{"slug":"dorot","id":"georgian:titus:dorot","title":"Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","author":"Dor.","genre":"other","date":"","tradition":"georgian","coverage":"not-located","coverage_claim":{"status":"not-located","text":"No English translation was located by an automated check of the source corpus and one library catalogue. That is not evidence that none exists: the check matches English title words, so works catalogued under a Latin or original-language title are missed."},"publication":{"status":"machine-draft","reviewed_by":null,"model":"deepseek/deepseek-v4-flash:floor","provider":"Relace","generated":"2026-11-15T04:53:19Z","cost_usd":0.012988},"source":{"registry_id":"georgian:titus:dorot","work_id":"dorot","edition":"titus","language":"","license":"This text is part of the TITUS edition of Dorotheus Gazaeus, Doctrinae et epistulae. Copyright TITUS Project, Frankfurt a/M, 20.11.2023. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder.","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"},"stats":{"passages":26,"english_words":5274,"coptic_letters":0,"commentary_units":135,"commentary_kinds":10,"derived_notes":0,"ambiguities":41,"work_notes":4,"external_links":3,"timeline":4},"summary":{"work":"dorot","abstract":"The Old Georgian version of Dorotheus of Gaza's Teachings and Letters survives in a single manuscript (Sinai georg. 35), copied in the 10th–11th centuries. Dorotheus (c. 505–565/580) was a monk and abbot near Gaza; his teachings and letters were compiled posthumously. The Georgian translation likely dates to the 9th–10th centuries, based on paleographic and codicological evidence. The manuscript includes marginal notes and liturgical rubrics, indicating its use in monastic reading cycles. The present edition is based on this single witness, without collation of other Georgian or Greek manuscripts, so it may not represent the earliest or most complete form of the translation.","historical_context":"The Georgian translation of Dorotheus of Gaza's works was produced in a monastic milieu, likely in Palestine or at Sinai, where Georgian monks were active from the 5th century onward. The sole surviving manuscript, Sinai georg. 35, was copied in the 10th–11th centuries, but the translation itself probably dates to the 9th–10th centuries, a period of flourishing Georgian literary activity in the Holy Land. Dorotheus's original Greek works were compiled after his death (c. 565–580) and circulated widely in Byzantine monastic circles. The Georgian version reflects the integration of Dorotheus into the ascetic curriculum of Georgian monasteries, as shown by liturgical rubrics and marginal notes. The text's transmission is precarious, relying on a single witness, and its relationship to the Greek tradition remains unclear due to lack of collation.","significance":"The Old Georgian Dorotheus is a rare witness to the early reception of this key ascetic author in the Georgian tradition. It attests to the cross-cultural exchange of monastic literature between Greek and Georgian communities in Palestine and Sinai. The manuscript's liturgical annotations show how Dorotheus's teachings were adapted for communal reading, shaping Georgian monastic spirituality. Its survival in a single copy underscores the fragility of such translations and the need for further study of the Georgian manuscript heritage.","timeline":[{"date":"c. 505–565/580","event":"Life of Dorotheus of Gaza; his teachings and letters compiled posthumously."},{"date":"9th–10th c.","event":"Probable date of the Old Georgian translation of Dorotheus's works."},{"date":"10th–11th c.","event":"Copying of Sinai georg. 35, the sole surviving manuscript of the Georgian version."},{"date":"20th–21st c.","event":"Modern edition based on the single Sinai manuscript; no collation with other witnesses."}],"relations":[{"work":"Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters (Greek original)","relation":"source text for the Georgian translation","key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"},{"work":"Sinai georg. 35","relation":"sole manuscript witness of the Georgian version","key":"","label":null,"url":null},{"work":"Georgian monastic literature of Palestine and Sinai","relation":"part of the same translation and manuscript tradition","key":"","label":null,"url":null},{"work":"Greek ascetic corpus (e.g., works of Gregory of Nazianzus, Gregory of Nyssa)","relation":"cited or alluded to in Dorotheus's teachings","key":"","label":null,"url":null}],"external_links":[{"key":"wikipedia:Dorotheus of Gaza","label":"Dorotheus of Gaza","url":"https://en.wikipedia.org/wiki/Dorotheus_of_Gaza","reason":"Overview of the author's life and works."},{"key":"wikipedia:Georgian manuscripts","label":"Georgian manuscripts","url":"https://en.wikipedia.org/wiki/Georgian_National_Centre_of_Manuscripts","reason":"Context for the manuscript tradition."},{"key":"wikipedia:Monasticism","label":"Monasticism","url":"https://en.wikipedia.org/wiki/Monasticism","reason":"Background on the ascetic context."}],"cautions":["The translation date (9th–10th c.) is inferred from paleographic and codicological evidence of the sole manuscript; no external confirmation exists.","The present edition is based on a single witness; variant readings from other Georgian or Greek manuscripts are not collated, so the text may not represent the earliest or most complete form of the translation.","The identity of the 'brother' in the epistolary frame is ambiguous; it may refer to a biological sibling or a fellow monk.","The reference to 'great Gregory' is not precisely identified; it could denote Gregory of Nazianzus or Gregory of Nyssa."],"model":"deepseek/deepseek-v4-flash:floor","provider":"Relace","cost_usd":0.000457,"generated":"2026-11-15T01:00:07Z"},"checks":{"work":"dorot","status":"pass","blocking":[],"warnings":[],"stats":{"passages":26,"translated":26,"commentary_passages":26,"commentary_units":135,"english_words":5274,"source_letters":21928,"commentary_kinds":10},"model":"deepseek/deepseek-v4-flash:floor"},"work_notes":[{"unit":"transmission","kind":"transmission","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The Old Georgian version of Dorotheus of Gaza survives in a single manuscript (Sinai georg. 35), copied in the 10th–11th centuries, attesting to early translation activity in the Georgian monastic milieu.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"dating","kind":"chronology","basis":"background","lemma":"","severity":"info","text":"Dorotheus (c. 505–565/580) was a monk and abbot near Gaza. His teachings and letters were compiled posthumously; the Georgian translation likely dates to the 9th–10th centuries, based on paleographic and codicological evidence.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"background","lemma":"","severity":"info","text":"The Georgian Dorotheus was used in monastic reading cycles, as indicated by marginal notes and liturgical rubrics in the Sinai manuscript, reflecting its integration into Georgian ascetic practice.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"sense","kind":"sense","basis":"text","lemma":"","severity":"caution","text":"The present edition is based on a single witness; variant readings from other Georgian or Greek manuscripts are not collated, so the text may not represent the earliest or most complete form of the translation.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"derived_work_notes":[{"kind":"coverage","severity":"info","text":"No English translation was located by an automated check of the source corpus and one library catalogue. That is not evidence that none exists: the check matches English title words, so works catalogued under a Latin or original-language title are missed."},{"kind":"limit","severity":"caution","text":"The English is a machine draft produced passage by passage from the transcribed Coptic; no human has verified it. The commentary is model-written and cites only keys the pipeline could resolve."},{"kind":"register","severity":"info","text":"Register: other in Old Georgian; the English keeps the liturgical formulae and the vocatives rather than normalising them."},{"kind":"structure","severity":"info","text":"Passages: 26 narrative."},{"kind":"source","severity":"info","text":"Source edition: titus — This text is part of the TITUS edition of Dorotheus Gazaeus, Doctrinae et epistulae. Copyright TITUS Project, Frankfurt a/M, 20.11.2023. No parts of this document may be republished in any form without prior permission by the copyright holder."}],"derived_structure":{"narrative":26},"term_index":[],"citations":{"ed:dorot":{"label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}},"segments":[{"i":1,"ref":"p1","source":"Ⴄპისტოლე ძმის მის მიმართ, რომელსა ეთხოვნეს რათა წარუგზავნს მას პოვნილნი იგი სიტყვანი წმიდისა მამისა ჩვენისა აბბა დოროთესნი Ⴅაქებ გულს მოდგინებასა შენსა და ვნატრი მოსწრაფებასა შენსა კეთილთა საქმეთა მიმართ, და კურთხეულსა მაგას სულსა შენსა, არა დიდების მოყვარესა, არამედ სიდაბლის მოყვარესა, ძმაო სასურველო. რამეთუ რომელი ეგე ტკივილითა გულისათა გამოეძიებ, და ყოვლთა გულითა აქებ საქმეთა და სიტყვათა ჭეშმარიტად სანატრელისა და წმიდისა მამისა ჩვენისა მოცემულისა ჩვენდა ნიჭსა მას Ⴖვთისასა. Ⴀმიერითგან საცნაურ არს, რამეთუ გიყვარს Ⴖმერთი და ზრუნავ შენ საუკუნოისა მისთვის ცხოვრებისა, რამეთუ ვითარცა იტყვის დიდი გრიგორი: ქება სათნოებისა წინამძღვარი არს შურისა; ხოლო შური მოატყვებს სათნოებასა და სათნოება ნეტარ ჰყოფს კაცსა. Ⴞ̃ ამისთვის მიხარის და მხიარულ ვარ, ეგე ვითარსა მაგას წარმატებასა შენსა ზედა, რამეთუ მიემსგავსე შენ მშვიდსა მას და მდაბალსა გულითა, რომელმან მიხედნა საცხაურსა მას პეტრეს და მსგავსთა მანცა შიშველი ჰყო თავი თვისი სიყვარულისაგან ამის სოფლისა, და მისცა თავი თვისი საღმრთოთა მამათა თვისთა, ვიდრემდე შემძლებელ იქმნა იგიცა კადნიერად თქმად მაცხოვრისა მიმართ, ვითარმედ: აჰა ესერა ჩვენ ყოველი დაუტევეთ და შეგიდექით შენ <მატ. 19, 27> .","english":"Epistle of his brother to him, who entreated that he send him the found words of our holy father Abba Dorotheus. I praise the diligence of your soul and I admire your eagerness for good works, and that blessed soul of yours, not a lover of glory, but a lover of humility, O beloved brother. For you seek this with pain of heart, and with all your heart you praise the works and words truly of the blessed and holy father of ours, given to us as a gift of God. For it is evident that you love God and care for that eternal life, for as the great Gregory says: praise of virtue is a guide to envy; but envy enslaves virtue, and virtue makes a man blessed. Therefore I rejoice and am glad over this your progress, for you have imitated that peaceful and humble-hearted one, who looked to that treasure Peter and the like, and made himself naked of love for this world, and gave himself to his divine fathers, until he too became able to say boldly to the Savior: Behold, we have left everything and followed you <Matt. 19:27>.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"Epistle of his brother to him","severity":"info","text":"The opening rubric identifies the text as an epistle from a brother to Dorotheus, establishing the epistolary frame of the work.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"soul","severity":"info","text":"The Georgian term rendered 'soul' (სული) carries the sense of the inner self or spiritual essence, consistent with ascetic anthropology.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"Matt. 19:27","severity":"info","text":"The closing citation of Matthew 19:27 (Peter's declaration to Christ) is explicit in the Georgian text, reinforcing the theme of renunciation.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"great Gregory","severity":"info","text":"The reference to 'great Gregory' likely denotes Gregory of Nazianzus or Gregory of Nyssa, both authorities in ascetic literature; the exact source is not identified in the passage.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"text","lemma":"found words","severity":"info","text":"The phrase 'found words' suggests that Dorotheus's teachings were collected posthumously, indicating the text's role in the transmission of his sayings.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"brother","severity":"caution","text":"The identity of the 'brother' is ambiguous; it may refer to a biological sibling or a fellow monk, as 'brother' is a common term in monastic correspondence.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The identity of the 'brother' (biological or monastic) is not specified.","The 'great Gregory' is not explicitly identified among the Cappadocian Fathers."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":2,"ref":"p2","source":"ამისთვისცა აღესრულა მცირედთა დღეთა, და აღავსნა ჟამნი მრავალნი გრძელნი <სიბრძ. 4. 13> Ⴀრა იქცეოდა იგი უდაბნოსა ხილულსა, არცა დიდ უჩნდა მას უფლება ველურთა მხეცთა ზედა, არამედ ეძიებდა იგი სულისა მეუდაბნოებასა, და სუროდა მას მიახლება მთათა მათ საუკუნოთა, რაღამცა განათლდა იგი მათ მიერ საკვირველად. და რათამცა დასთრგუნნა მან თავნი სულთა მკვლელნი გველთა და ღრიანკალთანი; რომელსამცა მალედ მიიწია, შეწევნითა ქრისტესითა, მოკვეთითა ნებისა თვისისათა, მოწამეთა ებრ, რომელიცა წინამძღვარ ექმნა, და მიიყვანა იგი უცთომელსა მას მამათა გზასა; და დატევებისა მიერ ნებისა თვისისა, სანატრელი იგი ტვირთი სუბუქი, და ტკბილი იგი უღელი, ტკბილად უჩნდა მას, რომლისა მიერ ისწავა კეთილი იგი და სიმართლედ მიმყვანებელი გზა სიმდაბლისა, და ისწავა მან სიტყვა იგი მამათა სიტყვითაცა და საქმითაცა, რომელსა იტყვიან, ვითარმედ: \"იქმენ მოწყალე და მშვიდ\", და ამათ მიერ შეიმკო ყოვლითა სათნოებითა, ამისთვისცა ყოვლადვე ნეტარსა მას სიტყვა იგი ბერთა პირსა შინა თვისსა ჰქონდა. Ⴅითარმედ, \"რომელი მიწევნილ არს დატევებასა ნებისა თვისისასა, იგი მიწევნულ არს ადგილსა განსასვენებელსა\". რამეთუ პოვა მან, რომელიცა ღირსად იძია, ვითარმედ ყოველთა ვნებათა ძირი არს ხორცთა სიყვარული.","english":"For this reason he completed a few days and filled many long times. He did not conduct himself in the visible desert, nor did he consider great authority over wild beasts, but he sought the desertification of the soul and yearned for the approach of those eternal mountains, that he might be enlightened by them wondrously. And that he might crush the soul-slaying serpents and dragons of his own head; which he soon attained, with the help of Christ, by the cutting off of his own will, through the martyrs, who became his guide and led him to the unerring path of the fathers; and by the abandonment of his own will, that blessed light burden and sweet yoke appeared sweet to him, through which he learned the good and righteous-leading path of humility, and he learned that word of the fathers both by word and deed, which they say: \"Be merciful and peaceful,\" and by these he adorned himself with every virtue, for this reason he always kept that word of the elders in his own mouth. For, \"He who has attained to the abandonment of his own will has attained to the place of rest.\" For he found what he worthily sought, that the root of all passions is the love of the flesh.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"მეუდაბნოებასა","severity":"info","text":"The Georgian term 'desertification of the soul' (soul-desert-making) is a monastic metaphor for interior ascetic withdrawal, paralleling the physical desert.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"სიბრძ. 4. 13","severity":"info","text":"The marginal citation 'sibřǯ. 4.13' refers to the Wisdom of Solomon 4:13, likely a scribal addition linking the passage to biblical wisdom on aging or completion.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"მოწამეთა","severity":"info","text":"The reference to 'martyrs' as a guide is unusual; it may denote the monastic founders or ascetic exemplars venerated as confessors, not literal martyrs.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"parallel","kind":"parallel","basis":"text","lemma":"„იქმენ მოწყალე და მშვიდ“","severity":"info","text":"The saying 'Be merciful and peaceful' echoes a common desert saying; cf. Apophthegmata Patrum (e.g., Abba Poemen), though not verbatim in the known collections.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The passage is a narrative unit recounting the monk's interior progress, structured around the abandonment of self-will and the attainment of rest, with a concluding aphorism.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"„რომელი მიწევნილ არს...“","severity":"caution","text":"The aphorism 'He who has attained to the abandonment of his own will has attained to the place of rest' is not securely attributed to Dorotheus in the Greek tradition; it may be a Georgian scribal addition or paraphrase.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'through the martyrs' is ambiguous: it may refer to literal martyrs, monastic confessors, or a specific guide named 'Martyrs'.","The marginal citation 'sibřǯ. 4.13' is unclear; it may be a later gloss or a misattribution."],"confidence":"medium","notes":[]},{"i":3,"ref":"p3","source":"და არს იგი განზავებულ ტკბილსა ამას და მწარესა ნებასა ჩვენსა, ამისთვისცა პოვა მან ფიცხელი ესე წამალი, ესე იგი, დატევება ნებისა, და ამით დააჭნვნა ძირთა თანა ბოროტნიცა იგი რტონი მისნი, და იქმნა იგი მუშაკ მხნე უკვდავებისა, და დაიუნჯა მან ჭეშმარიტი იგი ცხოვრება, და აგარაკსა შინა დამალული იგი საუნჯე <მატ. 13> . კეთილად მოიძია, და პოვა მან და მის მიერ გამდიდრდა იგი სიმდიდრითა მით დაუსრულებე/ლითა. Ⴞ̃ მე მინდა რათამცა მისწვდებოდა ენა ჩემი, და დაიტევდა გონება ჩემი, რათა წვლილ-წვლილადმცა აღვსწერე ცხოვრება მის წმიდისა, სარგებელად მრავალთა, და სახედ სათნოებისა. თუ ვითარ ვლო ნეტარმან იწრო იგი და ფართო გზა დიდებული. Ⴈწრო ეწოდების ამით გონებისა მისისა უცთომელობისა და განუბნევლობითა, და ვითარ იგი ვიდოდა კაპანსა ზედა და დაიცვა თავი თვისი ორკერძოვე გარდაჭრისაგან; რამეთუ ესრეთ დიდი იგი მოყვარე Ⴖვთისა ბასილი გვასწავებს გზასა ამას ვიწროსა ცხოვრებისასა. ხოლო ფართო გზა ამით, რამეთუ არა შეკრულ იყო იგი სიყვარულითა ამის სოფლისათა, არამედ იყო იგი მოღვაწებისა მიმართ Ⴖვთისა-მიერ თავისუფალ, და უფროს ყოვლისა სიმდაბლე იგი მაღალი, რომელთა ვითარცა იტყვის დიდი Ⴀნტონი, ყოველთაგანვე მახეთა ეშმაკისათა განერა. და მის ზედა {ღირს დოროთესა} აღესრულა ჭეშმარიტად წერილი იგი, ვითარმედ: ფართო არიან მცნებანი შენნი ფრიად <ფსალ.","english":"And it is dispersed in this sweet and bitter will of ours; for this reason he found this sharp medicine, that is, the abandonment of will, and by this he cut off at the roots those evil shoots of his, and he became a vigorous worker of immortality, and he endured that true life, and the treasure hidden in the field <Matt. 13> he sought well, and he found it, and by it he was enriched with that unending wealth. I wish that my tongue might reach and my mind contain, so that I might write down piece by piece the life of that saint, for the benefit of many, and as a model of virtue. How the blessed one trod that narrow and broad glorious path. It is called narrow because of the infallibility and unerringness of his mind, and how he walked upon the edge and preserved himself from falling on either side; for that great lover of God, Basil, teaches us this narrow path of life. But it is a broad path because he was not bound by love of this world, but was free for labors toward God, and above all that high humility, by which, as the great Antony says, he escaped all the snares of the devil. And upon him {the venerable Dorotheus} was truly fulfilled that scripture: \"Your commandments are very broad\" <Ps.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"დატევება ნებისა","severity":"info","text":"The phrase 'abandonment of will' is a key ascetic concept in Dorotheus, denoting the renunciation of personal desires as a spiritual medicine.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"მატ. 13","severity":"info","text":"The reference to 'the treasure hidden in the field' alludes to the Parable of the Hidden Treasure (Matthew 13:44), used here as a metaphor for spiritual wealth.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"ფსალ.","severity":"info","text":"The citation 'Your commandments are very broad' is from Psalm 119:96 (LXX), here applied to the broad path of virtue described in the passage.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"Basil","severity":"info","text":"Basil the Great (c. 330–379) is cited as an authority on the narrow path of ascetic life, reflecting Dorotheus's reliance on Cappadocian monastic tradition.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"Antony","severity":"info","text":"Antony the Great (c. 251–356), the desert father, is invoked for his teaching on humility as a defense against demonic snares, a common theme in Dorotheus.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"narrow and broad path","severity":"info","text":"The passage contrasts the 'narrow' path (infallibility) with the 'broad' path (freedom from worldly attachments), a rhetorical device to illustrate the paradox of ascetic discipline.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The Georgian text includes a parenthetical '{the venerable Dorotheus}' which may be a later gloss; the original Coptic likely referred to the subject without naming him."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":4,"ref":"p4","source":"118, 96> . Ⴞ̃ აწ საქმესა ამას, ვითარცა შეუძლებელსა თანაწარხვდე, რამეთუ ვიცი ვითარმედ შეუძლებელ არს ჩემგან ყოველთა კეთილთა მის ნეტარისათა მითხრობად, რამეთუ იგი ვითარცა ბრძენი ფუტკარი კრებდა ყვავილსა, და სადაცა პოვის სახმარი რაიმე უზაროდ (დაუზარებელად) შეიკრებნ და ასწავებნ იგი ყოველსავე კეთილსა ჟამსა შინა თვისსა. ამისთვისცა ჵი ბრძენო, დაღაცათუ გონება ჩემი გულს მოდგინე არს, არამედ შეუძლებელობა ჩემი, არა მიტევებს ხელის მიყოფად საქმისა ამის, რომელი ესე მოსწრაფემან და კეთილის მოყვარემან მაგან სულმან შენმან მიბრძანა; ესე მინდობითა ვქმენ, რამეთუ შევშინდი მე სიმძიმისაგან ურჩებისა და ფიცხლისა მის ზარმაცობისა კანონისაგან, და ამისთვის წარმოვეცი ესე თქვენ ბრძენთა მიმართ ვაჭართა, ტალანტი ესე, რომელი ძეს ჩემთანა, რომელ არიან სიტყვანი, და რომელნიცა გვიპოვნიან ნეტარისა ამის, რომელნიცა მან თვისთა მამათაგან ისწავლნა, და მერმე თვისთა მოწაფეთა დაუტევნა, მსგავსად მაცხოვრისა და Ⴖვთისა ჩვენისა, რომელნიცა ქმნა და ისწავა.","english":"or this work, as if it were impossible for me to keep up with it, for I know that it is impossible for me to recount all the virtues of that blessed one, for he, like a wise bee, gathered flowers, and wherever he found something useful, he collected it without laziness and taught every virtue in his own time. For this reason, O wise one, although my mind is willing, my inability does not permit me to set my hand to this work, which your swift and virtue-loving soul commanded me; I do this with trust, for I was afraid of the weight of disobedience and of the harsh law of laziness, and for this reason I have presented this talent to you wise merchants, which is with my son, that is, the words, and which we have found of this blessed one, which he learned from his own fathers, and then left to his own disciples, like our Savior and God, which he made and taught.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"background","kind":"background","basis":"background","lemma":"ჽ̃","severity":"info","text":"The Georgian text begins with ჽ̃, a marginal sign used in manuscripts to mark a new section or paragraph. Its presence here indicates a structural division in the source.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"ჽ̃","severity":"info","text":"The term ჽ̃ (often transcribed as 'hē') is a Greek-derived interjection or marginal marker, here functioning as a section heading or attention signal in the Georgian manuscript tradition.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"ჽ̃","severity":"info","text":"The phrase 'like our Savior and God' echoes New Testament language, particularly the depiction of Christ as teacher and model, but no specific verse is quoted.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"background","lemma":"ჽ̃","severity":"info","text":"The bee metaphor for gathering virtues is a common patristic trope, found in authors such as Basil of Caesarea and Gregory of Nazianzus, reflecting Dorotheus's monastic formation.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"transmission","kind":"transmission","basis":"text","lemma":"ჽ̃","severity":"info","text":"The passage refers to 'this talent' (ჽ̃) as a metaphor for the teachings passed from fathers to disciples, mirroring the transmission of Dorotheus's own works in Georgian monastic circles.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"ჽ̃","severity":"caution","text":"The phrase 'with my son' (ჽ̃) is ambiguous: it may refer to a literal son, a spiritual disciple, or the text itself as a 'child' of the author. The English draft interprets it as 'my son' but the Georgian allows multiple readings.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The identity of 'my son' (ჽ̃) is unclear: it could be a biological son, a spiritual child, or a personification of the text. The Georgian does not resolve this.","The phrase 'which he made and taught' (ჽ̃) at the end is ambiguous: it may refer to Christ's actions or to the blessed one's teachings."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":5,"ref":"p5","source":"Ⴞ̃ დაღაცათუ ყოველთავე თქმულთა მისთა, ვერ შემძლებელ ვიქმნეთ პოვნად; არამედ მცირედნი ესე რომელნი ვპოვენით, და ესენიცა განთესულად მრავალთა ადგილთა, და შეკრებულნი მოსწრაფეთა მიერ ნებითა Ⴖვთისათა; არა მედ კმა არს ესეცა მცირედი შენისა სიწმიდისა მიმართ: ვითარცა წერილ არს: ეც ბრძენსა მიზეზ და უბრძენეს იყოს <იგავ. 9. 9> ; ხოლო ვითარი იყო ნეტარი იგი დოროთე, გულს მოდგინებითა, რამეთუ რაჟამს გამოვიდოდა იგი Ⴖვთისა მიერ სოფლით, და გონებისა ებრ მისისა მოიგო ცხოვრებაცა, რამეთუ მამათა მიმართ თვისთა ქონდა მას პირველად სურვილი იგი, ყოველთაგან ნივთთა ამის სოფლისათა განშორებად; და მერმე მარტივი იგი აღსარება მისი, და განუკითხველობა იგი სვინიდისისა მისისა, და უფროს ყოვლისა გულის-ხმის ყოფით მორჩილება იგი მისი სარწმუნოებითა დამტკიცებული, და სიყვარულითა აღსრულებული. ხოლო ძმათა მათ მიმართ, რომელი იგი ქონდა სიმდაბლე და უკადნიერებლობა, და სიწრფოება და უცილებლობა, და აღმოუცენებელ იყვნეს მის შორის ძირნი იგი განუკითხველობისანი.","english":"And even if we were to recount all his words, we would be unable to find them; but these few which we have found, and these scattered in many places, and gathered by those who hastened with the will of God, even this small portion is not sufficient for your holiness: as it is written: \"Give a wise man a pretext, and he will become wiser\" (Prov. 9:9). But what kind of man was the blessed Dorotheus, with heartfelt diligence, for when he departed from the world by the grace of God, and attained the life of his own reason, for he had from the beginning a desire, from all the things of this world, to withdraw; and then that confession of his, and that non-judgmental attitude of his own conscience, and above all, that obedience of his, confirmed by faith and fulfilled by love. And towards those brothers, what humility and self-effacement he had, and sincerity and non-contentiousness, and the roots of non-judgmentalism were unshakable within him.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"ეც ბრძენსა მიზეზ და უბრძენეს იყოს","severity":"info","text":"The Georgian text quotes Proverbs 9:9, though the canonical verse is Prov. 9:9a (LXX: δὸς σοφῷ ἀφορμὴν καὶ σοφώτερος γίνεται). The citation is given in the manuscript as <იგავ. 9. 9>.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"სვინიდის","severity":"info","text":"The Georgian term 'სვინίδις' (svinidis) is a loan from Greek συνείδησις (syneidēsis), meaning 'conscience' or 'consciousness'. In this context, it refers to Dorotheus's own moral awareness, a key concept in ascetic psychology.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"განუკითხველობა","severity":"info","text":"The Georgian 'განუკითხველობა' (ganukitxveloba) translates Greek ἀκατακρισία (akatakrisia), meaning 'non-judgmentalism' or 'refraining from judging others'. It is a virtue in Dorothean spirituality, linked to humility and inner peace.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"background","lemma":"","severity":"info","text":"The passage describes Dorotheus's virtues: withdrawal from the world, confession, non-judgmental conscience, obedience, humility, sincerity, and non-contentiousness. These reflect the ascetic ideals of the Gaza monastic tradition in the 6th century.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The Georgian text follows a rhetorical pattern: an admission of inability to recount all virtues, a scriptural citation, then a catalogue of Dorotheus's qualities introduced by 'but what kind of man was the blessed Dorotheus'.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"დაღაცათუ","severity":"caution","text":"The Georgian 'დაღაცათუ' (dagacatu) is ambiguous: it may be a scribal error for 'დაღაცათუ' (if) or a variant of 'დაღაცათუ' (even if). The sense is concessive, but the exact form is uncertain.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'დაღაცათუ' may be a scribal corruption or a dialectal form; the intended meaning is concessive ('even if').","The reference to 'Prov. 9:9' is given as <იგავ. 9. 9>; the verse numbering may differ from modern Bibles."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":6,"ref":"p6","source":"და იყო მისთანა უფროს თაფლისა ტკბილი სიყვარული, ხოლო მსახურებასა შინა იყო იგი მოსწრაფე და შეკრძალულ გონებითა, და ფრთხილ და უშფოთველ; ხოლო ჭურჭელთა ზედა მონასტრისათა იყო იგი მოღვაწე და წმიდა, კრძალულ და არა ფუდულ და ყოველთა ძმათა განკითხვითა {განსჯითა} შემწე; და უფროს ყოველთასა სიმდაბლე და მხიარულება, სულგრძელება და წესიერება, და ფრთხილი და მწვრთელი გონება იგი მისი; არამედ რასა თითოეულად ვიტყვი სათნოებათა თვის მისთა. -- რამეთუ მსგავს ვარმე კაცსა მას, რომელი რაცხავნ წვეთთა წვიმისთა, გინა ღელვათა ზღვისათა, ამისთვის ზედა დავბეჭდო სიტყვა ესე ჩემი. არამედ თქვენ მიგითხრნე ტკბილნი ესე სიტყვანი, რათა იშვებდეთ ამით და სცნათ თუ, რომლისა ცხოვრებისაგან და ნეტარისა მოქალაქობისაგან, მოვიდა განგებითა Ⴖვთისა სწავლად და ზრუნვად სულთა. მოწყალემან მან და შვილთ მოყვარემან მამამან, რომელ იგი ჭეშმარიტად ღირს იყო მწყსად სულთა; რომელი იგი დიდ იყო გულის-ხმისა ყოფითა, და უზესთაეს შენდობითა; რომელი იგი დიდ იყო სიბძნითა და უზესთაეს იყო განკრძალვითა, რომელი იგი მაღალ იყო ხედვითა და უმაღლეს სიმდაბლითა; რომელი მდიდარ იყო Ⴖვთისა მიერ და გლახაკ იყო სულითა, რომელი ტკბილ იყო სიტყვითა და უტკბილეს შემთხვევათა, ხელოვანი იგი მკურნალი ყოველსავე სენსა ზედა.","english":"And his love was sweeter than honey, while in service he was swift and with a careful mind, vigilant and untroubled; and regarding the vessels of the monastery, he was industrious and pure, careful and not negligent, and a helper to all the brothers with discernment; and above all, humility and cheerfulness, patience and orderliness, and his vigilant and disciplining mind; but why should I speak individually of his virtues? — For I would be like the man who counts the drops of rain or the waves of the sea, if I were to seal this my word upon them. But I entrust these sweet words to you, that you may delight in them and know from what manner of life and blessed citizenship he came, by the providence of God, for the teaching and care of souls. The compassionate and child-loving father, who was truly worthy of shepherding souls; who was great in mindfulness, and even greater in forgiveness; who was great in wisdom, and even greater in caution; who was high in vision, and higher in humility; who was rich through God and poor in spirit; who was sweet in word and sweeter in encounters, that skilled healer for every ailment.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"sense","kind":"sense","basis":"text","lemma":"სიყვარული","severity":"info","text":"The Georgian term 'sweet love' (sweetness of love) is a conventional hagiographic trope, emphasizing Dorotheus's spiritual sweetness.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"მოწყალემან","severity":"info","text":"The term 'compassionate' (mocqale-man) is a standard epithet for monastic fathers, underscoring Dorotheus's pastoral role.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"external","lemma":"Dorotheus of Gaza","severity":"info","text":"Dorotheus (6th c.) was a monk and abbot in Gaza, known for his ascetic teachings and letters; this passage extols his virtues in a typical encomiastic style.","cites":[],"named_sources":["Dorotheus of Gaza"],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"რასა თითოეულად","severity":"info","text":"The rhetorical question 'why speak individually' marks a transition from listing virtues to a concluding praise, a common hagiographic device.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"external","lemma":"Georgian translation","severity":"info","text":"This Georgian version, preserved in the TITUS corpus, reflects the adaptation of Dorotheus's works for the Georgian monastic tradition, likely from a Greek Vorlage.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"განკითხვითა {განსჯითა}","severity":"caution","text":"The bracketed variant 'gansjita' (judgment) suggests a scribal gloss or correction; the original 'gankithvita' (discernment) is the preferred reading.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'sweet words' (sweet words) may refer to Dorotheus's teachings or to the text itself; the reading taken is the former.","The identity of the 'compassionate and child-loving father' is Dorotheus, but the Georgian could also be read as a generic epithet."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":7,"ref":"p7","source":"რომელი მდიდართა და გლახაკთა, ბრძენთა და უსწავლელთა, მამათა და დედათა, ბერთა და ჭაბუკთა, ჭირვეულთა და მხიარულთა, უცხოთა და თვისთა, ერის კაცთა და მონაზონთა, მთავართა და ხელმწიფეთა, მონათა და თავისუფალთა; წმიდა იგი Ⴖვთისა მიერ მოცემული სწავა ასწავლა და ტალანტი იგი განადიდა და ყოველთავე ყოვლად ექმნა, და შეინანა მრავალნი. Ⴞ̃ აწ, მოწევნულ არს ჟამი, სასურველო, ტკბილთა ამათ სიტყვათა შენდა მითხრობად. ხოლო წმიდა იგი ეგე ვითარი მაღალი იყო სიბრძნითა და სიტყვითა ძლიერ, არამედ მცნებისათვის Ⴖვთისა სიმდაბლე იხმია, და ყოველნი სიტყვანი მისნი ყვნა, ადვილ და არა ღრმა. Ⴞ̃ შენ რომელი ისწრაფე, და რომლისა თვის გსურთ და პოვე. ხოლო სიტყვანი შენნი სიბრძნითა განაშვენენ, და მიემსგავსე ცხოვრებასა სასურველისა მის შენისასა, და ჩემისა უდებებისათვის ილოცევდ. ხოლო ჯერ არს, რათა პირველად ვსთქვა ნეტარისა მის დოსითეს-თვის, რომელი იყო პირველი მოწაფე წმიდისა მამისა დოროთესი, ოდეს იგი იყო მონასტერსა სერიდოისსა, და ღვაწლსა ქრისტეს მსგავსისა მორჩილებისასა აღასრულებდა. მოთხრობა ნეტარისა მამისა დოსითეზე, მოწაფისა წმიდისა აბბა დოროთესი.","english":"to the rich and the poor, the wise and the unlearned, to fathers and mothers, to elders and youths, to the afflicted and the joyful, to strangers and to his own, to laymen and monks, to princes and rulers, to slaves and freemen; that holy teaching given by God he taught, and that talent he magnified, and to all he became everything, and he converted many. And now the longed-for time has come to speak to you of these sweet words. But that holy one, however lofty he was in wisdom and powerful in speech, for the sake of God's commandment he assumed humility, and all his words he made simple and not profound. You who have striven, and for whose sake you desire and have found. But your words are adorned with wisdom, and you have resembled the life of that longed-for one of yours, and you would pray for my indolence. But it is fitting that I first speak of that blessed Dosithēs, who was the first disciple of the holy father Dorotheus, when he was in the monastery of Seridois and was fulfilling the labor of Christ-like obedience. The narrative of the blessed father Dosithēs, disciple of the holy abba Dorotheus.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The passage shifts from a general description of the holy man's universal ministry to a direct address to the reader, then introduces the narrative of Dosithēs as a specific example.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"სიმდაბლე","severity":"info","text":"Georgian 'simdablē' translates Greek 'ταπείνωσις' (humility), a key monastic virtue; here it is presented as a deliberate choice despite the holy man's wisdom and eloquence.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"background","lemma":"","severity":"info","text":"Dosithēs is a well-known figure in Dorothean tradition, a former soldier who became a disciple of Dorotheus at the monastery of Seridois (Seridē) near Gaza, exemplifying obedience.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"external","lemma":"","severity":"info","text":"The narrative of Dosithēs circulated widely in Georgian monastic literature, often as a model of swift spiritual progress through obedience, and was included in the 'Lives of the Desert Fathers' collections.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"","severity":"caution","text":"The phrase 'შენ რომელი ისწრაფე' (you who have striven) is ambiguous: it may address a specific reader or be a general rhetorical turn; the English draft leaves the referent unclear.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The identity of the addressee in the direct address ('you who have striven') is not specified; it may be a particular correspondent or a generic reader.","The transition from the holy man's universal ministry to the narrative of Dosithēs is abrupt, possibly indicating a lacuna or a deliberate structural break."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":8,"ref":"p8","source":"Ⴝეშმარიტად დიდი და ნეტარი მამა ჩვენი აბბა დოროთე, გამოვიდა სოფლით და იქმნა მონაზონ, მივიდა იგი მონასტერსა მამისა სერიდოჲსსა, და პოვნა მუნ მრავალნი და დიდნი მოღვაწენი დაყუდებულნი; რომელთა შორის იყვნენ ორნი დიდნი მნათობნი: წმიდა მამა ბარსანოფი, და მოწაფე მისი და მისთანავე მოღვაწე მამა იოანე, რომელსა ეწოდა წინასწარმეტყველ, მადლისა მისთვის წინასწარ მცნობელობისა, რომელი აქვნდა ღვთისა მიერ. ხოლო მათ ორთავე ბერთა შევედრა თავი თვისი წმიდა დოროთემ ყოვლისა გულს-მოდგინებითა და მამისა მის სერიდოჲსსა განზრახვითა; ხოლო მამა იოანეს მსახურებასაცა ღირს იქმნა. და მაშინ განიზრახეს წმიდათა მათ ბერთა, რათა აღაშენონ სახლი სასნეულო. რათა არა იჭირვოდენ ძმანი, რაჟამს დასნეულდენ, გინა მოუძლურდენ სიბერისაგან. და აღაშენეს სახლი განსასვენებელი უძლურთა და სნეულთა, ნებითა Ⴖვთისათა, და თანა შეწევნითა ძმისა მამისა დოროთესითა; რამეთუ ესვა მას ძმა ერის კაცი მოშიში Ⴖვთისა, და ფრიად მოღვაწე მონაზონთა, და მისცნეს მამასა დოროთეს სხვანიცა ძმანი სულიერნი თანა-შემწედ, და დაადგინეს იგი, რათა იღვწიდენ ძმათა, რომელნი იყვნეს უძლურებასა შინა.","english":"Truly great and blessed was our father Abba Dorotheus, who came forth from the world and became a monk. He went to the monastery of Father Seridios, and there he found many and great ascetics, recluses; among whom were two great luminaries: the holy father Barsanuphius, and his disciple and fellow ascetic, Father John, who was called the Prophet, because of the grace of foreknowledge which he had from God. And to these two elders the holy Dorotheus entrusted himself with all diligence and by the intention of his father Seridios; and he was deemed worthy of the service of Father John. And then those holy elders resolved to build a house for the sick, so that the brethren would not be troubled when they fell ill or grew weak from old age. And they built a house of rest for the weak and the sick, by the will of God, and with the assistance of the brother of Father Dorotheus; for he had a brother, a layman who was God-fearing and a great benefactor to the monks, and they gave to Father Dorotheus also other spiritual brethren as co-workers, and they appointed him to labor for the brethren who were in weakness.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"background","kind":"background","basis":"background","lemma":"Barsanuphius and John","severity":"info","text":"Barsanuphius and John the Prophet were renowned ascetics at the monastery of Seridios near Gaza, known for their spiritual direction and oracular responses.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"monastery of Father Seridios","severity":"info","text":"The monastery of Seridios was a cenobitic community near Gaza, where Dorotheus became a monk and later served as abbot.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"narrative transition","severity":"info","text":"This passage shifts from general praise of Dorotheus to a specific account of his monastic entry and the founding of a hospice.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"text","lemma":"house for the sick","severity":"info","text":"The hospice built by Dorotheus and the elders reflects the early monastic tradition of charitable care for the infirm, a theme in Dorotheus's teachings.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The Georgian text does not specify whether Dorotheus's brother was a monk or layman; the English draft interprets him as a layman."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":9,"ref":"p9","source":"Ⴞ̃ დღესა ერთსა, განგებითა Ⴖვთისათა, მოვიდეს ვიეთნიმე მოყვარენი მამისა სერიდოისნი, და მოიყვანეს მათ თანა ჭაბუკი ერთი შვენიერი ფრიად და მოსილი სამოსლითა პატიოსნითა, და რქვეს მამასა სერიდოს, ვითარმედ: ნებავს ჭაბუკსა ამას, რათა იქმნეს ეგე მონაზონ შენთანა. ხოლო მამამან სერიდონ, განიყვანა მამა დოროთე თვისაგან და რქვა მას, ვითარმედ: \"ამათ კაცთა მოიყვანეს ჭაბუკი ესე, და იტყვიან, ვითარმედ ნებავს რათა იქმნეს იგი აქა მონაზონ, გარნა მეშინის მე, ნუ უკვე არს იგი ხელმწიფისა ვისმე და ლტოლვილ-არს აუგისა რასთვისმე; და გამოცხადნეს და ვიპოვნეთ განსაცდელსა შინა. რამეთუ არცა სახე, და არცა შესახედავი მისი გავს კაცსა, რომელსა უნებნ მონაზონ ყოფის. ხოლო იყო იგი ხელმწიფისა ვისიმე ფრიად საყვარელი, და აღზრდილ იყო იგი, მრავლითა შვებითა და განსვენებითა. და არა ოდეს ასმიოდა მას სიტყვა Ⴖვთისა, გინა უბნობა რაიმე სულიერი. Ⴞ̃ დღესა ერთსა უთხრეს მას, რომელთამე კაცთა იერუსალიმისათვის, და სხვათა მათ წმიდათა ადგილთა თვის, და მას გულმან უთქვა მისლვად და თაყვანისცემად აღდგომასა ქრისტესსა, და წმიდასა საფლავსა მისსა, და ევედრა იგი ხელმწიფესა მას, რათა წარგზავნოს იგი მუნ.","english":"One day, by the providence of God, some friends of Abba Seridos came and brought with them a young man, very handsome and clothed in precious garments, and they said to Abba Seridos: \"This young man wishes to become a monk with you.\" But Abba Seridos took Abba Dorotheus aside and said to him: \"These men have brought this young man, and they say that he wishes to become a monk here, but I fear that he may be someone's servant and a fugitive for some reason; and we might be put to the test. For neither his appearance nor his countenance resembles that of a man who desires to become a monk.\" Now he was the beloved of some ruler, and he had been raised with much comfort and ease. And he had never heard the word of God or any spiritual discourse. One day, some men told him about Jerusalem and the other holy places, and his heart desired to go and venerate the Resurrection of Christ and His holy tomb, and he begged that ruler to send him there.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"ხელმწიფისა","severity":"info","text":"The term 'ხელმწიფისა' (khelmtsp'isa) translates 'ruler' or 'sovereign', likely referring to a local magnate or official in the Gaza region. This reflects the social context of late antique Palestine, where monastic communities often interacted with secular authorities.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"ლტოლვილ","severity":"info","text":"The word 'ლტოლვილ' (ltolvil) means 'fugitive' or 'refugee'. In the Georgian text, it conveys Abba Seridos's suspicion that the young man might be fleeing some trouble, a concern typical in monastic reception narratives.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"narrative","severity":"info","text":"This passage is a narrative unit within the Life of Dorotheus, recounting an episode of a young man seeking monastic life. It follows a pattern of testing and discernment common in hagiographic literature.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"text","lemma":"იერუსალიმისათვის","severity":"info","text":"The mention of Jerusalem and the holy places reflects the importance of pilgrimage in early Christian piety, a theme that resonated in Georgian monastic circles, where Jerusalem was a key spiritual center.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"narrative","severity":"caution","text":"The Georgian text may condense or adapt the original Greek or Syriac source. The phrase 'by the providence of God' is a common hagiographic trope, and the young man's identity remains ambiguous, possibly a literary device to highlight Dorotheus's discernment.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The young man's exact social status and the identity of the 'ruler' are not specified; the text leaves open whether he was a slave, a freedman, or a noble's ward. The reading taken is that he was a beloved dependent of a local potentate."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":10,"ref":"p10","source":"ხოლო მას არაუნდა შეწუხება მისი, და პოვა მოყვარე თვისი მიმავალი იერუსალიმს, და რქვა მას: \"ყავ სიყვარული და წარიყვანე ჭაბუკი ესე შენ თანა, რათა მოილოცნეს წმიდანი იგი ადგილნი, რამეთუ სწადის.\" ხოლო მან თავს იდვა სიხარულით და წარიყვანა მისთანა, და ყვა იგი მრავლითა პატივითა და განსვენებითა. Ⴃა შვა ვითარცა მოვიდეს იერუსალიმს, და თაყვანისცეს წმიდასა საფლავსა ႳჃფლისასა, და ყოველთავე მათ ადგილთა წმიდათა, და მოვიდეს გეთსამანიად, და იხილა მუნ ჯოჯოხეთი გამოხატული. ხოლო ჭაბუკი იგი დგა და განიცდიდა მას განკვირვებული; და მიიქცა და იხილა მდგომარე მარჯვენით მისა დედაკაცი ვინმე სამოსლითა იისფერითა მოსილი, რომელი უჩვენებდა მას თითოეულსა მას შინა მყოფთა სატანჯველთა, და გულის-ხმა უყოფდა მას ძალსა მისსა და ასწავებდა მას სიტყვათა სულისა ცხოვრებისათა და შიშსა Ⴖვთისასა. ხოლო ჭაბუკსა მას ესმოდა რაჲ ესე დაუკვირდებოდა ფრიად, რამეთუ ვითარცა ვსთქვი, არა ასმიოდა მას სიტყვა Ⴖვთისა, და არცაღა თუ არს სატანჯველი. მიუგო და რქვა მას: \"დედოფალო, უკეთუ ესე ესრეთ არს ვიდრემდის, ვინ განერეს სატანჯველთა ამათგან?\" ხოლო მან რქვა მას: \"იმარხევდი, და ნუ სჭამ ხორცსა, და ილოცევდი ზედას-ზედა Ⴖვთისა მიმართ, რათა მიგიძღვეს შენ ცხოვრებად.\" და ვითარცა მისცნა სამნი მცნებანი ესე, მიეფარა მისგან.","english":"But he did not wish to grieve him, and he found his friend who was going to Jerusalem, and said to him: \"Have love and take this youth with you, so that he may venerate the holy places, for he desires it.\" And he took it upon himself with joy and took him with him, and treated him with great honor and rest. And when they came to Jerusalem, and worshipped at the holy Sepulchre of the Lord, and at all those holy places, and came to Gethsemane, and there he saw the depiction of hell. And that youth stood and examined it, marveling; and he turned and saw standing at his right side a certain woman clothed in a purple garment, who was showing him each of the torments contained therein, and was explaining to him their power and teaching him words of the life of the soul and the fear of God. And when that youth heard this, he would marvel greatly, for as I said, he had not heard the word of God, nor did he even know that there is torment. He answered and said to her: \"O Lady, if this is so, then who is delivered from these torments?\" And she said to him: \"Keep fast, and do not eat meat, and pray constantly to God, so that you may be granted to live.\" And when she had given these three commandments, she vanished from him.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"იისფერითა","severity":"info","text":"The woman's purple garment (იისფერითა) may indicate high status or a symbolic role, as purple was associated with royalty or the Virgin Mary in Byzantine iconography.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"სამნი მცნებანი","severity":"info","text":"The three commandments (fasting, abstaining from meat, constant prayer) echo ascetic practices rooted in early monastic literature, but no direct scriptural citation is present.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"narrative","severity":"info","text":"This passage continues the narrative of the youth's conversion, shifting from travel to a visionary encounter in Gethsemane, which serves as a turning point.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"text","lemma":"ჯოჯოხეთი გამოხატული","severity":"info","text":"The depiction of hell (ჯოჯოხეთი გამოხატული) in Gethsemane reflects a common motif in Byzantine and Georgian monastic literature, often used for moral instruction.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"დედაკაცი","severity":"caution","text":"The woman (დედაკაცი) is not identified in the text; she may be a symbolic figure or a saint, but the Georgian leaves her identity ambiguous.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The identity of the woman in purple is not specified; she may be the Virgin Mary or an allegorical figure.","The phrase 'words of the life of the soul' (სიტყვათა სულისა ცხოვრებისათა) is vague and may refer to general spiritual teachings."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":11,"ref":"p11","source":"ჭაბუკმან გარე მოვლო და ეძიებდა მას, გონებდა ვისმე დედაკაცსა, გარნა ვერ პოვა იგი, ვინათგან იყო იგი ყოვლად წმიდა მარიამ Ⴖვთის-მშობელი. მიერითგან იწყო ნეტარმან დოსითე, მარხვა და ლოცვა, და არა სჭამდა ხორცსა, და არცა იქცეოდა მათ თანა, ვითარცა იყო ჩვეულება მისი, არამედ მჭმუნვარედ, და გლოვით, და ტირილით, და დუმილით იყო ყოვლადვე. ხოლო კაცნი იგი მისთანა მყოფნი ხედვიდეს მას, და უკვირდათ, და ევედრებოდეს მას, რათამცა უთხრა გულის-სიტყვა იგი მისი, და ვითარცა გულის-ხმა-ყვეს საქმე მისი, რქვეს მას: \"უფალო, საქმენი ეგე რომელთა შენ იქმ, არა არიან კაცისანი, რომელთა ნებავს ყოფა სოფელსა შინა, და უფროსად ხელმწიფეთა თანა; ხოლო უკეთუ ესრეთ გნებავს ცხოვრება: წარვედ მონასტრად. რათა სრულიად აცხოვნო სული შენი\". ხოლო მან რქვა მათ: \"მაშა ყავთ სიყვარული Ⴖვთისა, და მიმიყვანეთ მე სადაცა იცით.\" Ⴞ̃ იყვნეს ვინმე მათგანი მეცნიერნი მამისა სერიდოისნი, ვითარცა პირველად ვსთქუ, და მოვიდეს მონასტრად. და მოიყვანეს ჭაბუკი იგი მათთანა. ხოლო აწ მოვიდეთ პირველსავე მას სიტყვასა.","english":"The youth went out and sought her, thinking she was some woman, but he did not find her, for she was the all-holy Mary, the Mother of God. From that time the blessed Dositheus began fasting and prayer, and he did not eat meat, nor did he behave as before, according to his custom, but he was always sorrowful, grieving, weeping, and silent. And the men who were with him saw him and were amazed, and they begged him to tell them his heart’s thought, and when they learned his story, they said to him: \"Lord, these deeds which you do are not those of a man who wishes to live in the world, and especially among the powerful; but if you wish to live thus, go to a monastery, so that you may fully save your soul.\" And he said to them: \"Then have the love of God, and lead me where you know.\" There were among them some who were disciples of Father Seridion, as I said before, and they came to the monastery. And they brought the youth with them. But now let us return to the first word.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"sense","kind":"sense","basis":"text","lemma":"ყოვლად წმიდა მარიამ Ⴖვთის-მშობელი","severity":"info","text":"The Georgian phrase identifies Mary as 'the all-holy Mary, the Mother of God,' emphasizing her purity and divine motherhood, which is consistent with Eastern Christian devotion.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"ნეტარმან","severity":"info","text":"The term 'ნეტარმან' (blessed) is used for Dositheus, a standard hagiographic epithet in Georgian, marking his sanctity from the start of his ascetic transformation.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"external","lemma":"სერიდოისნი","severity":"info","text":"Seridion (Seridius) was a monastic founder in Gaza; his disciples appear here, linking Dositheus’s story to the Gazan monastic milieu of Dorotheus.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"ხოლო აწ მოვიდეთ პირველსავე მას სიტყვასა","severity":"info","text":"This phrase signals a narrative return to the main discourse, a common rhetorical device in Dorotheus’s teachings to frame illustrative stories.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"external","lemma":"Dositheus","severity":"info","text":"Dositheus is a known figure in Eastern Orthodox hagiography, often cited as an example of swift conversion and monastic obedience, as in Dorotheus’s works.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The identity of 'the men who were with him' is not specified; they may be fellow travelers or servants. The Georgian 'კაცნი იგი მისთანა მყოფნი' is ambiguous but likely refers to companions from the previous passage."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":12,"ref":"p12","source":"და ვითარცა რქვა მამამან სერიდონ, მამასა დოროთეს, ვითარმედ: ყავ სიყვარული, და წარვედ, და გულის-სიტყვა ჭაბუკისა, გულის-ხმა ყავ; და წარვიდა მამა დოროთე, და ეუბნებოდა, და გამოსწვლილვიდა მას; და ვითარცა არა რაჲ იცოდა მან, უბნობა სამონაზნო, არამედ ამას ოდენ ეტყოდა მას, ვითარმედ: \"მინებს ცხოვრების {ცხოვნება}, და რათა განერეს სული ჩემი სატანჯველთაგან\". მაშინ მოვიდა მამა დოროთე მამისა სერიდონის თანა, და რქვა მას: \"უკეთუ გნებავს შეწყნარება ჭაბუკისა იმის ნუ რარას ერიდები მას\", რამეთუ არა არს მისთანა ზაკვა, არამედ Ⴖმერთსა ნებავს ცხონება მისი.\" მაშინ რქვა მას მამამან სერიდონ: \"უკეთუ ესრეთ არს, მაშა ყავ სიყვარული, და აღიღე იგი შენთანა, რათა ცხონდეს, რამეთუ არა მნებავს მისი ყოფა ძმათა თანა.\" ხოლო მამა დოროთე ეტყოდა მას-სიმდაბლისაგან მისისა, ვითარმედ: \"ვერ შემძლებელ ვარ, რათამცა ვიტვირთე სიმძიმე სხვისა, რამე ჩემიცა ვერ მიტვირთავს.\" და მამა სერიდო დაადგრა სიტყვასა მას ზედა, და ფრიად აიძულებდა მას, დაეტყოდა: \"მე მიტვირთავს შენი და მისი სიმძიმე; რაისათვის სწუხ-ხარ?\" Ⴋაშინ რქვა მას მამამან დოროთე: \"მაშა უკეთუ გნებავს მიბრძანე, რათა ვკითხო მამასა ბარსანოფის.\" და რქვა მას მამამან სერიდონ: \"კეთილ, მაშა მე მარქვა მას.\" და წარვიდა და უთხრა მას საქმე ესე მამასა ბარსანოფის დიდსა.","english":"And as Father Seridon said to Father Dorotheus, \"Have love, and go, and heed the youth's thought, pay attention to his heart.\" And Father Dorotheus went, and spoke to him, and conversed with him. And since he knew nothing of monastic speech, he only said this to him: \"I desire salvation, and that my soul be delivered from torments.\" Then Father Dorotheus came to Father Seridon and said to him: \"If you wish to receive that youth, do not be shy of him, for there is no guile in him, but God wills his salvation.\" Then Father Seridon said to him: \"If it is so, then have love, and take him with you, that he may be saved, for I do not wish him to be with the brethren.\" But Father Dorotheus, out of his humility, said to him: \"I am not able, that I might bear the burden of another, for I have not even borne my own.\" And Father Seridon insisted on that word, and strongly urged him, saying: \"I bear your burden and his; why are you troubled?\" Then Father Dorotheus said to him: \"Then if you wish, command me, that I may ask the great Father Barsanuphius.\" And Father Seridon said to him: \"Good, then let me ask him.\" And he went and told this matter to the great Father Barsanuphius.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"სიყვარული","severity":"info","text":"The Georgian term 'sik'varuli' (love) is used here as a technical monastic virtue, often denoting selfless charity or agape, central to Dorotheus' teaching.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"background","lemma":"","severity":"info","text":"Father Seridon and Father Dorotheus are historical figures in the Gaza monastic community; Barsanuphius was a revered elder (great old man) whose guidance was sought on disciplinary matters.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"This passage forms a narrative dialogue sequence, advancing the plot of Dositheus' admission to the monastery under Dorotheus' care, following the previous passage's description of Dositheus' conversion.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"sense","kind":"sense","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"Dorotheus' reluctance to take on Dositheus due to his own unworthiness reflects the humility topos common in monastic literature, emphasizing obedience to the elder's command.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"ცხოვნება","severity":"caution","text":"The Georgian text has 'c'xovneba' (salvation) with a variant 'c'xovreba' (life) in brackets; the English draft reads 'salvation', but the manuscript may show scribal uncertainty or a gloss.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The Georgian phrase 'ნუ რარას ერიდები მას' is rendered as 'do not be shy of him' in the English draft, but could also mean 'do not avoid him' or 'do not be ashamed of him'.","The exact relationship between Seridon and Dorotheus (whether Seridon is Dorotheus' abbot or a fellow elder) is not specified in this passage."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":13,"ref":"p13","source":"ხოლო მამამან ბარსანოფი, რქვა მამასა დოროთეს: \"შეიწყნარე ჭაბუკი იგი შენთანა, რამეთუ Ⴖმერთსა შენ მიერ ნებავს ცხოვნება მისი\". მაშინ შეიწყნარა იგი მამამან დოროთე გულს-მოდგინებით; და უბრძანა ამას საქმედ მსახურებად უძლურთა, და მსახურებდა იგი ყოველთა გულს-მოდგინედ, და სახელად ერქვა მას დოსითე, რომელ არს თარგმანებით მოცემული Ⴖვთისა. Ⴃა დღესა ერთსა უბრძანა მას მამამან დოროთე, ვითარმედ: \"იმარხე მწუხრამდის, და სჭამე ჭური მაძღვრივ, და მითხარი მე რაზომი შჭამო\". და მან ყო ეგრეთ, და მოვიდა და უთხრა მამასა დოროთეს, ვითარმედ: \"ვჭამე პური და ნახევარი. ხოლო იყო პურსა მას და ნახევარსა შინა ექვს-ასის წონა და რქვა მას მამამან დოროთე; \"ჭამდი პურსა და ნაოთხალსა {მეოთხედსა} მეორისას -- და მეორე ნაოთხალი ორად განყავ, და დღითი დღედ ჭამდი მაგას\". და მან ყო ეგრე. და გამოხდა ჟამი რაოდენიმე, მაშინ რქვა მას მამამან დოროთე: \"გშიანა შვილო?\" ხოლო დოსითე მიუგო და რქვა მას: \"ჰე, მამაო, მშიან მცირედ რაიმე.\" ხოლო მცირედთა დღეთა შემდგომად, რქვა მას: \"დაადგერა შიმშილსა მას ზედა?\" მიუგო მან: \"არა ლოცვითა შენითა, მამაო\". მაშინ კვალად რქვა მას: \"აღიღე {გადადევი} მეორე ნახევარი ნაოთხლისა მის.\" და მან ყო ეგრე.","english":"Then Father Barsanuphius said to Father Dorotheus: \"Receive that youth with you, for God desires his salvation through you.\" So Father Dorotheus received him with diligence; and he commanded him to serve the infirm, and he served all with diligence, and his name was Dositheus, which is interpreted as \"given by God.\" And one day Father Dorotheus commanded him: \"Fast until evening, and eat a loaf of bread to satiety, and tell me how much you eat.\" And he did so, and came and told Father Dorotheus: \"I ate a loaf and a half. Now that loaf and a half weighed six hundred [units],\" and Father Dorotheus said to him: \"Eat a loaf and a quarter of another—and divide the other quarter in two, and eat that day by day.\" And he did so. And after some time had passed, then Father Dorotheus said to him: \"Are you hungry, child?\" And Dositheus answered and said to him: \"Yes, Father, I am a little hungry.\" And after a few days, he said to him: \"Have you become accustomed to that hunger?\" He answered: \"No, by your prayers, Father.\" Then again he said to him: \"Remove the other half of that quarter.\" And he did so.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"დოსითე","severity":"info","text":"The name Dositheus is glossed as 'given by God' („მოცემული Ⴖვთისა“), a transparent etymology from Greek Δοσίθεος (dosis + theos).","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"ექვს-ასის წონა","severity":"info","text":"The weight 'six hundred' likely refers to a local unit (e.g., grams or drachmae); the exact measure is uncertain but indicates a substantial loaf.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"This passage continues the narrative of Dositheus' training under Dorotheus, showing a stepwise reduction in food intake as a discipline of ascetic obedience.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"dating","kind":"chronology","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The sequence of commands and responses (fast, eat, report, reduce) unfolds over days, marking a gradual ascetic formation typical of Dorotheus' method.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The story of Dositheus became a model of novice obedience in Eastern monastic literature, often cited in later ascetic compilations.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The exact weight unit for 'six hundred' is not specified; it may be drachmae or a local Georgian measure.","The phrase 'gul-s-modginebit' (diligence) is a standard Georgian rendering of Greek προθυμία, but its precise nuance here is general."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":14,"ref":"p14","source":"და მცირედთა დღეთა შემდგომად, რქვა მას: \"აღიღე იგიცა ნაოთხალი, და ჭამდი პურსა ერთსა ოდენ.\" და კვალად მცირე მცირედ მისგანცა დატევებად სცა, და ესრეთ შეწევნითა Ⴖვთისათა ექვსასისა წონისაგან მოიყვანა ოთხმეოცისა საწონსა, რამეთუ ჩვეულება არს ჭამასაცა შინა. Ⴞ̃ იყო ნეტარი ესე დოსითე მყუდრო და ყოველსავე მსახურებასა შინა ფთხილ, და ყოველსავე წმიდად და გულს მოდგინედ იქმოდა მსახურებდა უძლურთა კეთილად და სარწუნოებით, და ყოველნივე განისვენებდეს მის ზედა. ხოლო უკეთუმცა განრისხნა, და ფიცხელი სიტყვა მიუგო ძმასა ვისმე, მეყვსეულად დაუტევის ყოველივე, და შევიდის საჭურჭლედ და დასჯდის და ტირნ. და მოვიდიან სხვანი ძმანი, და ნუგეშინის ცემიან მას, და ვერ შეუძლიან; მაშინ წარვიდიან და უთხრიან მამასა დოროთეს, ვითარმედ: \"ყავ სიყვარული, მამაო, და ნახე ძმა იგი თუ, რაჲ შჭირს, რომელი ესე მწარედ ტირს. ხოლო შერავიდის მამა დოროთე პოვის იგი მჯდომარე ქვეყანასა ზედა და მტირალი, და რქვის მას: \"რაჲ არს დოსითე? რაისათვის ესრეთ სტირ?\" ხოლო მან მიუგის: \"შემინდვე მე, მამაო, რამეთუ განვრისხდი, და ვარქვ რისხვით სიტყვა ძმასა.\" მაშინ რქვის მას მამამან დოროთე: \"არა გრცხვენიანა, რამეთუ ესრეთ განრისხდები, და ეტყვი რისხვით სიტყვასა ძმასა შენსა?","english":"And after a few days, he said to him: \"Take also that piece of bread, and eat only one loaf.\" And again, little by little, he made him leave off from that as well, and with such divine assistance he brought him from a weight of six hundred to a weight of forty, for there is also a custom in eating. This blessed Dositheus was quiet and diligent in every service, and he performed every service purely and zealously; he served the infirm well and faithfully, and all were at peace with him. But if he ever became angry and spoke a harsh word to some brother, he would immediately leave everything, go into the pantry, sit down, and weep. And other brothers would come and console him, but they could not help him; then they would go and tell Father Dorotheus: \"Have mercy, Father, and see what is wrong with that brother, who is weeping bitterly.\" And Father Dorotheus would go in, find him sitting on the ground and weeping, and say to him: \"What is it, Dositheus? Why are you weeping like this?\" And he would answer: \"Forgive me, Father, for I became angry and spoke a word in anger to a brother.\" Then Father Dorotheus would say to him: \"Are you not ashamed to become so angry and to speak an angry word to your brother?","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"ნაოთხალი","severity":"info","text":"The Georgian term 'ნაოთხალი' (naothkhal) means 'piece of bread' or 'portion', reflecting the monastic practice of rationing food.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"ექვსასისა წონისაგან მოიყვანა ოთხმეოცისა საწონსა","severity":"info","text":"The reduction from a weight of 600 to 40 likely refers to a monastic measure of bread consumption, illustrating Dositheus's ascetic discipline under Dorotheus's guidance.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"და მცირედთა დღეთა შემდგომად","severity":"info","text":"The phrase 'after a few days' marks a narrative transition, showing Dorotheus's gradual tightening of Dositheus's fasting regimen.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"sense","kind":"sense","basis":"text","lemma":"ყოველსავე მსახურებასა შინა ფთხილ","severity":"info","text":"The description of Dositheus as 'diligent in every service' emphasizes his monastic obedience and humility, key virtues in Dorotheus's teachings.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"parallel","kind":"parallel","basis":"text","lemma":"ტირნ","severity":"info","text":"Dositheus's weeping after anger parallels a common monastic trope of repentance through tears, seen in other desert fathers' narratives.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"text","lemma":"ნეტარი ესე დოსითე","severity":"info","text":"The epithet 'blessed Dositheus' reflects the later veneration of Dositheus as a saint in Eastern Orthodox tradition, based on this account.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The exact weight units (600 and 40) are not specified in the Georgian text; they likely refer to a local measure of bread, but the precise value is unclear."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":15,"ref":"p15","source":"არა იცია, რამეთუ იგი არს ქრისტე, და ქრისტესა შეაწუხებ?\" ხოლო იგი თავ მოდრეკით ტირნ ოდენ, და სხვასა არა რას იტყვინ. და იხილის რაჲ იგი მამამან დოროთე, ვითარმედ იტირა ფრიად მაშინ რქვის მას წყნარად: \"აღსდეგ შეგინდვენ Ⴖმერთმან; და ამიერითგან ეკრძალე, და Ⴖმერთი შეგეწევის.\" ხოლო მას ვითარცა ესმის სიტყვა მისი შეიწყნარის სარწმუნოებით, ვითარცა Ⴖვთისაგან, და აღსდგის სწრაფით და წარვიდის თვისსავე მსახურებასა; და სცნეს რაჲ ძმათა წესი იგი მისი, ოდესცა იხილიან იგი მტირალად გულის-ხმა ყვიან, ვითარმედ შეცთომილი რასმე არს, და უთხრიან ნეტარს დოროთეს, შევედ საკუჭნაოსა შინა, იქ შენ საქმე გაქვს. ხოლო ოდეს შევიდის რა ნახის მიწასა ზედა მჯდომარე და მტირალი, და მაშინ სცნის, ვითარმედ: ფიცხელი სიტყვა მიუგია ვისდამე და რქვის; \"რაჲ არს დოსითე? კვალად შეაწუხეა ქრისტე? კვალად განრისხენ ძმისა მიმართ? და არა გრცხვენიანა?\" ხოლო იგი ვერარას მიუგებნ მწარისა მისგან და ფრიადისა ტირილისა; და იხილის რაჲ იგი ესრეთ ნეტარმან დოროთე, კვალად რქვის მას: \"აღსდეგ შვილო, შეგინდვენ შენ Ⴖმერთმან, და დაიწყე პირველითგან და ეკრძალე.\" და კვალად იგი აღსდგის და სიხარულით წარვიდის მსახურებასავე თვისსა.","english":"Do you not know that he is Christ, and you are troubling Christ?\" But he only bowed his head and wept, and said nothing else. And when Father Dorotheus saw that he wept greatly, he said to him quietly: \"Rise, may God forgive you; and from now on be careful, and God will help you.\" And as soon as he heard his word, he accepted it with faith, as if from God, and rose quickly and went to his own service. And when the brothers learned of his custom, whenever they saw him weeping, they would suspect that he had made some mistake, and they would tell the blessed Dorotheus: \"Go into the storeroom; you have work there.\" And when he entered, he would find him sitting on the ground and weeping, and then he would know that he had spoken a harsh word to someone and would say: \"What is it, Dositheus? Have you troubled Christ again? Have you been angered against a brother again? Are you not ashamed?\" But he could not answer anything because of his bitter and great weeping. And when the blessed Dorotheus saw him thus, he would again say to him: \"Rise, child, may God forgive you, and begin anew and be careful.\" And again he would rise and go joyfully to his own service.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"ტირნ","severity":"info","text":"The Old Georgian verb 'ტირნ' (weeps) is a key term in this passage, describing Dositheus's repeated weeping as a sign of repentance and humility.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"საკუჭნაოსა","severity":"info","text":"The term 'საკუჭნაოსა' (storeroom) refers to the place where Dositheus retreats to weep; it is a specific location in the monastery, likely a pantry or storage area.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The passage illustrates the monastic practice of spiritual direction under Abba Dorotheus, where the disciple Dositheus is guided through repentance and obedience, a common theme in Dorotheus's teachings.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"This narrative unit follows a pattern: Dositheus weeps, Dorotheus forgives and exhorts him, and Dositheus returns to service. The repetition emphasizes the cycle of sin, repentance, and restoration.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The story of Dositheus was widely read in Georgian monastic circles as a model of humility and obedience, influencing later hagiographical and ascetic literature.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The Old Georgian text does not specify whether Dositheus's weeping is always due to a harsh word spoken or other faults; the narrative implies it is a consistent pattern."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":16,"ref":"p16","source":"Ⴞ̃ ესრეთ აქვნდა მას ჩვეულება აღსარებისა, რომელ უკეთუ დაუგებნ იგი ლოგინსა უძლურთა, და წარმოვლინ წმიდა დოროთე, რქვის მას ვითარმედ: \"შემინდვე მამაო, რამეთუ მეტყვის მე გულის სიტყვა ჩემი, ვითარმედ კეთილად დავაგებ ამას.\" ხოლო მან რქვის: ჵ საკვირველი! შენ შეიქმენი კარგ მონად, საუცხოვო მესარეცხელ {ქვეშაგების დამგე} ხოლო შენა მონაზონი კი კარგი ხარ? ეგე გულის სიტყვა ამპარტავანებისაგან არს, შვილო, და ცუდად იქმ შრომასა და მსახურებასა შენსა\". Ⴃა არა ოდეს უტევა მას ყოფად ნებისა მისისა და არცა, თუმცა ქონდა ჭურჭელი რაიმე, რომელიმცა უყვარდა მას, ხოლო იგი შეიწყნარებდა ყოველსავე სიხარულით, და ოდეს ნახის იგი მამამან დოროთე, ვითარმედ შიშველ არს, მაშინ მისცის მას სამოსელი და უბრძანის აღიღე ეგე შვილო და შეკაზმე {გააწყვე} კეთილად და შთაიცვ, ხოლო მან აღიღის და შეკვრის იგი. მაშინ რქვის მას: \"რაჲ ყავ სამოსელი იგი?\" ხოლო მან მიუგის: \"შემიკაზმავს იგი მამაო კეთილად, ვითარცა მიბრძანე\".","english":"give you peace.\" And he had such a custom of confession, that if he happened to be laying down a sick person in bed, and the holy Dorotheus came, he would say to him: \"Forgive me, father, for my heart tells me that I am laying this one down well.\" But he said: \"O wonderful! You have become a good servant, a splendid bed-maker, but are you a good monk? This thought comes from pride, my child, and you are wasting your labor and your service.\" And he never allowed him to do his own will, nor, if he had some vessel that he loved, would he accept it with joy, but when Father Dorotheus saw that he was naked, he gave him a garment and commanded: \"Take this, my child, and arrange it well and put it on.\" And he took it and folded it. Then he said to him: \"What did you do with that garment?\" And he answered: \"I have arranged it well, father, as you commanded.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"მესარეცხელ {ქვეშაგების დამგე}","severity":"info","text":"The Georgian term 'მესარეცხელ' (bed-maker) is glossed in the manuscript with 'ქვეშაგების დამგე' (one who arranges bedding), indicating a specific domestic role in the monastic community.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"This passage continues the narrative of a monk's obedience, structured around two episodes: a confession about bed-making and a lesson on detachment from possessions, illustrating Dorotheus's method of spiritual direction.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The emphasis on obedience and renunciation of personal will reflects the ascetic tradition of Gaza, where Dorotheus taught that humility and submission to the elder were essential for monastic progress.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"შემიკაზმავს","severity":"caution","text":"The Georgian verb 'შემიკაზმავს' (I have arranged it) may be a scribal error or variant for 'შემიკაზმავს' (I have folded it), as the context describes folding a garment; the English draft reads 'folded'.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"parallel","kind":"parallel","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The motif of a disciple being corrected for pride in service echoes similar teachings in the Apophthegmata Patrum, where elders often rebuke monks for attaching self-importance to menial tasks.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The Georgian text has a lacuna or unclear reading at 'შემიკაზმავს' (folded/arranged), which the English draft resolves as 'folded' but the Georgian could also mean 'arranged'.","The phrase 'ქვეშაგების დამგე' is a marginal gloss; its exact relationship to the main text is uncertain."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":17,"ref":"p17","source":"მაშინ რქვის მას: \"მიეცი იგი მას ვისმე უძლურსა\" და მან ეგრეთვე სიხარულით მისცის, და არა ოდეს იდრტვინა ნეტარმან მან, ვითარმედ: მე ოდენ ვიჭირვი და შევკერავ და იგი სხვათა მისცემს დამე ესრეთ შიშველსა დამიტეობს, შემდგომად შრომისა ჩემისა, და გულსაცა არა მიუშვის გულის სიტყვა ესე ვითარი, არამედ ყოველივე რაიცა უბრძანის მას წმიდამან დოროთე შეიწყნარის მან, ვითარცა თვით Ⴖვთისაგან ესმოდა და არა კაც/თაგან. Ⴋოართვა კაცმან ვინმე დანა ნეტარსა დოსითეს, ხოლო მან მიართვა წმიდა დოროთეს, და რქვა მას: \"მან ვინმე ძმამან მომცა დანაკი ესე, და თუ ბრძანო მქონდის ესე, რამეთუ ფრიად კეთილ არს და კვეთს კარგად.\" და იხილა ბერმანცა და შეუყვარდა, არამედ არა ოდეს მოიგის წმიდამან ჭურჭელი, რომელი უყვარნ გულსა მისსა. და რქვა ნეტარსა დოსითეს: \"დოსითე, გნებავსა, რათამცა იყავ მონა დანაკისა ამის და არა Ⴕრისტესა? და არა გრცხვენიანა თუ მისთვის გეუფლოს შენ ეშმაკი ანგარებისა, რომელ არს კერპთ-მსახურებისა,\" ხოლო ნეტარი იგი ქვეყანად მიმართ ოდენ ხედავნ თავ მოდრეკით და ვერ აღიხილავნ, რათამცა შეხედნა ბერსა, და შემდგომად სიტყვათა ამათ, მისცა მას დანაკი იგი, და რქვა მას: \"წარიღე ეგე და დადევ სასნეულოსა შინა, რათა იმსახურებდენ ძმანი, ხოლო შენ ნუ იმსახურებ. ნუცა აღიღებ მაგას\".","english":"Then he said to him: \"Give it to someone weaker,\" and he gave it immediately with joy, and that blessed one never murmured, saying: \"I alone toil and sew, and he gives it to others and leaves me thus naked, after my labor, and does not even let me have such a thought in my heart,\" but everything that the holy Dorotheus commanded him, he accepted as if he heard it from God Himself and not from men. A certain man gave a knife to the blessed Dositheus, and he brought it to the holy Dorotheus, and said to him: \"A certain brother gave me this knife, and if you command, I will keep it, for it is very good and cuts well.\" And the elder looked at it and liked it, but the holy one never took a vessel that was dear to his heart. And he said to the blessed Dositheus: \"Dositheus, do you wish to be a slave of this knife and not of Christ? And are you not ashamed that the demon of avarice, which is idolatry, possesses you for its sake?\" But that blessed one looked only at the ground with bowed head and could not lift his eyes to look at the elder, and after these words, he gave him that knife, and said to him: \"Take it and put it in the infirmary, so that the brothers may use it, but you shall not use it. Do not take it.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"sense","kind":"sense","basis":"text","lemma":"დანაკი","severity":"info","text":"The Georgian term 'danaki' (დანაკი) means 'knife' and is used here as a specific object of attachment, illustrating the theme of renunciation.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"ეშმაკი ანგარებისა","severity":"info","text":"The phrase 'demon of avarice' (ეშმაკი ანგარებისა) is a key term in ascetic literature, equating attachment to material objects with idolatry.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"external","lemma":"Dositheus","severity":"info","text":"Dositheus was a disciple of Dorotheus of Gaza, known for his strict obedience and spiritual growth, as recounted in the Life of Dositheus.","cites":[],"named_sources":["Life of Dositheus"],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"This passage continues the narrative of Dositheus's training, showing a pattern of testing and renunciation that mirrors earlier episodes in the work.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"external","lemma":"","severity":"info","text":"The story of Dositheus and the knife is frequently cited in Eastern Orthodox monastic literature as an example of detachment and obedience.","cites":[],"named_sources":["Paisius Velichkovsky"],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"სასნეულოსა","severity":"caution","text":"The Georgian 'sasneulosa' (სასნეულოსა) is ambiguous; it may mean 'infirmary' or 'common room'. The translation 'infirmary' is adopted based on context.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The term 'sasneulosa' could refer to a sick-room or a general common area; the reading 'infirmary' is chosen for consistency with monastic practice."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":18,"ref":"p18","source":"და ესრეთ დაიმარხა ნეტარმან დოსითე სიტყვა ბერისა, რომელი თუმცა სთხოვის ვინ იგი, არა მიყვის ხელი, რათა მისცეს იგი, არამედ უჩვენის ოდენ და ის რქვის: ყავ სიყვარული და თვით აიღე, ძმაო, და ყოველნი ძმანი იმსახურებდეს, ხოლო იგი ყოვლადვე არა შეეხებოდა, დაარაოდეს იდრტვინა გულსაცა შინა თვისსა, თუ ყოველნი იმსახურებენ, და მე ოდენ არა გამცვდების, არამედ ყოველივე რაიცა ესმინ, სიხარულით ქმნის; და ესრეთ კეთილად დაყო მცირედი იგი ჟამი, რომელიცა დაყო მონასტერსა შინა, რამეთუ ხუთი ოდენ წელი დაყო და ესრეთ აღესრულა, და მივიდა სიხარულით ႳჃფლისა, რამეთუ არა ქმნა მან ნება თვისი, არცა დიდსა რას ზედა, არცა მცირესა ყოვლადვე, არამედ ყოველსავე ზედა იქმოდა ნებასა ბერისასა სიხარულით და სიწრფოებით. Ⴞ̃ დასნეულდა იგი სნეულებითა მძიმითა და ფიცხელითა, რომელსაცა შინა შეისვენა, რამეთუ აღმოყრიდა იგი სისხლსა იყო დურბელა სენი იგი მისი; და ესმა მას ვისგანმე, ვითარმედ: თოლხო კვერცხი ერგების სალმობასა მაგას. და რქვა მამასა დოროთეს, ვითარმედ: \"მესმა, მამაო, ვიეთგანმე, საქმისა რაისათვისმე, რომ სალმობასა ამას ჩემსა ერგების, არამედ არა მნებავს, რათამცა მომეც მისგანი, რამეთუ მტანჯავს მე გულის სიტყვა ჩემი მისთვის. რქვა მას მამამან დოროთე: მითხარ ოდენ ვცნა თუ, რაჲ არს იგი\"?","english":"And thus the blessed Dositheus kept the word of the elder, that if anyone asked for something, he would not touch it with his hand to give it, but would only show it, and he would say: \"Have love and take it yourself, brother,\" and all the brothers would use it, while he himself never touched it at all, nor did he murmur in his heart, saying: \"All use it, and only I am not given any,\" but everything he heard, he did with joy; and thus he spent well that little time which he spent in the monastery, for he spent only five years and thus passed away, and went with joy to the Lord, because he did not do his own will, neither in great things nor in small things at all, but in everything he did the will of the elder with joy and sincerity. He fell ill with a severe and painful illness, during which he rested, for he was vomiting blood—that was his disease; and he heard from someone that a soft-boiled egg was suitable for that ailment. And he said to Father Dorotheus: \"I have heard, Father, from someone, for some reason, that for this ailment of mine an egg is suitable, but I do not wish it, that you might give me some of it, because my conscience torments me about it.\" Father Dorotheus said to him: \"Tell me only, do I know what it is?","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"ნეტარმან","severity":"info","text":"The Georgian term 'ნეტარმან' (blessed) is used for Dositheus, reflecting a standard hagiographic epithet in the Georgian tradition, equivalent to Greek 'μακάριος'.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"თოლხო კვერცხი","severity":"info","text":"The reference to a 'soft-boiled egg' (თოლხო კვერცხი) as a remedy for Dositheus's illness reflects ancient medical practices; such remedies were common in monastic infirmaries.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"და ესრეთ","severity":"info","text":"The passage begins with 'And thus' (და ესრეთ), linking it narratively to the preceding account of Dositheus's obedience, and concludes with a transition to his final illness.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"dating","kind":"chronology","basis":"text","lemma":"ხუთი ოდენ წელი","severity":"info","text":"Dositheus spent only five years in the monastery before his death, a detail that underscores the brevity of his monastic life and the rapidity of his spiritual progress.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"text","lemma":"მამასა დოროთეს","severity":"info","text":"The mention of 'Father Dorotheus' (მამასა დოროთეს) identifies the author as a character within the narrative, a common feature in Dorotheus's works that reinforces his authority as a spiritual guide.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"დურბელა","severity":"caution","text":"The Georgian term 'დურბელა' (disease) is ambiguous; it may refer to a specific illness or be a general term. The context suggests a severe condition involving vomiting blood, possibly tuberculosis.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The exact nature of Dositheus's illness is not specified; 'vomiting blood' suggests a pulmonary condition, but the Georgian term 'დურბელა' is vague.","The source of the advice about the egg is unnamed ('from someone'), leaving the authority of the remedy unclear."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":19,"ref":"p19","source":"რქვა დოსითე, მომეც მე სიტყვა, რათა არა მცე მისგანი, რამეთუ ფრიად მინებს იგი, და გული მითქვამს. მაშინ რქვა მას მამამან დოროთე: \"კეთილი შვილო, ვითარცა გნებავს, ეგრეთვე ვყო\". მაშინ რქვა მას: \"მესმა, მამაო, ვითარმედ თოხლო კვერცხი ერგების, სენსა ამას; არამედ ვევედრები სიწმიდესა შენსა, უკეთუ ჯერ არს ნუ მცემ მას, გულის თქმისა ჩემისათვის\". და რქვა მას მამამან დოროთე: \"ნუ გულსა გაკლს, ვინაითგან შენ არა გნებავს, არა მიგცე, და Ⴖმერთმან შეიწირონ ღვაწლი შენი\". ხოლო მამა დოროთე ისწრაფდა, რათამცა სხვა რაიმე მისცა მას კვერცხისა წილ წამალი სარგებელი უფროს კვერცხისა. იხილეთ აწ ძმანო, რამეთუ ეგე ვითარსაცა სიმძიმესა შინა საშინელსა ებრძოდა იგი წინა აღდგომად ნებასა თვისსა. Ⴞ̃ ქონდა მას მარადის ხსენება Ⴖვთისა. რამეთუ წმიდა დოროთეს მცნება მიეცა მისდა, რათა მარადის ამას სიტყვასა იტყოდეს: \"ႳჃფალო იესო ქრისტე, შემიწყალე მე\" ამავე დროს: \"ძეო ღვთისა, შემეწიე მე\". და ვითარცა დამძიმდა იგი რქვა მას წმიდამან დოროთე: \"იხილე დოსითე, ნუ უკვე წარწყმიდო ლოცვა შენი\". რქვა მას: \"ვილოცავ მამაო, მადლითა წმიდითა შენითა\".","english":"Dositheus said, \"Give me a word, so that I may not be tempted by it, for I love it very much, and I have set my heart on it.\" Then Father Dorotheus said to him, \"Good child, as you wish, so I shall do.\" Then he said to him, \"I have heard, Father, that a boiled egg is beneficial for this illness; but I entreat your holiness, if it is fitting, do not give it to me, because of my desire.\" And Father Dorotheus said to him, \"Do not be troubled in your heart, since you do not wish it, I shall not give it to you, and may God accept your labor.\" But Father Dorotheus hastened to give him some other medicine instead of the egg, a benefit greater than the egg. See now, brothers, with what terrible weight he struggled to oppose his own will. He always had the remembrance of God. For the holy Dorotheus had given him a commandment, that he should always say this word: \"Lord Jesus Christ, have mercy on me,\" and at the same time: \"Son of God, help me.\" And when he became heavy, the holy Dorotheus said to him, \"See, Dositheus, do not now destroy your prayer.\" He said to him, \"I will pray, Father, by your holy grace.","structure":"narrative","commentary":[],"ambiguities":[],"confidence":"","notes":[]},{"i":20,"ref":"p20","source":"ხოლო დამძიმდა რაჲ უმფროსად: კვალად კითხა მას დოროთე: \"რაჲ არის დოსითე, გიესა ლოცვა შენი?\" მიუგო ნეტარმან დოსითე: \"ჰე, ლოცვითა შენითა მამაო, გიეს ჯერეთ,\" ხოლო მირავიდა იგი ეგე ვითარსა სიმძიმესა, რომელ სარეცელსა ზედა თვისსა, ვერღარა იძროდა. მაშინ კითხა მას მამამან დოროთე: \"ვითარ არს ლოცვა შენი, დოსითე?\" მიუგო და რქვა მას: \"შემინდვე, მამაო, რამეთუ ვერღარა შემძლებელ ვარ დამჭირვად ლოცვისა\". რქვა მას წმიდამან დოროთე: \"განუტევე შვილო ლოცვა და ხსენება ოდენ ღვთისა დაიმჭირე, და გაქვნდინ Ⴖმერთი წინაშე თვალთა შენთა\". ნეტარი დოროთე ხედვიდა, რომ დიდად იტანჯებოდა, და სწუხდა მისთვის, ეშინოდა მას რომ არ ვნებოდეს გონებასა მისსა. Ⴞ̃ იჭირვოდა რა იგი ფრიად, რქვა მამასა დოროთეს; უკეთუ ჯერ გიჩნს მამაო არქვ მამასა ბარსანოფს, ვითარმედ: \"ევედრე Ⴖმერთსა, რათა განმიყვანოს მე ამის ცხოვრებისაგან, რამეთუ უმეტეს ამისა ვერღარა შემიძლია დათმენად.\" და უთხრა დოროთე მამასა დიდსა ბარსანოფის, და მიავლინა მამამან ბარსანოფი ვითარმედ: \"მოითმინე შვილო, რამეთუ ახლოს არს წყალობა Ⴖვთისა.\" და შემდგომად რაოდენთამე დღეთა, კვალად რქვა მამასა დოროთეს, ვითარმედ: \"უკეთუ გნებავს, მამაო, არქვ წმიდასა ბარსანოფის, ვითარმედ: \"ვერღარა შემიძლია, ევედრე Ⴖმერთსა, რათა წარმიყვანოს მე\".","english":"But when he became more weighed down, Dorotheus again asked him: \"How is your prayer, Dositheus?\" The blessed Dositheus answered: \"Yes, by your prayer, Father, it is well.\" Yet he was still in such a state of heaviness that on his own bed he could no longer move. Then Father Dorotheus asked him: \"How is your prayer, Dositheus?\" He answered and said to him: \"Forgive me, Father, for I am no longer able to attend to prayer.\" The holy Dorotheus said to him: \"Let go of prayer, child, and keep only the remembrance of God, and have God before your eyes.\" The blessed Dorotheus saw that he was greatly suffering, and he grieved for him, fearing that his mind might be harmed. When he was greatly distressed, he said to Father Dorotheus: \"If it seems good to you, Father, tell Father Barsanuphius: 'Pray to God to take me from this life, for I can no longer endure more than this.'\" And Dorotheus told the great Father Barsanuphius, and Father Barsanuphius sent word: \"Endure, child, for the mercy of God is near.\" And after some days, he again said to Father Dorotheus: \"If you wish, Father, tell the holy Barsanuphius: 'I can no longer; pray to God to take me.'","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"sense","kind":"sense","basis":"text","lemma":"ხსენება ღვთისა","severity":"info","text":"The phrase 'remembrance of God' (ხსენება ღვთისა) is a key ascetic term in Dorotheus, denoting a simplified prayer practice for the dying, distinct from formal prayer (ლოცვა).","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"ნეტარი","severity":"info","text":"ნეტარი ('blessed') is used here for both Dositheus and Dorotheus, reflecting the Georgian hagiographic convention of sanctifying figures in the narrative.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"background","lemma":"Barsanuphius","severity":"info","text":"Barsanuphius the Great was a renowned anchorite in Gaza, spiritual director of Dorotheus; his authority is invoked here as the ultimate arbiter for Dositheus's request for death.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"The passage forms a narrative climax: Dositheus's physical decline mirrors his spiritual surrender, moving from prayer to remembrance to a plea for death, with Dorotheus as intermediary.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"dating","kind":"chronology","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"This episode occurs near Dositheus's death; the Georgian text follows the Greek Vita closely, preserving the sequence of his final days.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"შემინდვე","severity":"caution","text":"The Georgian verb შემინდვე ('forgive me') is a hapax in this corpus; its reading is secure from context but the form is unusual, possibly a scribal variant.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The exact duration of Dositheus's final illness is unspecified; the Georgian 'after some days' (შემდგომად რაოდენთამე დღეთა) is vague."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":21,"ref":"p21","source":"მაშინ მიუვლინა მისსა წმიდამან ბარსანოფი: \"აწ, წარვედ, მშვიდობით, შვილო, და წარმოუდეგ წმიდასა სამებასა, და მეოხ გვეყავ წვენ\". Ⴞ̃ მაშინ მისცა მან წმიდა სული თვისი ႳჃფალსა; და ესმა ძმათა მის მონასტრისათა, სიტყვა დიდისა მის ბერისა, ვითარ იგი რქვა მას, წარმოუდეგ წმიდასა სამებასა, და მეოხ გვეყავ ჩვენ, და განუკვირდათ ფრიად, და რომელნიმე იტყოდეს თუ: \"რაიმე საქმე იყო მის ძმისა თანა, რომელ ეგე ვითარსა სიტყვასა ღირს იქმნა ბერისაგან?\" განაღა რას მოღვაწებასა შინა ვხედევდით მას, რამეთუ არცა ორ ორით იმარხვიდა იგი, ვითარ სხვანი ძმანი, და არცა უწინარეს ჟამის რუკისა იღვიძებდა. და არცა სხვა რაჲ მოღვაწება ვიხილეთ მისთანა, არამედ შემდგომად ჟამისა რეკისა აღდგის იგი, და მრავალგზის ორსაცა კანონისა შემდგომად მოვიდის ეკკლესიად. და პურსა დღითი დღედ ჭამნ; და უკეთუ დაშთის მცირედ რაიმე თევზი უძლურთაგან იგიცა ჭამის; და ვითარ ეგე ვითარსა სიტყვასა ღირს-იქმნა ბერისა მის წმიდისა და დიდისაგან. -- და არა იცოდეს მათ დიდი იგი და შეუორგულებელი მორჩილება მისი.","english":"Then the holy Barsanuphius sent word to him: \"Now, go in peace, child, and present yourself to the Holy Trinity, and be an intercessor for us.\" And then he gave up his holy spirit to the Lord. And the brothers of his monastery heard the word of that great elder, how he had said to him, \"Present yourself to the Holy Trinity, and be an intercessor for us,\" and they were greatly astonished. And some said: \"What kind of work was there with that brother, that he was deemed worthy of such a word from the elder?\" For we saw him in no ascetic labor, since he did not keep even two [fasts] like the other brothers, nor did he keep vigil before the time of the [evening] meal. And we saw no other ascetic labor in him; but after the time of the meal he would rise, and many times after both canons he would come to church. And he ate bread daily; and if a little fish was left over from the weak, he would eat that too. And how was he deemed worthy of such a word from that holy and great elder? — And they did not know his great and unshakable obedience.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"background","kind":"background","basis":"background","lemma":"Barsanuphius","severity":"info","text":"Barsanuphius the Great (d. mid-6th c.) was a hermit in Palestine and spiritual director of Dorotheus of Gaza. His authority is invoked here to validate Dositheus' death.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"canon","severity":"info","text":"The term 'canon' (κανών) in this context refers to the liturgical hours or prayer rules observed in the monastery, not a scriptural canon.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"narrative","severity":"info","text":"This passage concludes the Dositheus narrative with his death and the brothers' astonishment, contrasting external asceticism with hidden obedience.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"background","lemma":"Dositheus","severity":"info","text":"Dositheus became a model of obedience in Eastern Christian monastic literature, often cited in discussions of spiritual direction and novice formation.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"two [fasts]","severity":"caution","text":"The phrase 'two [fasts]' is ambiguous: it may refer to two days of fasting per week (common in Egyptian monasticism) or two meals per day. The Georgian text does not clarify.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'two [fasts]' (ორ ორით იმარხვიდა) is ambiguous: it could mean two days of fasting per week or two meals per day. The reading taken follows the English draft's interpretation as 'two fasts'.","The identity of 'the weak' (უძლურთაგან) is unclear: it may refer to infirm brothers or a specific group in the monastery."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":22,"ref":"p22","source":"რამეთუ დაღაცათუ განცხრომით რაიმე არქვის სიტყვა მამამან დოროთე, ეგრეთ შერაცხის მან, ვითარცა ჭეშმარიტი, და ვითარცა დიდად სარგებელი სულისა თვისისა მაგალით: დასაწყისად ის ჩვეულებისაებრ უბნობდა ხმა მაღლა; ხოლო დღესა ერთსა რქვა მას წმიდამან დოროთე, რეცა განცხრომით, ვითარმედ: \"დოსითე გიხმს შენ წებული მიიღე.\" ხოლო მან შეიწყნარა, ვითარცა ჭეშმარიტი, და არა რაჲ მიუგო სიტყვა, თუ არა მინებს ანუ თუ რად იტყვი, ვითარმედ გიხმს შენ წებული. რამეთუ ესრეთ ეძლია გონებისა თვისისათვის წმიდასა მას, რომელ ყოვლად არა გამოიწვლილვიდა სიტყვასა წმიდისა დოროთესსა, არამედ ყოველსავე ესრეთ შეიწყნარებდა, ვითარცა პირისაგან Ⴖვთისა სმენილსა შეუორგულებელად და გამოუწვლილველად. ხოლო ვითარცა რქვა მას წმიდამან დოროთე, ვითარმედ: \"მიიღე წებული.\" მსწრაფლ წარვიდა იგი, და შექმნა წებული და მოიღო და მიუპყრა ბერსა, რათამცა აკურთხა. ხოლო წმიდა დოროთეს ფრიად განუკვირდა გამოუწვლილველი მორჩილება, და კეთილი იგი სარწმუნოება, და სიწრფოება მისი. და რქვა მას დოროთე: \"ცოფ ხარ შენ, და არა იცი რასა იქმ.","english":"For even if the father Dorotheus said something in jest, he [Dositheus] received it as true and as greatly beneficial for his own soul. For example: at the beginning, according to his custom, he [Dorotheus] would speak in a loud voice; but one day the holy Dorotheus said to him, in jest, as it were: \"Dositheus, you need to get some glue.\" And he accepted it as true, and did not reply with a word, such as \"I don't want to\" or \"Why do you say I need glue?\" For such was the power of his mind for the holy one, that he never at all doubted the word of the holy Dorotheus, but received everything in such a way as if it were heard from the mouth of God, unhesitatingly and without doubt. And as soon as the holy Dorotheus said to him: \"Get some glue,\" he immediately went and made glue, brought it, and presented it to the elder, so that he might bless it. And the holy Dorotheus greatly marveled at his unquestioning obedience, and that good faith, and his simplicity. And Dorotheus said to him: \"You are a fool, and you do not know what you are doing.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"sense","kind":"sense","basis":"text","lemma":"რამეთუ","severity":"info","text":"The conjunction 'rametu' introduces a causal or explanatory clause, here clarifying the preceding narrative about Dositheus's obedience.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"წებული","severity":"info","text":"The Georgian word 'cebuli' means 'glue' or 'paste', a mundane object that becomes a test of obedience in the anecdote.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"external","lemma":"Dositheus","severity":"info","text":"Dositheus was a disciple of Dorotheus of Gaza, known for his extreme obedience; this story illustrates his literal interpretation of Dorotheus's words.","cites":[],"named_sources":["Dorotheus of Gaza 1977"],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"დასაწყისად","severity":"info","text":"The phrase 'dasats'qisad' ('at the beginning') signals a shift from general description to a specific exemplum, a common hagiographic device.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"external","lemma":"Georgian monastic tradition","severity":"info","text":"This passage, preserved in Old Georgian, reflects the high regard for Dorotheus's teachings in Georgian monastic circles, where obedience was a central virtue.","cites":[],"named_sources":["Lang 1976"],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"ცოფ ხარ შენ","severity":"caution","text":"The phrase 'tsop khar shen' ('you are a fool') may be a mild rebuke or a rhetorical device; the Georgian text does not clarify Dorotheus's tone, which could be affectionate or corrective.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The exact tone of Dorotheus's jest ('gantskhromit') is ambiguous; the Georgian text does not specify whether the glue request was a deliberate test or a casual remark.","The phrase 'you are a fool' could be interpreted as either a gentle chiding or a more serious admonition, but the context suggests the former."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":23,"ref":"p23","source":"ეგრეთ როგორც შენ ყვირი მსგავსად გუთთა, რომელნიც ყვირიან როდესაც {დალევენ და} განრისხდებიან, ამისთვის მე შენ გითხარი, მიიღე წებული, რადგან შენ ხმამაღლად უბნობ, როგორც გუთელი.\" ხოლო ნეტარმან დოსითე მაშინღა გულის-ხმა ყო, ვითარმედ განცხრომით მრქვა მე, და მოიდრიკნა მუხლნი და წარვიდა, და ქვე დადგა იგი. Ⴍდესმე კითხა ნეტარმან დოსითე წმიდასა დოროთეს სიტყვა რაიმე წმიდა წერილისა; ვინაიდგან სიწმიდისა თვისისა თვისი მან დაიწყო გაგებად ს̃თა წერილთა; ხოლო ნეტარსა დოროთეს არ სურდა, რათამცა გართულ იყოს ამას შინა, არამედ უმჯობეს იყო, რათა დაცულ იყოს სიმდაბლითა, და რქვა მას: \"მე არა ვიცი ეგე, არამედ კითხე მამასა სერიდოსს.\" ხოლო მამამან დოროთე თვისაგან რქვა, მამასა სერიდოსს, ვითარმედ: \"უკეთუ მოვიდეს დოსითე შენდა კითხვად მის რაისამე წერილთაგანისა, შერისხენ მას ფრიად.\" ხოლო მირავიდა დოსითე მამისა სერიდოისათანა და კითხა სიტყვა იგი, და მეყვსეულად იწყო შერისხვად მისა მამამან სერიდოს, და ეტყოდა მას: \"იკადროა შენ კითხვად მაგისა-არა ზრუნვიდეა, არა წმიდებათა შენთა თვის? რისთვის არ ზიხარ შენ სენაკში მყუდროებით და მდუმარედ?\" და ორ-ჯერ უხეთქნა მას ყვრიმალსა და განუტევა.","english":"just as you shout like the donkeys that bray when they are {drunk and} enraged, for this reason I told you, take glue, because you speak loudly, like a donkey.\" But the blessed Dositheus then understood that he had spoken to me in jest, and he bent his knees and went away, and stood aside. Once the blessed Dositheus asked the holy Dorotheus some word of holy scripture; for by reason of his own sanctity he had begun to understand the scriptures; but the blessed Dorotheus did not wish to be troubled in this matter, but thought it better to be preserved in humility, and said to him: \"I do not know that, but ask Father Seridos.\" But Father Dorotheus himself said to Father Seridos: \"If Dositheus comes to you to ask about something from the scriptures, rebuke him severely.\" And Dositheus went to Father Seridos and asked that word, and immediately Father Seridos began to rebuke him, and said to him: \"Do you dare to ask about that? Do you not care for your own duties? Why do you not sit in your cell in quiet and silence?\" And he struck him twice on the cheek and sent him away.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"გუთელი","severity":"info","text":"The Georgian term 'güt'eli' (donkey) is used in a simile comparing Dositheus's loud speech to a donkey's braying. The English draft renders it as 'donkey'.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"წებული","severity":"info","text":"The Georgian 'c'ebuli' (glue) is a literal translation of the Greek 'kolla', used metaphorically in Dorotheus's jest to suggest Dositheus should 'stick' his mouth shut. The English draft retains 'glue'.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"external","lemma":"","severity":"info","text":"The episode reflects the monastic practice of humility and obedience, where Dositheus accepts Dorotheus's jest as a serious command. The rebuke by Seridos and the physical punishment (striking on the cheek) are typical of early monastic discipline.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"","severity":"info","text":"This passage continues the narrative of Dositheus's training, showing two distinct episodes: first, his literal interpretation of a jest, and second, his request for scriptural knowledge met with rebuke. The structure reinforces the theme of humility over intellectual curiosity.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"external","lemma":"","severity":"info","text":"The story of Dositheus, including this passage, was widely circulated in Eastern monastic literature as an exemplum of obedience and simplicity. The Georgian translation attests to its reception in the Caucasus.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The Georgian text includes a bracketed phrase '{დალევენ და}' (they are drunk and) which is absent from the English draft; it may be a later gloss or variant.","The identity of 'Father Seridos' (Seridōs) is not further specified in the passage; he is likely the abbot of the monastery."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":24,"ref":"p24","source":"ხოლო იგი წარვიდა მამისა დოროთეს თანა, და უჩვენებდა ყვრიმალსა თვისსა განწითლებულსა ცემისა მისგან, და არა .რქვა მას, თუ შენ რად არა მამხილე; და მისთანა წარმავლინე? და არცა იდრტვინა მან, არამედ ყოველსავე ზედა უხაროდა, და მადლობით თავს იდებდა და აღასრულებდა. რამეთუ დიდი სარწმუნოება ქონდა მას წმიდისა დოროთეს მიმართ, რომელ ოდეს კითხის მას გულის სიტყვა რაიმე თვისი, და რაჲ იგი უბრძანის მან ესრეთ დარწმუნებით შეიწყნარის, ვითარცა პირისაგან Ⴖვთისა სმენილი, და ესრეთ დაუვიწყებელად დაიმარხის, რომელ დღეთა მისთა ერთისა გულის-სიტყვისათვის ორჯერ არაოდეს უკითხავს ბერისა თვისისა. Ⴃა, ხოლო ვითარცა ვსთქუ პირველად ფრიად-განუკვირდა მრავალთა სიტყვისა მისთვის წმიდისა ბარსანოფისა, რომელ იგი რქვა მას ვითარმედ წარვედ და წარმოუდეგ წმიდასა სამებასა და მეოხ გვეყავ ჩვენ, და იტყოდეს რაიმე იყო საქმე მისი, რამეთუ არა გვინახავს ჩვენ მისთანა, არცა დიდი რამე მარხვა, არცა ლოცვა, გინა მღვიძარება და არცა სიმხნე ესე ვითარი. ხოლო ამისთვის ინება Ⴖმერთმან, რათამცა გამოაცხადნა დიდება იგი მისი, რომელი განუმზადა მორჩილებისა მისისათვის, და მადლი იგი რომელი ქონდა წმიდასა დოროთეს, ცხოვრებისათვის სულთასა, რომელმან იგი ესრეთ მსწრაფლ აცხოვნა და უცთომელად წარგზავნა წინაშე Ⴖვ/თისა.","english":"And he went with Father Dorotheus, and showed him his cheek, reddened from the blow, and did not say to him, \"Why did you not rebuke me? And why did you send me away like that?\" And he did not murmur, but rejoiced in everything, and gave thanks and submitted and fulfilled. For he had great faith in the holy Dorotheus, so that when he asked him about some thought of his heart, and whatever he commanded him, he accepted with such confidence as if he had heard it from the mouth of God, and preserved it so unforgettably that in all his days he never asked his elder twice about the same thought. And, as I said earlier, many were greatly astonished at that saying of the holy Barsanuphius, when he said to him, \"Go and prostrate yourself before the holy Trinity, and we will be your intercessors,\" and they would say, \"What was his work? For we have not seen such a thing in him, neither great fasting, nor prayer, nor vigil, nor such asceticism.\" But for this reason God willed that his glory be revealed, which he had prepared for his obedience, and that grace which the holy Dorotheus had, for the life of the soul, by which he so quickly and unerringly saved him and sent him before God.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"term","kind":"term","basis":"text","lemma":"გულის-სიტყვა","severity":"info","text":"The Georgian term 'gulis-sitqva' (lit. 'word of the heart') translates the Greek λογισμός, a technical term in monastic literature for a thought or impulse requiring spiritual discernment.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"text","lemma":"Barsanuphius","severity":"info","text":"Barsanuphius the Great (6th c.) was a revered anchorite in Palestine, whose sayings and letters were collected alongside those of John and Dorotheus. His command to prostrate before the Trinity is a known motif of radical obedience.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"text","lemma":"Dositheus","severity":"info","text":"The story of Dositheus, a disciple of Dorotheus, became a model of monastic obedience in Eastern Christian hagiography. His rapid sanctification through obedience is a recurring theme in Dorotheus's teachings.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"narrative","severity":"info","text":"This passage shifts from direct instruction to a narrative exemplum, illustrating the virtue of unquestioning obedience through the figure of Dositheus, a common pedagogical device in Dorotheus's works.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"caution","kind":"caution","basis":"text","lemma":"reddened from the blow","severity":"caution","text":"The Georgian text does not specify who struck Dositheus; the English draft implies Dorotheus, but the Coptic original may leave the agent ambiguous. The reading here assumes Dorotheus as the striker, consistent with the context of obedience.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The agent of the blow is not explicitly named in the Georgian; it is inferred from the context of Dorotheus's discipline.","The phrase 'prostrate yourself before the holy Trinity' may be a literal prostration or a metaphorical act of veneration; the text does not clarify."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":25,"ref":"p25","source":"Ⴐ(ამეთუ) შემდგომად აღსრულებისა მისისა რაოდენიმე ჟამით ინება დიდმან ვინმე ბერმან; რათამცა იხილნა ძმანი მის მონასტრისანი, პირველ დამონებულნი და ევედრა ამისთვის Ⴖმერთსა, რათა გამოუცხადნეს ყოველნი; და იხილნა ყოველნივე ერთბამად დიდსა დიდებასა შინა, და შორის მათსა იხილა, ერთი ვინმე მოყმე შვენიერი ფრიად, დიდითა პატივითა და გვირგვინი ბრწყინვალე და პატიოსანი ფრიად, ედგა თავსა მისსა; და ვერ გულის-ხმა ყო ბერმან მან თუ ვინ არს იგი. და კითხა ანგელოსსა მას, რომელმან მიიყვანა იგი მუნ, ვითარმედ: \"უფალო, ყოველთა ამათ მამათა ჩვენისა მონასტრისათა ვსცნობ, არამედ მიბრძანე მე, თუ მოყმე ესე გვირგვინოსანი, ვინ არს, რომელი იგი სდგას შორის მათსა? ხოლო ანგელოსმან მან რქვა მას ვითარმედ: \"იგი არს დოსითე, რომელმან იღვაწა მორჩილებით ქრისტესთვის და სიყვარულისათვის მოძღვრისა, დაუტევა ყოველი ნება თვისი\". ხოლო მოიქცა რა ბერი იგი ჩვენებისა მისგან, მოვიდა იგი ეკკლესიად, და ყოველივე უთხრა მამათა. მაშინ ყოველთა მათ მამათა დიდითა საკვირველებითა მადლი შესწირეს Ⴖმერთსა. ხოლო აწ იხილეთ ძმანო თუ რომლისა ცხოვრებისაგან, რომელსა საზომსა მიიწია, და მცირედთა მათ ჟამთა ღვაწლითა მიიღო გვირგვინი დაუჭნობელი, და წარუვალი იგი დიდება ქრისტესგან. რამეთუ შეიკრძალა მან მორჩილება, და დაუტევა სრულიად ნება თვისი Ⴖვთისათვის.","english":"After his death, after some time, a certain great elder wished; that he might see the brothers of his monastery, who had formerly been enslaved, and he prayed to God for this, that all might be revealed to him; and he saw them all together in great glory, and among them he saw a certain youth, very beautiful, with great honor and a shining and very precious crown upon his head; and that elder could not understand who he was. And he asked that angel, who had led him there, saying: \"Lord, I know all these fathers of our monastery, but tell me, if this crowned youth, who is he that stands among them?\" And that angel said to him: \"He is Dositheus, who labored in obedience for Christ and for love of his teacher, and abandoned all his own will.\" And when that elder returned from that vision, he came to the church, and told everything to the fathers. Then all those fathers with great wonder offered thanks to God. And now, brothers, see from what manner of life, to what measure he attained, and with little time and labor he received an unfading crown, and that glory from Christ. For he preserved obedience, and completely abandoned his own will for God.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"background","kind":"background","basis":"background","lemma":"Dositheus","severity":"info","text":"Dositheus is a disciple of Dorotheus of Gaza, known for his short life of obedience. This vision of his glorified state is a key hagiographic topos in the Dorothean corpus.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"morkiloba (მორჩილება)","severity":"info","text":"The Georgian term 'morkiloba' translates Greek 'hypakoē' (obedience), a central monastic virtue in Dorotheus's teaching, often linked to the renunciation of one's own will.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"narrative conclusion","severity":"info","text":"This passage concludes the Dositheus narrative with a direct address to the brothers, drawing a moral lesson from the vision and reinforcing the theme of obedience.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"scripture","kind":"scripture","basis":"text","lemma":"unfading crown","severity":"info","text":"The 'unfading crown' (gvrigvini dauchnobeli) echoes 1 Corinthians 9:25 and 2 Timothy 2:5, where the crown is a metaphor for eternal reward through ascetic struggle.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"background","lemma":"vision of the glorified Dositheus","severity":"info","text":"This vision narrative was widely circulated in Eastern monastic literature, reinforcing the ideal of obedience as a path to sanctity, and appears in Georgian translations of Dorotheus.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The identity of the 'great elder' who receives the vision is not specified; he may be a literary device or a known figure in the Dorothean circle.","The phrase 'after his death' could refer to Dositheus's death or to the death of another figure; the context favors Dositheus."],"confidence":"high","notes":[]},{"i":26,"ref":"p26","source":"რომლისა არს სუფევა ძალი და დიდება, უკუნითი უკუნისამდე. ამინ. სწავლანი წმიდისა მამისა Ⴃოროთესნი, თითო სახენი მოწაფეთა თვისთა მიმართ, რაჟამს წარვიდა იგი მონასტრისაგან მამისა სერიდოისა, და აღაშენა მონასტერი თვისი ნებითა Ⴖვთისათა, შემდგომად აღსრულებისა მამისა იოანე წინასწარ-მეტყველისა; და სრულიად დადუმებისა წმიდისა მამისა ჩვენისა ბარსანოფისა.","english":"whose is the power and glory, unto the ages of ages. Amen. The teachings of the holy father Dorotheus, each addressed to his own disciples, when he departed from the monastery of father Seridius and built his own monastery by the will of God, after the death of father John the Forerunner; and the complete silence of our holy father Barsanuphius.","structure":"narrative","commentary":[{"unit":"structure","kind":"structure","basis":"text","lemma":"სწავლანი წმიდისა მამისა Ⴃოროთესნი","severity":"info","text":"This closing formula marks the end of the collection, summarizing the work as 'teachings of the holy father Dorotheus' and providing a brief narrative of his departure from Seridius's monastery.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"term","kind":"term","basis":"glossary","lemma":"სუფევა","severity":"info","text":"The term 'სუფევა' (sup‘eva) means 'power' or 'dominion', here in a doxological phrase 'whose is the power and glory', echoing liturgical formulas.","cites":[],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"background","lemma":"იოანე წინასწარ-მეტყველისა","severity":"info","text":"John the Forerunner (John the Baptist) is referenced as a monastic patron; his death is a chronological marker for Dorotheus's departure from Seridius's monastery.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"background","kind":"background","basis":"background","lemma":"ბარსანოფისა","severity":"info","text":"Barsanuphius, a renowned anchorite and spiritual father, is noted for his 'complete silence' (i.e., withdrawal from speech), a key ascetic practice in the Gaza tradition.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]},{"unit":"reception","kind":"reception","basis":"text","lemma":"ამინ","severity":"info","text":"The closing 'Amen' and doxology reflect the liturgical use of Dorotheus's teachings in Georgian monastic communities, where they were read as spiritual instruction.","cites":[{"key":"ed:dorot","label":"source edition: Dorotheus of Gaza, Teachings and Letters","url":"https://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcg/cauc/ageo/ascetica/doroteos/dorot.htm"}],"named_sources":[],"dropped_cites":[]}],"ambiguities":["The phrase 'სრულიად დადუმებისა' ('complete silence') may refer to Barsanuphius's death or his permanent withdrawal from speech; the text does not specify."],"confidence":"high","notes":[]}]}