and rejoice eternally.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"sense","kind":"sense","basis":"text","lemma":"ზუაობაჲ","severity":"info","text":"The Georgian term 'ზუაობაჲ' is rendered as 'laziness' in the English draft, but it can also denote 'idleness' or 'sloth', a key vice in ascetic teaching.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"დღენი მისნი ვითარცა აჩრდილნი წარჴდეს","severity":"info","text":"The image of days passing like shadows echoes Psalm 144:4 (LXX: 'Man is like a passing shadow'), a common trope in patristic homiletics.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"სატანჯველთა მათ საუკუნეთა, დაულევნელთა","severity":"info","text":"The reference to 'eternal, unquenchable torments' reflects late antique Christian eschatology, particularly the imagery of hell as fire, common in Chrysostom's sermons.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"ამისთჳს გევედრები, საყუარელო","severity":"info","text":"This phrase marks a rhetorical shift from admonition to direct exhortation, a typical homiletic device to engage the audience personally.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"ჟამიერნი","severity":"info","text":"The term 'ჟამიერნი' (temporal beings) contrasts with 'საუკუნოდ' (eternal), emphasizing the transience of human life, a central theme in ascetic literature.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"ნუუკუე და-ვინ-იმკჳდრა","severity":"caution","text":"The phrase 'ნუუკუე და-ვინ-იმკჳდრა' is ambiguous; it may be read as 'surely no one has ever taken' or as a rhetorical question. The English draft adopts the former, which fits the context.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'ნუუკუე და-ვინ-იმკჳდრა' could be interpreted as a rhetorical question ('Has no one ever taken?') or as a strong negation ('Surely no one has ever taken'). The reading as negation is followed here.","The term 'ზუაობაჲ' may carry a broader sense of moral negligence beyond mere laziness, but the context supports the translation as 'laziness'."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":3,"ref":"p3","source":"აწ უკვე ნუმცა კადნიერ ვიქმნებით სულგრძელებისათჳს ქრისტეს * ღმრთისა ჩუენისა ჩუენ ზედა, რამეთუ აქა მოთმინე და სულგრძელ არს ჩუენ ზედა, ხოლო მუნ გამოიწულილავს საქმეთა ჩუენთა. დაიცევ კარი პირისა * შენისაჲ, რომელ არს ენაჲ შენი, რამეთუ უფროჲსნი ცოდვანი ენისა მიერ შეითხზვიან; ნუუკუე იტყჳ, ვითარმედ მცირედსა სიტყუასა ვიტყოდეთ. * იხილე, რავდენნი განსაცდელნი შეუდგან სიტყუასა, ძმაო. გეშინოდენ უკუე წარდგომად წინაშე მსაჯულისა მის საშინელისა, სადა-იგი ყოველნი საქმენი შენნი საცნაურ იყუნენ ცხადად, რამეთუ ყოველნი ცოდვანი ჩუენნი მუნ აღწერილ არიან. ყოველსა რავდენსა ვიქმთ ანუ ვიტყჳთ, * მასვე ჟამსა მუნ აღიწევის. აწ უკუე გეშინოდენ, ჵ უბადრუკო, რაჲთა არა, დაიწერდნენ შენ ზედა ყოლადვე ბოროტნი საქმენი შენნი, არამედ * რომელღა-იგი დაწერილ არიან. ისწრაფე აჴოცაჲ მათი ხოლო, საჴმარ არს შენდა ტირილი ფრიადი, ლოცვაჲ და სინანული და აღსარებაჲ ცოდვათა შენთაჲ და სხუანი მრავალ-ფერნი სათნოებანი, რაჲთა ამით ესევითარითა აჰჴოცნე შეცოდებანი შენნი და განერე სატანჯველთა მათგან და სირცხჳლისა მისგან საუკუნოჲსა, * არად საჴმარ არიან მუნ მონაგებთა სიმრავლენი, არამედ საქმენი კეთილისანი. აწ უკუე არა ვზრუნვიდეთ მონაგებთათჳს, არამედ ვტიროდით წინაშე * მსაჯულისა მის უკუდავისა.","english":"Now, therefore, let us not be bold concerning the patience of Christ, our God, toward us, for here he is patient and long-suffering toward us, but there he will demand an account of our deeds. Guard the door of your mouth, which is your tongue, for most sins are contrived by the tongue; do not say that we speak but a small word. Behold, brother, how many trials attend a word. Fear, then, to stand before that terrible judge, where all your deeds will be openly known, for all our sins are written there. Whatever we do or say, at that same hour it is recorded there. Now, therefore, fear, O wretched one, lest all your evil deeds be recorded against you, but only those that are already written. Strive to remove them, for it is needful for you to weep greatly, to pray, to repent, and to confess your sins, and to practice many other manifold virtues, so that by such means you may blot out your transgressions and escape from those torments and from that eternal shame; for there, accumulations of wealth are of no use, but only good deeds. Now, therefore, let us not be concerned with accumulations, but let us weep before that immortal judge.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"სულგრძელ","severity":"info","text":"The Georgian term 'sulgrzel' (long-suffering) is a key attribute of Christ in this passage, emphasizing his patience before judgment. It is a compound of 'suli' (soul) and 'grzel' (long), reflecting a common Christian virtue.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"Guard the door of your mouth","severity":"info","text":"The exhortation to guard the tongue echoes Proverbs 21:23 (LXX) and James 1:19, where speech is linked to sin. The Georgian phrase 'daicev kari pirisa' (guard the door of your mouth) is a direct parallel to biblical wisdom literature.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"book of deeds","severity":"info","text":"The motif of sins being recorded in a heavenly book is common in early Christian and Jewish apocalyptic literature, such as the Apocalypse of Paul. This passage reflects a belief in divine accounting, where every deed is inscribed at the moment of action.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"Now, therefore","severity":"info","text":"The repeated phrase 'ac uque' (now, therefore) marks a rhetorical shift from reflection to exhortation, structuring the passage as a series of moral imperatives. It appears twice, framing the call to fear judgment and to pursue repentance.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"parallel","kind":"parallel","basis":"text","lemma":"weep greatly, pray, repent, confess","severity":"info","text":"The sequence of weeping, prayer, repentance, and confession mirrors the standard monastic penitential practices in Georgian ascetic literature, as seen in works like the 'Life of Gregory of Khandzta'. This reflects a structured path to spiritual purification.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"but only those that are already written","severity":"caution","text":"The phrase 'romelga-igi daceril arian' (but only those that are already written) is ambiguous: it may mean that only past sins are recorded, or that the reader should focus on sins already committed. The Georgian syntax leaves the referent unclear, but the context suggests a warning against future sins.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'romelga-igi daceril arian' could be interpreted as 'only those that are already written' (i.e., past sins) or as a contrast to future sins; the reading taken is that it refers to sins already recorded, emphasizing the need to address them.","The Georgian 'sulgrzel' may also be read as a general virtue, but the context specifies Christ's patience."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":4,"ref":"p4","source":"და უკუეთუ გაქუნდეს მონაგები, განუყავ იგი გლახაკთა, რამეთუ შემძლებელ ხარ ჴსნასა სულისა შენისასა, ვიდრე-ესე სოფელსა-ღა შინა ხარ. უკუეთუ შენ გინდეს, იხილე და ნუმცა მიგისწრობენ სასუფეველად მეზუერენი და მეძავნი. სულთ-ითქუემდ აქა, რაჲთა მუნ მხიარულ იყო, და ტირილითა ამით წარმავალითა მოისპე ტირილი იგი წარუვალი. * დასთესე აქა შრომაჲ, რაჲთა მუნ მოიმკო სიხარული. თავ-მოდრეკით * სულთ-ითქუემდ და დასთხიენ ცრემლნი შენნი მჴურვალედ. იხილე უკუე, მეძავსა მას, რომელ სახარებასა წერილ არს, ტირილითა შეუნდვნა ქრისტემან ყოველნი ცოდვანი მისნი;1) * რავდენ უფროჲს შენ, ოდეს სტიროდი მარხვითა და სიწმიდითა, უფროჲს მისსა ღირს იქმნე წყალობასა! უკუეთუ საქმენი კეთილნი არა გქონან, ქანანელისა მისებრ ჴმობდი: \"შემიწყალე მე, უფალო\"2) * . უკუეთუ არა გაქუს შენ კადნიერებაჲ საქმეთაგან კეთილთა, მიივლტოდე მრავალ-მოწყალებათა მიმართ მაცხოვრისათა, გამოუთქუმელთა, და მიისწრაფე მდინარედ, ღმრთივ-სულიერთა წიგნთა კითხვასა.","english":"And if you have possessions, distribute them to the poor, for you are able to effect the salvation of your soul while you are still in this world. If you wish, behold and let not fornicators and adulterers overtake you into the kingdom. Say to your soul here, so that there you may be joyful, and with this transient weeping, do away with that eternal weeping. Sow here labor, so that there you may reap joy. Bow your head and say to your soul, and shed your tears fervently. Behold then, that harlot who is written of in the Gospel, by her weeping Christ forgave all her sins. How much more you, when you weep with fasting and purity, are you worthy of mercy beyond her! If you have no good works, cry out like the Canaanite woman: \"Have mercy on me, O Lord.\" If you have no boldness from good works, take refuge in the many and unspeakable mercies of the Savior, and hasten to the reading of divinely inspired books.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"მეძავსა მას, რომელ სახარებასა წერილ არს","severity":"info","text":"The harlot whose story is written in the Gospel is traditionally identified with the woman who anointed Jesus' feet (Luke 7:36-50) or with Mary Magdalene; the reference is to a well-known hagiographic topos.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"შემიწყალე მე, უფალო","severity":"info","text":"The cry 'Have mercy on me, O Lord' echoes the Canaanite woman's plea in Matthew 15:22, though the wording is adapted; the Georgian text explicitly names her as 'ქანანელისა' (the Canaanite).","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"სულთ-ითქუემდ","severity":"info","text":"The compound 'სულთ-ითქუემდ' (say to your soul) is a characteristic exhortation in Georgian ascetic literature, urging internal dialogue; it appears twice in this passage, reinforcing the theme of self-admonition.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"მეძავსა მას","severity":"info","text":"The story of the harlot forgiven by Christ through weeping is a common motif in Eastern Christian hagiography, often linked to the figure of Pelagia or Mary of Egypt; the text assumes the reader's familiarity with this exemplum.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"დასთესე ... მოიმკო","severity":"info","text":"The agricultural metaphor 'sow here ... reap there' (დასთესე ... მოიმკო) structures the passage as a series of binary contrasts between present labor and future reward, a common rhetorical device in homiletic literature.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"მეძავსა მას, რომელ სახარებასა წერილ არს","severity":"caution","text":"The identification of the harlot in the Gospel is ambiguous; the text does not specify which Gospel passage is meant, and the reference may conflate multiple figures (e.g., the sinful woman of Luke 7 and Mary Magdalene).","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The identity of the harlot mentioned in the Gospel is not specified; it may refer to the woman in Luke 7:36-50 or to a conflation with Mary Magdalene.","The phrase 'ქანანელისა' (the Canaanite) in the second scriptural echo is ambiguous: it could refer to the Canaanite woman of Matthew 15 or to a different tradition."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":5,"ref":"p5","source":"რამეთუ ვითარცა-იგი რომელნი ჟამსა სიცხისასა მახლობელად სხდიედ გამოსადინელსა წყალთასა და სიგრილისა მისგან ჰაერისა განერნიან მძაფრისა მისგან სიცხისა, ეგრეთვე რომელი მიივლტოდის წიგნთა წმიდათასა, განარინოს სული თჳსი ყოველთაგან ვნებათა, * ვითარცა რომელი განერის საჴუმილისაგან ცეცხლისა, რამეთუ სიტყუანი წიგნთანი ნუგეშინის-ცემანი ღმრთისანი არიან. ვინ უკუე შემძლებელ არს შეწუხებად მისა, რომელსა ჰქონდის ღმერთი ნუგეშინის-მცემელად! მოიგე უკუე წიგნის კითხვაჲ მოუწყინებლად, დაღაცათუ მცირედ დაშურე, არამედ გული შენი განათლდეს, უკუეთუ იღუაწო სარწმუნოებითა ჭეშმარიტითა, ლოცვითა და მღჳძარებითა და მოთმინებითა. ლოცვასა შინა მარადის ნუ * იტყჳთ, ვითარმედ \"ვევედრე ერთ გზის და ორ გზის, გინა მრავალ გზის და * ვერ მივემთხჳე სათხოელსა ჩემსა\". ნუ დააცადებ ლოცვასა, ვიდრემდის მოიღო * საწადელი შენი. და ოდეს თაყუანის-სცემდე, ნუმცა პირი შენი ილოცავს და გონებაჲ შენი იარების, რამეთუ ღმერთსა არა ხოლო თუ სიტყუანი ოდენ ჰნებვენ, არამედ საქმენი მვედრებელთა მისთანი. ნუ იქმნები მცირედ მორწმუნე წყალობათა მისთა. ვინ უკუე მიენდო ღმერთსა და * სირცხჳილეულ იქმნა, ანუ ვინ დაადგრა შიშსა მისსა და მან უგულებელს-ყო! ანუ ვინ ითხოვა სარწმუნოებით და მან არა ისმინა მისი!","english":"For just as those who in the time of heat sit near the outflow of waters and are cooled by the chill of the air from the intense heat, so too whoever flees to the holy books shall deliver his own soul from all passions, as one who is delivered from the burning of fire, for the words of the books are consolations of God. Who then is able to trouble him who has God as his comforter! Therefore, acquire the reading of books without weariness, even if you have but little leisure, yet your heart shall be enlightened, if you strive with true faith, with prayer, with vigil, and with patience. In prayer, do not ever say, \"I have prayed once and twice, or many times, and I have not obtained my request.\" Do not abandon prayer until you obtain your desire. And when you worship, let not your mouth pray while your mind wanders, for God desires not only words, but the deeds of those who beseech him. Do not become of little faith in his mercies. Who then trusted in God and was put to shame? Or who abode in his fear and he disregarded him? Or who asked with faith and he did not hear him?","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"sense","kind":"sense","basis":"text","lemma":"რამეთუ ვითარცა-იგი რომელნი ჟამსა სიცხისასა მახლობელად სხდიედ გამოსადინელსა წყალთასა","severity":"info","text":"The simile of seeking coolness near water in heat illustrates the soul's refuge in scripture, a common ascetic trope.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"ნუგეშინის-ცემანი","severity":"info","text":"The Georgian term 'nugeshinis-tsemani' (consolations) renders a Greek or Syriac concept of divine comfort, central to the homily's pastoral tone.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"სიტყუანი წიგნთანი ნუგეშინის-ცემანი ღმრთისანი","severity":"info","text":"The phrase echoes Psalm 119:50 (LXX) or similar consolatory passages, though no direct citation is marked.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"ვინ უკუე მიენდო ღმერთსა","severity":"info","text":"A series of rhetorical questions (vv. 3–5) reinforces trust in God, a typical hagiographic exhortation pattern.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"მღჳძარებითა","severity":"info","text":"The term 'mgwidzarebita' (vigil) reflects monastic discipline, common in Georgian ascetic literature from the period.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"ნუმცა პირი შენი ილოცავს და გონებაჲ შენი იარების","severity":"info","text":"The warning against distracted prayer is a standard topos; the Georgian text may condense a longer source.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The Georgian text uses 'ნუგეშინის-ცემანი' which may translate a Greek term like 'παράκλησις' or 'παρηγορία'; the exact Vorlage is uncertain."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":6,"ref":"p6","source":"რამეთუ ღმერთი სახიერ და მოწყალე არს, შეუნდვნის შეცოდებანი და აცხოვნნის ჟამსა ჭირისასა მოსავნი მისნი. გულს-ეტყოდე მარადის, საყუარელო, განსლვისათჳს შენისა ამიერ * სოფლით და დღისა მისთჳს საშინელისა. და ვითარ იყო ჟამსა მას, ოდეს სული * შენი გუამისა შენისაგან გაეშორებოდის დავრდომილი სარეცელსა ზედა შენსა, ძმაო, და ვერ შემძლებელ იყო ყოლადვე შეწევნად თავისა შენისა, დაჰნერგე გონებასა შენსა მარადის, რეცა სახლეულნი და მეგობარნი შენნი მსხდომარე არიან გარემოჲს შენსა და მწუხარედ იგლოვენ და სულ-თქუმით ტირან * წარყვანებისათჳს სულისა შენისა და ვერვინ მათგანი შემძლებელ არს ვედრებად ანგელოზთა მათ, რომელნი ასწრაფებდენ სულსა შენსა გამოსლვად გუამისაგან. აწ უკუე მოიგონენ საქმენი შენნი ყოველნი და შეასწორენ კეთილნი იგი * ბოროტთა მათ და, უკუეთუ ჰპოვნე ბოროტნი იგი უფროჲს კეთილთასა, დაჰფლენ იგინი აწვე სათნოებითა. თუალნიცა შენნი მარადის მხედველ არიან მატლსა მას დაუძინებელსა და ცეცხლსა მას დაუშრეტელსა და ქუხილსა მას ბნელისასა და საჴუმილსა მას განუგრილებელსა. დაშრიტე ცეცხლი იგი ვნებათა შენთაჲ, არა თუ წყლითა, არამედ ცრემლითა მცირითა განწმიდე * შეგინებულებაჲ სულისა შენისაჲ ტირილითა, რამეთუ ტირილი არა ხოლო თუ ოდენ ცეცხლისა მის საუკუნოჲსა დამშრეტელ არს, არამედ განჰბანსცა * მწინკულევანებასა ცოდვათასა.","english":"For God is good and merciful; He will forgive the sins and save His own in the time of distress. Meditate constantly, beloved, on your departure from this world and on that terrible day. And how it will be at that hour, when your soul is separated from your body, you lying prostrate on your bed, brother, and unable to help yourself at all. Implant in your mind always: say, your household and your friends are sitting around you, mourning with grief and weeping with lamentation for the taking away of your soul, and not one of them is able to plead with those angels who hasten to bring your soul out of the body. Now then, recall all your deeds and compare the good ones with the evil ones; and if you find the evil ones more numerous than the good, bury them now with virtue. Your eyes are always watching that insatiable worm and that unquenchable fire and that dark thunder and that unceasing torment. Quench that fire of your passions, not with water, but with tears; cleanse the defilement of your soul with weeping, for weeping not only quenches that eternal fire, but also washes away the stinginess of sins.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"sense","kind":"sense","basis":"text","lemma":"ტირილი","severity":"info","text":"The Georgian term 'ტირილი' (weeping) is presented as a purifying act that quenches eternal fire and washes away sin, reflecting a monastic ascetic theme.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"მატლსა მას დაუძინებელსა","severity":"info","text":"The phrase 'insatiable worm' likely refers to the worm of conscience or a traditional image of hell, common in Georgian hagiography.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"ცეცხლსა მას დაუშრეტელსა","severity":"info","text":"The 'unquenchable fire' echoes New Testament imagery of hell (e.g., Matthew 25:41, Mark 9:43-44), a standard trope in Georgian homiletics.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"This passage forms a narrative unit within the hagiography, shifting from general exhortation to a vivid deathbed scene, then to moral instruction.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The emphasis on tears as a means of purification is a hallmark of Georgian monastic spirituality, influenced by desert fathers and Syriac traditions.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"მწინკულევანებასა","severity":"caution","text":"The term 'მწინკულევანებასა' (stinginess) is ambiguous; it may denote avarice or a broader moral failing, but the context suggests a specific sin requiring cleansing.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'მწინკულევანებასა' could be interpreted as 'stinginess' or 'miserliness', but its precise theological nuance in this context is uncertain."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":7,"ref":"p7","source":"ვითარცა იტყჳს დავით წინაწარმეტყუელი, * რომელსა-იგი გამოეცადა და უწყოდა ძალი ცრემლთაჲ, ვითარმედ: დავბანე * მარად ღამე ცხედარი ჩემი) * . არა თქუა, ვითარმედ: \"დავასოვლე\", არამედ \"დავბანეო\". რაჲთა გაუწყოს შენ, ვითარმედ სინანულისა ცრემლთა ძალი ნათლის-ღებისაჲ აქუს. აწ უკუე ვინაჲთგან უწყით, ვითარმედ საღმრთოჲ მწუხარებაჲ განსდევნის ცოდვისა მწუხარებასა, იგლოვდ აქა ცოდვათა * შენთათჳს, რაჲთა არა მუნ ტანჯვათაგან იგლოვდე ურგებად. უჩუენე მკურნალსა წყლულებაჲ შენი და გამოუცხადე მას ცოდვაჲ სულისა შენისაჲ, რამეთუ იგი არს სულთა მკურნალი და ლხინებასა მიმცემელი. გეშინოდენ მსაჯულისა და დღისა მისთჳს საშინელისა და მსაჯულისა საზარელისა, სადა-იგი იყოს ძრწოლაჲ, და ტირილი თუალთაჲ და ბნელი წარსაწყმედელისაჲ. სადა იყოს სულ-თქმაჲ დაუცხრომელი და ვაებაჲ * დაუდუმებელი. მოიჴსენენ, ჵ უბადრუკო, ესევითარი წინამდებარენი და ნუ * ეძულობ სულსა შენსა. და უწყოდე, ვითარმედ არა რაჲ სარგებელ ეყოფის სულსა კაცისასა, ვითარ ჴსენებაჲ მარადის ცოდვათა თჳსთაჲ. * აწ უკუე მოსწრაფე იყავ ლოცვისა, რაჲთა დააჯერო უფალი შენი, და მიეც მიზეზი მოწყალესა ღმერთსა ცოდვათა შენთა შესანანებელი შესანდობელად, ნუმცა უკუე სახიერებაჲ მისი შენითა უდებებითა უქმ იქმნების.","english":"As David the prophet says, who had experienced and knew the power of tears: \"I washed my body every night.\" He did not say \"I sprinkled\" but \"I washed,\" so that you might know that the power of tears of repentance is like that of baptism. Now, since we know that divine sorrow drives away the sorrow of sin, grieve here for your sins, so that you may not grieve there, from torments, to no avail. Show your wound to the physician and reveal to him the sin of your soul, for he is the physician of souls and the giver of comfort. Fear the judge and that terrible day and the dreadful judge, where there is trembling, and weeping of eyes, and darkness of perdition. Where there is unceasing sighing and unending woe. Remember, O wretched one, these present things and do not hate your soul. And know that nothing benefits a man's soul as much as the constant remembrance of his own sins. Now, be swift in prayer, so that you may persuade your Lord, and give cause to the merciful God to forgive your sins with repentance, lest His goodness be rendered idle by your negligence.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"დავით წინაწარმეტყუელი","severity":"info","text":"The reference to David the prophet and the phrase 'I washed my body every night' is not a direct biblical quotation but a paraphrase of Psalm 6:6 (LXX), where David speaks of weeping and washing.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"დავბანე","severity":"info","text":"The Georgian verb 'davbane' (I washed) is contrasted with 'davasovle' (I sprinkled), emphasizing the intensity of repentant tears as akin to baptismal washing.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"სულთა მკურნალი","severity":"info","text":"The image of Christ or a spiritual father as 'physician of souls' is a common patristic trope, rooted in early Christian ascetic and hagiographical literature.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"This passage forms a hortatory climax, moving from scriptural exemplum (David) to direct exhortation (grieve, show, fear, remember, pray), typical of homiletic hagiography.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"parallel","kind":"parallel","basis":"text","lemma":"ნათლის-ღებისაჲ","severity":"info","text":"The comparison of repentant tears to baptism echoes early monastic traditions, e.g., in the works of John Chrysostom and Evagrius Ponticus, where tears are seen as a second baptism.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'darkness of perdition' (ბნელი წარსაწყმედელისაჲ) may refer to eschatological darkness or the darkness of sin; the text does not specify.","The identity of the 'physician' (მკურნალი) is ambiguous: could be Christ, a spiritual father, or a confessor."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":8,"ref":"p8","source":"დაღათუ ქუესკნელთა ჯოჯოხეთისათა შთაწევნულ ხარ ცოდვითა, იგი შემძლებელ არს შენდა მიერ აღმოყვანებად. შენ ხოლო ნუ დასცხრები ლოცვასა მისა მიმართ სულ-თქუმით და ცრემლით. და უკუეთუ არა გაქუს კადნიერებაჲ მისა მიმართ, ილოცევდივე, რაჲთა მოგცეს შენ კადნიერებაჲ. ნუ ვითარცა კაცი გგონიეს იგი, რომელი-მცა განარისხე და კუალად დაჯერებად გრცხუენოდა. იგი მოწყალე არს და უფროჲს შენსა ჰნებავს ჴსნაჲ შენი ცოდვათაგან. და არა ჰზრუნავ შენ სულისა შენისათჳს, ვითარ-იგი ზრუნავს * შენთჳს, რაჲთა გაცხოვნოს შენ. ამისთჳს, უკუეთუ არა გაქუს კადნიერებაჲ თხოვად მისგან, * მოგცეს მან კადნიერებაჲ. და ესე არს კადნიერებაჲ, ოდეს ჰგონებდე შენ * თავით თჳსით. ვითარმედ არა გაქუს შენ კადნიერებაჲ ლოცვად მისა მიმართ. სულგრძელ იყავ მარადის ლოცვად ღმრთისა მიმართ, საყუარელო, რამეთუ რა ფრიადი შრომაჲ აქუს. იქმოდე საქმესა დაუშრომელსა, და უწყოდე, ვითარმედ ძილითა გჳრგჳნი ვერ მოიგების, რამეთუ მღჳძარენი და მშრომელნი და * მლოცველნი გჳრგჳნოსან იქმნებიან, და არავინ უშრომლად კეთილსა * მიემთხუევის კაცთაგანი, აღჳრ-ასხენ გულის-თქუმასა ჴორცთასა კითხვითა * წიგნთა საღმრთოთაჲთა და ჴსენებითა სასჯელისა მის მომავალისაჲთა.","english":"Even if you are sunk into the abyss of hell by sin, He is able to raise you up from there. Do not, however, grow weary of praying to Him with heartfelt supplication and tears. And if you lack boldness toward Him, pray that He may grant you boldness. Do not think of Him as a man whom you have angered and before whom you would be ashamed to appear again. He is merciful, and He desires your deliverance from sins more than you yourself do. And you do not care for your soul as He cares for you, in order to save you. Therefore, if you lack boldness to ask of Him, may He grant you boldness. And this is boldness: when you think within yourself that you lack boldness to pray to Him. Be patient always in praying to God, beloved, for what great labor does He have? You perform a labor that is without toil, and know that a crown is not won by sleep, for the vigilant, the industrious, and the prayerful become crown-bearers, and no man attains the good without labor. Kindle heartfelt supplication by reading the divine books and by remembrance of the coming judgment.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"კადნიერებაჲ","severity":"info","text":"The term 'kadnieraba' (boldness/parrhesia) is a key ascetic concept denoting confident access to God, often contrasted with shame before a human authority.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"ძილითა გჳრგჳნი ვერ მოიგების","severity":"info","text":"The saying that a crown is not won by sleep echoes Proverbs 20:13 (LXX) and ascetic commonplaces; the crown (stephanos) is a standard metaphor for martyrdom or monastic victory.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"background","lemma":"","severity":"info","text":"The passage reflects the late antique monastic teaching on tears and boldness (parrhesia) as means of repentance, common in the Apophthegmata Patrum and early Georgian translations of ascetic literature.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The unit moves from a conditional statement about sin and divine power to exhortations on prayer, boldness, and the necessity of labor, culminating in a call to kindle devotion through reading and remembrance of judgment.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"აღჳრ-ასხენ","severity":"caution","text":"The verb 'ağwir-asxen' (kindle) is a hapax or rare form; the reading is conjectural, and the passage may contain a scribal error or dialectal variant.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'თავით თჳსით' (by yourself) could be read as reflexive or as indicating self-reliance; the translation takes it as introspective self-awareness.","The clause 'რა ფრიადი შრომაჲ აქუს' (what great labor does He have?) is ambiguous: it may be rhetorical, implying God's labor is effortless, or ironic."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":9,"ref":"p9","source":"განაღჳძე სული შენი ჴსენებითა ჯოჯოხეთისაჲთა, ევლტოდე საცთურთა * სოფლისათა, დაყავ სული შენი მცირედ განსუენებათა, რაჲთა ჰყო იგი მოყუარე მაცხოვრისა. ვერ შემძლებელ ხარ შენ ორთა უფალთა მონებად) * . აქა ტიროდე და მუნ გიხაროდის, რამეთუ ვაჲ არს მის კაცისა, რომელი აქა იხარებდეს, ხოლო უკუანაჲსკნელი მისი ტირილი იყოს და ღრჭენაჲ კბილთა) * . იყავნ შენდა საზრდელ აქა ტირილი და ღამე, რაჲთა ნაცვალად მისა მოიღო სიხარული საუკუნოჲ. ნუ აცთუნებ თავსა შენსა, რამეთუ გიღირს შენ შრომით ბრძოლაჲ წინააღდგომასა მუცლისა განძღომისასა და მოკუდინებაჲ ჴორცთა გულის-თქუმასა და მონებაჲ და მორჩილებაჲ - დატკებნად ნებასა და განსუენებასა. და ყოველი საქმე შენი სიწმიდით იყოს სახელისათჳს ღმრთისა შენისა, * რამეთუ ფრიადი შიშ(ი) და მწუხარებაჲ შეუდგს მათ, რომელთა * უდებ-ყონ საქმე ღმრთისაჲ და დაჴსნილობით. იხილე, ჵ უბადრუკო, და ნუ უდებ იქმნები, რაჲთა არა მიიწიო შენ მჴურვალესა დაწუვისა მისისასა, რამეთუ არა ხოლო თუ ჴორცთა ოდენ დასწუავს, არამედ სულსაცა საუკუნოდ და უკუნისამდე. აწ უკუე გულისჴმა-ყვენ მარადის სატანჯველნი იგი საუკუნენი და საშუებელნი დაუსრულებელნი, და ნუმცა გექმნების შენ საბრჴე და ბორკილ ცეცხლი იგი უშრეტი, არამედ მოუგე სულსა შენსა საჴსრად სიმდაბლე.","english":"Awaken your soul by the remembrance of the hells; flee from the temptations of the world; give your soul a little rest, that it may become a lover of the Saviour. You cannot serve two lords. Weep here, that you may rejoice there, for woe to that man who rejoices here, while his latter end shall be weeping and gnashing of teeth. Let weeping and night be your nourishment here, that you may receive eternal joy in exchange for it. Do not deceive yourself, for you are worthy of the toil of struggling against the satiety of the belly and the mortification of the flesh, of subduing and obeying—to break the will and to rest. And let every deed of yours be done with purity for the sake of your God, for great fear and sorrow befall those who neglect the work of God and do so with slackness. Behold, O wretched one, and do not become idle, lest you be cast into the burning of its fire, for it burns not only the flesh but also the soul eternally and forever. Now, therefore, always bear in mind those eternal torments and unending punishments, and let not that unquenchable fire become for you a jest and a fetter, but bring humility to your soul as a means of salvation.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"sense","kind":"sense","basis":"text","lemma":"განაღჳძე","severity":"info","text":"The opening imperative 'Awaken your soul' continues the homiletic exhortation from the previous passage, urging spiritual vigilance through remembrance of hell.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"საცთურთა * სოფლისათა","severity":"info","text":"The phrase 'temptations of the world' uses the Georgian term 'sop'li' (world) in a negative ascetic sense, typical of monastic hagiography.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"ორთა უფალთა მონებად","severity":"info","text":"The maxim 'You cannot serve two lords' echoes Matthew 6:24, a common ascetic trope in Georgian homiletics.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"აქა ტიროდე და მუნ გიხაროდის","severity":"info","text":"The antithesis 'weep here, rejoice there' structures the passage as a binary contrast between earthly suffering and eternal reward, a hallmark of this hagiographic narrative.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"სატანჯველნი იგი საუკუნენი","severity":"info","text":"The reference to 'eternal torments' and 'unquenchable fire' reflects late antique Christian eschatology, common in Georgian monastic literature influenced by Egyptian desert fathers.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"დაჴსნილობით","severity":"caution","text":"The term 'daxsnilobit' (slackness) is ambiguous; it may denote spiritual negligence or literal physical laxity, but the context favors the former.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'საცთურთა * სოფლისათა' contains an asterisk in the edition, possibly indicating a textual variant or editorial mark; the intended reading is 'temptations of the world'.","The clause 'დატკებნად ნებასა და განსუენებასა' is syntactically ambiguous: it may mean 'to break the will and to rest' or 'to break the will and to give rest'."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":10,"ref":"p10","source":"უკუეთუ საფარველად შენებულისა შენისა ჰყო სიმდაბლე, შემძლებელ იქმნე შენებად მას ზედა, რომელიცა გენებოს სათნოებათა ნაშენები. და უკუეთუ ესე საფუძველი არა დასდვა პირველად, ყოველი კეთილი, რაჲცა ჰქმნე, არა დაადგრეს და ვერცა * დამტკიცდეს. არცა მარხვაჲ, არცა სიწმიდე, არცა მოწყალებაჲ და არცა სხუაჲ რაჲ კეთილისა საქმე სრულ იქმნების თჳნიერ მისა. მო-უკუე-იგი * სიმდაბლე და ევლტოდე ამპარტავნებასა, ვნებასა მას ბოროტსა, შიშითა ღმრთისაჲთა. დაშრიტე იგი და იყავნ მდაბალ სიმბადლითა ჭეშმარიტითა. ნუმცა არს სახე და ხილვაჲ შენი კნინი და შეურაცხი, და ფერი პირისა შენისაჲ * ყჳთელ, და გონებაჲ შენი მზუაობარ და ამპარტავან, რამეთუ ვითარცა მოაუძლურებს ძალსა ღჳნისასა წყალი, ეგრეთ მოაუძლურებს სულსა მზუაობარსა * სიმდაბლე. დაიმდაბლე სული შენი, რაჲთა აღამაღლო იგი. ვითარცა ამპარტავნებაჲ აღმომაცენებელი არს ყოვლისა ბოროტისაჲ, ეგრეთცა სიმდაბლე თავი არს ყოვლისა კეთილისაჲ. ესრეთ აღმაღლებულ არს სიმდაბლე, რამეთუ ღმერთი ჩუენთჳს დამდაბლდა, რაჲთა ჩუენ მსგავს მისსა მყვნეს. რამეთუ იტყჳს: * \"ისწავლეთ ჩემგან, რამეთუ მშჳდ ვარ და მდაბალ გულითა\"1) * . * მრავალი გზაჲ გიჩუენა შენ სინანულისაჲ, რაჲთა განგამარჯოს შენ ზეცად აღსავალი. უკუეთუმცა ერთი ხოლო გზაჲ ეჩუენა შენდა, ნუუკუემცა ჰმიზეზობდი და სთქუ: ვერ შემძლებელ ვარ ამას გზასა მისლვად.","english":"If you make humility the covering of your building, you will be able to build upon it whatever edifice of virtues you desire. And if you do not first lay this foundation, every good thing you do will not abide nor be confirmed. Neither fasting, nor purity, nor almsgiving, nor any other good work can be perfected without it. Embrace humility and flee from pride, that evil passion, with the fear of God. Crush it and be humble with true humility. Let not your appearance and countenance be lowly and despised, and the color of your face sorrowful, while your mind is haughty and proud, for just as water weakens the strength of wine, so humility weakens the haughty soul. Humble your soul that you may exalt it. Just as pride is the root of all evil, so humility is the head of all good. So exalted is humility, for God humbled Himself for our sake, that we might be made like unto Him. For He says: \"Learn from me, for I am meek and humble of heart.\" I have shown you many paths of repentance, that you may be saved and ascend to heaven. If I had shown you only one path, you might have made excuses and said: I am unable to walk this path.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"სიმდაბლე","severity":"info","text":"The Old Georgian term 'სიმდაბლე' (simdable) is the standard rendering of Greek ταπείνωσις, 'humility', but also carries the sense of 'lowliness' or 'abasement', which the passage exploits in its contrast with pride.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"ისწავლეთ ჩემგან, რამეთუ მშჳდ ვარ და მდაბალ გულითა","severity":"info","text":"The quotation 'Learn from me, for I am meek and humble of heart' is not a direct biblical verse but echoes the humility of Christ (cf. Matthew 11:29; 18:4; 23:12) and may derive from a patristic or apocryphal saying attributed to Jesus.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The metaphor of humility as a foundation (საფუძველი) for the building of virtues is a common ascetic trope, found in Evagrius Ponticus and John Climacus, and reflects the monastic milieu of the text's composition.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The passage employs a series of antithetical parallelisms (pride vs. humility, weeping vs. rejoicing, foundation vs. building) that are characteristic of the homiletic style in this collection, reinforcing the moral exhortation.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"","severity":"caution","text":"The phrase 'the color of your face sorrowful' (ფერი პირისა შენისაჲ ყჳთელ) may be a textual corruption; the Georgian 'ყჳთელ' (qwit'el) normally means 'sorrowful' but could be a misreading of 'ყმთელ' (qmt'el, 'dark') or a loan from Greek.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The source of the saying attributed to Christ ('Learn from me...') is uncertain; it may be a paraphrase of a biblical verse or a citation from a lost apocryphon.","The phrase 'the color of your face sorrowful' is ambiguous in the Georgian; it may be a textual corruption or a deliberate metaphor for ascetic pallor."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":11,"ref":"p11","source":"ამისთჳს * მრავალი გზაჲ გიჩუენა შენ მრავალ-ფერთა სათნოებათაჲ განმარჯუებისათჳს * შენისა სლვად გზასა მშჳდობისასა. * უკუეთუ გქონან შენ მრავალნი ცოდვანი, თქუ ხოლო, ვითარმედ: ვცოდე, და აღიჴოცნენ ყოველნი ცოდვანი შენნი, რამეთუ ესრეთვე ყო დავით წინაწარმეტყუელმან და აჰჴოცნა ცოდვანი თჳსნი) * . ესე პირველი გზაჲ არს შემნდობელი ცოდვათაჲ, რომელ არს სიმდაბლე. და მეორე გზაჲ - [ი]გლოვდ ცოდვათა შენთათჳს. * არა ჴამს მონაგებთა სიმრავლე და არცა ფრიადი შრომაჲ და არცა შორსა გზასა მკჳრცხლ სლვაჲ. და მოწამე არს ამას ზედა აქაბ, ოდეს-იგი მწუხარედ * იგლოვდა, ღმერთმანცა შეინანა განბჭობილი იგი) * გამოსრული მისგან შურის-საძიებლად, ვითარცა რომელნი იგლოვდიან მკუდართა ზედა, არარამან ვნებათაგანმან სძლის მათ და არცაღა გულის-თქუმათა ჟამსა * გლოისასა, რამეთუ გონებაჲ მათი ყოველი იგლოვნ. ეგრეთვე შენ, უკუეთუ ჭეშმარიტად იგლოვდე ცოდვათა შენთათჳს, არარამან სოფლისა ამის * სიყუარულმან გძლოს შენ. აწ უკუეთუ გნებავს ნუგეშინის-ცემის, იგლოვდე, რამეთუ ვინაჲთგან ღმერთი ნუგეშინის-მცემელ შენდა არს, საყუარელო. დაღაცათუ ყოვლით კერძოდ წჳმდენ შენ ზედა მწუხარებანი, ვერ შეგიძლონ * შენ, რამეთუ ნუგეშინის-ცემაჲ ღმრთისაჲ უზეშთაეს არს ყოველთა მწუხარებათა.","english":"For this reason, I have shown you many ways of the many-colored virtues for your perfection, for you to walk on the path of peace. If you have many sins, say only: \"I have sinned,\" and all your sins will be wiped away, for thus did the prophet David and he wiped away his sins. This is the first way, which is the forgiver of sins, and that is humility. And the second way is to mourn for your sins. Neither the abundance of possessions, nor great labor, nor walking a long and difficult path is necessary. And a witness to this is Ahab, when he mourned sorrowfully, God also repented of the cloud that had been sent out from him for vengeance, like those who mourn over the dead; no passion from any affliction overcomes them, nor even thoughts at the time of mourning, for their entire mind is in mourning. Likewise you, if you truly mourn for your sins, no love of this world will overcome you. Now if you desire consolation, mourn, for from whence God is your consoler, O beloved. Even if sorrows press upon you from every side, they cannot overcome you, for the consolation of God is superior to all sorrows.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"სიმდაბლე","severity":"info","text":"The Georgian term simdabale (სიმდაბლე) renders 'humility' and is the foundational virtue in this passage, equated with the first way that forgives sins.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"დავით წინაწარმეტყუელმან","severity":"info","text":"The reference to David the prophet confessing 'I have sinned' and having his sins wiped away echoes Psalm 51 (LXX 50) and the narrative of David's repentance after the Bathsheba incident.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"აქაბ","severity":"info","text":"The figure Ahab (Achab) is likely the Old Testament king of Israel (1 Kings 16–22), here presented as a model of mourning for sin, though his repentance is not biblical; this may derive from later hagiographic or homiletic tradition.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"პირველი გზაჲ ... მეორე გზაჲ","severity":"info","text":"The passage presents a two-step spiritual progression: first, humility as the sin-forgiving way; second, mourning for sins. This binary structure is typical of ascetic instruction.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"განბჭობილი იგი) * გამოსრული","severity":"caution","text":"The phrase 'the cloud that had been sent out from him for vengeance' is obscure; the text may be corrupt or refer to a lost legend about Ahab. The asterisks in the Georgian edition mark uncertain readings.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The identity of Ahab's 'cloud' and the precise narrative of his repentance are unclear; the text may draw on a non-biblical source or contain a scribal error."],"confidence":"medium","notes":[{"kind":"lacuna","severity":"caution","text":"The source is fragmentary here: the edition marks a break or an editorial bracket, and the English carries across it. Treat the bridge as supplied, not translated."}]},{"i":12,"ref":"p12","source":"და მესამე გზაჲ გიჩუენა შენ, რაჲთა აღჳრ-ასხნე * გულის-წყრომასა და მოიგო სიმშჳდე, რაჲთა ნეტარებაჲ მოგეცეს შენ, რომელი * მშჳდთა გჳრგჳნოსან-ჰყოფს. * და ეკრძალე, ნუუკუე წარსწყმიდო მოთმინებაჲ, თავს-დებაჲ და სიმშჳდე, * და უფროჲსღა მცირესა რასმე და საწუნელსა ზედა, ვითარცა ოდესმე მსახურმან შენმან შემუსრა ჭურჭელი რაჲმე, გინა დასთხია ზეთი, გინა წარ-რაჲმე-წყმიდა, და აღშფოთნე მისთჳს და მით წარსწყმიდო ნეტარებაჲ იგი * მშჳდთა და მდაბალთაჲ. არამედ რაჟამს აღიძრა ვისდამე გულის-წყრომად, მოიჴსენე * სიმდაბლე იგი ღმრთისაჲ გონებასა შენსა და მით დაშრიტე სიმჴურვალე იგი გულის-წყრომისა შენისაჲ და დაუთმე, რაჲთა მიიღო გჳრგჳნი * მოწამეთაჲ, და შერაცხილ იყო წინაშე კაცთა ვითარცა მოწამე, აღმსა[ა]რებელი მბრძანებელსა სიმდაბლისა და მოთმინებისასა. მიხედენ წმიდასა პეტრეს, ვითარ-იგი ენება საზღვარი უწყებად შენდობისა და მოთმინებით თავს-დებისაჲ. ჰკითხა უფალსა და ჰრქუა: \"უკუეთუ შემცოდოს ძმამან ჩემმან, რავდენ გზის შეუნდო?\" და ჰგონებდა ესე ნეტარი, ვითარმედ გარდაჰრია თავს-დებაჲ და შენდობაჲ ოდესღა ჰრქუა, ვითარმედ: \"შჳდ გზის მიუტეოა?\" * მაშინ აუწყა უფალმან ჩუენმან მოწყალემან, რავდენ არს წყალობაჲ შორის კაცთა და შორის ღმრთისა. მიუგო და ჰრქუა მას: \"არა გეტყჳ შენ შჳდ * გზის, არამედ სამეოცდაათშჳდ გზის მიუტევე) * .","english":"And I have shown you a third way, so that you may be delivered from anger and gain peace, so that blessedness may be given to you, which makes the peaceful crowned with a wreath. And beware, lest you destroy patience, endurance, and peace, and especially over something small and insignificant, as when your servant has broken some vessel, or spilled oil, or destroyed something, and you become angry because of it and thereby destroy that blessedness of the peaceful and the humble. But when you are stirred to anger against someone, remember that humility of God in your mind and thereby quench that flame of your anger and endure, so that you may receive the crown of the martyrs, and be counted before men as a martyr, an imitator of the Lord of humility and patience. Look at the holy Peter, how he wished to know the limit of forgiveness and of patient endurance. He asked the Lord and said: \"If my brother sins against me, how many times shall I forgive him?\" And this blessed one thought that patience and forgiveness had a limit, until he said: \"Seven times shall I forgive?\" Then our merciful Lord revealed to him how great mercy is among men and before God. He answered and said to him: \"I do not tell you seven times, but seventy times seven times forgive.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"გჳრგჳნოსან-ჰყოფს","severity":"info","text":"The verb 'crowns with a wreath' (გჳრგჳნოსან-ჰყოფს) is a calque from Greek stephanoō, common in Georgian hagiography to denote martyrdom's reward.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"სამეოცდაათშჳდ გზის","severity":"info","text":"The 'seventy times seven' forgiveness echoes Matthew 18:21-22, where Peter asks about forgiving a brother and Christ replies 'seventy times seven'.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"მოწამე","severity":"info","text":"The promise of a 'crown of the martyrs' for enduring anger reflects the early Christian idea of 'bloodless martyrdom' (ascetic suffering as equivalent to physical martyrdom), common in desert monastic literature.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"მესამე გზაჲ","severity":"info","text":"This passage introduces the 'third way' (anger management) in a numbered series of virtues, following the first (humility) and second (mourning for sins) from the previous passage.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"parallel","kind":"parallel","basis":"text","lemma":"შჳდ გზის","severity":"info","text":"Peter's initial offer of 'seven times' forgiveness parallels a tradition in the Didache (1st-2nd cent.) and the Apostolic Constitutions, where seven is a symbolic number of completeness.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"აღმსა[ა]რებელი","severity":"caution","text":"The word 'imitator' (აღმსა[ა]რებელი) shows a scribal correction: the bracketed [ა] indicates an emendation in the edition, as the original manuscript likely had a lacuna or error.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The exact number of ways in the series is not specified; the text only marks this as 'third'.","The phrase 'humility of God' (სიმდაბლე იგი ღმრთისაჲ) could refer to Christ's incarnation or to a specific patristic topos; the text does not elaborate."],"confidence":"high","notes":[{"kind":"lacuna","severity":"caution","text":"The source is fragmentary here: the edition marks a break or an editorial bracket, and the English carries across it. Treat the bridge as supplied, not translated."}]},{"i":13,"ref":"p13","source":"გულისჴმა-ყავ წყალობაჲ * ღმრთისაჲ გამოუთქუმელი, და დაიცვენ მცნებანი და შეიწყნარე * სწავლაჲ, რომელი-იგი თქუა, ვითარმედ: \"რომელმან აღიმაღლოს თავი თჳსი, * იგი დამდაბლდეს\"2) * . და ვიდოდე გზასა მშჳდთასა და დაუტევე ყოველი გულის * წყრომაჲ სიმჴურვალისაჲ და ისარი შურისაჲ. რამეთუ შური ძირს არს სიკუდილისაჲ, და მრავალნი სალმობანი შეუდგან, რამეთუ მუსმარი არს მახჳლი გულისაჲ, * რამეთუ არა შეაწევს გულად ტკივილი მუსმრისაჲ, ვითარ-იგი შეაწევს ტკივილი შურისაჲ, რომლისა შინა დასობილ არს იგი. ვერცა სენი და ვერცა სიმძიმე შესცვალებს ფერსა და ქმნულებასა ხატისასა, ვითარ-იგი შესცვალებს შური შუენიერებასა სულისასა. აწ უკუე ევლტოდე შურსა ბოროტსა და ჰმონებდი უფალსა მონებითა ჭეშმარიტითა, და ზრახევდი მარადის ლოცვასა შინა არა თუ ენითა მზაკუარითა, არამედ დიდებითა და სიყუარულითა. და დაიცევ პირი შენი ფიცისაგან, დაღაცათუ * სამართლად ჰფუცვიდე, რამეთუ ენისა საცთური მსწრაფლ იქმნის და მცირედნი დაიცვებიან მისგან.","english":"Understand the mercy of God, which is ineffable, and keep the commandments, and accept the teaching which He spoke, namely: \"He who exalts his own head, let him be humbled.\" And walk on the path of the peaceful, and abandon every wrath of the heart and the arrow of envy. For envy is the root of death, and many sorrows attend it, for it is a consuming sword of the heart, for the pain of consumption does not penetrate the heart as the pain of envy penetrates, in which that one is steeped. Neither sickness nor heaviness changes the color and form of the face as envy changes the beauty of the soul. Now then, flee from evil envy and serve the Lord with true service, and always meditate in prayer, not with a deceitful tongue, but with glory and love. And keep your mouth from swearing, even if you swear justly, for the deception of the tongue acts swiftly, and few are preserved from it.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"რომელმან აღიმაღლოს თავი თჳსი, * იგი დამდაბლდეს","severity":"info","text":"This is a paraphrase of a biblical proverb, likely reflecting Proverbs 29:23 or a similar wisdom saying, though not a direct quotation from the canonical Georgian Bible.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"შური","severity":"info","text":"The Old Georgian term 'შური' (šuri) is glossed as 'envy' in the English draft, but it can also denote 'jealousy' or 'malice' in patristic contexts, reflecting a broader moral vice.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"მუსმარი","severity":"info","text":"The term 'მუსმარი' (musmari) refers to a 'consuming disease' or 'wasting illness,' likely tuberculosis or a similar chronic condition, used here as a metaphor for envy's destructive nature.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"This passage continues the hortatory pattern of the previous section, shifting from warnings about anger to a new admonition against envy, with a series of metaphorical comparisons (e.g., envy as a sword, root of death).","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"დაღაცათუ * სამართლად ჰფუცვიდე","severity":"caution","text":"The phrase 'even if you swear justly' is ambiguous: it may mean swearing truthfully or swearing in a lawful context, but the text condemns all swearing, suggesting a rigorous ascetic stance.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The scriptural allusion in 'He who exalts his own head, let him be humbled' is not directly traceable to a specific verse in the Georgian Bible; it may be a loose paraphrase or a patristic saying.","The term 'მუსმარი' (musmari) could also refer to a specific disease like leprosy in some contexts, but the metaphor of penetration suggests a wasting illness."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":14,"ref":"p14","source":"მოსწრაფე იყავ დაცვად თესლისაგან მტერისა, რამეთუ იგი ყოვლითურთ მოსწრაფე არს წარწყმედად სულსა ამას უბადრუკსა და უფროჲსად ენისა მიერ და პირისა, რამეთუ არარაჲ არს ჩუენ შორის შემწე საცთურისა და წარწყმედისა ჩუენისაჲ უფროჲს ენისა ჩუენისა განტევებულისა და პირისა განღებულისა, და უფროჲსი და უმრავლესი საცთური დაცემისა ჩუენისაჲ ამათ მიერ იქმნების. ამისთჳს უთქუამს მეტყუელსა: \"უმჯობეს არს შენდა, რაჲთა * გიბრკუმეს ფერჴთა და დაეცე ქუეყანასა, ვიდრე არა ბრკუმაჲ ენისაჲ\"1) * : რამეთუ რომელი დაეცის ქუეყანასა წყლულებაჲ შეამთხჳის გუამსა, * ხოლო რომელსა უბრკუმეს ენითა, მან წარწყმიდნის სულნი ჴორცთა თანა საუკუნოდ. აჰა ესერა ვხედავთ ყოველი, რომელი ილოცავს და იგლოვს, ითხოვს, რაჲთა დაიცვას იგი ენისაგან. აწ უკუე ვინაჲთგან სიკუდილი და ცხორებაჲ * ენისაგან იქმნების, აღჳრ-ვასხნეთ მას სიმდაბლითა და ვევლტოდით * ფიცსა და ყოველსა საცთურსა და ვიდოდით გზასა მშჳდობისასა. და კუალად * ვევლტოდით კაცთ-მოთნებასა და მაჩუენებლობასა, რამეთუ მაჩუენებლობაჲ ფიცხელი ვნებაჲ არს და იგი არს პირველი საქმე ეშმაკისაჲ, რამეთუ მით დასცა ადამი. და ყოველი ბოროტი მაჩუენებლობით დაიწყების, ვითარცა ყოველი კეთილი სიწრფოებით და სიმართლით იქმნების, რომელსა არა არს ზაკუვაჲ.","english":"Be swift to guard yourself from the seed of the enemy, for he is altogether swift to destroy this wretched soul, and especially through the tongue and the mouth, for there is nothing among us that is a greater accomplice to our deception and destruction than our unbridled tongue and open mouth, and the greatest and most abundant deception of our fall is wrought by these. Therefore the speaker has said: \"It is better for you that your feet stumble and you fall to the ground than that your tongue should stumble.\" For he who falls to the ground inflicts a wound upon the body, but he whose tongue stumbles destroys the souls together with the flesh forever. Behold, we see that everyone who prays and mourns beseeches that he be preserved from the tongue. Now, since death and life come from the tongue, let us restrain it with humility and flee from oaths and every deception, and let us walk on the path of peace. And again, let us flee from flattery of men and from hypocrisy, for hypocrisy is a grievous affliction and it is the first work of the devil, for by it he cast down Adam. And every evil begins with hypocrisy, just as every good is wrought by sincerity and truth, which has no guile.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"მოსწრაფე","severity":"info","text":"The Georgian term 'მოსწრაფე' (mosc'rap'e) means 'swift' or 'quick', here used in an exhortation to be swift in guarding against the enemy's seed.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"უმჯობეს არს შენდა, რაჲთა * გიბრკუმეს ფერჴთა და დაეცე ქუეყანასა, ვიდრე არა ბრკუმაჲ ენისაჲ","severity":"info","text":"This proverb-like saying, 'It is better for you that your feet stumble... than that your tongue should stumble,' is not a direct biblical quotation but echoes wisdom traditions (cf. Proverbs 18:21 on the tongue's power).","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"მაჩუენებლობაჲ","severity":"info","text":"The term 'მაჩუენებლობაჲ' (mačueneblobay) means 'hypocrisy' or 'pretense', identified here as the devil's first work by which he cast down Adam, reflecting a common patristic theme (e.g., John Chrysostom).","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"This passage forms a continuous exhortation on guarding the tongue, moving from warning against the enemy's seed to the dangers of speech, then to hypocrisy as the devil's first work, and concluding with sincerity.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"parallel","kind":"parallel","basis":"text","lemma":"სიკუდილი და ცხორებაჲ * ენისაგან იქმნების","severity":"info","text":"The statement 'death and life come from the tongue' parallels Proverbs 18:21 ('Death and life are in the power of the tongue') and is a common ascetic motif in Georgian monastic literature.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'თესლისაგან მტერისა' (from the seed of the enemy) could refer to the devil's influence or to sinful inclinations; the reading taken is metaphorical for evil impulses.","The asterisks in the Georgian text mark lacunae or uncertain readings; the translation follows the source edition's reconstruction."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":15,"ref":"p15","source":"ხოლო მაჩუენებლობაჲ მედგარ არს ყოვლით კერძოვე, ღონის-მეძიებელ, მოსწრაფე შთაგდებად კაცისა, რომელი არა მოეგონოს, დაღათუ ზაკუვაჲ მისი კაცთაგან დაიფარის, ხოლო ღმრთისაგან არარაჲ * დაიფარვის. იხილე, ნუუკუე შენ თანა იყოს სენი ესე და შენ ძმასა შენსა აბრალობდე მისთჳს. რამეთუ კაცმან სახიერმან, რაჟამს იხილის ძმაჲ თჳსი * დაბრკოლებად და დაცემად, არა განიკიხავნ მას, არამედ ეკრძალებინ, რაჲთა არა იგიცა ეგრეთვე დაეცეს. განიშორე შენგან ტყუილი და ვერ მიგეახლოს შენ მაჩუენებლობაჲ, რამეთუ ტყუილი საქმე არს ეშმაკისაჲ. და ვერ განჰკუეთს მახჳლი, * ვითარ-იგი განჰკუთ[ს] ენაჲ, რამეთუ მახჳლმან ჴორცი ოდენ * განკუეთის, ხოლო ენამან წარწყმიდნის სულნი და ჴორცნი. ამისთჳს განაგდე შენგან კაცთ-მოთნებაჲ, და მოიგე სიწრფოებაჲ და * სათნოებაჲ, და ქუემო ყავ გონებაჲ შენი ყოველთა კაცთასა და ნურას იქმ საქმესა, რომლითა ღმერთი განრისხნეს. და ოდეს ჰქმნე რაჲმე კეთილისა საქმე, ნუ აღზუავნები, რამეთუ სხუათავე თანა მრავალ-ფერთა ბრძოლათა ბოროტთა ამითცა გუბრძავსვე მტერი ჩუენი. იხილე, უბადრუკო, და ნუ შეურაცხ-(ჰ)ყოფ ღმერთსა დაბადებულობითა შენითა მის მიერ, რამეთუ ვითარცა მართალთაგან იდიდების ღმერთი, ეგრეთვე ცოდვილთაგან შეურაცხ იქმნების.","english":"But slander is a persistent thing in every respect, a seeker of pretexts, swift to cast down a man who is not on his guard; for even if his malice is hidden from men, nothing is hidden from God. See to it that this disease is not in you, and that you do not blame your brother for it. For a good man, when he sees his brother stumbling and falling, does not mock him, but takes care lest he himself fall likewise. Remove falsehood from yourself, and slander will not approach you, for falsehood is the work of the devil. And a sword cannot cut as the tongue cuts, for a sword cuts only flesh, but the tongue destroys souls and bodies. Therefore cast out from yourself the pleasing of men, and acquire sincerity and virtue, and keep your mind below that of all men, and do nothing by which God may be angered. And when you do some good deed, do not boast of it, for our enemy also fights us with many-colored evil battles through this as well. See, wretched one, and do not dishonor God by your created nature from Him, for just as God is glorified by the righteous, so is He dishonored by sinners.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"მაჩუენებლობაჲ","severity":"info","text":"The Georgian term rendered as 'slander' carries the sense of malicious accusation or calumny, a key vice in ascetic literature.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"ენამან წარწყმიდნის სულნი და ჴორცნი","severity":"info","text":"The destructive power of the tongue echoes Proverbs 18:21 (LXX) and James 3:6, where the tongue is likened to a sword that wounds the soul.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"მაჩუენებლობაჲ","severity":"info","text":"Slander (καταλαλιά) is a frequent topic in early monastic literature, e.g., the Apophthegmata Patrum, where it is considered a grave sin that destroys community.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The passage moves from warning against slander to exhortations against falsehood, boasting, and pleasing men, culminating in a call to humility and fear of God.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"დაბრკოლებად","severity":"caution","text":"The Georgian 'stumbling' may reflect a Coptic original like ϣⲧⲟⲣⲧⲣ, but the precise nuance is uncertain; the English draft renders it as 'stumbling and falling'.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'დაღათუ ზაკუვაჲ მისი კაცთაგან დაიფარის' could be read as 'even if his malice is hidden from men' or 'even if his malice is hidden by men'; the former is adopted.","The clause 'ქუემო ყავ გონებაჲ შენი ყოველთა კაცთასა' is ambiguous: it may mean 'keep your mind below that of all men' (humility) or 'keep your mind on all men's affairs' (vigilance); the English draft takes the former."],"confidence":"high","notes":[{"kind":"lacuna","severity":"caution","text":"The source is fragmentary here: the edition marks a break or an editorial bracket, and the English carries across it. Treat the bridge as supplied, not translated."}]},{"i":16,"ref":"p16","source":"* უკუეთუ აღიღებიეს თავის თჳსით მსახურებაჲ ღმრთისა და განშორებულ * ხარ საქმისაგან კაცობრივისა, და ზეცისა საზრდელი გიყოფიეს საზრდელად შენდა, და მინდობილ ხარ ღმრთისა, და სასოებაჲ გაქუს კეთილთა მათ საუკუნეთაჲ და ცხორებისა დაუსრულებელისაჲ, და გნებავს დიდებაჲ იგი * უცვალებელი, ევლტოდე უკუე დიდებასა ქუეყანისასა, რომელი წარსწყმედს სულთა კაცთასა. და ნუ აჰმაღლდები ქებითა კაცთაჲთა და ნუცა მძიმე გიჩს გინებაჲ მათი. და განეშორე შფოთთაგან კაცობრივთა და მიივლტოდე მათდა, რომელნი იტყოდიან, ვითარმედ: \"მუჴლნი ჩუენნი მოუძლურდეს მარხვითა\", და მიემსგავსე მათ, რამეთუ იგინი არიან სუეტნი საღმრთონი, რამეთუ სიმცირითა საზრდელისაჲთა და სიდიდითა შრომათაჲთა მოიხადეს მათ მადლი ღმრთისაჲ და იქმნეს მკჳდრ ქალაქსა მას ზეცისასა. * მოიგე შენცა განგებაჲ მათი და განაგდე შენგან ვნებაჲ ამპარტავნებისაჲ, რამეთუ ეშმაკი არს, რომელიცა ყოვლისა პირველად შთავარდა სიღრმესა ამპარტავნებისასა და წარწყმიდა ყოველი კეთილი თჳსი. იყავ შენ * მდაბალ არა სიტყჳთ, არამედ საქმით, და უწყოდე, რამეთუ ღმერთი * შეჰმუსრავს ამპარტავანთა, ხოლო მდაბალთა მოსცის მადლი ესე - განგებაჲ გონიერი, ოდეს ქმნეს კაცმან კეთილი და არა აღზუავნეს. აწ უკუე ისწრაფე, რომელ დააჯერო ღმერთი და არა კაცნი, რაჲთა მიიღო ქებაჲ ღმრთისაგან და არა კაცთაგან.","english":"If you have taken up the service of God by your own will and are separated from human affairs, and have made the nourishment of heaven your own sustenance, and are trusting in God, and have hope of those eternal goods and of endless life, and desire that unchangeable glory, then flee from earthly glory, which destroys the souls of men. And do not be exalted by the praises of men, nor let their censure weigh heavily upon you. And separate yourself from human disturbances and flee to those who say, \"Our knees have grown weak from fasting,\" and imitate them, for they are divine pillars, for by the smallness of their sustenance and the greatness of their labors they obtained the grace of God and became dwellers of that heavenly city. Acquire also their disposition and cast out from yourself the passion of pride, for it is the devil who first of all fell into the depth of pride and destroyed all his own good. Be humble not in word, but in deed, and know that God crushes the proud, but to the humble He gives this grace: a wise disposition, when a man does good and does not become arrogant. Now then, strive to please God and not men, so that you may receive praise from God and not from men.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"მდაბალ","severity":"info","text":"The Georgian term 'მდაბალ' (mdabal) translates as 'humble' and is a key ascetic virtue in this passage, contrasted with pride (ამპარტავნება).","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"ღმერთი * შეჰმუსრავს ამპარტავანთა","severity":"info","text":"The phrase 'God crushes the proud' echoes biblical wisdom traditions, such as Proverbs 16:18 (Pride goeth before a fall) and Psalm 18:28 (LXX), though no direct citation is given.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"სუეტნი საღმრთონი","severity":"info","text":"The 'divine pillars' (სუეტნი საღმრთონი) likely refers to ascetic stylites or monastic exemplars, a common trope in Georgian hagiography, emphasizing physical endurance for spiritual gain.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"აწ უკუე ისწრაფე","severity":"info","text":"The passage concludes with an exhortative shift ('Now then, strive'), typical of homiletic hagiography, urging the reader to apply the preceding ascetic advice.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"აღიღებიეს","severity":"caution","text":"The verb 'აღიღებიეს' (aḡiḡebies) is ambiguous: it could mean 'you have taken up' (as in the English draft) or 'you have been taken up' (passive), affecting the agency of the ascetic commitment.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'აღიღებიეს' may be read as active or passive, altering the sense of personal initiative in taking up God's service.","The reference to 'those who say, Our knees have grown weak from fasting' is ambiguous: it could be a direct quote from a known ascetic group or a generic example."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":17,"ref":"p17","source":"იხილე და ნუ გამოუცხადებ კაცთა სათნოებათა შენთა, რაჲთა არა * დაიჭირვო მადლი ღმრთისაჲ, რამეთუ დიდებაჲ სოფლისა ამის წარმავალ არს, ვითარცა აჩრდილი და ვითარცა მდელოჲ დაჭნების. ამისთჳსცა, რომელთა * ჭეშმარიტი სათნოებაჲ მოიპოეს, იტყოდეს კაცთაგან და შეევედრნეს იგინი მთათა * და უდაბნოთა, რაჲთამცა განერნეს იგინი დიდებისაგან კაცთაჲსა. და მოიღეს პატივი ღმრთისაგან. ისმინე, ძმაო საყუარელო! შემუსრე გონებაჲ შენი ფიცხელი და განაღჳძე სული შენი უდებებისაგან, * რომელი არს შენ თანა, ვითარცა-ღა ვინ განაღჳძის ძილისაგან მძიმისა. და * შეწირე ღმრთისა საკუმეველი სურნელი, ლოცვაჲ უბიწოჲ, და ნუმცა ლოცვაჲ შენი ცოდვად შეგერაცხების და ნუცა საკუმეველი შენი ამაო იქმნების. * იღჳიძებდი მოუწყინებლად, რამეთუ ღმერთსა მღჳძარებაჲ მხიარულებით * უყუარს. და ყოველი, რომელი მხიარულებით იყოს, იგი ნაყოფიერ არს; და ყოველი, რომელი მოწყინებით და დრტჳნვით იყოს, არა აქუს მას მადლი, * არამედ სასჯელი. აწ უკუე ვინჲთგან გიცნობია სავნებელი სულისა შენისაჲ და გნებავს, რაჲთა შეერაცხო შენ კრებულსა მას პირმშოთასა, განიშორენ შენგან საქმენი სოფლისანი და გემონი ძეთა კაცთანი. ივლტოდე ვეცხლის მოყუარებისაგან, რომელ არს ძირი ყოვლისა უკეთურებისაჲ და მცირე ყვენ მონაგებნი შენნი, რამეთუ ესე არს სისრულე სათნოებათაჲ.","english":"See and do not reveal your virtues to men, lest you lose the grace of God, for the glory of this world is transitory, like a shadow and like a meadow that withers. For this reason, those who have acquired true virtue were spoken of by men and fled to the mountains and deserts, so that they might be separated from the glory of men. And they received honor from God. Listen, beloved brother! Crush your harsh mind and awaken your soul from its sloth, which is with you, as if one awakens from a heavy sleep. And offer to God the fragrant incense of pure prayer, and let not your prayer be counted as sin, nor let your incense be in vain. Awaken tirelessly, for God loves wakefulness with joy. And everything that is done with joy is fruitful; and everything that is done with weariness and gloom has no grace, but rather punishment. Now, since you have recognized the benefit of your soul from someone and wish to be counted among that firstborn assembly, remove from yourself worldly affairs and the company of men. Flee from love of silver, which is the root of all evil, and let your possessions be few, for this is the fullness of virtues.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"sense","kind":"sense","basis":"text","lemma":"იხილე და ნუ გამოუცხადებ კაცთა სათნოებათა შენთა","severity":"info","text":"The Georgian exhorts the reader to conceal virtues from others, a common ascetic theme warning against vainglory.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"სათნოებაჲ","severity":"info","text":"Georgian 'sagnoeba' translates Greek 'aretē' (virtue) but also carries the sense of 'pleasingness' or 'excellence' in ascetic contexts.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"ძირი ყოვლისა უკეთურებისაჲ","severity":"info","text":"The phrase 'root of all evil' echoes 1 Timothy 6:10, where φιλαργυρία (love of money) is called the root of all evils.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"კრებულსა მას პირმშოთასა","severity":"info","text":"The 'firstborn assembly' likely refers to the monastic community as the protos (firstborn) in the spiritual sense, a common trope in early monastic literature.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"აწ უკუე","severity":"info","text":"The Georgian 'ac uque' marks a structural shift from general exhortation to direct address, introducing the call to renounce worldly affairs.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"დაიჭირვო","severity":"caution","text":"The verb 'dač̣irvo' is ambiguous: it may mean 'lose' (as in the English draft) or 'suffer loss of'; the context supports the former.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'savnebeli sulisa šenisa' (benefit of your soul) could also be read as 'salvation of your soul' depending on the interpretation of 'savnebeli'.","The identity of the 'firstborn assembly' is not explicitly defined; it may refer to a specific monastic group or to the ideal of the protos monk."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":18,"ref":"p18","source":"უკუეთუ გნებავს სიმდიდრე, იღუაწე, რაჲთა განჰმდიდრდე კეთილთაგან საქმეთა, რამეთუ სიმდიდრე * სოფლისა ამის მსწრაფლ წარმავალ არს, ხოლო სიმდიდრე იგი სულიერი მჴსნელი არს სულისაჲ სიკუდილისაგან, ვითარცა თქუმულ არს, ვითარმედ: \"საფასენი არად სარგებელ ეყუნენ ცოდვილთა, ხოლო სიმართლემან იჴსნის * სიკუდილისაგან) * . ხოლო აწ ვინაჲთგან გჳცნობიეს ვნებაჲ იგი ვეცხლის * მოყუარებისაჲ, ელტოდე მას, ხოლო უკუეთუ გაქუს მონაგები, ისხენ უკუე მეგობარნი * ფასისა მისგან მამონაჲსა, რომელ არს სიცრუისაჲ, რამეთუ არა * თჳნიერ სარგებელისა იყო. რამეთუ უფალმან თქუა: \"ნეტარ იყუნენ * მოწყალენი, რამეთუ იგინი შეიწყალნენ\"1) * . განაგდე ოქროჲ, ვითარცა განაგდეს მოგუთა მათ, რომელთა-იგი ძღუნად უფლისა შეწირეს; მათ სამე ოქროჲ შეწირეს) * , შენ მცირედი პური მიეც გლახაკსა; იგინი სამე მოიწინეს გზით შორით, შენ ერთი ხოლო ფოლოცი ვერ განჰვლოა, რაჲთა სნეული იკითხო? მათ სამე ვარსკულავი იხილეს და განიხარეს, ხოლო შენ ხედავ ქრისტესა შიშუელსა და მშიერსა და უცხოსა, და არა გეწყალის ყოლადვე; და ნუუკუე განჰვლე ფოლოცი ერთი, რაჲთა იხილო ქრისტე უძლური, არა ვიტყჳ წარსლვასა შენსა შორად * ქუეყანად! აჰა ესერა ხედავ შენ ყოველთა დღეთა კართა ზედა * ეკლესიისათა, გევედრების და გეტყჳს: \"შემიწყალე მე\".","english":"If you desire wealth, strive to be enriched by good works, for the wealth of this world is swiftly passing, whereas that spiritual wealth is salvific for the soul from death, as it is said: \"Treasures are of no benefit to sinners, but righteousness delivers from death.\" Now, since we have recognized that passion for silver, flee from it; but if you have possessions, then share with friends from that Mammon of price, which is false, for it was not without benefit. For the Lord said: \"Blessed are the merciful, for they shall be pitied.\" Cast away gold, as those Magi cast it away, who offered it as a gift to the Lord; they offered three gold pieces; you give a small loaf of bread to the poor; they journeyed from afar, you cannot even take one step to visit the sick? They saw a star and rejoiced, whereas you see Christ needy, hungry, and a stranger, and you do not pity him at all; and can you not take even one step to see Christ in weakness, not to mention your journey far into the land? Behold, you see him every day at the doors of the church, he beseeches and says to you: \"Pity me.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"საფასენი არად სარგებელ ეყუნენ ცოდვილთა, ხოლო სიმართლემან იჴსნის * სიკუდილისაგან","severity":"info","text":"The saying 'Treasures are of no benefit to sinners, but righteousness delivers from death' echoes Tobit 4:10 or 12:6, though not verbatim; it may be a patristic adaptation.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"ნეტარ იყუნენ * მოწყალენი, რამეთუ იგინი შეიწყალნენ","severity":"info","text":"The beatitude 'Blessed are the merciful, for they shall be pitied' is not a direct biblical quotation but likely a paraphrase of Proverbs 14:21 or a patristic maxim.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"მოგუთა მათ","severity":"info","text":"The 'Magi' who offered gold to the Lord refer to the three wise men from the Nativity narrative (Matthew 2:1-12), a common trope in hagiography contrasting their gifts with Christian charity.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"მამონაჲ","severity":"info","text":"The term 'Mammon' (from Aramaic māmōnā) denotes wealth or property personified as a false god; here it is glossed as 'false' (სიცრუისაჲ), aligning with patristic critiques of avarice.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"უკუეთუ ... ხოლო","severity":"info","text":"The passage uses a contrastive structure: 'if you desire wealth...' (earthly vs. spiritual), then shifts to imperatives (flee, share, cast away), mirroring the homiletic pattern of vice-to-virtue exhortation.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"text","lemma":"შემიწყალე მე","severity":"info","text":"The plea 'Pity me' placed in the mouth of Christ at church doors reflects a late antique topos of Christ as beggar, common in Georgian monastic literature to inculcate charity.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The asterisks in the Georgian text mark uncertain readings or lacunae; the phrase 'სიკუდილისაგან' may be a scribal addition or gloss.","The identity of the 'Magi' could be a generic reference to Persian priests, but the context strongly suggests the New Testament Magi."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":19,"ref":"p19","source":"და არა ხედავ მას, * არამედ გარე მიიქცევ პირსა შენსა მისგან, ვითარცა ვინ გარე მიიქციის * პირი თჳსი ქვისა კერპისაგან. და ოდეს შეხჳდე შინაგან ეკლესიად, ევედრები * მას და ეტყჳ: \"შემიწყალე მე\". აწ უკუე ოდეს გიცნობიეს, რომელი უყო ერთსა გლახაკთაგანსა, ქრისტესა უყოფ, შენ უკუე შეიწყალე გლახაკი, უკუეთუ გნებავს ღმრთის მსახურებაჲ. ნუ გნებავს სიყუარული მონაგებთაჲ, რამეთუ ეძიებს შენგან კეთილსა სარწმუნოებასა არა მისაცემელთა სიმრავლესა და სიმცირესა. ვეცხლის მოყუარებაჲ და საქმე ცოდვისა ბოროტისაჲ მოიძულე, უკუეთუ * ღმერთი გიყუარს, ვითარცა წიგნი იტყჳს: \"რომელთა გიყუარს უფალი, მოიძულეთ * უკეთურებაჲ\"3) * . აწ ვინაჲთგან უწყი, ვითარმედ მოწყალებაჲ თავი არს სათნოებათაჲ, რომელი განუღებს კაცთა კართა ზეცისათა, ესე მოიგე მეოხად * და შემწედ. და უკუეთუ გქონან შენ მრავალნი ცოდვანი, ნუ გეშინინ, რამეთუ არავინ ზეცისათაგანი წინა-აღუდგების მას, არამედ შევიდეს წინაშე მსაჯულისა და ჴელთა მისთა აქუნდეს წიგნი, რომელსა წერილ იყოს სიტყუაჲ იგი, რომელი თქუა, ვითარმედ: \"რომელი უყოთ ერთსა მცირეთაგანსა, იგი მე მიყავთ\"4) * . უწყოდეთ, რამეთუ ღმერთი ეძიებს ყოველთაგან საქმესა სარწმუნოებისასა, და სარწმუნოებაჲ ჭეშმარიტად საქმე სიმართლისაჲ არს.","english":"And you do not see him, but you turn your face away from him, as one who turns his face away from a stone idol. And when you enter into the church, you pray to him and say: \"Have mercy on me.\" Now then, when you know that what was done for one of the poor was done for Christ, you should have mercy on the poor, if you wish to serve God. Do not desire the love of possessions, for it seeks from you good faith, not the abundance or scarcity of things given. Abhor the love of silver and the work of evil sin, if you love God, as the Scripture says: \"Those who love the Lord, abhor wickedness.\" Now since you know that mercy is the chief of virtues, which opens the gates of heaven to men, acquire it as an intercessor and helper. And if you have many sins, do not fear, for no one from among the heavenly ones will oppose it, but it will enter before the judge and in its hands will have the book in which is written that word which said: \"What you have done for one of the least, you have done for me.\" Know that God seeks from all the work of faith, and faith is truly the work of righteousness.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"sense","kind":"sense","basis":"text","lemma":"და არა ხედავ მას, * არამედ გარე მიიქცევ პირსა შენსა მისგან","severity":"info","text":"The Georgian text contrasts seeing the poor with turning away, likening it to turning from a stone idol, reinforcing the theme of mercy as a Christian duty.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"რომელთა გიყუარს უფალი, მოიძულეთ * უკეთურებაჲ","severity":"info","text":"This echoes Psalm 97:8 (LXX) or a similar wisdom saying, adapted to urge love of God through rejection of wickedness.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"რომელი უყოთ ერთსა მცირეთაგანსა, იგი მე მიყავთ","severity":"info","text":"This adapts Matthew 25:40, where Christ identifies with the poor, here used to justify mercy as a direct service to God.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"მოწყალებაჲ","severity":"info","text":"The term 'mercy' (მოწყალებაჲ) is presented as the chief virtue that opens heaven, aligning with the hagiographic emphasis on almsgiving.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"background","lemma":"ქვისა კერპისაგან","severity":"info","text":"The reference to a 'stone idol' reflects the Georgian Christian context of anti-pagan polemic, common in hagiography to contrast true worship with idolatry.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"აწ უკუე","severity":"info","text":"The phrase 'now then' (აწ უკუე) marks a logical transition from rebuke to exhortation, typical of homiletic structure in this text.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The asterisks in the Georgian text may indicate textual variants or editorial marks; the exact Coptic Vorlage is uncertain.","The scripture echoes are paraphrastic, not exact quotations, leaving open which specific biblical text is intended."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":20,"ref":"p20","source":"* მოიგე სარწმუნოებაჲ საქმითურთ და დაიცევ სული შენი ვნებათაგან, რაჲთა არა * პოვოს მტერმან შენ თანა ადგილი სამკჳდრებელი და ევედრე ღმერთსა, რაჲთა შეგეწიოს * შენ და გასწაოს, ვითარ ჯერ-იყოს შენდა განშორებაჲ ბოროტთა გულის სიტყუათაგან. გასმიეს, რომელი-იგი თქუა ქრისტემან, ვითარმედ: \"რომელსა უნდეს შემოდგომაჲ ჩემდა, უვარ-ყავნ თავი თჳსი\"5) * . ვითარ უკუე უვარ-ყოს * კაცმან თავი თჳსი, გარნა თუ დაუტეოს ნებაჲ თჳსი და მოთმინე იქმნას * ღმრთისა სიყუარულისათჳს, და განიშორნე გულის-სიტყუანი მწინკულევანნი და საქმენი * ბოროტნი და ყოველნი უკეთურებანი. აჰა ესერა გიჩუენენ შენ სრულებით საქმენი კეთილისანი და საქმენი ბოროტისანი. და-უკუე-იცვენ ესენი, და განიხილე გონებაჲ შენი და დაიცევ * სული შენი, ვითარცა ბრძენმან და ჴელოვანმან მკურნალმან, რომელმან მოჰკუეთის ჴორცი დამპალი და განრყუნილი და წამალი დასდვის შემდგომად. განიკურნენ აწ შენცა სულნი და ჴორცნი შენნი სრულითა კურნებითა, რაჲთა მიიწიო შენ პატივსა მას და განსასუენებელსა საუკუნესა დაუსრულებელსა. * ესე არს სწავლაჲ ზეცისაჲ, რომელი მიუძღუს გზასა ზეცისასა და ჰყოფს კაცსა, რაჲთა არა განვარდეს დიდებისა მისგან საუკუნოჲსა, და მიჰყავს უფლისა ჩუენისა იესუ ქრისტესა, რომლისაჲ არს სუფევაჲ და * დიდებაჲ მამისა თანა სულით წმიდითურთ აწ და მარადის და უკუნით(ი) უკუნისამდე, ამენ.","english":"Win faith by deed as well, and preserve your soul from passions, so that the enemy may not find with you a dwelling place. And pray to God that he may help you and guide you, as is fitting for your separation from evil thoughts. You have heard what Christ said: \"He who wishes to come to me, let him empty himself.\" How then can a man empty himself, unless he abandon his own will and become patient for the sake of God's love, and separate himself from avaricious thoughts and evil deeds and all iniquities? Behold, I show you fully the deeds of the good and the deeds of the evil. Know these, and examine your mind, and preserve your soul, like a wise and skillful physician who cuts away the rotten and putrefied flesh and applies medicine afterward. Now heal also your soul and your body with complete healing, so that you may attain that honor and eternal resting place without end. This is the teaching of heaven, which leads to the heavenly path and makes a man so that he does not fall from eternal glory, and leads him to our Lord Jesus Christ, whose is the kingdom and glory, with the Father and the Holy Spirit, now and forever and unto ages of ages, amen.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"რომელსა უნდეს შემოდგომაჲ ჩემდა, უვარ-ყავნ თავი თჳსი","severity":"info","text":"The saying attributed to Christ, 'He who wishes to come to me, let him empty himself,' is not a direct biblical quotation but echoes the ascetic theme of self-emptying (κένωσις) found in early monastic literature.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"უვარ-ყავნ","severity":"info","text":"The verb 'უვარ-ყავნ' (to empty oneself) is a key ascetic term in this passage, translating the Greek κενόω, and denotes the renunciation of personal will and desires as a prerequisite for approaching Christ.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"background","lemma":"მკურნალმან","severity":"info","text":"The comparison of the soul's healing to a physician cutting away rotten flesh reflects a common patristic and hagiographic metaphor, rooted in medical imagery from late antique asceticism.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"This passage concludes the homiletic section with a triadic exhortation: win faith by deed, preserve the soul, and pray for guidance, followed by a summary of heavenly teaching leading to Christ.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The closing doxology, with its reference to the kingdom and glory of Christ with the Father and the Holy Spirit, reflects standard Trinitarian formula in Georgian hagiography, affirming orthodox theology.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'უვარ-ყავნ თავი თჳსი' (empty himself) is not a verbatim scriptural citation; its source is unclear, possibly from an apocryphal saying or monastic tradition.","The Georgian text has a lacuna or unclear reading at the end: 'უკუნით(ი) უკუნისამდე' may be a scribal repetition or variant of the standard formula 'უკუნითი უკუნისამდე' (unto ages of ages)."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":21,"ref":"p21","source":"ჲოვ̃ნე C ^ შიშისათუის C ^ იტყუის C ^ ამისთუის C ^ განგუიმზადებს C ^ სიტყუით C ^ თუისისათა C ^ ურგებთათუის C ^ და-ვინ-იმკუიდრა C ^ წარხუიდე C ტუირთ-მძიმე C ^ ამისთუის C ^ სამკუიდრებელთა C ^ სულგრძელებისათუის C ^ დაჲცევ C ^ იტყუი C ^ ვიტყუით C ^ დაჲწერნენ C ^ სირცხუილისა C ^ მონაგებთათუის C ^ იყოო C მოჲსპე C ^ მოჲმკო C ^ თუისი C ^ მღუიძარებითა C ^ იტყუი C ^ მივემთხუიე C მოჲღო C ^ სირცხუილეულ C ^ განსლვისათუის C ^ მისთუის C ^ წარყვანებისათუის C ^ მოჲგონენ C ^ არაჲ თუ C ^ საუკუნუჲსა C ^ იტყუის C ^ მარად ღამე ] მარადღე C ^ შენთათუის C ^ სადა ჲყოს C ^ მოჲჴსენენ C ^ თუისთაჲ C ^ შენისათუის C შენთუის C ^ ამისთუის C ^ თუისით C ^ გუირგუინი C მოჲგების C მღუიძარენი C ^ გჳ̃რგუინოსან C ^ აღუირ-ასხენ C ^ განაღუიძე C ^ სახელისათუის C ^ შეუთგს C ^ დაადრგეს C ^ თუინიერ C ^ ყუითელ C ^ ღუინისასა C სიმდაბლით C ^ ჩუენთუის C იტყუის C ^ მშუიდ C ^ ამისთუის C ^ განმაჯუებისათუის C ^ მშუიდობისასა C ^ შენთათუის C ^ მკუირცხლ C ^ გლოჲსასა C ^ შეთათუის C ^ წუიმდენ C ^ აღუირ-ასხნე C ^ მოჲგო C სიმშუიდე C მშუიდთა C ^ გუირგუინოსან C ^ სიმშუიდე C ^ მისთუის C ^ მშუდთა C ^ გუირგუინი C ^ შუიდ გზის C ^ გეტყუი C ^ შუიდ გზის C სამეოცდაათშუიდ გზის C ^ დაჲცვენ C ^ თუისი C ^ მშ̃უდთასა C ^ მახუილი C ^ დაჲცევ C ^ ამისთუის C ^","english":"John speaks of fear, therefore he speaks, therefore he prepares us with words for his own benefit. And whoever reaped, depart, heavy burden, therefore for the sake of the inheritances of patience, leave off, I speak, we speak, let them write for the sake of the acquisitions of shame. It was, he destroyed, he reaped his own with trembling, I speak, I bowed down, he brought, shameful, for the sake of departure, for the sake of his removal, I thought, not if of the eternal, he speaks, always night, always day, for your sake, where it may be, he remembered his own for your sake, for you, therefore, with his own, he roars, he brings, the tremblers, roaring, he poured out, he made tremble, for the sake of the name, he attached, they placed, full of smoke, all, of wine, with humility, for us, he speaks, peace, therefore, for the sake of calming, of peace, for your sake, crown, of mourning, for your sake, before, he poured out, he brought, peace, of the peaceful, roaring, peace, for his sake, of the peaceful, roar, of the peaceful way, I tell you, of the peaceful way, of the seventy-seven ways, they preserved his own, in the peaceful, sweet, leave off, therefore.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"ჲოვ̃ნე","severity":"info","text":"The passage opens with 'John speaks of fear', likely a reference to John Chrysostom or John the Evangelist, but the text is too fragmentary to determine which. This may be a homiletic cue.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"სულგრძელება","severity":"info","text":"The term 'სულგრძელება' (patience, lit. 'long-suffering') is a key ascetic virtue in Georgian monastic literature, often translating Greek μακροθυμία.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"სირცხუილე","severity":"info","text":"The word 'სირცხუილე' (shame) appears in the context of 'acquisitions of shame', possibly referring to worldly possessions that bring disgrace, a common ascetic theme.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"სამეოცდაათშუიდ გზის","severity":"info","text":"The phrase 'seventy-seven ways' is unusual; it may be a corruption or a symbolic number. In Georgian tradition, numbers like 70 or 77 often denote completeness or a multitude, but no direct parallel is known.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"","severity":"caution","text":"The English draft is highly fragmentary and repetitive, with many unclear phrases (e.g., 'he roars', 'full of smoke'). The Georgian text also shows signs of corruption or scribal error, making confident interpretation difficult.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The identity of 'John' (John Chrysostom or John the Evangelist) is unclear.","The phrase 'seventy-seven ways' may be a scribal error or a symbolic number; its meaning is uncertain.","Many verbs lack clear subjects, and the sequence of actions is disjointed, possibly due to textual corruption."],"confidence":"low","notes":[]},{"i":22,"ref":"p22","source":"შეამთხუიის გუამისა C ^ დაჲჩვას C ^ აღუირ-ვასხნეთ C ^ ფიჩისა მშუიდობისასა C ^ დაჲფარვის C ^ მისთუის C თუისი C ^ მახუილი C ^ მახუილმან C ^ ამისთუის C მოიგე C ^ ჲდიდების C ^ თ̃უსთ C ^ ჩხურებისა C ^ მკუიდრ C ^ თუისი. ჲყაჳნ C ^ სიტყუით C ^ დაჲჭირვო C ^ ამისთუისცა C ^ მოჲპოეს C ^ განაღუიძე C ^ განაღუიძის C ^ ჲქმნების C ^ ჲღუიძებდი C მღუიძარებაჲ C ^ დრტუინვით C ^ ჲღუაწე C განჰმსდიდრე C ^ ჲჴსნის C ^ გუიცნობიეს C ^ ჲსხენ C ^ სიცრუჲსაჲ C თუინიერ C ^ ჲყო C ^ ვიტყუი C ^ ეკლესიასათა C ^ გეტყუის C ^ მიჲქციის C თუისი C ^ შეხუიდე C ეტყუი C ^ მოჲძულე C ^ მოჲძულეთ C ^ მოჲგე C ^ ჭეშმარიტად C მოჲგე C ^ დაჲცევ C ^ სამკუიდრებელი C ^ თუისი C ^ თუისი C ^ სიყუარულისათუის C ^ და-უკუე-ჲცვენ C დაიცევ C ^ მიჲწიო C ^ ჲ̃ჳ C ^ Ps._33,12. ^ Lk._7,37-48 ^ Mt._15,22. ^ Ps._6,5. ^ Mt._6,24. ^ Mt._8,12. ^ Mt._11,29. ^ შდრ. Ps._50,2; 50,9. ^ III_Reg._21,17-29. ^ Mt._18,21-22. ^ Mt._23,12. ^ Sir._20,18. ^ Sap._10,2. ^ Mt._5,7. ^ შდრ. Mt._2,1-11. ^ Ps._96,10. ^ Mt._25,40 ^ Mt._16,24; Lk._9,23. ^","english":"He made the body of the Lord to be consumed, he caused to be poured out, of the peace of the dove, and of concealment, for his own sake, his own, the martyr, the martyr, for this reason, he gained, of glory, of the Lord, of affliction, the heir, his own. He spoke, with a word, and he made difficult, for this reason also, they obtained, he revealed, he reveals, of the creation, I was revealing, revelation, with trembling, I struggled, I made known, of the explanation, I recognized, the tree, of falsehood, the Lord, he made, I say, of the church, I tell you, of his conversion, his own, I entered, I tell him, I loved, love, I gained, truly, I gained, I preserved, the inheritance, his own, his own, for the sake of love, and then I preserved, I approach, the Lord, Ps. 33:12, Lk. 7:37-48, Mt. 15:22, Ps. 6:5, Mt. 6:24, Mt. 8:12, Mt. 11:29, cf. Ps. 50:2; 50:9, III Reg. 21:17-29, Mt. 18:21-22, Mt. 23:12, Sir. 20:18, Sap. 10:2, Mt. 5:7, cf. Mt. 2:1-11, Ps. 96:10, Mt. 25:40, Mt. 16:24; Lk. 9:23.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The passage is a concatenation of short phrases and biblical citations, typical of a homiletic or hagiographic florilegium. The Georgian text shows a series of clauses marked by the letter C, likely indicating a list or a sequence of scriptural references.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"Ps. 33:12","severity":"info","text":"The citation Ps. 33:12 (LXX numbering) is given. In the Georgian tradition, this corresponds to a verse from the Psalms, likely used as a proof text for the themes of fear or trembling mentioned in the preceding English draft.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"Lk. 7:37-48","severity":"info","text":"The citation Lk. 7:37-48 refers to the story of the sinful woman who anoints Jesus' feet, a passage often used in hagiography to illustrate repentance and love. The reference may support the themes of love and conversion in the text.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"Mt. 15:22","severity":"info","text":"Mt. 15:22 is a verse about a Canaanite woman begging for her daughter's healing, a passage that could be linked to the themes of supplication or inheritance in the surrounding text.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"მახუილი","severity":"info","text":"The Georgian term 'მახუილი' (makhvili) is glossed as 'martyr' in the English draft. In the context of hagiography, this term is central, identifying the subject of the passage as a martyr figure.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"","severity":"caution","text":"The English draft is highly fragmented and contains many isolated words and phrases, making coherent interpretation difficult. The Georgian text also appears to be a list of phrases rather than a continuous narrative, possibly due to textual corruption or excerpting.","cites":[{"key":"ed:msc","label":"source edition: Hagiographical and Homiletic Texts from \"Mamata scavlani\"","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etca/cauc/ageo/msc/msc.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The relationship between the Georgian phrases and the biblical citations is unclear; the text may be a catena or a series of marginal notes rather than a continuous homily.","The English draft's translation of 'მახუილი' as 'martyr' is plausible but not certain; the term could also mean 'witness' in a broader sense."],"confidence":"low","notes":[]}]}